فرانتسيا پارلامەنتىنىڭ تومەنگى پالاتاسى 1915 جىلى تۇرىكتەر ارمياندارعا قارسى گەنوتسيد جاساعانىن جوققا شىعارعان ازاماتتى قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىككە تارتاتىن زاڭ قابىلدادى. وسىعان بايلانىستى انكارا پاريجبەن قارىم-قاتىناسىن تولىقتاي توقتاتاتىنىن مالىمدەدى.
تۇركيا پرەمەر-ءمينيسترى رەدجەپ تايىپ ەردوعاننىڭ ءپارمەنىمەن وسى ەلدىڭ فرانتسياداعى ەلشىسى كونسۋلتاتسيا جۇرگىزۋ ءۇشىن كەرى شاقىرىپ الىندى. تۇركيا ۇكىمەتىنىڭ باسشىسى سونداي-اق ءوز ەلىنىڭ فرانتسيامەن بارلىق بىرلەسكەن جوبالاردى, ونىڭ ىشىندە اسكەري, ساياسي جانە ەكونوميكا سالالارىنداعى جوبالاردى توقتاتاتىنىن مالىمدەدى. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇل جاعىمسىز زاڭ الداعى پرەزيدەنتتىك سايلاۋدا فرانتسيا پرەزيدەنتى ن.ساركوزيدىڭ پايداسىنا ارميان دياسپوراسىنىڭ داۋىسى ءۇشىن ارنايى قابىلدانىپ وتىر.
يراك قوعامىندا تىنىشتىق جوق
بۇرناعى كۇنى يراك استاناسى – باعداد قالاسىنىڭ ءتۇرلى اۋداندارىندا قاتارىنان 14 جارىلىس جاسالدى. بۇل لاڭكەستىك ارەكەت سالدارىنان, كەشەگى ءمالىمەت بويىنشا, كەم دەگەندە 70 ادام قازا تاپقان. 200-گە جۋىق ادام ءتۇرلى دەڭگەيدە دەنە جاراقاتتارىن الدى دەگەن دەرەك بار. يراكتاعى سۇننيتتەر مەن شيتتەر جانە وسى ەلدى مەكەندەيتىن كۇردتەر الاۋىزدىعى سوڭعى كەزدەرى قايتادان كۇش الا تۇسكەندەي. اقش پرەزيدەنتى ب.وباما ءوز ەلى اسكەرىنىڭ يراكتان جەڭىسپەن ورالعانىن مالىمدەگەنىمەن, ونىڭ قانداي جەڭىس تۋرالى ايتىپ وتىرعانى تۇسىنىكسىز. ءسوز رەتىندە ب.وباما سايلاۋالدى ۋادەسىندە تۇرىپ, 18 جەلتوقساندا يراكتاعى بارلىق اقش اسكەرى اتالعان ەلدى تاستاپ شىققانىن ايتا كەتەيىك.كيم چەن ءيردى ۇنسىزدىكپەن ەسكە ءتۇسىردى
22 جەلتوقساندا وتكەن بۇۇ باس اسسامبلەياسىنىڭ ماجىلىسىندە 17 جەلتوقسان كۇنى ومىردەن وزعان سولتۇستىك كورەيانىڭ كوسەمى كيم چەن ير 1 ءمينوت ۇنسىزدىكپەن ەسكە الىندى. ءبىر اتاپ كورسەتەرلىگى – اقش, ەۋرووداق ەلدەرى, ۇلىبريتانيا, جاپونيا, تاعى بىرقاتار مەملەكەتتەر دەلەگاتسيالارى اتالعان راسىمگە قاتىسۋدان باس تارتقان. 1 ءمينوت ءۇنسىز تۇرىپ ەسكە الۋ ءراسىمىن بۇۇ باس اسسامبلەياسىنىڭ توراعاسى ابدەل ءازيز ءال-ناسىر كحدر دەلەگاتسياسىنىڭ ءتيىستى ءوتىنىشى بويىنشا جاريالاعان بولاتىن جانە ول حاتتاماعا سايكەس قابىلدانعان ەكەن. سولتۇستىك كورەيا دەلەگاتسياسى 1 ءمينوت ءۇنسىز تۇرىپ ەسكە الۋ ءراسىمىن بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ ماجىلىسىندە دە وتكىزۋدى سۇراعان ەكەن, بىراق بۇل وتىنىشتەن باس تارتىلىپتى.قىتاي ديسسيدەنتى توعىز جىلعا قامالدى
قىتاي ديسسيدەنتى چەن ۆەيدى سوت توعىز جىلعا باس بوستاندىعىنان ايىردى. 42 جاستاعى چەن ۆەيگە بيلىكتى تاعىنان تايدىرۋعا ارانداتىپ, ينتەرنەتتە قىتايدىڭ كوممۋنيستىك پارتياسىن سىنايتىن 26 ەسسە جاريالاعانى ءۇشىن كىنالى دەگەن ايىپ تاعىلىپ وتىر. سوت ءۇش ساعاتقا جۋىق ۋاقىتقا سوزىلعان. ۇكىم جاريالانعاننان كەيىن چەن ۆەي ءوزىنىڭ كىنالى ەكەنىن مويىنداماعانى ءوز الدىنا, دەموكراتيانىڭ ناقتى جەڭىسكە جەتەتىنىن جانە ديكتاتورلار تاقتارىنان ناقتى تايدىرىلاتىنىن مالىمدەگەن. قىتايدىڭ اتالعان ازاماتى 1989 جىلدان باستاپ بۇعان دەيىن دە ءۇش مارتە تۇرمەگە قامالعان ەكەن. ونىڭ تيانانمەن الاڭىنداعى شەرۋدىڭ قاتىسۋشىسى ەكەنىن دە ايتا كەتەيىك.ەۋروپا ەلدەرىندە ەرەۋىل ۋشىعىپ تۇر
جاڭا جىل قارساڭىندا ەۋروپانىڭ بىرقاتار ەلدەرىندە ەرەۋىل كۇشەيە ءتۇستى. ماسەلەن, فرانتسيانىڭ دە گولل اۋەجايىنىڭ قىزمەتكەرلەرى ەڭبەكاقىلارىن كوبەيتۋ, ەڭبەك جاعدايىن جاقسارتۋ تالابىمەن ءوز مىندەتتەرىن اتقارماي, ەرەۋىلدەپ جاتقاندارىنا ءبىر جۇمادان استى. باتىس ەلدەرى ءۇشىن تاماشا مەيرام سانالاتىن روجدەستۆودا ۇيلەرىمىزگە جەتە الماي قالامىز با دەپ الاڭداعان جولاۋشىلار كوپ. بەلگيادا بيۋدجەت سالاسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ ەرەۋىلى ەلدىڭ كوپتەگەن قالالارىندا قوعامدىق كولىكتىڭ قوزعالىسىن توقتاتىپ تاستادى. ءسويتىپ, ەل استاناسى – بريۋسسەلدە اۆتوبۋستار, ترامۆايلار مەن مەترو جۇرمەي قالسا, باسقا ەۋروپا ەلدەرىمەن بايلانىستىراتىن تەمىر جول بايلانىسى دا بۇزىلعان. انگليانىڭ كوپتەگەن قالالارىندا دا كوشەگە شىعىپ, ەرەۋىلدەۋشىلەر ۇكىمەتتەن وزدەرىنىڭ جاعدايلارىن جاقسارتۋدى تالاپ ەتۋدە.جاڭا زەلانديادا كۇشتى جەر سىلكىندى
جاڭا زەلانديادا قۋاتى 5,8 بالدىق جەر سىلكىنىسى تىركەلدى. ونىڭ ەپيتسەنترى كرايستچەرچ قالاسىنان 26 شاقىرىم جەردە بولعان دەلىنىپ وتىر. ارتىنشا ەكىنشى جەر سىلكىنىسى تىركەلگەن. ەكى تابيعات اپاتىنىڭ ارالىعىن 1 ساعات 12 ءمينوت قۇرايدى. ازىرشە, قۇرباندىقتار مەن قيراندىلار تۋرالى ناقتى مالىمەت جوق. بەلگىلىسى – جەر سىلكىنىسى كرايستچەرچ قالاسى اۋەجايىنىڭ جۇمىس كەستەسىن بۇزعان. ماسەلەن, كەيبىر ۇشاقتار قالا اۋەجايىنا قونا الماي, باسقا ىڭعايلى ورىن ىزدەۋگە ءماجبۇر بولعان. وسى جىلدىڭ اقپانىنداعى 6,3 بالدىق جەر سىلكىنىسىندە اتالعان قالادا 200-گە جۋىق ادام قازا تاپقان ەدى. ال ءزىلزالادان كەلگەن شىعىن بىرنەشە ميلليارد دوللارعا باعالانعان بولاتىن.قىسقا قايىرىپ ايتقاندا:
• كوپتەگەن ايدان بەرى بيلىك پەن وپپوزيتسيا اراسىندا كيكىلجىڭ جالعاسىپ كەلە جاتقان سيريادا ەكى قۋاتتى جارىلىس بولدى. رەسمي مالىمەتتەرگە سۇيەنسەك, سيريا استاناسى – داماسكىدەگى جارىلىستار مەملەكەتتىك مەكەمەلەر جانىندا جاسالعان جانە كوپ شىعىن جوق سەكىلدى.
• بىرنەشە ايدان كەيىن ازەربايجاندا شەتەلدىك تەلەسەريالداردى ترانسلياتسيالاۋ توقتاتىلادى. مۇنداي شەشىم تەلەراديو حابارلارىن تاراتۋ جونىندەگى ۇلتتىق كەڭەس ماجىلىسىندە قابىلدانعان. سەبەپ – جاستار وزگە ەلدەردىڭ رۋحىندا تاربيەلەنبەۋى ءتيىس.
• لاتۆيا سەيمى (پارلامەنت) ەلدە ورىس تىلىنە ەكىنشى مەملەكەتتىك ءتىل مارتەبەسىن بەرۋ تۋرالى كونستيتۋتسياعا وزگەرىستەردى قابىلداماي تاستادى. دەپۋتاتتار ءتىپتى زاڭ جوباسىن كۇن تارتىبىنە ەنگىزۋدەن باس تارتقان.
• رەسەي پرەزيدەنتى د.مەدۆەدەۆ ءوزىنىڭ جارلىعىمەن كرەمل اكىمشىلىگىنىڭ باسشىلىعىنا سەرگەي يۆانوۆتى تاعايىندادى. ول كۇنى كەشەگە دەيىن ەلدىڭ ۆيتسە-پرەمەرى بولىپ كەلگەن ەدى. س.يۆانوۆ ۇكىمەتتە 2001 جىلدان بەرى جۇمىس ىستەيدى.
ينتەرنەت ماتەريالدارى نەگىزىندە ازىرلەندى.
