ادەبيەت • 07 ماۋسىم, 2018

تارازى باسى تەڭ (اڭگىمە)

697 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

«قىر باسىنان قاراعاندا ءبىزدىڭ شاعىن اۋىل الدەكىمنىڭ نە ارباسىنان, نە دورباسىنان ءتۇسىپ, شاشىلىپ قالعان اسىقتاي بىتىراپ جاتادى. مۇنداعى ۇيلەردىڭ جال­پى ۇسقىنى ءبىر-بىرىنە ۇقساس بولعانىمەن, بارلىق جەردە­گىدەي ءار شاڭىراقتىڭ تاعدىرى ءارتۇرلى, ءار باسقا. مۇندا نەبارى وتىزعا جۋىق قانا ءتۇتىن بار.

تارازى باسى تەڭ (اڭگىمە)

سول وتىز ۇيدەن تاڭەر­تەڭ, كەشكە وتىز ءتۇتىن بۋداق­تاعاندا اۋىل ءۇستىن كادىم­گىدەي بوزعىلت تۇمان باسىپ, جا­پى­رايعان جاتاعان ۇيلەردى كوگىلدىر پەردەگە وراپ, كوزدەن تاسالايدى».

قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەملەكەتتىك سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى, كورنەكتى جازۋشى, دراماتۋرگ دۋلات يسابەكوۆتىڭ «تىنىشتىق كۇ­زەت­شىسى» اتتى اڭگىمەسى مىنە, وسىنداي تاماشا سۋرەتپەن باستالادى. الگى اۋىلعا كەنەت­تەن تاپ بولعان جولاۋ­شىداي ەرەكشە ءبىر اسەرگە بولەنەسىز.

راس, كەيىن وسى اڭگىمەنىڭ جەلىسى بويىنشا جازىلعان «كىشكەنتاي اۋىل» پەسا­سىنىڭ قويىلىمىن م.اۋەزوۆ اتىنداعى اكەمتەاتردىڭ ساح­­نا­سىنان تالاي رەت تاما­شالادىق.

سوندا «قىر باسىنان قارا­عاندا... الدەكىمنىڭ نە ارباسىنان, نە دورباسىنان ءتۇسىپ, شاشىلىپ قالعان اسىقتاي بىتىراپ جاتقان» اۋىلدىڭ تىنىشتىعىن كۇزەتىپ, تۇنىمەن كىرپىك ىلمەي, جاپادان-جالعىز ايعايلاپ, اسپانعا مىلتىق اتىپ جۇرەتىن كەڭكەلەس دەمە­سىندى ءوز كوزىمىزبەن كورگەندەي بولدىق.

التى جاسار بالا كەزىندە اكە-شەشەسىن اق باندىلار كوز الدىندا اتىپ تاستاعاندا ەسى اۋىسىپ, ءومىر بويى كەڭكەلەس اتانىپ كەتكەن بەيشارا جان­نىڭ اۋىر تاعدىرى الاساپىران تىرشىلىكتىڭ اششى شىندىعى رەتىندە وقىرمان جۇرەگىندە ءبىرجولا قالىپ قويدى.

بىردە كۇتپەگەن جەردەن دۋلات اعادان وسى اڭگىمەنىڭ تۋ تاريحىن سۇراپ قالعانىم بار-دى. سويتسەم, ونىڭ راسىندا دا, بىزگە بەيمالىم ميس­تي­كالىق سىرى, ەستىپ-بىلگەن جان­نىڭ ەسىندە ۇزاق ساقتا­لا­تىنداي تىلسىم وقيعاسى بار ەكەن.

– ول اڭگىمە اۋەلى «قازاق ادەبيەتى» گازەتىندە جاريالاندى عوي, – دەدى جازۋشى ويلانىپ قالىپ. – وعان كوپ ادام پىكىر ايتتى. و كەزدە مەن اۋرۋحانادا جاتىر ەدىم. سيۋجەتىن تۇسىمدە كوردىم. وعان دەيىن دە سيۋجەتتى تۇستەر كورەتىنمىن دە, تۇندە تۇرىپ جازىپ قوياتىنمىن. بىراق ەرتەسىندە وقىعانىمدا ولار كەرەك­كە جارامايتىن بوپ شىعاتىن. بۇل جولى ولاي بولمادى. تاڭەرتەڭ وقىعانىمدا الگى سيۋجەت مەنى بىردەن جازۋعا وتىرعىزدى. جاڭاعى ءتۇسىم ءالى كۇنگە دەيىن كوز الدىمدا... مەن اۋرۋحانا پالاتاسىنىڭ قاق ورتاسىنداعى ۇستەل ۇستىندە جالعىز جاتىر ەكەنمىن-اۋ دەيمىن (سونىڭ الدىندا عانا دارىگەرلەر كوڭىل كۇيىمدى كۇرت تۇسىرەتىندەي اۋىر دياگ­نوز قويىپ, اسا ءبىر جايسىز جاعدايدى حابارلاپ ەدى). تۇسىمدە ۇستەلدى الدەكىم اينالىپ ءجۇر. «قورىقپا, مەن سەنى بارلىق بالەدەن قورعايمىن. قامىقپا!» دەيدى. «سەن كىمسىڭ؟» دەيمىن. «مەن سەنىڭ تىنىشتىعىڭدى كۇزەتۋشىمىن» دەيدى. ويانىپ كەتىپ, وسى ءتۇسىمدى جازىپ قويعانمىن. ودان ارعىسى بەلگىلى...

وسىدان سوڭ, قىمباتتى وقىرمان, مەنىڭ سانامدا: «تالانتتى جانداردى تابي­عاتتىڭ ءوزى دە قورعايدى ەكەن-اۋ», دەگەن ءبىر وي مىقتاپ ورنى­عىپ قالدى. ال تابيعات دەگە­نىمىز – اللانىڭ مىڭ ەسىمىنىڭ ءبىرى ەمەس پە!

بىراق كەيدە... جۇل­دىز­داي جارقىراعان جاس دا­رىنداردىڭ دا بۇل پانيدەن زىمىراپ وتە شىعاتىنىن كورگەندە: «جاقسى كىسى اللاعا دا كەرەك», دەپ جۇباتامىز عوي ءوزىمىزدى.

قالاي بولعاندا دا, تارازى باسى تەڭ سياقتى...

نۇرعالي وراز,

«ەگەمەن قازاقستان»

سوڭعى جاڭالىقتار

الماتى وبلىسىندا جەر سىلكىنىسى سەزىلدى

توتەنشە جاعداي • بۇگىن, 14:45