ۇلەسكەرلەردى ۇمىتتەندىرەتىن ءۇردىس

كەشە الماتىدا جۇمىس ساپارىمەن بولعان پرەمەر-مي­نيستر­دىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ومىرزاق شوكەەۆ تۇرعىن ءۇي-كوم­مۋ­نال­دىق شارۋاشىلىعىن جاڭعىرتۋ جۇمىستارىمەن جانە كۇڭ­گەيدەگى باس قالا مەن الماتى وبلىسىنداعى ۇلەسكەرلەر ماسەلەسىن شە­شۋ­دە­گى سالالىق باعدارلامالاردىڭ ورىندالۋ بارىسىمەن تانىستى. شاھاردىڭ تيميريازەۆ كوشە­سىن­دەگى 67-ۇيدەگى قايتا جوندەۋ جۇمىستارىمەن تانىسقان ءو.ءشو­كە­ەۆ تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شا­رۋاشىلىق سالاسىندا جىلدار بويى قوردالانعان ماسەلە – ەسكىرگەن ۇيلەرگە جوندەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ كەرەكتىگى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. «ءبىر جاعىنان, ول پاتەرلەردىڭ بار­لىعى جەكە مەنشىكتە, سوندىقتان مەملەكەتتىك بيۋدجەتتەن وعان تىكەلەي قارجى جۇمساۋعا قاقىمىز جوق. ەكىنشىدەن, تۇرعىنداردىڭ قالتا­سى بىردەن ۇلكەن قارجىنى جۇم­ساۋ­دى كوتەرمەيدى. الايدا بۇل ءما­سەلەنى ءتيىمدى شەشەتىن ءتاسىل تا­بىلعان سەكىلدى, ياعني قاي­تا جوندەۋ جۇمىستارىنا جۇمسا­لاتىن قار­جى­نىڭ جارتىسىن مەملەكەت كوتەر­سە, قالعانىن تۇرعىن­دار وزدەرى كوتە­رەدى», – دەدى ءو.ءشو­كەەۆ. سونداي-اق ول بارلىق شەشىم­دەردى تۇرعىندار وزدەرى قا­بىل­دايتىندىعىن جەتكىزدى. ءما­سە­لەن, قانداي جوندەۋ جاساۋ كەرەك, وعان قانداي قۇرىلىس جۇ­مىستارى كىرەدى, قانداي ماتەريال­داردى پاي­دالانۋ كەرەك, تىپتەن جوندەۋ جۇمىستارىن جاسايتىن قۇ­رىلىس كومپانيالارىن تاڭداۋ دا تۇر­عىن­داردىڭ ءوز ەرىكتەرىندە. سونى­مەن قاتار, مەملەكەت تارا­پىنان سالىنعان قارجىنى تۇر­عىن­دار 7-10 جىلدا بىرتىندەپ قاي­تارۋ­لا­رى كەرەكتىگىن ەسكەرتىپ, بۇل تۇر­عىندارعا ۇلكەن جەڭىلدىك ەكەنىن ايتىپ ءوتتى. «كوپتەگەن قا­لا­لاردا تۇرعىندار بۇل ماسەلەنى بۇرىن دۇرىس تۇسىنبەي كەلدى, قازىر بۇ­نىڭ تيىمدىلىگىنە كوزدەرى جەتىپ, جۇمىس ۇلكەن قارقىنمەن ءجۇرىپ جاتىر دەپ ايتۋعا بولادى. بۇل جۇمىس الماتىدا جاقسى جولعا قويىلعان. وسكەمەن قالاسىندا دا ءىس بارىسى جامان ەمەس. وسى ەكى قالانىڭ ۇلگىسىمەن ەلدەگى بارلىق قالالاردا وسى جۇمىستى قارقىن­دى جۇرگىزۋ قاجەت, – دەپ اتاپ ءوتتى ءبىرىنشى ۆيتسە-پرەمەر. بيىل الماتى قالاسى بوي­ىن­شا 40 ءۇي جوندەلمەك. بۇگىندە ونىڭ جيىرمادان استامىندا جۇمىس باس­تالعان. بۇل تۇرعىن ۇيلەردى قاي­تا جوندەۋدەن وتكىزۋ قانات­قاق­تى باعدارلاما بولعاندىقتان, ءىس­تىڭ بارىسىن بايقاپ كورىپ, ونىڭ سانىن كەلەسى جىلدان باستاپ ەكى-ءۇش ەسەگە كوبەيتۋ كوزدەلۋدە. بيىل اتالمىش باعدارلاماعا رەسپۋبليكا بويىنشا 7,5 ملرد. تەڭگە ءبو­لىنسە, كەلەسى جىلى 16 ملرد. تەڭگە قاراستىرىلماق. ءبىر ايتا كەتەرلىگى, تۇرعىندار بۇل باع­دارلامانى قولداپ, وعان دەگەن سەنىمدەرى ار­تىپ, وزدەرىنە وتە پايدالى ەكەنىن تۇسىنۋدە. ودان كەيىن پرەمەر-مي­نيستر­دىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى «سايران» مەگااۋدانىندا ۇلەسكەر­لەر­دىڭ قا­تى­سۋىمەن سالىنىپ جاتقان «2-كۆارتال», «20-كۆارتال», «29- كۆارتال» جانە «42-كۆارتال» تۇر­عىن ءۇي كەشەندەرىندەگى جۇمىس با­رىسىمەن تانىستى. ونىڭ اي­تۋىن­شا, 2008 جىلى الەمدىك ەكو­نوميكالىق داعدارىس باستالعان كەزدە ەلىمىزدەگى 450 قۇرىلىس نى­سانى توقتاپ قالىپ, ءوز قارجىسىن سالعان 62 مىڭنان استام ۇلەسكەر وتە اۋىر جاعدايدا قالعان. سودان بەرى ۇكىمەت ۇلەسكەرلەردىڭ ماسە­لە­سىن شەشۋ باعدارلاماسىن ىسكە اسىرىپ كەلەدى. ودان كەيىن ءبىرىنشى ۆيتسە-پرەمەر الماتى وبلىسىنىڭ قارا­ساي اۋدانىندا سالىنىپ جاتقان «پرەمەرا» تۇرعىن كەشەنىنە اتباسىن بۇرىپ, ونداعى قۇرىلىس بارى­سى­مەن تانىستى. قۇرىلىس كەشەنىن سالۋشىلاردىڭ ءبىرى «الماتى­گور­ستروي» اق-تىڭ باس ديرەكتورى تاڭ­اتار سۇلتانبەكوۆ جۇمىستىڭ بەلگىلەنگەن كەستە بويىنشا ءجۇر­گى­زىلىپ جاتقانى جونىندە ەسەپ بەرە كەلە, بۇگىنگە دەيىن 322 پاتەرلى 48 مىڭ شارشى مەتر كوپ قاباتتى 6 ءۇيدىڭ 50 پايىزعا دەيىنگى جۇ­مى­سى ءبىتىپ, جىلدىڭ اياعىنا دەيىن ءوڭ­دەپ, ارلەۋ جۇمىستارىنا دايىن­دىق­تارىن جاساپ, اماندىق بولسا, كەلەسى مامىر ايىندا ۇلەسكەرلەر قونىس تويىن تويلايتىنىن حابارلادى. «الماتى وبلىسىنداعى ۇلەس­كەر­لەردىڭ جاعدايى ءسال قيىنداۋ. ويتكەنى, الماتى ماڭىندا ۇلەس­كەر­لەردىڭ سەنىمىن پايدالانىپ, قار­جىلارىن جيناپ, تىپتەن جۇ­مىس­تى باستاماعان 7-8 ءىرى الاياق كومپانيا بولدى. وسى ماسەلەمەن وبلىستىق اكىمدىك جەتە اينا­لىسىپ, بۇرىن-سوڭدى قولدانىل­ما­عان تاسىلدەر پايدالانىلدى. ءما­سەلەن, 6 كومپانيانىڭ ۇلەسكەر­لەرىن ءبىر جەرگە شوعىرلاندىرىپ, قازىر «پرەمەرا» دەگەن ءىرى نىسان سالىنۋدا. بۇل جەردە 2111 ۇلەسكەر ءوز پاتەرىن الادى, بيىل تولىقتاي بىتىرمەسەك تە, ءار ۇلەسكەر ءوز پاتەرىن وڭدەۋ جۇمىستارىنسىز كورە الاتىندىعىنا كوزىمىز جەتىپ وتىر. كەلەسى جىلدىڭ مامىر ايىنا دەيىن بۇل ۇيلەردى تولىقتاي ءبىتىرىپ, ۇلەسكەرلەرگە تابىستاي­مىز», – دەپ اتاپ ءوتتى ءو.شوكەەۆ. گۇلزەينەپ سادىرقىزى.