جيىندا سويلەگەن سوزىندە ا.جۇماعاليەۆ قازاقستاندا جاڭا تەحنولوگيالاردى قولدانۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالىپ, ولاردى دامىتۋدىڭ قاجەتتى شارتتارىن اتاپ ءوتتى. «تسيفرلى قازاقستان» باعدارلاماسىنىڭ باعىتتارى اياسىندا ينتەرنەت, ادديتيۆتىك تەحنولوگيالار, جاساندى ينتەللەكت, بلوكچەين سياقتىلاردى دامىتۋعا باسا نازار اۋدارىلىپ وتىر. بلوكچەين تەحنولوگيالاردى قولدانۋ مامىلەلەر نەمەسە وپەراتسيالاردى جۇرگىزۋ كەزىندە دەلدالدارعا تاۋەلدى بولماي, كەدەرگىلەردى جويۋعا سەپتىگىن تيگىزەدى, دەدى پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى. ول سونداي-اق بۇگىنگى تاڭدا قازاقستاندا بلوكچەين تەحنولوگيالارىنىڭ نەگىزىندە ءتۇرلى سالالاردا جوبالار جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقانىن تىلگە تيەك ەتتى. بۇعان ۇلتتىق بانكتىڭ ەل تۇرعىندارى ءۇشىن قىسقا مەرزىمدى نوتالار شىعارۋى, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ ەلەكتروندى استىق قولحاتتارىن جۇرگىزۋدە بلوكچەيندى قولدانۋى مىسال بولا الادى. بۇدان باسقا قارجى مينيسترلىگى, «قازپوشتا» اق, «ازاماتتارعا ارنالعان ۇكىمەت» مەملەكەتتىك كورپوراتسياسى بلوكچەين تەحنولوگيالار نەگىزىندەگى جوبالاردى ىسكە اسىرىپ كەلەدى. ا.جۇماعاليەۆ بۇل تەحنولوگيالاردى ودان ءارى دامىتۋ ءۇشىن زاڭنامالىق بازا مەن قاجەتتى ينفراقۇرىلىم قاجەت ەكەنىن ايتتى. وسىعان بايلانىستى اقپارات جانە كوممۋنيكاتسيالار مينيسترلىگى جانە «زەردە» ۇاح» اق نازارىن اتالعان ماسەلەلەردى شەشۋدى جىلدامداتۋ قاجەتتىلىگىنە اۋداردى.
جالپى, كونفەرەنتسياعا باسقا دا مينيسترلىكتەر مەن ءتۇرلى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ, ءىرى ۇلتتىق كومپانيالاردىڭ, زەرتتەۋ ينستيتۋتتارىنىڭ ۋنيۆەرسيتەتتەردىڭ, شەتەلدىك جانە لوكالدى ءىت, تەلەكوم, ەنەرگەتيكا, كونسالتينگ كومپانيالاردىڭ وكىلدەرى, ساراپشى تۇلعالار قاتىستى. ال شارانى ۇيىمداستىرۋشى – قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا بلوكچەين جانە كريپتوتەحنولوگيالاردى دامىتۋ ۇلتتىق قاۋىمداستىعى ەكەن. بۇل رەتتە كونفەرەنتسيانى ۇيىمداستىرۋشىلار تاراپىنان اتالعان قاۋىمداستىقتىڭ پرەزيدەنتى الان دورجيەۆ ءسوز سويلەدى. ول مەملەكەتتىڭ كاسىبي قوعامداستىقپەن جانە بەيىندى قاۋىمداستىقتارىمەن ءوزارا ىقپالداستىعى ەلدىڭ الدىندا تۇرعان ماقساتتارعا جەتۋ ءۇشىن ماڭىزدى ءارى باستى تەتىكتەردىڭ ءبىرى ەكەنىن ايتتى. كونفەرەنتسيانى ۇيىمداستىرۋداعى باستى ماقسات – وسى سالاداعى الەمدىك ۇزدىك تاجىريبەلەردى جيناۋ جانە وڭدەۋ. ۇيىمداستىرۋشى رەتىندە ءبىز مەملەكەتپەن تىعىز ىنتىماقتاستىقتا وسى تاجىريبەنى ۇيرەنىپ, ونىڭ نەگىزىندە ۇلتتىق بانكتىڭ, ءىرى شەتەلدىك كومپانيالاردىڭ, باسقا دا مۇددەلى تاراپتاردىڭ مۇددەلەرىن ەسكەرە وتىرىپ, قاجەتتى قۇقىقتىق قۇجاتتاردى ازىرلەۋ ءۇشىن مۇمكىندىگىنشە بارلىق قاجەتتى قۇرالداردى جەتكىزۋگە ارەكەت جاسادىق, دەدى ا.دورجيەۆ.
كونفەرەنتسياعا IBM, Hyperledger, KPMG, Infosys, ەۋروپا قايتا قۇرۋ جانە دامۋ بانكى, احقو سەكىلدى جەتەكشى الەمدىك كومپانيالار, قارجى ينستيتۋتتارى مەن رەتتەۋشىلەرى قولداۋ بىلدىرگەن. كونفەرەنتسيا جۇمىسى بۇگىن دە جالعاسۋدا, وندا بلوكچەين تەحنولوگيالاردى ەكونوميكا, ءبىلىم بەرۋ, مەملەكەتتىك قىزمەتتەر جانە ءوندىرىستىڭ ءتۇرلى سالالارىندا قولدانۋ سەكىلدى ماسەلەلەر قارالۋدا. سپيكەرلەر بلوكچەين تەحنولوگيالاردى قولدانۋ بويىنشا جەكە تاجىريبەلەرىن ءبولىسىپ, الەمنىڭ ءتۇرلى ەلدەرىندە ولاردى رەتتەۋ تاجىريبەلەرى تۋرالى اڭگىمەلەيدى. ەكىنشى كۇننىڭ ماڭىزدى بولىگى احقو-نىڭ ۆيرتۋالدى اكتيۆتەردى رەتتەۋ سالاسىنداعى زاڭنامانى تانىستىرۋى, سونداي-اق احقو قارجى قىزمەتتەرىن رەتتەۋ كوميتەتىنىڭ (Astana International Financial Authority, AFSA) ۆيرتۋالدى كريپتوۆاليۋتالاردى رەتتەۋ جانە جەكە ورنالاسىمنىڭ كەڭەيتىلگەن رەجىمدەرى ماسەلەلەرى جونىندەگى كونسۋلتاتيۆتىك قۇجاتىن تالقىلاۋدىڭ اشىلۋى بولماق.
دينارا بىتىك,
«ەگەمەن قازاقستان»
