ىرگەسى 1938 جىلى قالانعان ونەر شاڭىراعىنىڭ وبلىس تەاترلارى اراسىنان سۋىرىلىپ شىعىپ, جاقىندا عانا «اكادەميالىق» جوعارى مارتەبە يەلەنگەننەن كەيىنگى العاشقى ساپارىن رۋحانيات استاناسى الماتىدان باستاۋى تەگىن ەمەس. استانانىڭ 20 جىلدىعى مەن «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى اياسىندا وتەتىن گاسترولدىك ساپارعا بايلانىستى وتكەن ءباسپاسوز جيىنىنا مودەراتورلىق جاساعان قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى ءاليا بوپەجانوۆا ۇلكەن تۇلعالار باسشىلىق جاساعان تەاتردىڭ تاريحىنا از-كەم توقتالىپ, وتكەنىنە شولۋ جاسادى.
اتىراۋ تەاترىنىڭ العاشقى ۇيىمداستىرۋشىلارىنىڭ قاتارىندا قازاقتىڭ ۇلتتىق كاسىبي تەاتر ونەرىنىڭ نەگىزىن سالۋشىلاردىڭ ءبىرى جۇمات ءشانيننىڭ ەسىمى اتالادى. ءشانيننىڭ باسىنا بۇلت ءۇيىرىلىپ, ماسكەۋدەن كوڭىلسىز قايتىپ كەلە جاتقان جولىندا ورال قالاسىنا ءتۇسىپ قالىپ, سول جەردەگى تەاتردىڭ كوركەمدىك جەتەكشىسى بولىپ قىزمەتكە قالادى. جايىق وزەنىنىڭ جاعاسىنا القا-قوتان قونعان كورشىلەس اتىراۋ وبلىسىنا گاسترولدىك ساپارمەن كەلەدى. بۇل كەزدە اتىراۋدا العاشقى ونەر ستۋدياسى اشىلىپ, شانين جاڭادان اشىلعان ستۋديانىڭ جاس بۋىن وكىلدەرىنە ساباق بەرىپ, اقىل-كەڭەسىن ايتىپ, ساحنادا ويناۋعا تالپىنعانداردىڭ تۇساۋىن كەسەدى. جۇمات شانين سەكىلدى كاسىبي ماماننىڭ تاعىلىمىن كورگەندەر تەاتر ونەرىنىڭ وزىنە عانا ءتان ءداستۇر-مەكتەبىن قالىپتاستىرىپ, تالاي مىقتىنىڭ مايتالمان اتانىپ, ماڭدايى جارقىراپ تانىلۋىنا جول اشادى.
جۋىردا وتكەن «ساحناگەر- 2018» ۇلتتىق بايگەسىندە «ەڭ ۇزدىك مەنەدجەر» اتانعان تەاتردىڭ ديرەكتورى بەرىك جامەنوۆ ساپار ماقساتىن بىلايشا ءتۇسىندىردى.
– كەزىندە م.اۋەزوۆ اتىنداعى تەاتردان كەيىنگى, جالپى ەلىمىزدەگى ەكىنشى تۇلعالى تەاتر ماحامبەت اتىنداعى اتىراۋ دراما تەاترى بولعانىن ەسكى كوزدىڭ ءبارى دە تەگىس مويىندايدى. بىلتىر مەن بيىل تەاتر ءۇشىن جاقسىلىققا تولى جىلدار بولدى. ءار تەاتردىڭ ورلەۋى, باعى جاناتىن كەزدەرى بولادى. تەاتر قۇرامى جاستارمەن, جاڭا رەجيسسەرلەرمەن تولىعىپ, وتكىر, مازمۇندى دۇنيەلەردى ساحنالاۋدى قولعا الدىق. الماتىلىق كورەرمەندەرگە ر.كيپلينگتىڭ «ماۋگلي», يران-عايىپتىڭ ء«سۇيىنباي», ش.ايتماتوۆتىڭ «ماڭگۇرت», «بەتپە-بەت», ە.دومباەۆتىڭ «كەلىن» جانە ر.وتارباەۆتىڭ «باس» درامالارى ۇسىنىلىپ وتىر, – دەيدى تەاتر ديرەكتورى بەرىك جامەنوۆ. سونداي-اق ول اتالعان اكادەميالىق قازاق دراما تەاترىنان جاستار تەاترىن بولەك شاڭىراق ەتىپ شىعارىپ, وبلىستا ەكىنشى وبلىستىق تەاتر قۇرۋ جوسپاردا بار ەكەنىن ايتتى.
ايگۇل احانبايقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى
