ايماقتار • 07 تامىز, 2018

بيىل «سەمەي-قاينار» جولىن جوندەۋ جوسپاردا جوق

444 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

جۋىردا گازەتىمىزدە «جىرعا اينالعان «سەمەي-قاينار جولى» اتتى سىن ماقالا جارىق كورگەن ەدى («ەق», №144, 1 تامىز, 2018 جىل). ماقالادا كوتەرىلگەن ماسەلەگە وراي رەداكتسيامىزعا ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ مينيسترلىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنەن جاۋاپ كەلدى. ءتيىستى ۆەدومستۆونىڭ تۇسىندىرمەسىندە تومەندەگىدەي اقپارات بەرىلگەن. بۇگىنگى تاڭدا, ەلىمىزدە زاماناۋي جانە ساپالى اۆتوجول جەلىسى مەن ينفراقۇرىلىمدى قۇرۋعا باعىتتالعان ساياسات جۇرگىزىلۋدە. 

بيىل «سەمەي-قاينار» جولىن جوندەۋ جوسپاردا جوق

وسى ماقساتتا, 2015 جىلدان بەرى اۆتوموبيل جولدارىن سا­لۋ جانە رەكونسترۋكتسيالاۋ جۇ­مىس­تارىن قارقىندى دامىتۋدى كوزدەيتىن «نۇرلى جول» مەم­لەكەتتىك ينفراقۇرىلىمدى دامى­تۋ باعدارلاماسى جۇزەگە اسىرى­لۋدا. اتالعان مەملەكەتتىك باع­دار­لاما اياسىندا شىعىس قا­زاق­ستان وبلىسىنىڭ اۆتوجولدارىن دامىتۋعا باعىتتالعان اۋقىم­دى جوبالار ىسكە اسىرىلىپ كەلەدى. اتاپ ايتار بولساق, رەس­­پۋب­ليكالىق جەلىنىڭ نەگىزگى دالىزدەرى بولىپ تابىلاتىن «قالباتاۋ – مايقاپشاعاي» (415 كم), «تاسكەسكەن – باقتى» (20 كم), «پاۆلودار – سەمەي – قالباتاۋ» (125 كم), «وسين اسۋى» (32 كم), «تالدىقورعان – وسكەمەن» (449 كم) باعىتتارىنداعى اۆتوجولداردى رەكونسترۋكتسيالاۋ جوبالارى جۇزەگە اسىرىلۋدا.
بيىل شىعىس قازاقستان وبلى­سىنىڭ رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار اۆتوموبيل جولدارىن دامىتۋ جانە جوندەۋ جۇمىستارىنا 34,7 ملرد تەڭگە كولەمىندە قارا­جات ءبولىندى, سونىڭ ىشىندە 27,1 ملرد تەڭگە رەسپۋبليكالىق ما­ڭى­زى بار اۆتوجولدارعا جانە 7,6 ملرد تەڭگە جەرگىلىكتى ما­ڭىز­­­داعى اۆتوجولدارعا باعىت­تالعان. اتالعان جوبالار اياق­تال­­عاننان كەيىن شىعىس ءوڭى­رى­نىڭ تۇرعىندارىن وبلىس ورتالىق­تارمەن جانە ماڭىزدى اكىمشىلىك ورتالىقتارمەن بايلانىستىراتىن ساپالى اۆتوموبيل جولدارىمەن قامتاماسىز ەتۋگە تولىق مۇمكىندىك بولادى.
جوعارىدا اتالعان «نۇرلى جول» مەملەكەتتىك باعدارلاما­سىندا «سەمەي-قاينار» اۆتوموبيل جولىن رەكونسترۋك­تسيالاۋ جۇمىستارى قاراستىرىل­ماعان. سول سەبەپتى, «سەمەي-قاي­نار» اۆتوموبيل جولىنىڭ تەحني­كالىق جاي-كۇيى جىل سايىنعى بولى­نەتىن قاراجات ەسەبىنەن اعىم­داعى جوندەۋ جانە كۇتىپ ۇستاۋ جۇمىستارى شەڭبەرىندە ساقتا­لۋدا. وتكەن جىلى «سەمەي-قاي­نار» اۆتوجولىنداعى اششىسۋ وزەنى ارقىلى وتەتىن كوپىر كۇر­دەلى جوندەۋدەن ءوتتى. وعان رەس­پۋب­لي­كالىق بيۋدجەتتەن 168 ملن تەڭگە قارجى بولىنگەن بولاتىن. سونداي-اق وسى اۆتوجولدىڭ ۇزاق­تىعى 13 كم ۋچاسكەسىنە رەسايكلينگ ءادىسىن قولدانۋ ارقىلى ورتاشا جوندەۋ جۇمىستارى جۇر­گىزىلدى. وعان 213 ملن تەڭگە ءبولىندى.
2018 جىلعى جوندەۋ جۇمىس­تارىنىڭ جوسپار جوباسىن قۇ­رۋ كەزىندە «سەمەي-قاينار» اۆتو­جو­لىنىڭ 38 شاقىرىمىنا جون­دەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ قاراس­تىرىلعان بولاتىن. الاي­­دا بيۋدجەتتەن بولىنگەن قارا­جات­تىڭ شەكتەۋلى بولۋىنا باي­لانىس­تى شىعىس قازاقستان وب­لىسىنىڭ رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار باسىم اۆتوجول ۋچاس­كەلەرى انىقتالىپ, «سەمەي-قاينار» اۆتوجولى جوندەۋ جوسپارىنا قوسىلعان جوق. دە­گەن­مەن جىل سايىنعى كۇتىپ ۇس­تاۋ جۇمىستارى شەڭبەرىندە اۆتو­جولدىڭ تەحنيكالىق جاي-كۇيىن ساقتاۋعا باعىتتالعان جول شۇڭقىرلارىن جوندەۋ, شاعىل تاس جابىندى ۋچاسكەلەردى تەگىستەۋ سياقتى جۇمىستار جۇرگىزىلەدى. مىسالى, وتكەن جىلى اتالعان اۆتوجولدىڭ اۋدانى 65 مىڭ م2 ۋچاسكەسىنە جول شۇڭقىرلارىن جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلگەن بولسا, بيىل 81 مىڭ م2 جول شۇڭ­قىرلارىن جوندەۋ, 21 مىڭ م2 مارشرۋتتى تاسىلمەن جوندەۋ, 119 مىڭ م2 شاعىل تاستى جابىندىنى تەگىستەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە.
الداعى ۋاقىتتا بيۋدجەتتىك قا­را­جاتتىڭ ءبولىنۋ مۇمكىندىگىنە قا­راي «سەمەي – قاينار» اۆتوجولىن جوندەۋ ماسەلەسى قارالاتىن بولا­دى.
جول جوندەۋ جۇمىستارى جۇر­گىزىلگەنگە دەيىن, اۆتوجول­داردىڭ تەح­نيكالىق جاي-كۇيى كۇتىپ ۇستاۋ ەسەبىنەن ساقتالىپ, اۆتوكولىك قۇرال­دارىنىڭ قاۋىپسىز جانە ۇزدىك­سىز قوزعالىسىن قامتاماسىز ەتەدى, دەلىنگەن اتالعان رەسمي جاۋاپ حاتتا.

سوڭعى جاڭالىقتار