تاتۋ كورشىلەستىكتىڭ تارتىمدى كورىنىسى

قاراشانىڭ 21-ءى كۇنى ەلىمىزدىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ەرجان قازىحانوۆ رەسەي فەدەراتسياسىنا رەسمي ساپارمەن باردى. كۇنى كەشە ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ رەسەي استاناسىنا جول تارتىپ, جوعارى ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كەڭەستىڭ 1-ءشى وتى­رىسىنا جانە كەدەن وداعىنا ءمۇ­شە مەملەكەتتەر باسشىلارىنىڭ كەزدەسۋىنە قاتىسۋى ەكى ەل ارا­سىن­داعى قارىم-قاتىناستاردىڭ قانشالىقتى ستراتەگيالىق ماڭ­ى­زى بارلىعىن تاعى دا كورسەتكەنى ايقىن. جالپى, الەمدەگى قاي مەملەكەتپەن دە جاقسى بايلانىس ور­نا­تۋ قاجەت-اق, ال ونىڭ ىشىندە جا­قىن كورشىڭمەن اراداعى با­رىس-كەلىستىڭ جاقسارۋى ەكى جاقتى پايداعا كەنەلتەتىنى كۇمانسىز. سول ساپاردا كوپتەن كوپشىلىكتىڭ وي­ىندا جۇرگەن كەدەن وداعى ايا­سىن­دا ءار ەلدىڭ داۋىس بەرۋ قۇقى­عى ءارتۇرلى بولۋى توڭىرەگىندەگى تۇيتكىل شەشىلدى. وسىعان دەيىن داۋىستىڭ 57 پايىزى رەسەيگە تيەسىلى بولسا, قازاقستان مەن بەلارۋسكە 21,5 پايىزدان كەلەتىن ەدى. ال ەلباسى ۇسىنىسىمەن كەلەشەكتە ءبىرتۇتاس ەكونوميكالىق كەڭىس­تىكتەگى بارلىق شەشىمدەر كونسەنسۋسپەن, ياعني بارلىق تاراپ تولىق كەلىسكەن جاعدايدا عانا قابىل­دا­ناتىن بولىپ شەشىمىن تاپتى. ەرجان قازىحانوۆ ءوز جۇمى­سىن كەشە تاڭەرتەڭگىلىك «بەلگىسىز سولدات» ەسكەرتكىشىنە گۇل شوعىن قويۋدان باستاپ, مۇنان سوڭ رەسەي فەدەراتسياسى سىرتقى ىستەر مي­نيسترلىگىنىڭ جەكەجايىندا (وسوبنياك) رەسەيلىك ارىپتەسى سەرگەي لاۆروۆپەن كەزدەستى. ونىڭ بارى­سىن­دا ەكى ەل اراسىنداعى سان سا­لا­داعى ءۇستى-ۇستىنە دامىپ وتىر­عان بۇگىنگى تىنىس-تىرشىلىككە قو­سا, ساياسي, ساۋدا-ەكونوميكالىق, ءما­دەني-گۋمانيتارلىق سالا­لار­دا­عى بايلانىستار بارىسى دا كەڭى­نەن اڭگىمەلەندى. رەسەيلىك مينيستر: «ءسىزدىڭ ساپارىڭىز تاريحي كەزەڭدە ءوتىپ وتىر. مەنىڭ ويىم­شا, مەملەكەت باسشىلارىنىڭ كەز­دەسۋىندە قول جەتكەن ءناتي­جە­لەر ەكىجاقتى بايلانىستاردى ينتەگراتسيالاۋ تۇرعىسىنان ءبىزدى ودان دا قارقىندى جۇمىس ىستەۋگە شاقىرادى», دەدى. ە.قازىحانوۆ ءوز سوزىندە وسى­دان ءۇش كۇن بۇرىن عانا ماڭىزدى تاريحي قۇجاتتارعا – ەۋرازيالىق ەكو­نوميكالىق ينتەگراتسيا ءجو­نىن­دەگى دەكلاراتسياعا, ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيانىڭ كە­لى­سىم-شارتىنا قول قويىلعانىن اتاپ كورسەتتى. ءبىز رەسەيمەن ارا­داعى قارىم قاتىناستارىمىزعا جوعارى ءمان بەرەمىز جانە ءسىزدىڭ ەلدەگى سايلاۋعا قاتىستى «ەدينايا روسسيانىڭ» جەڭىسكە جەتۋىنە تىلەكتەسپىز. ءبىزدىڭ ەلىمىز دە كەزەكتەن تىس سايلاۋ وتكىزۋگە دايىن­دىق ۇستىندە, دەدى ەلىمىز سىرتقى سايا­سات ۆەدومستۆوسىنىڭ باسشىسى. كەزدەسۋ سوڭىندا ارىپتەستەر مينيسترلىكتەر اراسىنداعى 2012 جىلعا ارنالعان قازاقستان رەس­پۋب­ليكاسى سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى مەن رەسەي فەدەراتسياسى سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ ىنتىماقتاستىق جونىندەگى ءىس-شارالار جوسپارىنا قول قويعان سوڭ, جۋرناليستەرمەن جۇزدەسىپ, ءباسپاسوز ءماسليحاتىن وتكىزدى. س.لاۆروۆ ءوز سوزىندە ارىپتەسى­مەن ەكى ارادا كوتەرىلگەن ماسە­لە­لەرگە توقتالىپ, ولاردىڭ ىشىندە ەڭ باستىسى, ارينە, مەملەكەت باس­شىلارىنىڭ وتكەن جولعى ءۇش­جاقتى كەزدەسۋىندە قابىلدانعان ماڭىزدى تاريحي قۇجاتتار ەكەنىن كولدەنەڭ تارتتى. اراداعى ەكو­نو­ميكالىق ينتەگراتسيانىڭ قۇقىق­تىق نەگىزى قالاندى, ەندى ءبىز وسى بايلانىستاردىڭ جاڭا جوعارى دەڭگەيگە كوتەرىلەتىنىنە سەنىمدىمىز. ءبىز سونداي-اق 2011-2012 جىل­­دارعا ارنالعان ءىس-شارالار جوسپارىنىڭ اتقارىلۋىن دا جان-جاقتى قاراستىردىق. اتوم ەنەر­گياسىن بەيبىت ماقساتقا پايدالانۋ, عارىش, ەنەرگەتيكا سالا­سىن­داعى ارىپتەستىك جانە جالپى العاندا ساۋدا-ەكونوميكالىق قا­تى­ناستارىمىزدى دامىتا ءتۇسۋ سىن­دى سان سالانى قامتىعان سىن­دارلى كەزدەسۋ وتكىزدىك. سونىمەن بىرگە, بىزدەردىڭ حالىقارالىق ۇي­ىمدار بويىنشا, اتاپ ايتقاندا, شىۇ, تمد, ۇقشۇ, اوسشك سىن­دى ۇيىمدارداعى جۇمىستا­رى­مىزدى ۇيلەستىرۋ توڭىرەگىندەگى قادامدارىمىزدىڭ جايىن اقىل­داس­تىق. ويتكەنى, لاڭكەستىكتىڭ ال­دىن الۋ, ەسىرتكىمەن كۇرەس ماسە­لەلەرىندە بۇل ىقپالداستىق وتە قاجەت. ءبىزدىڭ نازارىمىزدان اۋعان­­ستان, اراب الەمى مەن سول­تۇستىك افريكا پروبلەمالارى دا تىس قالعان جوق, دەدى رەسەيلىك مينيستر. مۇنان سوڭ رەسەيدىڭ باس ديپ­لوماتى الداعى جىلى ءبىزدىڭ ەلدەرىمىز اراسىندا ديپلوماتيالىق قا­تىناستار ورناۋىنىڭ جانە ەكى ەلدىڭ ماڭگىلىك دوستىق تۋرالى دەكلاراتسيا قابىلداۋىنىڭ 20 جىلدىعى, سوندىقتان, وسى اي­تۋ­لى داتالاردى لايىقتى قارسى الۋ جايىن دا اقىلداستىق, دەدى. رەسەي ءبىزدىڭ سەنىمدى ءارىپ­تە­سى­مىز, ءارى جاقىن كورشىمىز, رەسەيلىك ارىپتەسىم ايتقانداي, كەزدەسۋ با­رىسىندا ءبىرتالاي ماسەلەلەر تال­قىلاندى جانە ول وتە پايدالى دا ماڭىزدى بولدى, دەپ باستادى ءسو­زىن قازاقستاندىق مينيستر. ءوز­دە­رىڭىز بىلەسىزدەر, وسىدان ءبىر جىل بۇرىن ءبىزدىڭ مەملەكەتتەرىمىزدىڭ باسشىلارى بىرلەسكەن مالىمدەمە جاساپ, ەكى ەل اراسىنداعى بارلىق سالانى قامتيتىن, بىرلەسە اتقا­راتىن ىستەردىڭ جوسپارىن بەكىتكەن بولاتىن. بۇگىن ارادا جىل وتكەندە ءبىز سول جۇمىستاردىڭ ات­قارىلۋىنا مونيتورينگ جۇرگىز­دىك. جانە جۇمىستاردىڭ ءتيىمدى جۇرگىزىلگەنىن اتاپ وتتىك. بۇگىن وزدەرىڭىزدىڭ كوز الدارىڭىزدا ال­داعى جىلعا ارنالعان ءىس-جوسپارعا قول قويدىق. ە.قازىحانوۆ مەملەكەت باسشىلارىنىڭ ءۇش كۇن بۇ­رىن قول قويعان قۇجاتتارىنىڭ تاريحي ماڭىزىنا دا توقتالدى. حالىقارالىق ۇيىمدار بوي­ىن­شا رەسەيلىك ارىپتەسى ايتقان وي­لارعا قوسىلىپ, ءبىزدىڭ ەلىمىز­دىڭ الداعى جىلى ۇقشۇ-عا ءتور­اعالىق اتقاراتىنىن جۋرناليستەر قاپەرىنە سالىپ ءوتتى. ءبىزدىڭ وسى جولعى كەزدەسۋىمىز الداعى ىق­پالداستىعىمىزعا وڭ اسەرىن تي­گىزەتىنىنە بەك سەنىمدىمىن, ءارى ەكى اراداعى تاتۋ, ۇتىمدى كور­شىلىگىمىزدى نىعايتا تۇسەدى دەپ ويلايمىن, دەگەن ول الداعى جىلى اتالىپ وتەتىن, ارىپتەسى جوعارىدا ايتقان 20 جىلدىقتىڭ جوعارى دەڭگەيدە بولاتىنىنا ەش كۇمانى جوق ەكەنىن ءبىلدىردى. تۇستەن كەيىن ە.قازىحانوۆ يتار-تاسس اگەنتتىگىنىڭ ءماجىلىس زالىندا دجوناتان ايتكەننىڭ «قا­زاقستان. تاۋەلسىزدىككە 20 جىل: توسىن سىيلار مەن ستەرەوتيپتەر» اتتى جاڭا ەڭبەگىنىڭ تۇ­ساۋ­كەسەرىنە قاتىسىپ, ءسوز سويلەدى. انار تولەۋحانقىزى, «ەگەمەن قازاقستان» – ماسكەۋدەن.