سۋرەتتى تۇسىرگەن ەرلان ومار
باستالعان وسى اپتا ەرەكشە. بىرنەشە كۇننەن سوڭ ءبارىمىز مەجەلى مەرەيتويدى – تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ سيمۆولى بولىپ سانالاتىن استانانىڭ 20 جىلدىعىن مەرەكەلەيمىز.
بۇل مەيرامعا بەينە تابيعاتتىڭ ءوزى شۋاعىن شاشاتىنداي. شىلدەدە ءاردايىم ساعىندىرعان ساۋلەلى جاز ورنايدى. سوندىقتان بارشانىڭ كوڭىلى كوتەرىڭكى بولادى, بارلىق تۇستان باقىتتان بال-بۇل جانىپ, كۇلكى ويناعان جادىراڭقى جۇزدەردى كورەسىز.
بۇل كۇندەرى حالىق استاناعا ەلدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن بۇكىل وتباسىمەن جينالادى. وزگە مەملەكەتتەردەن دە مەيماندار كەلەدى.
ادام ارقاشان سۇلۋلىق پەن اسقاقتىققا قۇشتار كەلەتىنى بەلگىلى. ءبىزدىڭ استانا – رەسپۋبليكامىزداعى قازىرگى ەڭ اسەم دۇنيە دەسەم, قاتەلەسپەسپىن. سوندىقتان دا جۇرت ەۋرازيانىڭ زاماناۋي مەگاپوليسىنە جان-جۇرەگىنىڭ قالاۋىمەن جول تارتادى.
مۇندا جاھاندىق ۋربانيستيكانىڭ جەتىستىكتەرىن تاماشالاپ قانا قويماي, الەمدىك ءپالساپالاردىڭ عالامات ساۋلەتكەرلىك ۇيلەسىمىن كورۋگە بولادى. ەڭ باستىسى استانا زاماناۋي جانە قارىشتى قازاقستاننىڭ – ءبىزدىڭ رۋحىمىزدىڭ, بارلىق جەتىستىكتەرىمىزدىڭ, قۋات-كۇشىمىزدىڭ بەينەسى ەكەنىن تۇيسىنەسىڭ.
بۇگىندە استانا كۇنىن تەك قانا مەملەكەتتىك مەرەكە رەتىندە قابىلداۋمەن شەكتەلمەيتىنىمىزدى ايتا كەتۋ كەرەك. ول شىن مانىسىندە حالىقتىق, ۇلتتىق مەيرامعا اينالدى.
استانانىڭ ءاردايىم جۇرەگىمىزدىڭ تورىندە تۇراتىنى ءۇشىن ءبىز ەڭ الدىمەن ءبىر ادامعا – ۇلى دالا ەلىنىڭ ۇلى پەرزەنتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆقا قارىزدارمىز. ۇلان-عايىر وتانىمىزداعى ءاربىر دەرلىك وتباسىندا كوپ ادام قازىر وسىلاي ويلايدى جانە سولاي ايتىپ تا كەلەدى. ەلباسىنىڭ باسشىلىعىمەن بولاشاققا ۇمتىلعان بايتاق پوليس بوي كوتەردى, وعان قازىر قازاقستاندىقتار مەن ءبىزدىڭ قوناقتارىمىز فۋتۋريستىك قالا دەگەن اتاۋ بەرىپ ءجۇر.
استانا – اكادەميالىق كلاسسيكا جانە ساۋلەتكەرلىك مودەرن عانا ەمەس, شىعىس پەن باتىستىڭ, نi-Tec پەن Smart City-ءدىڭ جاراسىمدى ۇندەستىگى.
استانا – ەكونوميكانىڭ قوزعاۋشى كۇشى, ەلدىڭ قارجى ورتالىعى. مادەنيەت پەن ونەردىڭ مايەگى, عىلىم ورتالىعى, جاڭاشىلدىق قالاسى.
بۇگىندە استانا – مويىندالىپ ۇلگەرگەن جاھاندىق ورتالىقتىڭ ءبىرى.
بەلگىلى امەريكالىق ەكونوميست ريچارد فلوريدانىڭ شىڭدار مەن جازىقتارعا قاتىستى تۇجىرىمداماسى بار. وعان سايكەس, الەمنىڭ ەلەۋلى بولىگى ەكونوميكالىق تۇرعىدان تومەن دامىعان جازىقتارعا ۇقسايدى. ال ولاردىڭ بەتىندە يننوۆاتسيالىق شىڭدار تۇرىندەگى مەگاپوليستەر اسقاقتاپ تۇرادى. شىڭدار – ينكليۋزيۆتى ءوسىمنىڭ تىرەك نۇكتەلەرى.
ءبىزدىڭ ەلدەگى سونداي شالقار-شىڭ, ءسوز جوق, استانا. ول بيىك ماقساتقا باستاپ, ءبىرتۇتاس مازمۇن مەن ەۆوليۋتسيانىڭ ۇيلەسىمدى الگوريتمىن قۇراپ وتىر. مۇندا وزىق قوعامدىق-ساياسي, الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق, مادەني-گۋمانيتارلىق جوبالار ازىرلەنەدى جانە جۇزەگە اسىرىلادى. سوندىقتان ۇزدىكتەردىڭ ۇزدىكتەرى وسى جەرگە كەلەدى. ياعني باسەكەگە دايىن, جەڭىس پەن جەتىستىككە قۇشتار جاندار اعىلادى.
الەمدە ۇكىمەتتەردىڭ قازىرگى وزەكتى ماسەلەسى بولىپ وتىرعان مەملەكەتتىك باسىمدىعىنىڭ ءبىرى – ەكولوگيالىق ساياسات. قورشاعان اينالانىڭ لاستانۋ اۋقىمى جىل وتكەن سايىن بارىنشا ۇلعايىپ, قاتەرى كوبەيىپ كەلەدى.
ماسەلەن, كورشىلەس قىتايدا كوپتەگەن اۋداندار ەكولوگيالىق اپات ايماعى دەپ جاريالانعان. وندا «لاستانعان» سۋ قويمالارىنىڭ قاسىندا ورىن تەپكەن 450 «قاتەرلى ىسىك قالاشىعى» بار. لاس سۋ كوزدەرىنە جاقىن بولعاندىقتان ول مەكەندەردىڭ تۇرعىندارى ونكولوگيالىق ناۋقاسقا شالدىعۋدا.
اعاش كەسىندىلەرىن الۋ ءۇشىن, جەر جىرتۋ ءۇشىن تۇتاس ورماندار قۇربان بولىپ, تابيعي سۋ كوزدەرى قۇرعاپ قالدى. شولەيتتەنۋ, ەگىستىك پەن جايىلىم جەرلەردىڭ جويىلۋى – سونىڭ كەسىرى. ناتيجەسىندە اۋا دا لاستاندى. ادامنىڭ اگرەسسيالىق ونەركاسىپ ساياساتىنىڭ اپاتقا ۇرىندىرعان سالدارلارى, مىنە, وسىنداي. ول جەر بەتىندەگى بارلىق يندۋستريالىق مەملەكەتتەرگە ازدى-كوپتى ءتان جاعداي.
سوندىقتان قحر 2020 جىلعا قاراي ەل اۋماعىنىڭ 23%-ىن ورمانمەن قامتۋدى كوزدەۋدە. ول ءۇشىن قىتايلىقتار جاسىلداندىرۋعا ارنالعان « ۇلى قىتاي جاسىل قورعانى» اتتى اۋقىمدى جوبانى جۇزەگە اسىرىپ جاتىر. بۇل – ۇزىندىعى 4500 شاقىرىمنان اساتىن, ەنى 100 شاقىرىم بولاتىن, اعاش ەگىلگەن قورعانىس بەلدەۋى. اتالعان جوباعا بۇكىل حالىق جۇمىلدىرىلۋدا. جاسى 11 مەن 60 ارالىعىنداعى ءاربىر قىتايلىق جىل سايىن 3-تەن 5-كە دەيىن اعاش ەگۋى ءتيىس. مىنە, بىزبەن دوستاس جانە كورشىلەس ەلدە وسىنداي ساياسات جۇرگىزىلىپ وتىر.
ءبىز پرەزيدەنتىمىزدىڭ كورەگەندىگى تۋرالى ءجيى ايتامىز. سونىڭ ايشىقتى ايعاعىنىڭ تاعى ءبىرى – جۇيەلى ورمان شارۋاشىلىعىن جۇرگىزۋ ساياساتى.
الدىمەن بىرقاتار جالپى مالىمەتتەردى كەلتىرە كەتەيىن. قازاقستان ورمان-توعايى از مەملەكەتكە جاتادى. ورماندى بولىگى – اۋماعىنىڭ 4,7%-ى عانا جانە ونىڭ جارتىسى دەرلىك سەكسەۋىل ەگىلگەن جەرلەر ۇلەسىندە. ارال تەڭىزىنىڭ قۇرعاعان تابانىندا 2008 جىلدان بەرى اۋدانى 56,5 مىڭ گا جەرگە سەكسەۋىل ەگۋ جۇمىسى جۇرگىزىلگەنىن ايتا كەتۋ كەرەك.
مەملەكەتتىك ورمان قورىنىڭ (تابيعي جانە جاساندى ورماندار, قورعانىس ءۇشىن ەگىلگەن اعاش القاپتارى) جالپى اۋدانى, 2018 جىلعى 1 قاڭتارداعى جاعداي بويىنشا, 29,3 ملن. گا مولشەردى نەمەسە رەسپۋبليكا اۋماعىنىڭ 10,7%-ىن الىپ جاتىر. اعاش ەگىلگەن ورماندى القاپ 12,7 ملن گا جەردى نەمەسە ورمان قورى اۋدانىنىڭ 43,1%-ىن قامتيدى.
ورمان القابىنىڭ جالپى اۋدانى جونىنەن ءبىز شىعىس ەۋروپا جانە ورتالىق ازيا ەلدەرى اراسىنان تەك رەسەي مەن تۇركيادان كەيىنگى ءۇشىنشى ورىندا تۇرمىز. اعاشتارىنىڭ ءدىڭى بيىك ورماندار عانا ەسەپكە الىناتىن (3,08 ملن گا) ەۋروپالىق ستاندارت بويىنشا, قازاقستاننىڭ ورمان كولەمى 1,1 %-دان اسپايدى.
وتاندىق تاريحىمىزدا دالالىق مەملەكەتتى ورمان دەرجاۆاسىنا اينالدىرۋ ماقساتىن كوزدەگەن ەشكىم بولعان ەمەس. ال ول – بۇگىندە ءبىزدىڭ كوز الدىمىزدا ىسكە اسىرىلىپ جاتقان عالامات وزگەرىس. كوشباسشىمىزدىڭ باتىل ارەكەتى وسىنى انىق دالەلدەيدى.
1997 جىل بارشانىڭ ەسىندە شىعار. سول كەزگى 10 جەلتوقساندا ەلوردا الماتىدان اقمولاعا كوشىرىلدى. پرەزيدەنتتىڭ العاشقى قادامىنىڭ ءبىرى ەلدىڭ باس قالاسى توڭىرەگىنە ورمان ەكتىرۋ بولعانىن ايتا كەتكىم كەلەدى.
وسى ماقساتپەن 2000 جىلدىڭ وزىندە «جاسىل ايماق» رەسپۋبليكالىق مەملەكەتتىك كاسىپورنى قۇرىلدى. بۇگىندە ونىڭ 8 (استانالىق, باتىس, ۆياچەسلاۆسك, قىزىلجار, شورتاندى, ارشالى, ەرەيمەنتاۋ جانە سارىوبا) ورمان شارۋاشىلىعى بار, ولاردا ورماندى باقتار ورناتۋ, تابيعاتتى پايدالانۋدىڭ جانە ورمان ءوسىرۋدىڭ شەكتەۋلى رەجىمى ساقتالاتىن جاسىل جانە قورعانىس ايماقتارىن قالىپتاستىرۋ جۇمىستارى اتقارىلادى.
بۇدان بولەك, اتالعان شارۋاشىلىقتار اۋقىمدى عىلىمي-وندىرىستىك قىزمەتپەن; سىناقتىق-وندىرىستىك ماقساتتا اعاش وتىرعىزۋ جانە بۇتالى اعاش تۇرلەرىن سىناقتان وتكىزۋمەن اينالىسادى; ورمان ءوندىرىسى جانە ورمان ءوسىرۋ سالاسىنداعى جاڭا تەحنولوگيالاردى اپروباتسيادان وتكىزەدى; پلانتاتسيالاردا ءتۇرلى ماقساتقا ارنالعان اعاش-تال وسىرەدى.
اتالعان جىلدارى بوي كوتەرگەن ورماننىڭ جالپى اۋدانى قازىردىڭ وزىندە 80 مىڭ گا-دان استى. جىل سايىن قوسىمشا تاعى 5 مىڭ گا ەگىلەدى. ناتيجەسىندە وسى ۋاقىت ىشىندە ءىس جۇزىندە ەكىنشى بۋراباي ۇلتتىق ساياباعى پايدا بولدى. ال 2021 جىلعا دەيىن استانا توڭىرەگىندەگى جاسىل ايماقتى 100 مىڭ گا مولشەرىنە جەتكىزۋ جوسپارلانۋدا.
«جاسىل بەلدەۋدىڭ» ارقاسىندا ەندى استانادا قازىر اۋا رايى بۇرىنعىدان مۇلدە باسقاشا, جۇمساعىراق. قالا تۇرعىندارى مەن قوناقتارى جەلدىڭ وتكىرلىگى ايتارلىقتاي باسەڭسىپ, شاڭ-توزاڭ ەداۋىر ازايعانىن ءجىتى سەزىنۋدە.
ال قالا ماڭىنداعى جاساندى ورمانداردا قازىر ۇيەڭكى, شەتەن, قاراعاي, قايىڭ, شەگىرشىن, تەرەك, ءماجنۇن تال, الما اعاشى جاپىراقتارى تىنىمسىز سىبدىرلاسىپ تۇر; ءتىپتى سۇيىكتى قاراقاتقا دا قارىق بولۋعا بولادى – ونىڭ مۇندا 26 ءتۇرى وسەدى.
اتالعان اعاشتار اراسىن مارال (مارال شارۋاشىلىعىندا), بۇلان, ەلىك, سۋىر, قارساق, ونداتر, قويان, قوساياق ءتارىزدى ءتۇرلى اڭ مەكەن ەتەدى; بالقاراعاي تورعايى, سۇرعىلت ءشىل, سۇر ساندۋعاش, كوكقارعا, جاسىمىق قۇس, شيقىلداق تورعاي, قىرعاۋىل سياقتى قۇستار جارىسا اندەتىپ جاتادى.
سوندىقتان دەمالىس كۇندەرى تابيعات اياسىندا تىڭ تىنىس تاۋىپ, كۇش-قۋات الۋ ءۇشىن مۇندا استانالىقتار وتباسىمەن ءجيى كەلىپ تۇرادى. ءبىر جاقسىسى – الىسقا بارۋدىڭ دا كەرەگى جوق, ءبارى جاقىن, ىرگەدە.
ادەتتە ءبىز وزىمىزدە بار نارسەنىڭ باعاسىن بىلە بەرمەيتىنىمىز راس. مۇنى, ءسىرا, الەمدەگى باسقا ەلدەردىڭ حالقىنا دا قاتىستى ايتۋعا بولار.
ءبىزدىڭ پرەزيدەنتىمىز ماڭىزدى جاھاندىق ۇردىستەردەن ءاردايىم حاباردار بولىپ وتىرادى. ول ءبىزدىڭ ەلىمىزگە زالالىن تيگىزۋى مۇمكىن قانداي دا ءبىر سىن-قاتەردىڭ الدىن الۋ ءۇشىن بارلىق ىقتيمال قاۋىپتەردى جان-جاقتى جانە ەگجەي-تەگجەيلى ەلەپ-ەكشەيدى.
بۇل رەتتە قازىر قازاقستاننىڭ ماڭىزدى ساياساتىنىڭ ءبىرى – ەكولوگيانى جاقسارتۋ ءۇشىن كۇرەس.
مەملەكەت باسشىسى تال-اعاش دەگەننىڭ نە ەكەنىن, ەل-جۇرت ءۇشىن ورماننىڭ قانداي ءمانى بار ەكەنىن وتە جاقسى بىلەدى. ول شەت-شەگى جوق بايتاق دالاسى كوگىلدىر-جاسىل شىرشالارمەن كومكەرىلىپ, ماڭگىلىك مۇزداقتارى كۇنگە شاعىلىسقان اسقار تاۋلارمەن ۇشتاسىپ جاتقان كيەلى جەتىسۋ وڭىرىندە تۋىپ-ءوستى. قازاق حالقى بۇل ولكەنى جەر بەتىندەگى جۇماققا بالايدى.
پرەزيدەنت ءوز ومىرىندە, ءسىرا, بۇگىنگە دەيىن ءوز قولىمەن مىڭداعان اعاش – تۇتاس ورمان ەككەن شىعار دەسەم دە, قاتەلەسپەسپىن.
ورمان دەگەنىمىز – ەكونوميكا ءۇشىن شيكىزات كوزى نەمەسە باعالى ازىق-ت ۇلىك قويماسى عانا ەمەس ەكەنى بەلگىلى.
اعاشتار مەن تالدار – تازا اۋا, تابيعاتتىڭ تىنىس الار «وكپەسى», قوڭىرقاي كولەڭكە جانە اپتاپ ىستىقتا جان راحاتتاناتىن سالقىن سايا, وتكىنشى جاۋىن مەن اقتۇتەك بوراننان قورعايتىن سەنىمدى باسقالقا.
ورمان شارۋاشىلىعى باسقارماسىندا ۇزاق جىل ەڭبەك ەتكەن اكەمنەن ورمان – تۇمسا تابيعاتتىڭ تۇنىق جىرى, ءوپتيميزمنىڭ قاينار-كوزى, رۋحاني تىنىشتىق ەكەندىگى جونىندە مەن بالا كەزىمنەن ەستىپ ءوستىم.
ال قازىر ءبىزدىڭ ەلباسى ءىس جۇزىندە ونداي مۇمكىندىك تۋعاندا ءوز قولىمەن اعاش ەگىپ, تالماي ۇلگى كورسەتىپ, بارلىق قازاقستاندىقتاردى سەنبىلىكتەرگە بەلسەنە قاتىسۋعا, تابيعي بايلىقتاردى ساقتاپ, ايالاۋعا شاقىرىپ وتىرادى. ول ەكولوگيالىق جاعدايدى جاقسارتۋ ءۇشىن ەلىمىزدىڭ ءار وڭىرىندە ورمان ءوسىرۋ ءىسىن دامىتۋ مىندەتىن قويدى.
تابيعاتتى قورعاۋدىڭ ماڭىزدىلىعى, ونىڭ اۋقىمىن ۇلعايتۋ, تۋعان ولكەگە دەگەن قامقورلىق ىسىندە استانا داۋسىز كوش باستاپ كەلەدى. بۇگىندە مەگاپوليس توڭىرەگىندە تۇتاس جاساندى وازيس – ەلوردانىڭ جاسىل بەلدەۋى قالىپتاستى.
مەملەكەت باسشىسى «جاسىل ايماقتى» كوكشەتاۋ ورماندارىنا ۇلاستىرۋ جونىندە تاپسىرما بەردى, ال ودان سوڭ ورمان پاۆلودار, قاراعاندى, قوستاناي باعىتىنا قاراي جالعاسادى, وسىلايشا رەسپۋبليكانىڭ باس قالاسى ماڭىن تۇگەل قورشاپ جاتپاق.
شىنىنا كەلگەندە, ەلىمىزدىڭ جۇرەگىن ورمان ارقىلى بارلىق ءوڭىر ورتالىقتارىمەن جالعاستىرۋ – تاعى ءبىر ماڭىزدى ۇلتتىق جوبا, قازاقستاننىڭ XXI عاسىرداعى باسىمدىعىنىڭ ءبىرى. بولاشاقتا ايتەۋىر ءبىر كەز استانادان بارلىق وبلىستارعا دەيىن قالىڭ ورمان جولدارى ءبىر-بىرىمەن ۇشتاسىپ جاتاتىن بولادى. ال وبلىس ورتالىقتارىنان مۇنداي جاسىل جىلعالار بارلىق اۋداندارعا جالعاسادى. ارينە سۇلۋلىعى جان تەربەيتىن دالا بەينەسى دە بۇرىنعىشا كوز قۋانتا بەرمەك, كەي جەرلەردە «بۇيىعى» شولدەر دە ساقتالىپ قالا بەرەدى. دەگەنمەن ەڭ باستىسى – قازاقستان جاڭارىپ-جاسارىپ, نەگىزىنەن جاسىل جەلەككە ورانىپ تۇراتىنى انىق.
الەمدە قازىرگى كەزدە ورمانعا ەڭ باي ەل – فينليانديا. ونىڭ اۋماعىنىڭ 73%-ىن ورمان كومكەرىپ جاتىر. بۇل ولارعا تابيعات-انانىڭ جومارتتىقپەن سىيلاعان تارتۋى.
كەلەشەكتە قازاقستان دا ءدال سونداي جاسىل جەلەكتى ەلگە اينالۋعا ءتيىس.
ەلىمىزدىڭ ءاربىر تۇرعىنى ءبىزدىڭ جەردى جاراتۋشىنىڭ ەشتەڭەدەن كەندە ەتپەگەنىن بىلەدى. بىزدە بارلىعى مولىنان بار. بۇل جاعىنان الەمدەگى كوپ جۇرت بىزگە قىزىعا, قىزعانا قارايدى.
سۋومي جانە وزگە دە ورمانعا باي ەلدەردىڭ دەڭگەيىنە جەتۋ جولىنداعى ءبىزدىڭ ەڭ باستى كاپيتالىمىز – ەرىك-جىگەرى بەرىك, تالانتتى ءارى ەڭبەكسۇيگىش, كاسىپقويلىعى كۇن ساناپ ءوسىپ كەلە جاتقان جانە داڭقتى تاريحى بار حالقىمىز.
ءبىزدىڭ ەلگە سىرتتان, اسىرەسە جىلى-شۋاق ەۋروپادان كەلۋشىلەر مۇنداي كۇرت قۇبىلمالى قاتال كونتينەنتتىك كليمات جاعدايىندا قالاي كۇن كورىپ جاتقانىمىزعا ءاردايىم تاڭعالىس ءبىلدىرىپ جاتادى.
بىراق ءبىز كۇن كورىپ جاتقانىمىز جوق, ءومىر ءسۇرىپ جانە ەڭبەكتەنىپ, جارقىن بولاشاعىمىزدىڭ نەگىزىن قالاپ جاتىرمىز. تابيعات قازاقستاندىقتاردى دەنساۋلىعى تۇرعىسىنان ايتارلىقتاي مىقتى, سونىمەن قاتار مويىمايتىنداي رۋحى كۇشتى ەتىپ جاراتقانىن مويىنداۋ كەرەك. سوندىقتان دا ءبىز تولىققاندى جانە ەركىن ءومىر سۇرەمىز.
جاس ءارى جاسامپاز مەملەكەت قۇردىق.
بىلىمگە ۇمتىلعان جاڭا ۇلت قالىپتاستىرىپ جاتىرمىز.
زاماناۋي جانە جاڭا ەلوردا – استانانى سالدىق.
ءبىز الدىمىزعا ءاردايىم ەڭ ءبىر بيىك ماقساتتار قويىپ جانە ولاردى باعىندىرىپ كەلەمىز.
الەمدىك ادەبيەتتىڭ كلاسسيگى انتون چەحوۆ بىردە: «ورمان جەرگە كورىك بەرەدى... ول ادامدى سۇلۋلىقتى باعالاۋعا ۇيرەتەدى» دەگەن ەكەن.
مۇنى ءبىزدىڭ پرەزيدەنت بارلىعىنان ارتىق بىلەدى جانە تۇسىنەدى.
ول – ءوزى دە ۇنەمى سۇلۋلىقتى قولىمەن تۋىنداتىپ, ءبىزدى دە ونى ايالاۋعا شاقىرىپ كەلە جاتقان ادام.
بۇل ماقساتقا دا مىندەتتى تۇردە جەتەتىنىمىزگە مەن سەنىمدىمىن. ال ۇلى دالا ەلى دۇنيە ءجۇزىنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن دەمالۋعا كەلەتىن تۋريستەر ءۇشىن ورمان-توعاي ساياسىندا تىنىس تاباتىن سۇيىكتى ورىن بولماق.
ويتكەنى ءوزىنىڭ بارلىق وي-ارمانىن شىندىققا اينالدىرا بىلەتىن, جاھاندىق الەمدە كوشباسشى ءارى پروگرەسيۆتى رەفورماتور رەتىندە مويىندالعان ءبىزدىڭ كەمەڭگەر ەلباسىمىز بار عوي.
الدىمىزدا – كەرەمەت مەرەيتوي. سىزدەردى قوناقجاي ءارى اسەم ەلوردا مەن بولاشاقتا الىپ اۋماقتى الىپ جاتاتىن جانە عاسىرلار بويى جايقالىپ تۇراتىن جاسىل جەلەكتى جاس ورمان كۇتىپ تۇر.
مەرەكەڭمەن, سۇيىكتى استانا – پرەزيدەنتتىڭ جۇزەگە اسقان يدەياسى مەن قازاقستان حالقى ەڭبەگىنىڭ جارقىن جەمىسى!
مەرەكەلەرىڭىزبەن, قىمباتتى قازاقستاندىقتار!
گۇلشارا ابدىقالىقوۆا,
مەملەكەتتىك حاتشى
