قازاق ەلى ءوز تاۋەلسىزدىگىنىڭ جيىرما جىلدىعىن ۇلكەن تابىستارمەن اتاپ ءوتىپ وتىر. بۇل مەملەكەت حالقىنىڭ اقجارىلقاپ كوڭىل-كۇيلەرىنەن دە انىق اڭعارىلادى. مۇنداي شاتتىققا تولى كۇندەر ازايماي, قۇت-بەرەكەمەن تولىعا تۇسسە, ەڭسەمىز بۇگىنگىدەن دە بيىكتەي بەرەتىنى كۇمانسىز. تومەندە جاريالانىپ وتىرعان اق تىلەكتەر بۇگىنگى مەرەيتويىمىزدىڭ باعاسىن بايقاتقانداي.
باقىتجان ەرتاەۆ,
«حالىق قاھارمانى».
بۇگىن تاۋەلسىز ەلىمىزگە 20 جىل تولىپ وتىر. قازاقستاننىڭ جۇرەگى استانادا وسى تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعى اتالىپ ءوتتى. بۇل تاۋەلسىزدىكتىڭ تاريحى, ءدامى, تابيعاتى وزگەشە. سەبەبى, ەگەمەندىك ەلىمىز, ءبىزدىڭ بابالارىمىز اڭساپ جۇرگەن ارمانىمىز ەدى. مىنە, ارۋاقتار ءبىر اۋناعان شىعار. 20 جىلداي بۇكىل دۇنيە ءجۇزى قازاقتىڭ كىم ەكەنىن بىلەدى. شەكارامىز بار, تۋىمىز بار, ءانۇرانىمىز بار. پرەزيدەنتىمىز يادرولىق قارۋدان باس تارتۋ باستاماسىن كوتەردى. سەمەيدەگى يادرولىق پوليگون جابىلدى. جاڭا استانامىزدىڭ نەگىزى قالاندى. بۇلاردىڭ بارلىعى ۇلكەن تاريحي وقيعالار.
بۇكىل ەلىمىزگە, قازاقستان تۇرعىندارىنا, وتان قورعاۋ ساپىندا تۇرعان ساربازدارعا اۋعان سوعىسى ارداگەرلەرى اتىنان, قارۋلى كۇشتەر ارداگەرلەرى اتىنان, ءوزىمنىڭ اتىمنان قۇتتىقتاي وتىرا, كەڭ-بايتاق جەرىمىز تۇتاس بولسىن, 130-داي ەتنوس وكىلىنەن تۇراتىن حالقىمىز ءبىر اعايىنداي تاتۋ ءومىر ءسۇرسىن, ءبىز ماڭداي تەرىمىزبەن وسى ىزگى باقىتتى, ەگەمەندىگىمىزدى ساقتايىق دەگەن تىلەك ايتقىم كەلەدى.
گۇلجيان سۇلەيمەنوۆا,
الماتى وبلىسى ىشكى ساياسات باسقارماسىنىڭ باستىعى.
تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىندا قازاقستان ءوزىنىڭ ابىرويىن اسقاقتاتا ءبىلدى. ەكونوميكالىق جاعىنان دا, الەۋمەتتىك ساياسات جاعىنان دا جاڭا وزگەرىستەر, رەفورمالار بولدى. ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك جانە ىنتىماقتاستىق ۇيىمى, يسلام ىنتىماقتاستىعى ۇيىمى سىندى الەمدەگى جەتەكشى ۇيىمدارعا توراعالىق ەتتى. مۇنىڭ بارلىعى تۇپتەپ كەلگەندە ەلباسىنىڭ ابىرويى.
مەن 30 جىلداي مەملەكەتتىك قىزمەتتە جۇمىس ىستەپ ءجۇرمىن. ەلباسى «قازاقستان-2030» ستراتەگياسىن قابىلداعان كەزدە ءبىزدىڭ مەملەكەتىمىز اياعىنان نىق تۇرعاندا, ەكونوميكاسى مىقتى بولعاندا ەڭ الدىمەن قارتتار مەن جاستارعا كومەكتەسەم دەپ ايتقان ەدى. پرەزيدەنتتىڭ ءسوزى مەن ءىسىنىڭ اراسىندا ەشقانداي الشاقتىق جوق. ماسەلەن, جاستار ساياساتىن ىسكە اسىرۋدا ەلباسىنىڭ ۇشقىر ساياساتى, حالىقتار دوستىعى مەن ەتنو-مادەني ورتالىقتاردىڭ اشىلۋى دا ۇلكەن جۇمىستاردىڭ جەمىسى. ءبىزدىڭ الماتى وبلىسىنىڭ وزىندە ۇلكەن دوستىق ءۇيى, ءتىل سارايى سالىندى. وسىنىڭ بارلىعى ءبىزدىڭ حالقىمىزدىڭ دامۋىنا, تىلىنە, ۇلتتىق تۇرعىدا رۋحتىڭ دامۋىنا, ەل ىشىندەگى ەتنوس وكىلدەرىنىڭ تاتۋلىعىنا سەپ بولعانى انىق. بۇلاردىڭ بارلىعى تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ 20 جىلدىق بەلەسىندە باعىندىرعان بيىك شىڭدار دەپ ايتا الامىز. ءبىزدىڭ وبلىسىمىزدا «تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىنىڭ 20 شىڭى» دەگەن تاقىرىپتا ۇلكەن شارالار وتكىزىلۋدە. ماسەلەن, جاستار ساياساتىنا بايلانىستى ستاديوندا 30 مىڭ جاستى جيناپ, «مەنىڭ ەلىم قازاقستان» دەگەن ۇلكەن شەرۋ ءوتكىزدىك. مەن وسىنداي وقيعالاردىڭ ىشىندە جۇرگەنىمە, وسىنداي وقيعالاردىڭ كۋاگەرى بولعانىما وتە قۋانىشتىمىن.
جاقسىلىق ۇشكەمپىروۆ,
وليمپيادا چەمپيونى.
كەشە عانا ەلباسىنىڭ قولىنان I دارەجەلى «بارىس» وردەنىن الۋىم سپورتتىڭ قانشالىقتى بيىك تۇعىردا تۇراتىندىعىن ايعاقتاپ بەرسە كەرەك. ماعان سوناۋ 1980-جىلدارى تۇڭعىش قازاق رەتىندە وليمپيادا چەمپيونى اتاعى جايدان-جاي كەلگەن جوق, ارينە. وعان ەلدىڭ, مىڭداعان جانكۇيەرلەردىڭ ارقاسىندا دا قول جەتكىزدىم دەپ ويلايمىن. ول كەزدە قانشاما قيىندىقتى باستان وتكىزىپ, 15 رەسپۋبليكانى جەڭىپ بارىپ, ۇلكەن سىنعا شىعاتىنبىز. سوندىقتان, مەن جاستارعا مىنانى ايتار ەدىم: ەگەمەن ەل, تاۋەلسىز مەملەكەت بولعانىمىز ۇلكەن باقىت. ەگەمەن ەل بولعالى, ءوز تاۋەلسىز مەملەكەتىمىزدەن تىكەلەي وليمپياداعا, ءتۇرلى الەم چەمپيوناتتارىنا جولداما الىپ جاتىرمىز. وسىنىڭ ءوزى بىلە-بىلگەن ادامعا ۇلكەن باقىت. سوندىقتان, قازىرگى جاستار وتە باقىتتى. ەلباسىنىڭ ءوزى دە سپورتتى وتە جاقسى كورەدى. كەشە عانا ماعان: «لوندون وليمپياداسىندا كەزدەسەيىك» دەپ ايتقان ەدى. وسى ورايدا, لوندون وليمپياداسىنان چەمپيوندارىمىز كوپتەپ شىعا بەرسە ەكەن دەپ تىلەيمىن.
مىنە, ەلىمىز تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىق بەلەسىن باعىندىردى. قۇداي قالاسا, تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىعىندا, 40 جىلدىعىندا دا كەزدەسە بەرەيىك. ەلىمىزدە تىنىشتىق بولسىن, ۇرپاقتارىمىز امان بولسىن, سولار باقىتتى بولسىن دەپ تىلەيمىن.
دۇيسەن قاسەيىنوۆ,
تۇركسوي حالىقارالىق ۇيىمىنىڭ باس حاتشىسى.
مەن مادەنيەت سالاسىندا قىزمەت ەتىپ جۇرگەننەن كەيىن وسى 20 جىلدىڭ ىشىندە مادەنيەتتىڭ قاي سالاسىندا بولسىن ۇلكەن جەتىستىكتەرگە قول جەتكىزدىك دەپ ايتا الامىن. نەگە دەسەڭىز, بۇرىن, شەتەلگە شىققاندا كەڭەس وداعى اتىنان ءان ايتىپ, بي بيلەپ جۇرەتىن ەدىك. قازىرگى كۇنى ءبىزدىڭ ەڭ مىقتى ءانشىلەرىمىز, ەڭ مىقتى ارتىستەرىمىز, سۋرەتشىلەرىمىز, كينەماتوگرافيستەرىمىز ۇلكەن دەڭگەيگە شىقتى. باسقا دامىعان ەلدەرمەن تەرەزەسى تەڭ بولدى. سولارمەن بىرگە, قانداي سايىستا, قانداي بايقاۋدا, قانداي فەستيۆالدە بولسىن بىرگە جۇرەتىندەي دەڭگەيگە جەتتى. ءبىز سوعان قۋانامىز. كەزىندە مادەنيەت ءمينيسترى بولىپ قىزمەت ەتىپ جۇرگەندە ءوزىم وقىتقان بالالاردىڭ ۇلكەن دارەجەگە جەتكەنىنە قۋانامىن. ەگەمەندىك دەگەن, تاۋەلسىزدىك دەگەن شىعارماشىلىققا ۇلكەن كەڭىستىك بەرەدى. سوندىقتان, وسى جەتىستىكتەرىمىزدى شەتەل جۇرتشىلىعىنا كورسەتكەندە, جەتكىزگەندە بويىمىزدى قۋانىش سەزىمى بيلەيدى.
ەگەر, ءوزىمنىڭ وتباسىما كەلسەم, وسى 20 جىلدىڭ ىشىندە بالالارىم ءوسىپ, ەرجەتتى. ۇلكەن نەمەرەم 18 جاسقا تولدى. ياعني, تاۋەلسىزدىكپەن بىرگە ەرجەتكەن بالالارىم مەن نەمەرەلەرىم بۇگىندە قازاقستاننىڭ ناعىز ازاماتتارى. ولار ەگەمەندىكپەن بىرگە ەسەيىپ كەلەدى. سوندىقتان, مەن تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ بولاشاعى – جاستارىمىز امان بولسىن, ەلىمىزگە ايانباي ەڭبەك ەتسىن دەپ تىلەيمىن.
دوس كوشىم,
ساياساتتانۋشى.
تاۋەلسىزدىك دەگەندە وسى جولدا ومىرلەرىن سارپ ەتكەن ارىستاردى, 300 جىل بويعى حالىقتىڭ ارمانىن, سوناۋ كەنەسارى اتامىزدان باستاپ بۇگىنگى زامانداعى جەلتوقساندىقتارعا دەيىنگى ازاتتىقتى اڭساعان ازاماتتاردى ەسىمە العىم كەلەدى. تاۋەلسىزدىك بىزگە بەلوۆەج نۋىندا قول قويىلعان قۇجاتپەن كەلە سالعان جوق, وسى جولدا قانشاما ەڭبەك بولدى. وكىنىشكە وراي, وسىنى كەيدە ۇمىتىپ كەتەمىز. بۇگىنگى تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىن ەل بولىپ اتاپ ءوتۋ شىنىندا, ولشەۋسىز قۋانىش.
تاۋەلسىزدىك بىزگە الدىمەن مۇمكىندىكتەر بەردى. بۇرىن ءبىزدىڭ بيلىگىمىز وزگەدە بولعاندا بارلىعىن سولار شەشەتىن. ال ەندى وسى مۇمكىندىكتى دۇرىس پايدالانىپ, لايىقتى قوعام قۇرۋ ءبىزدىڭ بابالار الدىنداعى بورىشىمىز. ويتكەنى, بابالار ارمانىن جۇزەگە اسىرۋ مۇمكىندىگى ءتيىپ تۇرعاندا, ونى لايىقتى اتقارا الماۋ بۇگىنگى بۋىنعا ارتىلعان ۇلكەن سىن بولماق. ەگەر ونى اتقارىپ شىقپاساق, ول تاريح الدىندا كەشىرىلمەس ايىپ بولار ەدى. سوندىقتان, تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىن تويلاپ تۇرىپ, القالى جيىنعا كەلىپ تۇرىپ, مەندەگى ەڭ اسىل ارمان –بابالارىمىز ارمانداعان قازاق ەلىنىڭ جارقىن بولاشاعى. مۇراتتىڭ ۇلكەنى وسى.
بەيسەنعازى سادۋ ۇلى,
«جەلتوقسان اقيقاتى» رەسپۋبليكالىق قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ جەتەكشىسى.
بۇگىنگى كۇن مەن ءۇشىن وتە قۋانىشتى كۇن. جالپى, جەلتوقسان دەگەن ۇعىممەن تاۋەلسىزدىك قاتار اتالاتىنداي. جەلتوقسان ايىندا حالىقتىڭ بۇلقىنىپ توتاليتارلىق جۇيەگە قارسى شىققاندىعىنان, وسى ايدا ازاتتىققا قول جەتكىزىلگەندىكتەن بۇل اي قازاق ءۇشىن ەرەكشە دەپ بىلەمىن. بيىل تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعى مەن جەلتوقسان كوتەرىلىسىنىڭ 25 جىلدىعى. جەلتوقساندا الاڭعا شىققان جاۋقازىن جاستاردىڭ جالىندى جۇرەكتەرىندەگى ارماننىڭ جۇزەگە اسقانى. 25 جىل بۇرىن قازاقتىڭ جەكە ەلى بولسا, ءتىلىنىڭ ءورىسى كەڭەيسە, ءوز ۇلانى ەلىن باسقارسا دەگەن, ارمانىن تۋ ەتكەن جاستار بۇگىندە وسى تاۋەلسىز ەلىنە ەڭبەك ەتىپ, ونىڭ ىرىسىن مولايتۋعا اتسالىسۋدا. بۇگىن سولاردىڭ ءبىرازىنىڭ كەۋدەسىنە مەرەكەلىك مەدالدار تاعىلدى. ارينە, ءبىز سوندا الاڭعا شىققاندا تاۋەلسىزدىكتى ارمانداعانىمىزبەن بۇگىنگىدەي 20 جىلدىقتىڭ كۋاسى بولامىز, ءوزىمىز ءدال سول زاماندا ءومىر ءسۇرىپ, ازاتتىقتىڭ ءدامىن تاتامىز دەپ ويلاعان جوقپىز. الدىمەن, وسىعان شۇكىرشىلىك دەيمىن. ەكىنشىدەن, ەلىمىزدى الەم تانىپ, قازاقستان حالىقارالىق بەدەلدى ۇيىمداردىڭ توراعالىعىن تابىستى اتقارىپ, شاقىرىلماي كەتكەن ءسامميتتى دە ابىرويمەن وتكەرىپ شىقتى. وسىنىڭ بارلىعى قازاق بالاسىنىڭ ورتاق قۋانىشى. ەلىمىزدىڭ تاۋەلسىزدىگى باياندى بولسىن.
ناعاشىباي مۇقاتوۆ,
اقىن.
تاۋەلسىزدىك تۋرالى ويلانعاندا مەن الدىمەن كۇرسىنىپ الامىن دا, سودان كەيىن بارىپ قۋانامىن. كۇرسىنەتىنىم – كەشەگى ارىستار, بابالار وسى كۇندى كورمەدى-اۋ دەگەندىكتەن بولسا, قۋاناتىنىم – ولار كورمەگەنىمەن, ۇرپاقتارى سول زامانعا جەتىپ, ازاتتىقتىڭ ءدامىن تاتىپ جاتىر. تاۋەلسىزدىك قازاق ءۇشىن ماڭدايعا بىتكەن باقىت. بۇگىن تاۋەلسىزدىك سارايىنا ەلىمىزدىڭ بارلىق ايماعىنان دەلەگاتسيالار كەلىپ وتىر. ءبىز مۇندا قوستانايدان كەلدىك. شىنىن ايتقاندا, قوستاناي التىن استىقتىڭ وتانى. كەزىندە كەڭەس ءداۋىرىنىڭ وزىندە ميلليونداپ استىق وسىرەتىن قوستاناي جۇرتى ەندى ەگەمەن ەلىنىڭ قۋاتىن ەسەلەۋدە. وسى جولدا ايانبايدى.
مەنىڭ اقىن جۇرەگىم, وسىنداي قۋانىشتى ساتتەردە ەرەكشە تولقيدى. تاۋەلسىزدىك پالەنباي جىلدان بەرى تۇتاسىپ تۇرعان قالىڭ بۇلتتى بۇزىپ-جارىپ كەلگەن ارايلى تاڭ, شۇعىلاسىن جان-جاعىنا مەيىرلەنە شاشىپ جاتقان جىلى شۋاق. سول شۋاققا بۇگىن جىلىنىپ وتىرمىز, تاۋەلسىزدىكتى ۇرپاق كورىپ جاتىر, ارداگەرلەر كۋا بولىپ جاتىر, بالالار, نەمەرەلەر كورۋدە, وسىنى ويلاعاندا كەۋدەنى قۋانىش كەرنەيدى ەكەن. ەڭ باستىسى, تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ ەرتەڭى جارقىن بولسىن.
ارعىنباي بەكبوسىن,
ەڭبەك اراداگەرى.
اللانىڭ مۇنىسىنا شۇكىر. ەلىمىزدىڭ تاۋەلسىزدىك العانىنا 20 جىل تولىپ وتىر. وسىندايدا ەرىكسىز ەسكە وتكەن تاريح تۇسەدى. ول ءبىر جاعىنان قاستەرلى تاريح, ءبىر جاعىنان قاسىرەتتى تاريح. وسى جولدا شەيىت كەتكەن ۇلدارىن بار قازاق بولىپ ەسكە الاتىن, قۇرمەت تۇتاتىن كۇن دەپ بىلەمىن. حالقىمىزدىڭ كوز جاسىن, توگىلگەن قانىن جاراتقان يە كورگەن بولار, شەككەن ءزابىر-جاپانىڭ وتەۋىندەي تاۋەلسىزدىك تاڭى اتتى. بۇرىن بىرەۋ ءبىلىپ, بىرەۋ بىلمەيتىن قازاقستاندى بۇگىندە الەمنىڭ شارتارابىندا تانىپ, ونىڭ باستامالارىنا قۇرمەتپەن قاراپ جاتادى. ادامزات قاۋىمداستىعىنان ويىپ تۇرىپ ورنىمىزدى الدىق. وعان وسى كەيىنگى جىلدارى استانادا وتكەن ءىرى حالىقارالىق فورۋمدار كۋا. ءتىپتى, كەيدە قازاقستان, ونىڭ جاس استاناسى الەمنىڭ رۋحاني ورتالىعىنىڭ ءبىرى دەگەن پىكىرلەر دە ەستىلىپ ءجۇر. بۇل سوزدە دە قيسىن بار. ءويتكەنى, ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ باستاعان ەلىمىزدىڭ بەيبىتسۇيگىش, جۇرتشىلىقتى قوعامداسۋعا شاقىرعان ساياساتى جۇرتشىلىققا وسىلاي دەگىزىپ ءجۇر.
20 جىل مەملەكەتتىگىمىزدىڭ قالىپتاسۋ, الەمگە تانىلۋى, كوشىن تۇزەگەن كەزەڭى بولسا, ەندى ورلەۋ, وركەندەۋ, ءتىپتى, سامعاۋ زامانى كەلە جاتىر.
سۋرەتتەردى تۇسىرگەن ورىنباي بالمۇرات.
قازاق ەلى ءوز تاۋەلسىزدىگىنىڭ جيىرما جىلدىعىن ۇلكەن تابىستارمەن اتاپ ءوتىپ وتىر. بۇل مەملەكەت حالقىنىڭ اقجارىلقاپ كوڭىل-كۇيلەرىنەن دە انىق اڭعارىلادى. مۇنداي شاتتىققا تولى كۇندەر ازايماي, قۇت-بەرەكەمەن تولىعا تۇسسە, ەڭسەمىز بۇگىنگىدەن دە بيىكتەي بەرەتىنى كۇمانسىز. تومەندە جاريالانىپ وتىرعان اق تىلەكتەر بۇگىنگى مەرەيتويىمىزدىڭ باعاسىن بايقاتقانداي.
باقىتجان ەرتاەۆ,
«حالىق قاھارمانى».
بۇگىن تاۋەلسىز ەلىمىزگە 20 جىل تولىپ وتىر. قازاقستاننىڭ جۇرەگى استانادا وسى تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعى اتالىپ ءوتتى. بۇل تاۋەلسىزدىكتىڭ تاريحى, ءدامى, تابيعاتى وزگەشە. سەبەبى, ەگەمەندىك ەلىمىز, ءبىزدىڭ بابالارىمىز اڭساپ جۇرگەن ارمانىمىز ەدى. مىنە, ارۋاقتار ءبىر اۋناعان شىعار. 20 جىلداي بۇكىل دۇنيە ءجۇزى قازاقتىڭ كىم ەكەنىن بىلەدى. شەكارامىز بار, تۋىمىز بار, ءانۇرانىمىز بار. پرەزيدەنتىمىز يادرولىق قارۋدان باس تارتۋ باستاماسىن كوتەردى. سەمەيدەگى يادرولىق پوليگون جابىلدى. جاڭا استانامىزدىڭ نەگىزى قالاندى. بۇلاردىڭ بارلىعى ۇلكەن تاريحي وقيعالار.
بۇكىل ەلىمىزگە, قازاقستان تۇرعىندارىنا, وتان قورعاۋ ساپىندا تۇرعان ساربازدارعا اۋعان سوعىسى ارداگەرلەرى اتىنان, قارۋلى كۇشتەر ارداگەرلەرى اتىنان, ءوزىمنىڭ اتىمنان قۇتتىقتاي وتىرا, كەڭ-بايتاق جەرىمىز تۇتاس بولسىن, 130-داي ەتنوس وكىلىنەن تۇراتىن حالقىمىز ءبىر اعايىنداي تاتۋ ءومىر ءسۇرسىن, ءبىز ماڭداي تەرىمىزبەن وسى ىزگى باقىتتى, ەگەمەندىگىمىزدى ساقتايىق دەگەن تىلەك ايتقىم كەلەدى.
گۇلجيان سۇلەيمەنوۆا,
الماتى وبلىسى ىشكى ساياسات باسقارماسىنىڭ باستىعى.
تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىندا قازاقستان ءوزىنىڭ ابىرويىن اسقاقتاتا ءبىلدى. ەكونوميكالىق جاعىنان دا, الەۋمەتتىك ساياسات جاعىنان دا جاڭا وزگەرىستەر, رەفورمالار بولدى. ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك جانە ىنتىماقتاستىق ۇيىمى, يسلام ىنتىماقتاستىعى ۇيىمى سىندى الەمدەگى جەتەكشى ۇيىمدارعا توراعالىق ەتتى. مۇنىڭ بارلىعى تۇپتەپ كەلگەندە ەلباسىنىڭ ابىرويى.
مەن 30 جىلداي مەملەكەتتىك قىزمەتتە جۇمىس ىستەپ ءجۇرمىن. ەلباسى «قازاقستان-2030» ستراتەگياسىن قابىلداعان كەزدە ءبىزدىڭ مەملەكەتىمىز اياعىنان نىق تۇرعاندا, ەكونوميكاسى مىقتى بولعاندا ەڭ الدىمەن قارتتار مەن جاستارعا كومەكتەسەم دەپ ايتقان ەدى. پرەزيدەنتتىڭ ءسوزى مەن ءىسىنىڭ اراسىندا ەشقانداي الشاقتىق جوق. ماسەلەن, جاستار ساياساتىن ىسكە اسىرۋدا ەلباسىنىڭ ۇشقىر ساياساتى, حالىقتار دوستىعى مەن ەتنو-مادەني ورتالىقتاردىڭ اشىلۋى دا ۇلكەن جۇمىستاردىڭ جەمىسى. ءبىزدىڭ الماتى وبلىسىنىڭ وزىندە ۇلكەن دوستىق ءۇيى, ءتىل سارايى سالىندى. وسىنىڭ بارلىعى ءبىزدىڭ حالقىمىزدىڭ دامۋىنا, تىلىنە, ۇلتتىق تۇرعىدا رۋحتىڭ دامۋىنا, ەل ىشىندەگى ەتنوس وكىلدەرىنىڭ تاتۋلىعىنا سەپ بولعانى انىق. بۇلاردىڭ بارلىعى تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ 20 جىلدىق بەلەسىندە باعىندىرعان بيىك شىڭدار دەپ ايتا الامىز. ءبىزدىڭ وبلىسىمىزدا «تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىنىڭ 20 شىڭى» دەگەن تاقىرىپتا ۇلكەن شارالار وتكىزىلۋدە. ماسەلەن, جاستار ساياساتىنا بايلانىستى ستاديوندا 30 مىڭ جاستى جيناپ, «مەنىڭ ەلىم قازاقستان» دەگەن ۇلكەن شەرۋ ءوتكىزدىك. مەن وسىنداي وقيعالاردىڭ ىشىندە جۇرگەنىمە, وسىنداي وقيعالاردىڭ كۋاگەرى بولعانىما وتە قۋانىشتىمىن.
جاقسىلىق ۇشكەمپىروۆ,
وليمپيادا چەمپيونى.
كەشە عانا ەلباسىنىڭ قولىنان I دارەجەلى «بارىس» وردەنىن الۋىم سپورتتىڭ قانشالىقتى بيىك تۇعىردا تۇراتىندىعىن ايعاقتاپ بەرسە كەرەك. ماعان سوناۋ 1980-جىلدارى تۇڭعىش قازاق رەتىندە وليمپيادا چەمپيونى اتاعى جايدان-جاي كەلگەن جوق, ارينە. وعان ەلدىڭ, مىڭداعان جانكۇيەرلەردىڭ ارقاسىندا دا قول جەتكىزدىم دەپ ويلايمىن. ول كەزدە قانشاما قيىندىقتى باستان وتكىزىپ, 15 رەسپۋبليكانى جەڭىپ بارىپ, ۇلكەن سىنعا شىعاتىنبىز. سوندىقتان, مەن جاستارعا مىنانى ايتار ەدىم: ەگەمەن ەل, تاۋەلسىز مەملەكەت بولعانىمىز ۇلكەن باقىت. ەگەمەن ەل بولعالى, ءوز تاۋەلسىز مەملەكەتىمىزدەن تىكەلەي وليمپياداعا, ءتۇرلى الەم چەمپيوناتتارىنا جولداما الىپ جاتىرمىز. وسىنىڭ ءوزى بىلە-بىلگەن ادامعا ۇلكەن باقىت. سوندىقتان, قازىرگى جاستار وتە باقىتتى. ەلباسىنىڭ ءوزى دە سپورتتى وتە جاقسى كورەدى. كەشە عانا ماعان: «لوندون وليمپياداسىندا كەزدەسەيىك» دەپ ايتقان ەدى. وسى ورايدا, لوندون وليمپياداسىنان چەمپيوندارىمىز كوپتەپ شىعا بەرسە ەكەن دەپ تىلەيمىن.
مىنە, ەلىمىز تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىق بەلەسىن باعىندىردى. قۇداي قالاسا, تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىعىندا, 40 جىلدىعىندا دا كەزدەسە بەرەيىك. ەلىمىزدە تىنىشتىق بولسىن, ۇرپاقتارىمىز امان بولسىن, سولار باقىتتى بولسىن دەپ تىلەيمىن.
دۇيسەن قاسەيىنوۆ,
تۇركسوي حالىقارالىق ۇيىمىنىڭ باس حاتشىسى.
مەن مادەنيەت سالاسىندا قىزمەت ەتىپ جۇرگەننەن كەيىن وسى 20 جىلدىڭ ىشىندە مادەنيەتتىڭ قاي سالاسىندا بولسىن ۇلكەن جەتىستىكتەرگە قول جەتكىزدىك دەپ ايتا الامىن. نەگە دەسەڭىز, بۇرىن, شەتەلگە شىققاندا كەڭەس وداعى اتىنان ءان ايتىپ, بي بيلەپ جۇرەتىن ەدىك. قازىرگى كۇنى ءبىزدىڭ ەڭ مىقتى ءانشىلەرىمىز, ەڭ مىقتى ارتىستەرىمىز, سۋرەتشىلەرىمىز, كينەماتوگرافيستەرىمىز ۇلكەن دەڭگەيگە شىقتى. باسقا دامىعان ەلدەرمەن تەرەزەسى تەڭ بولدى. سولارمەن بىرگە, قانداي سايىستا, قانداي بايقاۋدا, قانداي فەستيۆالدە بولسىن بىرگە جۇرەتىندەي دەڭگەيگە جەتتى. ءبىز سوعان قۋانامىز. كەزىندە مادەنيەت ءمينيسترى بولىپ قىزمەت ەتىپ جۇرگەندە ءوزىم وقىتقان بالالاردىڭ ۇلكەن دارەجەگە جەتكەنىنە قۋانامىن. ەگەمەندىك دەگەن, تاۋەلسىزدىك دەگەن شىعارماشىلىققا ۇلكەن كەڭىستىك بەرەدى. سوندىقتان, وسى جەتىستىكتەرىمىزدى شەتەل جۇرتشىلىعىنا كورسەتكەندە, جەتكىزگەندە بويىمىزدى قۋانىش سەزىمى بيلەيدى.
ەگەر, ءوزىمنىڭ وتباسىما كەلسەم, وسى 20 جىلدىڭ ىشىندە بالالارىم ءوسىپ, ەرجەتتى. ۇلكەن نەمەرەم 18 جاسقا تولدى. ياعني, تاۋەلسىزدىكپەن بىرگە ەرجەتكەن بالالارىم مەن نەمەرەلەرىم بۇگىندە قازاقستاننىڭ ناعىز ازاماتتارى. ولار ەگەمەندىكپەن بىرگە ەسەيىپ كەلەدى. سوندىقتان, مەن تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ بولاشاعى – جاستارىمىز امان بولسىن, ەلىمىزگە ايانباي ەڭبەك ەتسىن دەپ تىلەيمىن.
دوس كوشىم,
ساياساتتانۋشى.
تاۋەلسىزدىك دەگەندە وسى جولدا ومىرلەرىن سارپ ەتكەن ارىستاردى, 300 جىل بويعى حالىقتىڭ ارمانىن, سوناۋ كەنەسارى اتامىزدان باستاپ بۇگىنگى زامانداعى جەلتوقساندىقتارعا دەيىنگى ازاتتىقتى اڭساعان ازاماتتاردى ەسىمە العىم كەلەدى. تاۋەلسىزدىك بىزگە بەلوۆەج نۋىندا قول قويىلعان قۇجاتپەن كەلە سالعان جوق, وسى جولدا قانشاما ەڭبەك بولدى. وكىنىشكە وراي, وسىنى كەيدە ۇمىتىپ كەتەمىز. بۇگىنگى تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىن ەل بولىپ اتاپ ءوتۋ شىنىندا, ولشەۋسىز قۋانىش.
تاۋەلسىزدىك بىزگە الدىمەن مۇمكىندىكتەر بەردى. بۇرىن ءبىزدىڭ بيلىگىمىز وزگەدە بولعاندا بارلىعىن سولار شەشەتىن. ال ەندى وسى مۇمكىندىكتى دۇرىس پايدالانىپ, لايىقتى قوعام قۇرۋ ءبىزدىڭ بابالار الدىنداعى بورىشىمىز. ويتكەنى, بابالار ارمانىن جۇزەگە اسىرۋ مۇمكىندىگى ءتيىپ تۇرعاندا, ونى لايىقتى اتقارا الماۋ بۇگىنگى بۋىنعا ارتىلعان ۇلكەن سىن بولماق. ەگەر ونى اتقارىپ شىقپاساق, ول تاريح الدىندا كەشىرىلمەس ايىپ بولار ەدى. سوندىقتان, تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىن تويلاپ تۇرىپ, القالى جيىنعا كەلىپ تۇرىپ, مەندەگى ەڭ اسىل ارمان –بابالارىمىز ارمانداعان قازاق ەلىنىڭ جارقىن بولاشاعى. مۇراتتىڭ ۇلكەنى وسى.
بەيسەنعازى سادۋ ۇلى,
«جەلتوقسان اقيقاتى» رەسپۋبليكالىق قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ جەتەكشىسى.
بۇگىنگى كۇن مەن ءۇشىن وتە قۋانىشتى كۇن. جالپى, جەلتوقسان دەگەن ۇعىممەن تاۋەلسىزدىك قاتار اتالاتىنداي. جەلتوقسان ايىندا حالىقتىڭ بۇلقىنىپ توتاليتارلىق جۇيەگە قارسى شىققاندىعىنان, وسى ايدا ازاتتىققا قول جەتكىزىلگەندىكتەن بۇل اي قازاق ءۇشىن ەرەكشە دەپ بىلەمىن. بيىل تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعى مەن جەلتوقسان كوتەرىلىسىنىڭ 25 جىلدىعى. جەلتوقساندا الاڭعا شىققان جاۋقازىن جاستاردىڭ جالىندى جۇرەكتەرىندەگى ارماننىڭ جۇزەگە اسقانى. 25 جىل بۇرىن قازاقتىڭ جەكە ەلى بولسا, ءتىلىنىڭ ءورىسى كەڭەيسە, ءوز ۇلانى ەلىن باسقارسا دەگەن, ارمانىن تۋ ەتكەن جاستار بۇگىندە وسى تاۋەلسىز ەلىنە ەڭبەك ەتىپ, ونىڭ ىرىسىن مولايتۋعا اتسالىسۋدا. بۇگىن سولاردىڭ ءبىرازىنىڭ كەۋدەسىنە مەرەكەلىك مەدالدار تاعىلدى. ارينە, ءبىز سوندا الاڭعا شىققاندا تاۋەلسىزدىكتى ارمانداعانىمىزبەن بۇگىنگىدەي 20 جىلدىقتىڭ كۋاسى بولامىز, ءوزىمىز ءدال سول زاماندا ءومىر ءسۇرىپ, ازاتتىقتىڭ ءدامىن تاتامىز دەپ ويلاعان جوقپىز. الدىمەن, وسىعان شۇكىرشىلىك دەيمىن. ەكىنشىدەن, ەلىمىزدى الەم تانىپ, قازاقستان حالىقارالىق بەدەلدى ۇيىمداردىڭ توراعالىعىن تابىستى اتقارىپ, شاقىرىلماي كەتكەن ءسامميتتى دە ابىرويمەن وتكەرىپ شىقتى. وسىنىڭ بارلىعى قازاق بالاسىنىڭ ورتاق قۋانىشى. ەلىمىزدىڭ تاۋەلسىزدىگى باياندى بولسىن.
ناعاشىباي مۇقاتوۆ,
اقىن.
تاۋەلسىزدىك تۋرالى ويلانعاندا مەن الدىمەن كۇرسىنىپ الامىن دا, سودان كەيىن بارىپ قۋانامىن. كۇرسىنەتىنىم – كەشەگى ارىستار, بابالار وسى كۇندى كورمەدى-اۋ دەگەندىكتەن بولسا, قۋاناتىنىم – ولار كورمەگەنىمەن, ۇرپاقتارى سول زامانعا جەتىپ, ازاتتىقتىڭ ءدامىن تاتىپ جاتىر. تاۋەلسىزدىك قازاق ءۇشىن ماڭدايعا بىتكەن باقىت. بۇگىن تاۋەلسىزدىك سارايىنا ەلىمىزدىڭ بارلىق ايماعىنان دەلەگاتسيالار كەلىپ وتىر. ءبىز مۇندا قوستانايدان كەلدىك. شىنىن ايتقاندا, قوستاناي التىن استىقتىڭ وتانى. كەزىندە كەڭەس ءداۋىرىنىڭ وزىندە ميلليونداپ استىق وسىرەتىن قوستاناي جۇرتى ەندى ەگەمەن ەلىنىڭ قۋاتىن ەسەلەۋدە. وسى جولدا ايانبايدى.
مەنىڭ اقىن جۇرەگىم, وسىنداي قۋانىشتى ساتتەردە ەرەكشە تولقيدى. تاۋەلسىزدىك پالەنباي جىلدان بەرى تۇتاسىپ تۇرعان قالىڭ بۇلتتى بۇزىپ-جارىپ كەلگەن ارايلى تاڭ, شۇعىلاسىن جان-جاعىنا مەيىرلەنە شاشىپ جاتقان جىلى شۋاق. سول شۋاققا بۇگىن جىلىنىپ وتىرمىز, تاۋەلسىزدىكتى ۇرپاق كورىپ جاتىر, ارداگەرلەر كۋا بولىپ جاتىر, بالالار, نەمەرەلەر كورۋدە, وسىنى ويلاعاندا كەۋدەنى قۋانىش كەرنەيدى ەكەن. ەڭ باستىسى, تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ ەرتەڭى جارقىن بولسىن.
ارعىنباي بەكبوسىن,
ەڭبەك اراداگەرى.
اللانىڭ مۇنىسىنا شۇكىر. ەلىمىزدىڭ تاۋەلسىزدىك العانىنا 20 جىل تولىپ وتىر. وسىندايدا ەرىكسىز ەسكە وتكەن تاريح تۇسەدى. ول ءبىر جاعىنان قاستەرلى تاريح, ءبىر جاعىنان قاسىرەتتى تاريح. وسى جولدا شەيىت كەتكەن ۇلدارىن بار قازاق بولىپ ەسكە الاتىن, قۇرمەت تۇتاتىن كۇن دەپ بىلەمىن. حالقىمىزدىڭ كوز جاسىن, توگىلگەن قانىن جاراتقان يە كورگەن بولار, شەككەن ءزابىر-جاپانىڭ وتەۋىندەي تاۋەلسىزدىك تاڭى اتتى. بۇرىن بىرەۋ ءبىلىپ, بىرەۋ بىلمەيتىن قازاقستاندى بۇگىندە الەمنىڭ شارتارابىندا تانىپ, ونىڭ باستامالارىنا قۇرمەتپەن قاراپ جاتادى. ادامزات قاۋىمداستىعىنان ويىپ تۇرىپ ورنىمىزدى الدىق. وعان وسى كەيىنگى جىلدارى استانادا وتكەن ءىرى حالىقارالىق فورۋمدار كۋا. ءتىپتى, كەيدە قازاقستان, ونىڭ جاس استاناسى الەمنىڭ رۋحاني ورتالىعىنىڭ ءبىرى دەگەن پىكىرلەر دە ەستىلىپ ءجۇر. بۇل سوزدە دە قيسىن بار. ءويتكەنى, ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ باستاعان ەلىمىزدىڭ بەيبىتسۇيگىش, جۇرتشىلىقتى قوعامداسۋعا شاقىرعان ساياساتى جۇرتشىلىققا وسىلاي دەگىزىپ ءجۇر.
20 جىل مەملەكەتتىگىمىزدىڭ قالىپتاسۋ, الەمگە تانىلۋى, كوشىن تۇزەگەن كەزەڭى بولسا, ەندى ورلەۋ, وركەندەۋ, ءتىپتى, سامعاۋ زامانى كەلە جاتىر.
سۋرەتتەردى تۇسىرگەن ورىنباي بالمۇرات.
سوڭعى جاڭالىقتار
ەلەنا رىباكينانىڭ 20 جەتىستىگى
تەننيس • كەشە
جەڭىل اتلەتتەر قىتايدا جەتى جۇلدە ولجالادى
سپورت • كەشە
دزيۋدوشىلار پاريجدە ءۇش قولاعا قول جەتكىزدى
سپورت • كەشە
قوستاناي وبلىسىندا ينتەرنەت-الاياقتىقتىڭ جولى كەسىلدى
ايماقتار • كەشە
رەفەرەندۋمنىڭ قاشان وتەتىنى بەلگىلى بولدى
قازاقستان • كەشە
