قازاقتىڭ ءداستۇرلى ونەرىنىڭ ايتۋلى وكىلدەرى ۇلت رۋحانياتىنىڭ التىن دىڭگەگى دەسەك, قاتەلەسپەيمىز. ۇلتتى ۇلت رەتىندە تانىتاتىن دا, جاھاندانۋ زامانىنداعى قاتەردەن ساقتايتىن دا حالقىمىزدىڭ رۋحاني قۇندىلىقتارى مەن ورەلى ونەر تۋىندىلارى ەكەنى انىق. سول ءداستۇرلى ونەرىمىزدىڭ بەلدى دە, بەدەلدى وكىلى, دومبىراشى, زەردەلى فولكلورتانۋشى, ونەرتانۋ عىلىمىنىڭ كانديداتى بازارالى مۇپتەكەەۆ ەدى. ول وسىدان ءبىر جىل بۇرىن ومىردەن وزعان بولاتىن.
ونەردى ومىرىنە سەرىك ەتكەن ابزال ازاماتتىڭ ارتىندا قالعان باي مۇراسىنا ارنالعان حالىقارالىق كونفەرەنتسيا بۇگىن ەلورداداعى قازاق ۇلتتىق ونەر ۋنيۆەرسيتەتىندە ءوتتى. ءداستۇرلى ونەردىڭ تەورياسى مەن پراكتيكاسىنا نەگىزدەلگەن القالى جيىندا قازاق ونەرىنىڭ ارعى-بەرگى تاريحى ءسوز بولدى. العاشقى اڭگىمەنى قورقىت اتا اتىنداعى عىلىمي زەرتتەۋ ينستيتۋتى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى, بەلگىلى ايتىس اقىنى شىرىنبەك قويلىباەۆ الىپ, بازارالىنىڭ ارتىندا قالعان مۇراسىنا توقتالىپ, ۋنيۆەرسيتەتتىڭ رەكتورى, الەم جانە قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى, ەڭبەك ەرى ايمان مۇساحودجاەۆانىڭ قۇتتىقتاۋ حاتىمەن تانىستىردى. بۇدان كەيىن وسى حالىقارالىق كونفەرەنتسياعا ارنايى كورەيا ەلىنەن كەلگەن يۋنەسكو-نىڭ تىنىق مۇحيت جانە ورتالىق ازياداعى ماتەريالدىق ەمەس مادەني مۇرانى ساقتاۋ جونىندەگى ورتالىعى ديرەكتورى ورىنباسارى, دوكتور سەيونگ-يونگ پاك مىرزا قازاق ەلىنىڭ ءداستۇرلى ونەرى تۋرالى ءوز بايلامدارىن ورتاعا سالىپ, يۋنەسكو-نىڭ وكىلى رەتىندە بازارالى مۇپتەكەەۆپەن 3-4 جىل جۇمىس ىستەگەندەرىن العا تارتتى. سول كەزدە قازاق حالقىنىڭ داستۇرلەرىمەن تولىق تانىسقانىن تىلگە تيەك ەتىپ, حالىقارالىق بايلانىستار جونىندەگى يۋنەسكو-نىڭ 2003 جىلعى كونۆەنتسياسى تۋرالى جان-جاقتى بايانداپ بەردى. وعان 71 ەلدىڭ مۇشە ەكەنىن دە ەسكە سالىپ ءوتتى. ول سونىمەن بىرگە, بازارالى مۇپتەكەەۆتىڭ ارتىندا قالعان مۇراسىن جيناقتاپ, كەيىنگى ۇرپاققا جەتكىزۋ ماسەلەسىن دە قوزعادى.
ونەرتانۋ عىلىمىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور گۇلزادا وماروۆا حالىقارالىق كونفەرەنتسياعا ارقاۋ بولىپ وتىرعان ازاماتتىڭ ءار جىلدارداعى مۇرالارىنا تالداۋ جاساسا, دوتسەنت مەرۋەرت قۇرمانعاليەۆا بازارالىنىڭ زەرتتەۋ ەڭبەكتەرىن زەردەلەدى. ال ماگيستر سانيا باجەنەەۆا قازىرگى ءداستۇرلى مۋزىكانى ب.مۇپتەكەەۆتىڭ ومىرىمەن ۇشتاستىردى. ونەر ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ لابوراتوريا مەڭگەرۋشىسى سايدا ەلەمانوۆا قازاقتىڭ ءداستۇرلى ونەرى تۋرالى وي قوزعادى.
باعلان باباجانوۆا ونەرىمىزدىڭ بۇكىل قۇندىلىعى جينالعان قازاق راديوسىنداعى «التىن قور» تۋرالى وي قوزعاپ, سول ۇلان-اسىر بايلىقتى ەلەكتروندىق فورماتقا ءتۇسىرۋ ءىسىن بەس جىلدا بازارالى مۇپتەكەەۆتىڭ باسشىلىعىمەن اتقارعانىنا ناقتى دالەلدەر كەلتىردى. سونىڭ ىشىندە 110 مىڭ ماتەريال جاڭا تەحنيكاعا كوشىرىلگەنىنە ۇيىتقى بولعانىن, قوردا جوق 50 كۇيدى دە قايتا جاڭعىرتقانىن اتادى. شاكىرتى اردابي ماۋلەت ۇستازىنىڭ عىلىمي زەرتتەۋ كەزىندە كۇندىز-ءتۇنى جۇمىس ىستەيتىنىن ايتىپ, ول ونەر دەگەندە, سول ونەردى جاساعان ۇلتتىڭ جاقسىلارى تۋرالى ءىس باستاسا, ءتۇن ۇيقىسىن ءتورت بولەتىنىن, قازاق ەلىنىڭ اۋماعىنداعى عانا ءداتۇرلى ونەردى ىزدەستىرىپ قويماي, قىتاي, موڭعوليا, وزگە دە مەملەكەتتەردەگى ونەر تۋىندىلارىن وتانىمىزعا قايتارۋ ءۇشىن كوپتەگەن ەكسپەديتسيالارعا جەتەكشىلىك جاساعانىن دا العا تارتتى.
ەكى كۇنگە جوسپارلانعان حالىقارالىق كونفەرەنتسيا سەكتسيالىق جۇمىستارمەن جالعاستىرۋ كوزدەلگەن.
سۇلەيمەن مامەت, «ەگەمەن قازاقستان»
• 24 قاراشا, 2016
ونەرتانۋشى مۇپتەكەەۆتىڭ مۇراسىنا ارنالعان جيىن ءوتتى
قازاقتىڭ ءداستۇرلى ونەرىنىڭ ايتۋلى وكىلدەرى ۇلت رۋحانياتىنىڭ التىن دىڭگەگى دەسەك, قاتەلەسپەيمىز. ۇلتتى ۇلت رەتىندە تانىتاتىن دا, جاھاندانۋ زامانىنداعى قاتەردەن ساقتايتىن دا حالقىمىزدىڭ رۋحاني قۇندىلىقتارى مەن ورەلى ونەر تۋىندىلارى ەكەنى انىق. سول ءداستۇرلى ونەرىمىزدىڭ بەلدى دە, بەدەلدى وكىلى, دومبىراشى, زەردەلى فولكلورتانۋشى, ونەرتانۋ عىلىمىنىڭ كانديداتى بازارالى مۇپتەكەەۆ ەدى. ول وسىدان ءبىر جىل بۇرىن ومىردەن وزعان بولاتىن.
ونەردى ومىرىنە سەرىك ەتكەن ابزال ازاماتتىڭ ارتىندا قالعان باي مۇراسىنا ارنالعان حالىقارالىق كونفەرەنتسيا بۇگىن ەلورداداعى قازاق ۇلتتىق ونەر ۋنيۆەرسيتەتىندە ءوتتى. ءداستۇرلى ونەردىڭ تەورياسى مەن پراكتيكاسىنا نەگىزدەلگەن القالى جيىندا قازاق ونەرىنىڭ ارعى-بەرگى تاريحى ءسوز بولدى. العاشقى اڭگىمەنى قورقىت اتا اتىنداعى عىلىمي زەرتتەۋ ينستيتۋتى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى, بەلگىلى ايتىس اقىنى شىرىنبەك قويلىباەۆ الىپ, بازارالىنىڭ ارتىندا قالعان مۇراسىنا توقتالىپ, ۋنيۆەرسيتەتتىڭ رەكتورى, الەم جانە قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى, ەڭبەك ەرى ايمان مۇساحودجاەۆانىڭ قۇتتىقتاۋ حاتىمەن تانىستىردى. بۇدان كەيىن وسى حالىقارالىق كونفەرەنتسياعا ارنايى كورەيا ەلىنەن كەلگەن يۋنەسكو-نىڭ تىنىق مۇحيت جانە ورتالىق ازياداعى ماتەريالدىق ەمەس مادەني مۇرانى ساقتاۋ جونىندەگى ورتالىعى ديرەكتورى ورىنباسارى, دوكتور سەيونگ-يونگ پاك مىرزا قازاق ەلىنىڭ ءداستۇرلى ونەرى تۋرالى ءوز بايلامدارىن ورتاعا سالىپ, يۋنەسكو-نىڭ وكىلى رەتىندە بازارالى مۇپتەكەەۆپەن 3-4 جىل جۇمىس ىستەگەندەرىن العا تارتتى. سول كەزدە قازاق حالقىنىڭ داستۇرلەرىمەن تولىق تانىسقانىن تىلگە تيەك ەتىپ, حالىقارالىق بايلانىستار جونىندەگى يۋنەسكو-نىڭ 2003 جىلعى كونۆەنتسياسى تۋرالى جان-جاقتى بايانداپ بەردى. وعان 71 ەلدىڭ مۇشە ەكەنىن دە ەسكە سالىپ ءوتتى. ول سونىمەن بىرگە, بازارالى مۇپتەكەەۆتىڭ ارتىندا قالعان مۇراسىن جيناقتاپ, كەيىنگى ۇرپاققا جەتكىزۋ ماسەلەسىن دە قوزعادى.
ونەرتانۋ عىلىمىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور گۇلزادا وماروۆا حالىقارالىق كونفەرەنتسياعا ارقاۋ بولىپ وتىرعان ازاماتتىڭ ءار جىلدارداعى مۇرالارىنا تالداۋ جاساسا, دوتسەنت مەرۋەرت قۇرمانعاليەۆا بازارالىنىڭ زەرتتەۋ ەڭبەكتەرىن زەردەلەدى. ال ماگيستر سانيا باجەنەەۆا قازىرگى ءداستۇرلى مۋزىكانى ب.مۇپتەكەەۆتىڭ ومىرىمەن ۇشتاستىردى. ونەر ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ لابوراتوريا مەڭگەرۋشىسى سايدا ەلەمانوۆا قازاقتىڭ ءداستۇرلى ونەرى تۋرالى وي قوزعادى.
باعلان باباجانوۆا ونەرىمىزدىڭ بۇكىل قۇندىلىعى جينالعان قازاق راديوسىنداعى «التىن قور» تۋرالى وي قوزعاپ, سول ۇلان-اسىر بايلىقتى ەلەكتروندىق فورماتقا ءتۇسىرۋ ءىسىن بەس جىلدا بازارالى مۇپتەكەەۆتىڭ باسشىلىعىمەن اتقارعانىنا ناقتى دالەلدەر كەلتىردى. سونىڭ ىشىندە 110 مىڭ ماتەريال جاڭا تەحنيكاعا كوشىرىلگەنىنە ۇيىتقى بولعانىن, قوردا جوق 50 كۇيدى دە قايتا جاڭعىرتقانىن اتادى. شاكىرتى اردابي ماۋلەت ۇستازىنىڭ عىلىمي زەرتتەۋ كەزىندە كۇندىز-ءتۇنى جۇمىس ىستەيتىنىن ايتىپ, ول ونەر دەگەندە, سول ونەردى جاساعان ۇلتتىڭ جاقسىلارى تۋرالى ءىس باستاسا, ءتۇن ۇيقىسىن ءتورت بولەتىنىن, قازاق ەلىنىڭ اۋماعىنداعى عانا ءداتۇرلى ونەردى ىزدەستىرىپ قويماي, قىتاي, موڭعوليا, وزگە دە مەملەكەتتەردەگى ونەر تۋىندىلارىن وتانىمىزعا قايتارۋ ءۇشىن كوپتەگەن ەكسپەديتسيالارعا جەتەكشىلىك جاساعانىن دا العا تارتتى.
ەكى كۇنگە جوسپارلانعان حالىقارالىق كونفەرەنتسيا سەكتسيالىق جۇمىستارمەن جالعاستىرۋ كوزدەلگەن.
سۇلەيمەن مامەت, «ەگەمەن قازاقستان»
حالىق جازۋشىسى مۇحتار شاحانوۆ دۇنيەدەن ءوتتى
قوعام • بۇگىن, 22:45
ەلەنا رىباكينا شتۋتگارتتاعى تۋرنيردە توپ جاردى
سپورت • بۇگىن, 18:13
مەرۋەرت وتەكەشوۆا بايان الاگوزوۆانىڭ كامزولى تۇپنۇسقا ەكەنىن راستادى
قوعام • بۇگىن, 17:51
اڭسار نيەتقاليەۆ گۋانچجوۋداعى ITF J60 ءتۋرنيرىنىڭ جەڭىمپازى اتاندى
سپورت • بۇگىن, 17:07
دزيۋدوشىلار ازيا چەمپيوناتىندا كۇمىس مەدال جەڭىپ الدى
سپورت • بۇگىن, 16:52
Almaty Half Marathon: شەتەلدىك قاتىسۋشىلار سانى بويىنشا رەكورد جاڭاردى
قوعام • بۇگىن, 16:31
كوشپەندىلەر قالاشىعىندا 500 ءتۇپ اعاش ەگىلدى
«تازا قازاقستان» • بۇگىن, 16:19
قازاقستان الەمدەگى ەڭ باقىتتى ەلدەر رەيتينگىندە 33-ورىنعا كوتەرىلدى
قازاقستان • بۇگىن, 15:23
ايتۆ-مەن كۇرەس: ەم قابىلداپ جۇرگەندەردىڭ 92%-ىندا ۆيرۋستىق جۇكتەمە باسىلعان
دەنساۋلىق • بۇگىن, 14:56
استانادا قاي كوشەلەر جابىق تۇر؟
ەلوردا • بۇگىن, 14:20
جەتىسۋ وبلىسىنداعى ۇلتتىق ساياباقتا قار بارىسى كوزگە ءتۇستى
قوعام • بۇگىن, 13:58
پاۆلودارداعى «قازاۆياقۇتقارۋ» اۆياتسيالىق بازاسى تولىق جاڭارتىلدى
ايماقتار • بۇگىن, 13:26
سولنەچنىي كەنتىندە جاڭا ءورت ءسوندىرۋ بەكەتى اشىلدى
ايماقتار • بۇگىن, 12:59
«تازا قازاقستان»: الماتىدا 550-دەن استام ادام سەنبىلىككە شىقتى
«تازا قازاقستان» • بۇگىن, 12:40
وسكەمەندە ەسىرتكى تاراتۋمەن اينالىسقان 30 جاستاعى ەر ادام ۇستالدى
ايماقتار • بۇگىن, 12:25