ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ءوزىنىڭ «قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى: جاھاندىق باسەكەگە قابىلەتتىلىك» اتتى جولداۋىندا الدىمىزعا كوپتەگەن مىندەتتەر قويدى. ءبىلىم, دەنساۋلىق, كاسىپكەرلىك سالالارىندا تىڭ قارقىن, يگى جوبالاردى قولعا الۋدى مىندەتتەدى. سونداي-اق, «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلامالىق ماقالاسىندا دا ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى نەگىزگە الىپ, ناقتى جوبالاردى اتاپ كورسەتتى. ەلباسى ايتقانداي, حالقىمىز ءۇشىن «تۋعان جەر» باعدارلاماسىنىڭ ماڭىزى ەرەن. سەبەبى, ءاربىر ازامات ءوزىنىڭ تۋعان جەرىنەن قاناتتانىپ شىعادى. بۇگىنگى تاڭداعى باستى ماقسات تۋعان جەردى تۇلەتۋ بولماق.
بۇگىنگى تاڭدا ت.رىسقۇلوۆ اۋدانىنىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋى وڭ كورسەتكىشكە يە. ونىڭ ىشىندە, ونەركاسىپ, شاعىن جانە ورتا بيزنەس, الەۋمەتتىك سالالاردا دا بىرقاتار تابىستارعا قول جەتكىزىلدى. اعىمداعى جىلى دا اۋداننىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جاعدايىن جاقسارتۋ باعىتىندا ايتارلىقتاي جۇمىستار اتقارىلدى. ماسەلەن, 37 000 گا كۇزدىك بيداي, 44 000 گەكتارعا جازدىق ارپا, 16 000 گەكتارعا ماقسارى سەبىلدى. سونداي-اق, 400 گەكتارعا قانت قىزىلشاسى, 100 گەكتارعا جۇگەرى, 30 گەكتارعا س ۇلى, 500 گەكتارعا كارتوپ, 400 گەكتارعا كوكونىس, 100 گەكتارعا باقشا, 9 400 گەكتارعا جوڭىشقا سەبىلىپ, 35 000 گەكتارعا تازا پار ايدالىپ, 141785 گەكتار ەگىستىك تولىق يگەرىلدى.
قانت قىزىلشاسىن ەگۋ ءۇشىن مەركى جانە تاراز قالاسىنداعى قانت زاۋىتتارىنان فرانتسۋزدىڭ «اۆانتاج» تۇقىمى الىنۋدا. كوكتەمگى جانە كۇزگى دالا جۇمىستارى مەن ەگىن ورۋ جۇمىستارىنا كەپىلدەندىرىلگەن جانارمايعا قاجەتتىلىك انىقتالىپ, وعان 5 100 توننا سۇرانىس بەرىلدى. ونىڭ ىشىنەن كوكتەمگى دالا جۇمىستارىنا بولىنگەن 2 235 توننا جانار-جاعارمايدىڭ 1 500 تونناسىنا سۇرانىس بەرىلىپ, بەلگىلەنگەن وپەراتور «تاراز مۇناي ويل» جشس-نەن 910 توننا الىندى.
اۋداندا 5 جىلىجايدا ەكى كەزەڭدە كوكونىس ونىمدەرى جينالىپ, ولار اۋداندا جانە تاراز قالاسىندا ساتىلۋدا. سونىمەن قاتار, 74,48 گەكتار كوپجىلدىق جەمىس اعاشتارىنا تامشىلاتىپ سۋارۋ ءادىسى, 300 گەكتار ەگىستىك القاپقا شاشىراتىپ سۋارۋ ءادىسى قولدانىلدى. جانە 600 گەكتار القاپقا ەلەكتر جەلىلەرى تارتىلىپ, 27 دانا ارتەزيان قۇدىقتارى قازىلدى.
اۋدان مال شارۋاشىلىعى جونىنەن دە وركەندەپ كەلەدى. مالدىڭ سانى جانە مال ونىمدەرىنىڭ كولەمى وتكەن جىلدىڭ ءۇش ايىمەن سالىستىرعاندا كوبەيگەن. قوي-ەشكى 13 563, جىلقى 772, ءىرى قارا 400, شوشقا 1 224, تۇيە 22 جانە قۇس سانى 1 292 باسقا دەيىن ارتقان. سونىمەن قاتار, اۋداندا 2 174,5 توننا ەت, 2 174,5 توننا ءسۇت جانە 279,4 مىڭ دانا جۇمىرتقا ءوندىرىلدى.
مەملەكەتتىك باعدارلامالاردىڭ دا بەرەرى كوپ. «سىباعا» باعدارلاماسى بويىنشا ءساۋىر ايىنا 56 باس سيىر الىنىپ, تاپسىرما 27, 5 پايىز ورىندالدى.
«التىن اسىق» باعدارلاماسى بويىنشا 737 باس قوي ساتىپ الىنىپ, تاپسىرمانىڭ 92,8 پايىزى ورىندالدى. «قۇلان» باعدارلاماسى بويىنشا 35 باس جىلقى مالىن ساتىپ الۋ جوسپارلانىپ, 12 باس جىلقى الىنىپ, جوسپار 34,3%, «جايىلىمداردى سۋلاندىرۋ» باعدارلاماسى بويىنشا 13 دانا قۇدىق قازىلىپ, جوسپار 185,7% ورىندايدى. مال بورداقىلاۋ الاڭدارىن قۇرۋ بويىنشا 2017 جىلدىڭ باسىنان 750 باس قويعا جانە 50 باس ءىرى قاراعا ارنالعان تۇپكىلىكتى مال بورداقىلاۋ كەشەندەرى ىسكە قوسىلدى.
ال ونەركاسىپ سالاسى بويىنشا 1 371,8 ميلليون تەڭگەنىڭ ونىمدەرى ءوندىرىلىپ, وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا ناقتى كولەم يندەكسى 106,6 پايىزدى قۇرادى. شاعىن جانە ورتا بيزنەس سالاسىندا دا ايتارلىقتاي ناتيجەلەر بار. تىركەلگەن بارلىق شاعىن جانە ورتا بيزنەس سۋبەكتىلەرىنىڭ سانى 3 705-ءتى قۇراپ, 272-گە كوبەيدى. اۋداننىڭ شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىك سالاسىندا جۇمىسپەن قامتىلعاندار سانى 10 000-عا ارتىپ, 103% قۇرادى. وتكەن جىلى 10 011 بولعان. سونداي-اق, 1 184,3 مىڭ تەڭگەنىڭ قۇرىلىس جۇمىستارى اتقارىلىپ, نەگىزگى كاپيتالعا 1 477,5 ميلليون تەڭگە ينۆەستيتسيا جۇمسالدى.
اۆتوموبيل جولدارىن كۇتىپ ۇستاۋ دا باستى نازاردا. اتالعان ماقسات بويىنشا 13 ەلدى مەكەننىڭ ۇزىندىعى 18,6 شاقىرىمدى قۇرايتىن 24 كوشە جولدارىنا ورتاشا جوندەۋگە 173,4 ميلليون تەڭگە بولىنگەن. كازىرگى كەزدە مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ كونكۋرستارىنىڭ قورىتىندىلارى انىقتالدى. اۋداندىق ماڭىزى بار «جالپاقساز – تاسشولاق» اۆتوجولىن ورتاشا جوندەۋگە بولىنگەن 57 982,0 مىڭ تەڭگەگە جۇمىستار مامىر ايىندا باستالىپ كەتتى.
جۇمىسسىزدىق پەن كەدەيشىلىك تە اۋداندا تومەن دەڭگەيدە. اتاپ ايتساق, 47 022,0 مىڭ تەڭگە بالالار جاردەماقىسى, 1 296,0 مىڭ تەڭگەنىڭ مەملەكەتتىك اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەگى تولەندى جانە 80 وتباسىنا 1 346,0 مىڭ تەڭگە تۇرعىن ءۇي جاردەماقىسى تاعايىندالدى.
اۋدان بويىنشا 136 جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلدى. تىركەلۋگە قايىرىلعان ازاماتتاردىڭ جۇمىسقا ورنالاسۋى 46,5 پايىز بولسا, نىسانالى توپقا جاتاتىن ازاماتتاردىڭ جۇمىسقا ورنالاسۋى 60,1 پايىزدى قۇرايدى. جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىعىندا «ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدى جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدىڭ 2017-2021 جىلدارعا ارنالعان باعدارلاماسىنىڭ» ءبىرىنشى باعىتى بويىنشا قىسقا مەرزىمدى وقۋعا 93 273,0 مىڭ تەڭگە قاراجات ءبولىنىپ, 309 ادامدى وقىتۋ جوسپارلانۋدا. سونداي-اق, باعدارلامانىڭ ەكىنشى, ءۇشىنشى باعىتتارى بويىنشا دا ناقتى جۇمىستار اتقارىلادى.
ەلباسىنىڭ باسىمدىق بەرگەن نەگىزگى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى – بۇقارالىق سپورتتى دامىتۋ. بۇل تۇرعىدا دا اۋداندا كوپتەگەن جۇمىستار اتقارىلدى. سپورت ۇيىرمەلەرىندە سپورتتىڭ 12 تۇرىمەن 1 200 جاسوسپىرىمدەر مەن جاستار ءدارىس الۋدا.
بۇگىندە ت.رىسقۇلوۆ اۋدانى تۇراقتى تۇردە دامۋ ۇستىندە. الداعى ۋاقىتتا العا قويعان مىندەتتەر ورىندالىپ, جوسپارلار جۇزەگە اسىرىلاتىن بولادى.
جارىلقاسىن ايتاقوۆ,
ت.رىسقۇلوۆ اۋدانىنىڭ اكىمى
جامبىل وبلىسى
