وسى ورايدا شىمكەنت قالاسىنىڭ №89 مەكتەپ-ليتسەيى وقۋشىلاردىڭ تانىمدىق قابىلەتىن دامىتۋ, ءبىلىم ساپاسىن ارتتىرۋمەن قاتار اقىل-وي شىعارماشىلىق بەلسەندىلىكتەرىن جەتىلدىرۋ, جەكە پاندەردى وقىتۋدىڭ ءتيىمدى ءادىس-تاسىلدەرىن ىزدەستىرۋدە ىلكى قادامدارعا باي ءبىلىم ورداسى دەۋگە بولادى.
ەلباسى ءار جولداۋىندا زامان تالابىنا ساي ءبىلىم بەرۋ قوعام مۇشەلەرىنىڭ ادامگەرشىلىك, ينتەللەكتۋالدىق, مادەني دامۋىنىڭ جوعارى دەڭگەيىن جانە كاسىبي بىلىكتىلىگىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان تاربيە بەرۋ مەن وقىتۋدىڭ ۇزدىكسىز ءۇردىسى ەكەندىگىن ايتىپ كەلەدى. اتالعان ليتسەي شاكىرتتەردىڭ ىشكى الەۋەتى مەن سىرتقى مادەنيەتىن ۇيلەستىرۋدە جوسپارلى جۇمىس جۇرگىزۋدە. بۇگىندە تاربيە مەن تاجىريبەنى ۇشتاستىرىپ كەلە جاتقان ليتسەيدىڭ جەمىستى جەتىستىكتەرىنىڭ بىرقاتارى ايتا كەتەرلىك مانگە يە.
الدىمەن, مۇعالىم شەبەرلىگىنىڭ نەگىزگى كورسەتكىشى – مەتوديكا سالاسىنداعى عىلىمي جاڭالىقتار مەن الدىڭعى قاتارلى وزىق تاجىريبەنى جەتىك يگەرۋ. ارينە ىزدەنىس ناتيجەسىندە جۇزەگە اساتىن ءتيىمدى وقىتۋ ءادىسى وقۋشىلاردىڭ عىلىمي نەگىزدە ىنتاسىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل رەتتە №89 مەكتەپ-ليتسەيى ماتەماتيكا جانە جاراتىلىستانۋ پاندەرى بويىنشا ەلەكتيۆ, ۇيىرمە ساعاتتارىن ۇيىمداستىرىپ, وقۋشىلاردى عىلىمعا باۋلۋ جولعا قويىلعان. ەڭ باستىسى, جاڭا وقۋ جىلىنىڭ العاشقى اپتاسىندا ءار ايدا وتەتىن ينتەراكتيۆتى ساباقتار كەستەسى جاسالىپ, بارلىق بىرلەستىك مۇعالىمدەرى بەكىتىلگەن كەستە بويىنشا فليپچارتپەن ساباق وتەدى. مۇعالىمدەر ونلاين ءادىس-تاسىلدەردى Plikers, Kahoot, Bilim land تاپسىرمالارى ارقىلى وقىتۋ, جاڭا ساباقتاردى Tarsia, Smart بەيدج, سەماتيكالىق كارتا كومەگىن قولدانا وتىرىپ ءدارىس وتكىزۋدىڭ وقۋشىعا وڭتايلى ەكەندىگىن ايتادى. ينتەراكتيۆتى ساباقتارمەن 1-11 سىنىپ وقۋشىلارى تولىق قامتىلىپ, ۇزدىك ساباقتاردى جيناق قىلىپ شىعارۋ ۇستازداردىڭ ساپالى جۇمىس ىستەۋىنە جول اشادى. ساپالى ساباقتار ءوز كەزەگىندە نانىمدى ناتيجەلەرمەن ليتسەي اتىن رەسپۋبليكا كولەمىنە تانىتىپ وتىر. قازىرگە دەيىن مەكتەپ-ليتسەي بويىنشا 450 وقۋشى عىلىمي جۇمىسپەن اينالىسسا, ونىڭ 95-ءى ءۇش تىلدە قورعالعان. بۇل جەردە وقۋشىلارعا عىلىمي جەتەكشىلىك جاساعان مەكتەپ ۇستازدارىنىڭ «ەكولوگيالىق ورتالىق» ماماندارى, سونداي-اق التاۋى عىلىم كانديداتى ەكەنىن ايتا كەتكەنىمىز ءجون.
سونىمەن قاتار بىرەگەي ءبىلىم وشاعى وقۋشىلار مەن ۇستازداردىڭ ءبىلىم-بىلىگىنەن بولەك, قوعامدىق جۇمىستاردى جۇزەگە اسىرادى. ايتالىق, بىلتىر شىمكەنت قالاسىن گۇلدەندىرۋ ماقساتىندا قالالىق اكىمدىك, مەشىت, قارتتار ءۇيى, مەكتەپ پەن بالاباقشا سياقتى ماڭىزدى نىسانداردىڭ الدىنا 25 مىڭ دانا گۇل كوشەتتەرىن وتىرعىزۋدى قولعا العان. بيىلعى وقۋ جىلىندا دا شىرايگۇلدىڭ 11 مىڭ, 2 مىڭ تاگيس, كاننا گ ۇلىنىڭ 2 مىڭ داناسىن, سونداي-اق جارقىراۋىق سالۆيانىڭ 500 داناسىن قالانى اباتتاندىرۋ ءۇشىن تارتۋ ەتتى. مۇنىڭ ءبارى قىرۋار ەڭبەكپەن جۇزەگە اسقان جۇمىس ەكەنى ايتپاسا دا بەلگىلى.
ەڭ باستىسى, اتالعان كوشەتتەر بيولوگيا ءپانى بويىنشا مەملەكەتتىك جالپىعا مىندەتتى ءبىلىم بەرۋ ستاندارتى نەگىزىندە ليتسەي مەكەمەسىنىڭ اۋلاسىنداعى وقۋ تاجىريبە الاڭىندا وسىرىلگەن. الاڭ جۇمىسى 2012 جىلدان بەرى جولعا قويىلعان. دەمەۋشىلەر كومەگىمەن قۇرىلعان 300 شارشى مەتر جىلىجايدا «تەرەك اعاشىن ۆەگاتيۆتى كوبەيتۋ جولدارىن زەرتتەۋ», «راۋشان گ ۇلىن ۆەگاتيۆتى جولمەن كوبەيتۋ», «شىرايگۇلدى ءوسىرىپ, باپتاۋ», «بيوگۋمۋس دايىنداۋ», «تەلۋ جانە ۇلاستىرۋ», «ەمدىك قاسيەتى بار وسىمدىكتەردى زەرتتەۋ», «تۇقىمنان جەمىس اعاشتارىن كوبەيتۋ» جۇمىستارىن دا №89 مەكتەپ-ليتسەي وقۋشىلارى قولدارىنا العان. وندا ۇيىرمەگە قاتىسقان وقۋشىلار باقىلاۋ, زەرتتەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزىپ, تەوريانى پراكتيكامەن, عىلىممەن ۇشتاستىرادى. اتالعان تاجىريبە الاڭى وقۋشىلار بويىندا ءبىلىم مەن ەكولوگيالىق قۇزىرەتتىلىك قالىپتاستىرا وتىرىپ, شىمقالانى گۇل قالاعا اينالدىرۋدا ءالى دە كوپتەگەن جۇمىستار اتقارماق.
مەملەكەتتىڭ «قازاقستاننىڭ الەۋمەتتىك جاڭعىرتىلۋى: جالپىعا ورتاق ەڭبەك قوعامىنا قاراي 20 قادام» باعدارلاماسى مەن مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ فۋنكتسيونالدىق ساۋاتتىلىعىن دامىتۋ جونىندەگى 2012-2016 جىلدارعا ارنالعان ۇلتتىق ءىس-قيمىل جوسپارى اتالعان مەكتەپ-ليتسەيدە وڭتايلى شەشىمىن تاپتى.
بىلىكتى باسشى قاسىمباي ومىربەك ۇلى باسقاراتىن ليتسەي وقۋشىلارى جوعارىداعى جەمىستى جۇمىستاردىڭ ناتيجەسىندە حالىقارالىق, رەسپۋبليكالىق, وبلىستىق, قالالىق ءتۇرلى بايقاۋلاردا ۇنەمى جەڭىمپاز اتانىپ جاتادى. ء«بىزدىڭ بالالارىمىز بەن نەمەرەلەرىمىز بابالارىنىڭ يگى ءداستۇرىن ساقتاي وتىرىپ, قازىرگى زامانعى نارىقتىق ەكونوميكا جاعدايىندا جۇمىس ىستەۋگە دايار بولۋى كەرەك. ولار بەيبىت, جىلدام وركەندەۋ ۇستىندەگى الەمگە ايگىلى ءارى سىيلى ءوز ەلىنىڭ پاتريوتتارى بولادى. سوندىقتان ادامنىڭ جان-دۇنيەسىن رۋحاني بايىتاتىن قاسيەتتى باعالاتۋدا ارقاشان جاڭاشىلدىقتى تاريحپەن, تابيعاتپەن ۇشتاستىرۋدى ماقسات ەتەمىز», دەيدى مەكتەپ ديرەكتورى ق.اتاباەۆ.
شىنىمەن دە جاڭا ادامدى تەك جاڭاشىل ۇستاز عانا تاربيەلەي الادى. ونەرلى ادامنىڭ تالابىن ونەگەلى ۇستاز ۇشتاۋى كەرەك. سوندا عانا جاستار بولاشاعىنىڭ شوقتىعى بيىك بولماق.
فاريدا بايىربەكوۆا,
№89 مەكتەپ-ليتسەيدىڭ قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى ءپانىنىڭ مۇعالىمى
شىمكەنت