قوعام نازارىن ايرىقشا قاجەت ەتەتىن ازاماتتار جونىندە ايتىلسا, ءمۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندار الدىمەن ويعا ورالاتىنى راس. بۇگىندە قازاقستاندا مۇنداي ازاماتتاردىڭ سانى 563 مىڭنان اسىپ جىعىلىپ وتىر. ال سول قامكوڭىل جاندارعا ءمۇسىركەي قاراعاننان گورى, ولاردىڭ قوعامداعى بەلسەندىلىگىن مەيلىنشە ارتتىرۋ مەملەكەتتى مازالايتىن ماڭىزدى ماسەلەنىڭ قاتارىندا بولۋى ءتيىس. پارلامەنت سەناتى دەپۋتاتتارىنىڭ مەملەكەتتىك ورگاندار مەن ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدار وكىلدەرىمەن كەزدەسۋىندە تالقىلانعان ماسەلەنىڭ توركىنى وسىعان سايدى.
پارلامەنتتىڭ جوعارى پالاتاسىنىڭ الەۋمەتتىك-مادەني دامۋ كوميتەتىنىڭ تىكەلەي ۇيىتقى بولۋىمەن ۇيىمداستىرىلعان ءىس-شارا اياسىندا «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى مۇگەدەكتەردى الەۋمەتتىك قورعاۋ تۋرالى» زاڭدى جانە قازاقستانداعى مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جانداردىڭ ءومىر ساپاسىن ارتتىرۋ مەن قۇقىعىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى ۇلتتىق جوسپار جوباسىن جۇزەگە اسىرۋ بارىسى قارالدى.
الەۋمەتتىك-مادەني دامۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى احان بيجانوۆ جيىندى اشا كەلە, مۇگەدەكتەردىڭ قوعامدىق ومىرگە ارالاسۋىنا جاعداي جاساپ, تەڭ مۇمكىندىك بەرۋدىڭ, الەۋمەتتىك قولداۋ مەن ولاردى كاسىبي تۇرعىدا قايتا بەيىمدەۋدىڭ وزىندىك جۇيەسىن قالىپتاستىرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالدى. سەناتور ەلىمىزدەگى 563 مىڭنان استام مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندار ەل تۇرعىندارىنىڭ جالپى سانىنىڭ 3 پايىزدايىن قۇراپ وتىرعانىن ايتا كەلە, بۇل جاندارعا الەۋمەتتىك تۇرعىدا قولداۋ كورسەتۋ ءۇشىن نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق بازانىڭ نەگىزى قالانعانىن, بۇل زاڭناما تۇرعىنداردىڭ ەڭبەككە قابىلەتتىلىگىنەن ايىرىلۋ قاۋپىن الدىن الۋعا, مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جانعا اينالعانداردى قولداۋ مەن قورعاۋدى قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعانىن تىلگە تيەك ەتتى.
بىلتىرعى جىلى مەملەكەت بيۋدجەتىنەن مۇگەدەكتەردى الەۋمەتتىك قولداۋعا ءبولىنگەن قارجى 128 ميلليارد تەڭگەنى قۇراپتى. الايدا, مەملەكەت قابىلداعان ءىس-شارالارعا قاراماستان, كۇنى-بۇگىنگە دەيىن شەشىمىن تاپپاعان ماسەلەلەر بار. ءماسەلەن, مۇگەدەكتەردى ەڭبەككە ورنالاستىرۋدا كەزدەسەتىن قيىندىقتاردان بولەك, ولاردىڭ ينفراقۇرىلىمدارعا قول جەتكىزۋىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى جۇمىستار دا ءوز دەڭگەيىندە ەمەس.
كەزدەسۋدە ءسوز العان ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى گۇلشارا ابدىحالىقوۆا مۇگەدەكتەردى الەۋمەتتىك قورعاۋ سالاسىندا اتقارىپ جاتقان جۇمىستار تۋرالى دەپۋتاتتاردى حاباردار ەتتى. مينيستر ءوز سوزىندە قازاقستانداعى مۇگەدەكتەر قۇقىقتارىن قامتاماسىز ەتۋ جانە ءومىر ساپاسىن جاقسارتۋ جونىندەگى ۇلتتىق جوسپار جوباسى اياسىندا مۇگەدەكتەردى اينالاداعى ورتاعا, ينفراقۇرىلىم نىساندارىنا, كولىك, اقپارات جانە بايلانىسقا, ءبىلىم بەرۋگە, دەنساۋلىق ساقتاۋعا, الەۋمەتتىك قىزمەت كورسەتۋ ىسىنە بىردەي قول جەتكىزۋىن قامتاماسىز ەتۋ شارالارى جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى.
بۇل كۇنگى تالقىلاۋ بارىسىندا قۇرىلىس جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعى ىستەرى اگەنتتىگىنىڭ باسشىسى س.نوكين, كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا مينيسترىنىڭ ورىنباسارى ر.سكليار, بايلانىس ءجانە اقپارات ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى س.ءسارسەنوۆ, استانا قالاسى, اقتوبە جانە اقمولا وبلىستارى اكىمدىكتەرىنىڭ وكىلدەرى, ۇكىمەتتىك ەمەس سەكتوردىڭ اكتيۆتەرى ءسوز سويلەدى.
ءلايلا ەدىلقىزى.