ايداربەك ىبىراەۆ اقساقالدىڭ ۇلى ايباتىر مەن كەلىنى ءمادينانىڭ ءۇش پەرزەنتىنىڭ ورتانشىسى ەلدوس ءوزى قاتارلى بالالارمەن «دوستىق» كانالىنىڭ №7 ءشليۋزى تۇسىنداعى جاعالاۋدا ويناپ ءجۇرىپ, سۋ جاعاسىندا ءوسىپ تۇرعان ءبىر اعاشقا ورمەلەپ شىقپاق بولادى. دەگەنمەن مايىسقاق جاس تال بالالاردىڭ سالماعىن كوتەرە الماي سىنىپ كەتەدى. سىنعان اعاشپەن بىرگە سۋعا قۇلاعان بالالاردىڭ اراسىندا ەلدوس سۋدىڭ اعىسى قاتتى تۇسىنا تۇسسە, قالعاندارى سۋ جاعاسىنا قۇلاپ, جاعالاۋعا قايتا شىعىپ ۇلگەرەدى. ال ەلدوس ەكپىندى اعىسپەن سۋدىڭ تەرەڭدەۋ تۇسىنان ءبىر-اق شىعادى. كانالدىڭ تەرەڭدىگى – 6 مەتر, ەنى 40 مەترگە جۋىق. ەلدوستىڭ سۋعا باتىپ-شىعىپ اعىپ بارا جاتقانىن كانالدىڭ ارعى جاعالاۋىندا ءوز شارۋاسىمەن جۇرگەن ءبىر ازامات بايقاعان بولاتىن. ەندىگى جەردە وقيعانىڭ قالاي وربىگەنى جايىندا ەلدوستى اجالدان اراشالاپ قالعان وسى مارات ورازوۆتىڭ ءوز اۋزىنان ەستىسەك.
– كۇن ەداۋىر سۋىق ەدى. قىزىلوردا وبلىسىنا جاۋعان قاردىڭ ىزعارى سەزىلىپ تۇردى. ءوز شارۋاممەن «دوستىق» كانالىنىڭ جاعالاۋىندا جۇرگەنىمدە كانالدىڭ ارعى بەتىنەن شۋىلداعان كىشكەنتاي بالالاردىڭ داۋىسىن ەستىدىم. قاراسام, ءبىر بالا سۋ بەتىندە قالقىپ بارادى. كانالدىڭ سۋى كوبەيگەن كەزى بولسا كەرەك, اعىسى قاتتى. جان-جاعىمدا كىم بار ەكەن دەگەن ويمەن قاراسام انادايدا ءبىر جاس جىگىت ءجۇر ەكەن. دەرەۋ وعان جەتىپ بارىپ: «سۋدا بالا اعىپ بارادى, قۇتقارىپ الايىق. سەن ماعان قاراعاندا جاسسىڭ عوي, تەز جۇزەسىڭ» دەگەنىمدە ول جۇزە المايتىنىن ايتتى. نە دە بولسا ءوز كولىگىمە ءمىنىپ, كانالدىڭ ەكىنشى جاعىنا ءوتتىم. دەگەنمەن جاعالاۋعا كولىك وتە المايتىنداي ەتىپ توسقاۋىل قويىلعاندىقتان بالانىڭ اعىپ بارا جاتقان جەرىنە دەيىن كولىگىممەن جەتە المادىم. ەلۋ-الپىس مەتردەي قالعاندا كولىگىمدى تاستاپ, ءوزىم جۇگىرىپ بارسام بالا سۋدان كورىنبەيدى. ۇلگەرە المادىم-اۋ دەپ تۇرعانىمدا ورتاسىنا تامان باسى بىلىنەر-بىلىنبەستەي اعىپ بارادى ەكەن. جالما-جان سىرت كيىمىم مەن اياق كيىمىمدى شەشىپ سۋعا سۇڭگىدىم. سۋ تاستاي سۋىق. بالا سۋعا قويىلعان بەكەتتەرگە 5-6 مەتر جاقىنداپ قالعان. سول بەكەتتىڭ ۇيىعى جۇتىپ كەتپەي جاتىپ قۇتقارىپ قالسام دەپ بارىنشا جىلدامداتىپ ءجۇزىپ جەتتىم عوي. بالانى كيىمىنەن تارتىپ كوتەرسەم كوزى اشىق, بەتى كوگەرىپ كەتكەن, دەنەسى مۇزداپ قاتىپ قالىپتى. وڭ قولىممەن بالانىڭ باسىن جوعارى قاراتا كوتەرىپ, سول قولىممەن ءجۇزىپ اعىسقا قاراي ۇمتىلدىم. سۋىق سۋدان اياعىم جانسىزدانا باستادى. ەندى تىزەمنەن دە جان كەتسە مەنىڭ دە اجالىمنىڭ جەتكەن جەرى وسى بولار دەگەن ۇرەي بويىمدى بيلەدى. جاعالاۋعا 2 مەتردەي قالعاندا قاتتى قالجىرادىم. بالانى قۇتقارامىن دەپ ءوزىم دە ءولىم مەن ءومىردىڭ اراسىندا جانتالاسقان بويدا جاعالاۋعا جەتىپ, قولىمداعى بالانى جاعاعا لاقتىردىم. شارشاپ قالعان قولىمنىڭ ءالى جەتپەگەن بولۋى كەرەك بالا قايتا سۋعا ءتۇستى. قايتادان ۇستاپ الىپ, نە دە بولسا جاعادا ءوسىپ تۇرعان قامىسقا جارماسقانىمدا ج ۇلىنىپ كەتتى. تاعى دا قامىستى قارماپ ۇستاپ, زورعا دەگەندە جاعاعا دا شىقتىم-اۋ. بالادا قيمىل جوق, دەنەسى سىرەسىپ تىنىس الماي جاتىر. ءبىز جاعاعا شىققان سوڭ الگى مەن كومەككە شاقىرعان جىگىت قاسىندا تاعى ءبىر سەرىگى بار ەكەۋى كەلىپ, بالاعا جاساندى دەم بەرمەك بولدى. مەن «بالاعا تيمەڭدەر. الدىمەن مەنى سۇيەپ تۇرعىزىڭدار» دەدىم. بۇل ۋاقىتتا مەنىڭ دە ءبىر تىزەمنەن جان كەتە باستاعان ەدى. ولار مەنى قولتىعىمنان سۇيەپ, تۇرعىزدى. بالانى الدىما الىپ, باسىن سۋعا قاراتىپ, قارىسىپ, سىرەسىپ قالعان جاعىنا سۇق ساۋساعىمدى تىعىپ جاعىن اشتىم دا ەكى وكپەسىن قىسىپ ەدىم, باعانالى بەرى مۇرنىنان اعىپ جاتقان لاس سۋ اۋزىنان شىقتى. قايتا-قايتا وكپەسىنەن قىسىپ, بويىنداعى سۋدان جەڭىلدەگەن سوڭ بالانىڭ ساۋساقتارى قيمىلداي باستادى.
جالپى, بۇل مارات اعانىڭ العاش جاساعان ەرلىگى ەمەس بولىپ شىقتى. نەبارى 7-8 جاستاعى كەزىندە قاراتاۋ قالاسىنداعى تامدى وزەنىنە ابايسىزدا ءتۇسىپ كەتكەن 3 جاستاعى بالانى قۇتقارىپ قالعانىن دا ايتىپ بەردى.
العاشقى وقيعاعا قايتا ورالساق, ويلاماعان جەردەن باۋىر ەتى بالاسىنان ايىرىلىپ قالا جازداعان ىبىراەۆتار وتباسى ەستىگەن, كورگەندەرىنە سەنە الماي شوشىنعانىنان قۇتقارۋشىنىڭ كىم ەكەنىن دە سۇراستىرماعان ەدى. دەر كەزىندە قۇتقارىلىپ, دەنساۋلىعى بەرى قاراعاندا عانا ەلدوستىڭ امان قالۋىنا سەبەپكەر جاندى ىزدەستىرە باستايدى. وسىلايشا بەيبىت كۇندە ەرلىك جاساعان, بالالارىن قۇتقارىپ, ءومىر سىيلاعان مارات ورازوۆتى دا تاپتى. بار ىنتا-ىقىلاسىمەن العىستارىن ءبىلدىرىپ, سىي-سياپات جاساماق تا بولادى. بىراق ەر مىنەزدى مارات اعاعا ولاردىڭ بەرگەن سىيلىعىنان گورى ادامنىڭ ءومىرى ماڭىزدى ەدى. سول ءۇشىن دە شىن پەيىلىمەن ۇسىنىلعان سىيلىقتان باس تارتقان بولاتىن.
سونىمەن, مارات اعا دەپ وتىرعانىمىز كىم؟ مارات راحات ۇلى سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل ۇلتتىق بيۋروسىنىڭ وقو بويىنشا دەپارتامەنتىنىڭ ماقتاارال ايماعى اۋدانارالىق باسقارماسىنىڭ اسا ماڭىزدى ىستەر جونىندەگى وفيتسەرى بولىپ شىقتى. ماقتاارالعا كەلگەنىنە ءبىر جىل بولىپتى. تۋىپ-وسكەن جەرى –جامبىل وبلىسى. بۇگىندە وتباسىمەن بىرگە جەتىساي قالاسىندا تۇرىپ جاتقان جايى بار.
ەلميرا ينياتقىزى
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسى
سۋرەتتە: مارات ورازوۆ ەلدوس ايباتىر ۇلىمەن بىرگە
