كەشەگى كەڭەس زامانىندا «كەلەس» كەڭشارىنىڭ (قازىرگى قوشقاراتا اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ) ورتالىعى – بەسقۇبىر اۋىلىندا اقىن ەسكەرتكىشى ورناتىلىپ, ونىڭ ەسىمى مادەنيەت ۇيىنە بەرىلگەن بولاتىن. الايدا تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا بۇل اتاۋ ەسكەرۋسىز قالىپ وتىر. كەلەس اۋدانىندا ۇشقىن دەگەن اتاۋ ءبىر ەمەس, ەكى رەت كەزىگەدى. ونىڭ بىرەۋى اۋىلدىق وكرۋگ بولسا, ەكىنشىسى – ەلدى مەكەن.
وسى ەكەۋىن شاتاستىرماۋ ءۇشىن ءارى اقىن تۋعان اۋىلعا توقاش بەردياروۆتىڭ ەسىمىن بەرۋ ماسەلەسى قانشاما رەت كوتەرىلگەنىمەن, ءالى كۇنگە دەيىن سيىرقۇيىمشاقتانىپ, ساعىزشا سوزىلىپ, شەشىمىن تاپپاي كەلەدى. توقاڭ باقيلىققا اتتانعاننان كەيىن 70 جانە 90 جىلدىق مەرەيتويلارى كەڭىنەن اتاپ ءوتىلدى. ونىڭ العاشقىسىندا ارقالى اقىننىڭ قۇرمەتىنە حالىقارالىق دەڭگەيدەگى ءمۇشايرا مەن سپورت جارىسى وتكىزىلدى. كەيىنگىسىندە الماتىلىق اقىن بولات شاراحىمبايدىڭ قۇراستىرۋىمەن توقاش بەردياروۆتىڭ «ادىراسپان» اتتى تاڭدامالى جىر جيناعى مەن ارقالى اقىن تۋرالى «كوكە» دەپ اتالاتىن ەستەلىكتەر جيناعى شىعارىلدى. الايدا ءتۇرلى سەبەپتەرمەن 80 جىلدىق مەرەيتويى اتالماي قالدى. ال بيىل توقاڭنىڭ باقيلىق بولعانىنا 30 جىل تولىپ وتىر.
وسى ورايدا ارقالى اقىن ەسىمىن ەنشىلەگەن №127 جالپى ورتا مەكتەپ ۇجىمىندا قالىپتاسقان جاقسى ءبىر ءداستۇردى تىلگە تيەك ەتە كەتپەسەك بولمايدى. ولار جىل سايىن توقاڭنىڭ جارىق دۇنيەگە كەلگەن جانە باقيلىق بولعان كۇندەرىن ەلەۋسىز, ەسكەرۋسىز قالدىرعان ەمەس. شاما-شارىقتارىنا قاراي اتاپ ءوتىپ كەلەدى. ۆولەيبولدان جارىس ۇيىمداستىرادى. قاجەت بولعان جاعدايدا اۋدان, وبلىس كولەمىنەن قادىرمەندى قوناقتار شاقىرىپ, ولاردىڭ اقىن تۋرالى تولعانىستارىن تىڭدايدى. توقاڭنىڭ اسقاق رۋحىنا قۇران باعىشتاپ, وزدەرىنىڭ ءدام-تۇزىن ۇسىنادى. اتالمىش ءبىلىم ورداسىن ۇزاق جىلدار بويى باسقارعان بىلىكتى باسشى ءبۇبىزينا تۇرىمبەتوۆا وسىنداي جاقسى ءۇردىستى بەرىك ۇستانىپ كەلگەنىنە قالايشا سۇيسىنبەسسىڭ. ونىڭ وسى ءبىر ساۋاپتى تىرلىگىن ايرىقشا ىلتيپاتپەن تىلگە العانىمىز ءجون. ەندى ول زەينەتكەرلىككە شىققاننان كەيىن قازىرگى مەكتەپ ديرەكتورى ەرجان يۋسۋپوۆ تا سول جولدى سەنىممەن جالعاستىرادى دەگەن ۇمىتتەمىز.
وكىنىشكە قاراي, كەيىنگى كەزدەرى اقىن ەسىمىن ۇلىقتاۋ شارالارى ۇمىت قالعان سىڭايلى. ولاي دەيتىنىمىز, ارمان قالا – استانانى ايتپاعاندا جارتى ءومىرىن وتكىزگەن, ساۋىق-سايران سالىپ, قىزىعى مەن شىجىعىن قاتار كورگەن ارۋ الماتىنىڭ وزىندە توقاش بەردياروۆتىڭ اتىندا مەكتەپ نە كوشە, ياكي وعان ارناپ ورناتىلعان ەسكەرتكىش جوق. اقىن تۇرعان ۇيگە مەموريالدىق ەسكەرتكىش تاقتا ورناتىلماعان. مۇندايدى شىرايلى شىمكەنت شاھارىنان دا ىزدەپ تابا المايسىزدار. 1995 جىلى قوڭىر كۇزدە ارقالى اقىننىڭ 70 جىلدىق مەرەيتويىندا ارنايى بايانداما جاساعان بەلگىلى جازۋشى مارحابات بايعۇتتىڭ: «شىمكەنتتە توقاش بەردياروۆتىڭ اتىنا كوشە بەرىلەتىن بولدى!» – دەپ جالپاق جۇرتتان ءسۇيىنشى سۇراعانى جادىمىزدا. بىراق, ول دا اياقسىز قالدى. ونى ايتاسىز, ءوزى تۋىپ-وسكەن الاقانداي اۋىلعا دا اقىن اتىن قويا الماي, الدە قيا الماي وتىرمىز عوي. وسى ورايدا توقاڭنىڭ كوزىن كورگەن, كىتاپتارىن شىعارعان ايتۋلى اقىن, قازاقستان جازۋشىلار وداعى باسقارماسىنىڭ توراعاسى ۇلىقبەك ەسداۋلەت, الماتى جانە شىمكەنت قالالارىنىڭ اكىمدەرى – باۋىرجان بايبەك پەن عابيدوللا ءابدىراحىموۆتىڭ تاراپىنان بۇل وتكىر دە وزەكتى ماسەلەگە قوزعاۋ سالىنىپ, ىزگىلىكتى دە يگىلىكتى ءىس-شارالار قولعا الىنسا ەكەن دەيمىز.
قۇتتىباي قالىباەۆ, اقىن
تۇركىستان وبلىسى,
كەلەس اۋدانى
