«سق-فارماتسيا» جشس 2009 جىلدىڭ اقپان ايىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى فارماتسەۆتيكالىق سالانىڭ تۇراقتىلىعى مەن باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋ, دارىلىك زاتتاردى مەملەكەتتىك ساتىپ الۋدى ءبىر جەرگە شوعىرلاندىرۋ جولىمەن فارماتسەۆتيكالىق ونەركاسىپتى دامىتۋ ماقساتىندا قۇرىلدى. جشس نەگىزىنەن تەگىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ كەپىلدەندىرىلگەن كولەمىنىڭ اياسىندا دارىلىك زاتتاردى ساتىپ الۋ مەن جابدىقتاۋشىلاردى قامتاماسىز ەتۋ باعىتىندا بىرىڭعاي ديستريبيۋتوردىڭ قىزمەتىن اتقارادى. سونداي-اق, ول «سامۇرىق-قازىنا» ۇلتتىق ءال-اۋقات قورى» اق-نىڭ قۇرىلىمىنا كىرەدى. ءبىزدىڭ سۇحباتتاسىمىز – «سق-فارماتسيا» جشس-ءنىڭ باسقارما توراعاسى سىزدىق بايمۇقانوۆ كومپانيانىڭ قۇرىلعان كۇنىنەن باستاپ بۇگىنگە دەيىنگى جەتكەن جەتىستىكتەرى, العا قويعان ماقسات-مىندەتتەرى جونىندە اڭگىمەلەيدى.
–
سىزدىق اسىلبەك ۇلى, ءسىز باسشىلىق ەتەتىن كومپانيانىڭ قۇرىلعانىنا ءبىرشاما ۋاقىت ءوتتى. ياعني, «سق-فارماتسيا» جشس ءوزىن بىرىڭعاي ديستريبيۋتور رەتىندە تانىتقان كەزەڭدە جەتكەن جەتىستىكتەر مەن قوردالانعان ءماسەلەلەر توڭىرەگىندە اڭگىمە قوزعايىق. العاشقى ساتتە جۇمىستى نەدەن باستادىڭىزدار؟ جىلت ەتكەن جاڭالىقتى قاتارداعى شەنەۋنىكتەر مەن ستاتسيونارلىق مەكەمەلەردىڭ باسشىلارى قالاي قابىلدادى؟
– اڭگىمەمىزدى ارىدەن باستالىق. قازاقستاندا بىرىڭعاي ديستريبيۋتور پايدا بولعانعا دەيىن, ءدارى-دارمەكتەرمەن, مەديتسينالىق باعىتتاعى بۇيىمدارمەن (دد جانە مبب) جانە مەديتسينالىق تەحنيكامەن قامتاماسىز ەتۋ جۇيەسى كەپىلدەندىرىلگەن تەگىن دارىگەرلىك كومەك كورسەتۋ كولەمى شەڭبەرىندە جەكە ءجۇرگىزىلدى. ياعني, بيۋدجەتتىڭ قاراجاتى ورتالىق, ايماقتىق جانە جەكە مەنشىك كلينيكالار اراسىندا بولىسكە ءتۇستى. ونىڭ ۇستىنە ديابەت, ونكولوگيالىق اۋىتقۋلار, قۇرت سياقتى الەۋمەتتىك ماڭىزى بار اۋرۋلارعا قاتىستى پرەپاراتتىق جابدىقتاۋلاردىڭ 20 پايىزى عانا رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە ساتىپ الىندى. سونىمەن بىرگە, ۆاكتسينا ساتىپ الۋ دا ورتالىقتاندىرىلعان جەلىدە جۇرگىزىلدى. ءدارى-دارمەكتەردىڭ نەگىزگى بولىگىن, ياعني, 60 پايىزىن – ايماقتىق اكىمدىكتەر, ال 20 پايىزىن – دەنساۋلىق ساقتاۋ مەكەمەلەرى ساتىپ الدى. جاسىراتىنى جوق, ءدارى-دارمەكتەرمەن قامتاماسىز ەتۋدە وسىنداي ورتالىقتاندىرىلعان جۇيەنىڭ تۇرعىندارعا مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋدە ءىستىڭ ناتيجەسى مەن ساپاسىن تومەندەتكەن وسال تۇستارى دا بولدى. بىرىنشىدەن, ايماقتار بويىنشا باعانىڭ تۇراقسىزدىعى بايقالدى. ءتىپتى, ءبىر وبلىستىڭ مەديتسينالىق مەكەمەسىندەگى ساندار ءبىر-بىرىنە ءوزارا سايكەس كەلمەگەن كەزدەرى دە بار. بۇل ماسەلەگە ءدارى-ءدارمەك وندىرۋشىلەر, دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارمالارى جانە ستاتسيونارلار اراسىنداعى دەلدالدار سانىنىڭ كوپتىگى اسەرىن تيگىزدى. اراداعى وسىنداي دەلدالداردىڭ ارالاسۋىمەن ايماقتارداعى ءدارى-دارمەكتەر مەن مەديتسينالىق قۇرال-جابدىقتاردىڭ ساتىلۋ باعاسىنىڭ ايىرماشىلىعى 100 نەمەسە ودان دا جوعارى پايىزدى قۇراۋى مۇمكىن ەدى. ماسەلەن, رەسپۋبليكا بويىنشا ورتاشا ەسەپپەن ديستريبيۋتور كومپانيالاردىڭ ءبىرىنشى مارجاسى شامامەن 20-30 پايىزدى قۇرادى. ءدارىحانالاردىڭ ءدارى-دارمەكتەردى قىمباتتاتۋى دا – سونشالىقتى. وسىنىڭ ناتيجەسىندە سوڭعى تۇتىنۋشى ءدارى-دارمەكتەردى جانە مەديتسينالىق باعىتتاعى بۇيىمداردى شامامەن 60 پايىزعا دەيىن قىمبات باعامەن ساتىپ الدى. سونىمەن قاتار, اقپاراتتىق-لوگيستيكالىق جۇيەدە ناتيجەلىلىكتىڭ بولماۋىنان دا جاعداي قيىنداي بەردى. ارينە, ءدارىگەرلىك مەكەمەلەردى ءدارى-دارمەكتەرمەن جانە قۇرال-جابدىقتارمەن دەر ۋاقىتىندا قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن اقپاراتتىق-لوگيستيكالىق جۇيەنىڭ اتقاراتىن ءرولى زور. ەكىنشى قيىندىق – ءدارى قويمالارى مەن مەديتسينالىق ۇيىمداردا دارىلىك پرەپاراتتاردىڭ ساقتالۋى مەن پايدالانۋ تارتىبىنە قاتىستى ءتيىستى باقىلاۋ جاسالمادى. سونىڭ سالدارىنان ءدارى-دارمەكتەر وزدەرىنىڭ فارماكولوگيالىق قاسيەتتەرىن جوعالتتى. وكىنىشكە قاراي, وسى تۇستا وتاندىق ءدارى-دارمەك وندىرۋشىلەرگە سەنىمسىزدىكپەن قاراۋ سياقتى پوستكەڭەستىك كەزەڭنىڭ كەيبىر ماسەلەلەرى تۋىندادى. سويتە كەلە, «يمپورتتىڭ بارلىعى ءسوزسىز كەرەمەت» دەگەن پىكىر قالىپتاستى. ءدارى-دارمەكتەر مەن مەديتسينالىق باعىتتاعى بۇيىمداردى مەملەكەتتىك ساتىپ الۋداعى قازاقستاندىق مازمۇننىڭ كورسەتكىشى تومەن بولعاندىقتان, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى بيۋدجەتتىك باعدارلامالاردىڭ اكىمشىلەرى وتاندىق ءدارى وندىرۋشىلەردى ىنتالاندىرا المادى. سونىمەن قوسا, حالىقارالىق دەڭگەيدە ءونىم وندىرەتىن كومپانيالار ءۇشىن حالىق از شوعىرلانعان جانە مەديتسينالىق ۇيىمدار ءبىر جەرگە توپتاستىرىلماعان قازاقستاندىق فارماكولوگيالىق نارىق ءتيىمسىز بولىپ سانالدى. سوندىقتان دا, اراداعى دەلدالدارمەن عانا جۇمىس ىستەگەن حالىقارالىق كومپانيالار از كولەمدەگى پارتيالاردى ءبىزدىڭ نارىققا جەتكىزۋگە قىزىعۋشىلىق تانىتقان دا جوق. ال قازاقستان ۇكىمەتى بىرىڭعاي ديستريبيۋتورلىق جۇيە قۇرۋ تۋرالى شەشىم قابىلداعان كەزدە كەپىلدەندىرىلگەن تەگىن دارىگەرلىك كومەك كولەمى شەڭبەرىندە بارشا قازاقستاندىقتاردى ءارى ساپالى, ءارى قولجەتىمدى ءدارى-دارمەكتەرمەن قامتاماسىز ەتۋدى نەگىزگى ماقسات ەتتى. دەگەنمەن, جىلت ەتكەن جاڭالىققا جۇرتتىڭ قاي كەزدە دە سەنىمسىزدىكپەن قارايتىنى بەلگىلى ەمەس پە؟ بىرىڭعاي ديستريبيۋتورلىق جۇيە قۇرىلعاندا دا العاشىندا وسىنداي جاعداي تۋىندادى. الايدا, باستاپقى كەزدە دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ قولداۋىمەن جانە بەلسەندى جۇرگىزىلگەن جۇمىستاردىڭ ناتيجەسىندە ءبىز بۇل سەنىمسىزدىكتى جەڭدىك. ءسويتىپ, از عانا ۋاقىتتىڭ ىشىندە وسىناۋ كۇردەلى جوبانى جۇزەگە اسىردىق. ياعني, قازاقستاندا ءدارى-دارمەكتەرمەن حالىقتى قامتاماسىز ەتۋدىڭ جاڭا, نەعۇرلىم ۇيىمداسقان جانە وركەنيەتتى جۇيەسىن ىسكە قوسۋعا بولاتىنىن دالەلدەپ بەردىك. ارادا ءبىراز ۋاقىت وتكەندە وتاندىق مەديتسينالىق ۇيىمدار دا بىرىڭعاي ديستريبيۋتورلىق جۇيەنىڭ بارلىق ءتيىمدى, ۇزدىك قىرلارىن مويىنداپ, جوعارى باعالادى.
–
«سق-فارماتسيا» جشس-ءنىڭ وتاندىق فارماكولوگيالىق نارىققا تۇراقتىلىق پەن باسەكەگە قابىلەتتىلىكتى ارتتىرۋ ماقساتىمەن كەلگەنى ءمالىم. ياعني, ءادىل باسەكە بولعان جەردە جەڭىل جولمەن تابىس تاۋىپ كەلگەن دەلدال كومپانيالاردىڭ جولى كەسىلەتىنى بەلگىلى. سىزدەر ونداي دەلدال كومپانيالارمەن قالاي كۇرەسىپ, قالاي كەلىسىمگە كەلدىڭىزدەر؟
– ءبىزدىڭ كومپانيا 2009 جىلى ەل ۇكىمەتىنىڭ قاۋلىسىمەن جانە 100 پايىزدىق ۇلەسىمەن «سامۇرىق-قازىنا» ۇلتتىق ءال-اۋقات قورى» اق-نىڭ ءبىر قۇرىلىمى رەتىندە پايدا بولدى. بىرىڭعاي ديستريبيۋتوردىڭ نەگىزگى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى – كەپىلدەندىرىلگەن تەگىن مەديتسينالىق كومەك كولەمى شەڭبەرىندە بيۋدجەت قاراجاتىن ۇنەمدەي وتىرىپ, بارلىق دارىگەرلىك مەكەمەلەرگە ارنالعان ءدارى-دارمەكتەرگە بىردەي باعا ساياساتىن ۇستانۋ جولىمەن ەل تۇرعىندارىن دەر ۋاقىتىندا ءارى ناتيجەلى, ءارى ساپالى ءدارى-دارمەكتەرمەن جانە مەديتسينالىق ماقساتتاعى بۇيىمدارمەن قامتاماسىز ەتۋ بولىپ تابىلادى. سونىمەن بىرگە, ءبىزدىڭ تاعى ءبىر مىندەتىمىز – شىنايى باسەكەگە قابىلەتتى وتاندىق ءدارى-دارمەك وندىرۋشىلەردى قولداۋ جانە ىنتالاندىرۋ. بەلگىلى ءبىر قيىنشىلاقتارعا قاراماستان, ءبىز 2010 جىلى بىرىڭعاي باعا ساياساتىن قالىپتاستىرىپ, ستاتسيونارلىق مەكەمەلەرگە ءدارى-دارمەكتەردى بەلگىلەنگەن مەرزىمدە جانە ءتيىستى ساپامەن جەتكىزىپ بەرۋگە مۇمكىندىك الدىق. وتاندىق ءدارى-دارمەك وندىرۋشىلەرگە قاتىستى ايتساق, بۇگىنگى تاڭدا جالپى سوماسى 30 ملرد. تەڭگەدەن اساتىن 10 ينۆەستيتسيالىق جوبا جۇزەگە اسىرىلۋدا. ال, ونىمدەردى ساتىپ الۋ بارىسىنداعى بيۋدجەت قاراجاتتارىنىڭ شىعىنى 30 پايىزدى قۇرادى. ارينە, العاشقى كەزدە كومپانيانىڭ قالىپتاسىپ, ەكى اياعىن تەڭ باسۋى ءۇشىن بىرقاتار قيىندىقتاردىڭ بولعانى راس. مىسالعا, دجەنەريك ءدارى-ءدارمەكتەردى ساتىپ الۋ بارىسىندا ولاردىڭ ساپاسى باستاپقى دارىلەردىڭ ساپاسىمەن سايكەس كەلمەيدى دەگەن ايىپتاۋلار بولدى. وسىعان وراي, ءبىز دجەنەريك ساتىپ الساق, ونىڭ شىن مانىندەگى اۋەلگى ءدارى-دارمەكتىڭ كوشىرمەسى ەكەنىن جانە ودان ەشقانداي ايىرماشىلىعى بولمايتىنىن بىرنەشە مارتە تۇسىندىردىك. سونىمەن بىرگە, بۇل جەردە بىرىڭعاي ديستريبيۋتورلار ساتىپ العان بارلىق ءدارى-دارمەكتەر قازاقستاندا پايدالانۋعا رۇقسات بەرەتىن تىركەۋدەن ءوتىپ, ۇلتتىق ساراپتاما ورتالىعىندا تەكسەرىلەتىنىن ەستەن شىعارماعان ابزال. بۇگىنگى تاڭدا ءبىزدىڭ جۇيەلى جۇمىسىمىزدىڭ ناقتى ناتيجەسى كورەر كوزگە انىق بايقالىپ تۇر. ويتكەنى, ءدارى-دارمەك نارىعىنداعى ۇدەرىستەرگە قاتىسۋشىلار بىرىڭعاي ديستريبيۋتورلىق جۇيەنىڭ ارتىقشىلىقتارىنا, سونىڭ ىشىندە ەڭ باستىسى اشىق, شىنايى باسەكەلەستىك ورتانى قالىپتاستىراتىنىنا, ءدارى-دارمەك ساتىپ الۋدىڭ ءتيىمدى ءىس-شارالارىن جۇرگىزەتىنىنە كوز جەتكىزدى. ونىمدەردى ساتىپ الۋ ءتارتىبىن قايتادان قاراستىرعان كەزدە دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ (ددۇ - ءا.ءا) وزىق تاجىريبەسى ەسەپكە الىندى. ياعني, ول تاجىريبە بويىنشا, باستاپقىدا پرەپاراتتار ساپاسى بويىنشا, سودان سوڭ باعاسى بويىنشا تاڭداپ الىنادى. ساتىپ الۋدىڭ ەكى كەزەڭىندە ءبىز دە جوعارىداعى ۇزدىك تاجىريبەنى قولدانىپ وتىرمىز. ءبىرىنشى كەزەڭدە ءونىمنىڭ جوعارى ساپاسى مەن الەۋەتتى ءدارى-دارمەك جەتكىزۋشىلەردىڭ بىلىكتىلىك تالاپتارىنا سايكەستىگى تەكسەرىلسە, ال ەكىنشى كەزەڭدە باعانى تومەندەتۋگە ارنالعان اۋكتسيون وتەدى. ەسكەرتۋلەر تۋىنداي قالعان جاعدايدا, كومپانيالار قوسىمشا تۇسىندىرمەلەر بەرە الادى. ءسوزىمدى تۇيىندەي كەلە ايتارىم, ءدارى-دارمەك ساتىپ الۋعا تاپسىرىس بەرەتىن كومپانيالاردىڭ 95 پايىزى ءبىرىڭعاي ديستريبيۋتوردىڭ اۋكتسيونىنا قاتىساتىن مۇمكىندىك الدى. ياعني, «سق-فارماتسيا» جشس وتاندىق ءدارى-دارمەكتەر نارىعىنا ەنۋى ارقىلى كەپىلدەندىرىلگەن تەگىن مەديتسينالىق كومەك اياسىندا كوپتەگەن دەلدالداردى ىعىستىرىپ, حالىققا قولايلى جاعداي تۋعىزدى.
–
وتكەن ەكى جىلدىڭ ىشىندە ءسىز باسقاراتىن كومپانيا قانداي ايتۋلى تابىستارعا قول جەتكىزدى؟
– ەكى جىلدىڭ ىشىندە ەڭ نەگىزگى ماسەلە – ءدارى-دارمەكتەر مەن مەديتسينالىق باعىتتاعى بۇيىمداردى حالىققا جەتكىزۋدىڭ ناتيجەلى لوگيستيكالىق جۇيەسىن قالىپتاستىردىق. قازىرگى كەزدە كومپانيانىڭ قويمالارىندا ءدارى-دارمەكتەر قورى جەتكىلىكتى. «سق-فارماتسيا» جشس-ءنىڭ ساتىپ الۋ پروتسەسىن كۇنى بۇرىن جاسايتىنى جىلدىڭ باسىندا ستاتسيونارلىق مەكەمەلەردى تولىق كولەمدە ءدارى-دارمەكتەرمەن قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. سونىمەن بىرگە, ءبىزدىڭ كومپانيا وتاندىق ءدارى-دارمەك ءوندىرىسىن دامىتۋدىڭ سالالىق باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋعا دا بەلسەندى قاتىسۋدا. اتالعان باعدارلاماعا سايكەس, 2014 جىلدىڭ سوڭىنا قاراي ىشكى نارىعىمىزداعى وتاندىق ءدارى-دارمەكتەردىڭ ۇلەسى 30-دان 50 پايىزعا دەيىن كوتەرىلۋى ءتيىس. الايدا, مۇنداي جوعارى كورسەتكىشكە قول جەتكىزۋ ءۇشىن, بىرىڭعاي ديستريبيۋتوردىڭ كومەگىمەن ۇزاق مەرزىمدىك كەلىسىم-شارتتار جاسالىپ, مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ بارىسىندا وتاندىق وندىرۋشىلەرگە جەڭىلدىك بەرىلۋى كەرەك. ياعني, وتاندىق كومپانيالارعا جەڭىلدىك جاساۋ ارقىلى كەپىلدەندىرىلگەن تەگىن كومەك كولەمىن قامتاماسىز ەتۋىمىز قاجەت. بۇگىنگە دەيىن بىرىڭعاي ديستريبيۋتورلار قازاقستاندىق كومپانيالارمەن جالپى سوماسى 30 ملرد. تەڭگەنى قۇرايتىن 10 ۇزاق مەرزىمدىك كەلىسىم-شارتتار جاسادى. سونداي-اق, «سق-فارماتسيا» جشس-ءنىڭ وتاندىق ونىمدەردى ساتىپ الۋداعى ۇلەسى قازىردىڭ وزىندە 50 پايىزدان اسىپ وتىر. بۇل ايتۋلى جەتىستىك ەمەي نەمەنە؟!. اتاپ ايتارلىعى, ەلىمىزدىڭ ايماقتارىنا ءدارى-دارمەكتەردىڭ سوڭعى باعاسىنىڭ ءارتۇرلى بولىپ كەلەتىنى ءتۇپ-تامىرىمەن جويىلدى. سونىڭ ناتيجەسىندە مەملەكەتتىڭ بۇل سالاعا جۇمسايتىن شىعىندارى دا ازايدى. بۇلاردىڭ بارلىعىن ءدارى-دارمەكتەر مەن مەديتسينالىق باعىتتاعى بۇيىمداردىڭ بىرىڭعاي ديستريبيۋتسياسىن قۇرۋداعى ۇلكەن جەتىستىكتەردىڭ ءبىرى دەپ ايتۋعا بولادى. جالپى العاندا, ءبىز قولدانىسقا ەنگىزگەن جاڭا جۇيە ءدارى-دارمەكتەردى حالىققا دەر كەزىندە جەتكىزۋگە, ايماقتارداعى سۇرانىستىڭ تەز ءوسۋىن جەدەل انىقتاۋعا جانە وزگە ايماقتاعى ارتىق قوردى ءتيىمدى پايدالانۋعا ءمۇمكىندىك بەرەتىندىگىمەن ەرەكشەلەنەدى.
–
بىرىڭعاي ديستريبيۋتور – «سق-فارماتسيا» جشس-ءنىڭ ءبۇگىنگى تاڭدا العا قويعان ماقسات-ءمىندەتتەرى قانداي؟ ءسىز باسقاراتىن ۇجىم قانداي بيىكتەردى باعىندىرۋدى كوزدەپ وتىر؟
– ءبىز جوعارىدا ۇزاق مەرزىمگە جاسالعان كەلىسىم-شارتتار جونىندە ايتتىق قوي. وتاندىق ءونىم ءوندىرۋشىلەرمەن اراداعى ىنتىماقتاستىق قارىم-قاتىناستىڭ ناتيجەسىندە ءدارى-دارمەك ءوندىرىسىن جاڭعىرتۋ باعىتىندا ينۆەستيتسيالىق جوبالار جۇزەگە اسىرىلا باستادى. سونىڭ ىشىندە, وتاندىق كومپانيالار الداعى 7 جىلدىڭ ىشىندە جاڭا ءوندىرىس ورىندارىنىڭ قۇرىلىسىن اياقتاۋعا جانە ءتيىستى وندىرىستىك تاجىريبە ستاندارتتارىنا سايكەس جۇمىس ىستەپ تۇرعان كاسىپورىنداردى جەتىلدىرۋگە مىندەتتەمە الدى. جاڭا ءوندىرىس ورىندارىن پايدالانۋعا بەرگەننەن كەيىن بىرىڭعاي ديستريبيۋتور قازاقستاندىق زاۋىتتاردان تەك قانا قازىرگى زامانعا ساي, حالىقارالىق ستاندارتتارعا جاۋاپ بەرەتىن ءدارى-دارمەكتەردى ساتىپ الۋدى كوزدەپ وتىر. 2011 جىلى حالىقارالىق ستاندارتتاردى قولدانىسقا ەنگىزگەن العاشقى ءوندىرۋشى – «الماتى نوبەل ءدارى-دارمەكتەر فابريكاسى» اق. ەكىنشىدەن, بىرىڭعاي ديستريبيۋتور مەن وتاندىق ءونىم ءوندىرۋشىلەردىڭ ۇزاق مەرزىمدىك ىنتىماقتاستىعى ەكسپورتتىق الەۋەتى زور جوعارى تەحنولوگيالىق كاسىپورىندار قۇرۋعا جول اشادى. ال, بۇگىن جۇزەگە اسىرىلعان ءىس-شارالاردىڭ ناتيجەسىندە 2014 جىلعا قاراي ەلىمىزدە ساتىلاتىن ءدارى-دارمەكتەردىڭ 50 پايىزىن وتاندىق وندىرۋشىلەر قامتاماسىز ەتەتىنى ءسوزسىز. يمپورتتىق ءدارى-دارمەكتەردى تاسىمالداۋ جانە توتەنشە جاعدايلار تۋىنداعان كەزدە ەلىمىزدىڭ ءدارى-دارمەك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋدە مۇنداي ءىس-شارالاردىڭ ماڭىزى زور. سونىمەن قاتار, ۇلتتىق ەكونوميكامىز ءۇشىن بازالىق ارتىقشىلىق بولىپ تابىلاتىن قوسىمشا كاسىبي جۇمىس ورىندارىن قۇرۋ جانە وتاندىق وندىرىستەگى ەكسپورتتى باعدارلاۋ دا اسا ماڭىزدى. ايتا كەتەيىن, جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار وزدەرى ساتىپ الاتىن امبۋلاتورلىق ءدارى-دارمەكتەرمەن جابدىقتاۋ ماسەلەسى ەرەكشە نازار اۋدارۋدى تالاپ ەتۋدە. ويتكەنى, جەكەلەگەن جانە ساتىپ الۋدىڭ ب ۇلىڭعىر جۇيەسىندەگى تاپسىرىستاردىڭ ناتيجەسىندە ايماقتىق دەڭگەيدەگى باعالار بىرىڭعاي ديستريبيۋتور ارقىلى ساتىپ الىنعان باعالاردان الدەقايدا قىمبات. سونىمەن بىرگە, قاراجاتتى قايتارۋداعى باقىلاۋدىڭ ب ۇلىڭعىر جۇيەسى امبۋلاتورلىق سەكتورداعى ءدارى-ءدارمەكتەرمەن قامتاماسىز ەتۋ پروتسەسىنىڭ تەجەلۋىنە اكەلىپ سوعادى. ال, دارىحانالارداعى دارىلەردىڭ جەتىسپەۋشىلىگى ناۋقاستارعا قولايسىزدىق تۋعىزاتىنى انىق. حالىقارالىق تاجىريبە كورسەتكەندەي, يندۋستريالدىق ەلدەردە ناۋقاستاردى ەمدەۋ ادەتتە امبۋلاتورلىق دەڭگەيدە جۇرگىزىلەدى. وسىعان وراي, ستاتسيونارلاردى قاجەتتى ءدارى-ءدارمەكتەرمەن قامتاماسىز ەتۋگە ءبولىنگەن قاراجاتتىڭ نەبارى 30 پايىزى عانا جۇمسالادى. قالعان 70 پايىزى ەمحانالارعا جونەلتىلەدى. قازىرگى كەزدە ءبىزدىڭ ەلىمىزدە بارلىعى كەرىسىنشە: ءدارى-دارمەكتەردىڭ 71 پايىزى ستاتسيونارلارعا جىبەرىلەدى, امبۋلاتورلىق دەڭگەيدە قالاتىنى – 29 پايىز. وسىعان وراي, «سق-فارماتسيا» جشس ەمحانالىق ءبولىمدى ءدارى-دارمەكتەرمەن قامتاماسىز ەتۋدى جاقسارتۋ باعىتىندا بىرنەشە ۇتىمدى ۇسىنىستار جاساعان بولاتىن. ماسەلەن, جەرگىلىكتى بيۋدجەتتىڭ ەسەبىنەن ساتىپ الىناتىن نارىقتا از كەزدەسەتىن, باعاسى وتە قىمبات جانە اۋىر ەمدەلەتىن ناۋقاستاردى ەمدەۋگە ارنالعان ءدارى-دارمەكتەردى بىرىڭعاي ديستريبيۋتور رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت شەڭبەرىندە ساتىپ الاتىن ءدارى-ءدارمەكتەرمەن الماستىرۋدى ۇسىندىق. مۇنداي قادام امبۋلاتورلىق ءدارى-دارمەكتەرمەن قامتاماسىز ەتۋدەگى قارجىلاندىرۋ ۇلەسىن ارتتىرۋعا, سونداي-اق بىرىڭعاي ديستريبيۋتور ارقىلى قىمبات باعالى ءدارى-ءدارمەكتەردى اعىمداعى ماقساتتى ترانسفەرتتەرمەن ساتىپ الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ال, جەرگىلىكتى دەڭگەيدەگى جۇمسالماعان قاراجات وزگە ءدارى-دارمەكتەردىڭ قاجەتتى كولەمىن جابۋعا مۇمكىندىك تۋعىزادى. تۇپتەپ كەلگەندە, باعانى تۇراقتاندىرۋ جانە ايماقتاردا ناۋقاس ادامداردى ەمدەۋگە از شىعىن جۇمساۋ بارلىق قازاقستاندىقتاردى ءارى ساپالى, ءارى ارزان ءدارى-دارمەكتەرمەن قامتۋعا جول اشادى.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.
اڭگىمەلەسكەن ءامىرلان ءالىمجان.
