30 ءساۋىر, 2011

ەرسەيىتتىڭ جۇرەگى ەندى اۋىرمايدى

363 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن
ەرسەيىت ەكى جاسقا تولعاندا عانا اۋ­رۋى بىلىنگەن. باسقالاردىڭ مۇنداي با­لا­لارى تومپاڭداپ, كۇننەن كۇنگە سال­ماق قوسىپ, اتا-اناسىنىڭ كوز قۋانىشى بولىپ جۇرسە, ەرسەيىت ەت الا الماي قوي­عان. كەي-كەيدە اكە-شەشەسىنىڭ ۇرەيىن ۇشى­رىپ كوگەرىپ تالىپ قالادى. قاعاز­داي اپپاق. مامىقتاي جەڭىل. سويتسە, جۇرەگىنىڭ اقاۋى بار ەكەن. العاشقىدا اتا-اناسى شەت ەلدە, ياعني يزرايلدە ەمدەتۋ ماسەلەسىن ويلاستىرىپتى. سۇراس­تى­رىپ كورسە, ورتاشا وپەراتسيا 50-70 مىڭ دوللار شاماسىندا ەكەن. ونداي قار­جى جاس وتباسىدا قايدان بولسىن. الماتىنى جاعالايدى. جۇرەگى اۋى­راتىن تەك بۇلاردىڭ عانا بالاسى ەمەس بولىپ شىقتى. كەزەككە تۇراسىز دەيدى. ونىسى ەڭ جاقىن بولعاندا 2013 جىلى, بولماسا 2014 جىلى كەلەدى. باستارى سالبىراپ شىمكەنتكە قايت­قان. جەتى جاسقا كەلگەن ەرسەيىتتىڭ دا­لا­عا شىققىسى كەلەدى. بالالارمەن فۋتبول ويناعىسى كەلەدى. ءسال جۇگىرسە القىنىپ, جۇرەگى اۋزىنا تىعىلىپ, قالجىراپ قا­لادى. “اجە” دەپ اناسىنىڭ شەشەسىن قۇ­شاقتاپ جىلاعاندا كەيۋانانىڭ جانا­رى جاسقا مالشىناتىن. “ق ۇلىنىم-اي, قا­شان سەن قاتارىڭا قوسىلىپ, شاۋىپ كەتەر ەكەنسىڭ” دەيتىن اجەسى كۇبىرلەي كۇيىنىپ. ەرسەيىت راسىندا جازىلىپ كەتتى. قاپ-قاپ دوللاردى قاجەت ەتەتىن يز­رايلعا بارعان جوق. “كەزەك كۇت” دەگەن الماتىعا دا جو­لى تۇسپەگەن. جەتى جىل مازالاعان دەرت­تىڭ داۋاسىن شىمكەنتتىڭ دارىگەرلەرى-اق تاپتى. جۇرەك قان-تامىرىنداعى تەسىكتى وپەراتسيا جولىمەن بىتەدى. بالالار كارديوحيرۋرگيالىق ءبولىم­شە­سىنىڭ اشىلۋىنا بارعانىمىزدا ەرسەيىت شىققالى جاتىر ەكەن. اجەسى كۇندەي جاينايدى. اۋزىن اشسا ايتار ءسوزى راحمەت. دارىگەرلەردىڭ قىزمەتىندە ءمىن جوق. ەرسەيىت باياعىداي ەمەس, جەڭىل دەم­الادى. كوڭىلدى. “ەشكىمگە ءبىر تيىن تولەمەدىك. ءتىپتى ساناتوريادا جاتقاندايمىز. وسىنداي جاعدايدى تۋدىرعان مەملەكەتىمىزدىڭ باس­شىلارىنا, پرەزيدەنتىمىزگە راحمەت” دەيدى زاعيرا پىرىمقۇلقىزى. سول كۇنى كوپ پالاتالاردى ارالادىق. جۇرەككە وپە­راتسيا جاسالعان بالالاردىڭ كىش­كەنتايى 2,5 جاستا ەكەن. جۇرەك اۋرۋى تۇرلىشە عوي. سونىڭ كوپ تاراعان ءتۇرى –تامىر جارىعى. اتقاقتاپ تۇرعان قان تەسىكتەن سىرتقا اعادى دا بالانىڭ تى­نىسى تارىلىپ, ءالجۋاز  قالىپقا تۇسەدى. وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقار­ماسىنىڭ باستىعى, قۇرعاق سوزدەن ناقتى ءىستى جاقسى كورەتىن, سوندىقتان دا قىز­مەتتەستەرىنە, سىرتقى جۇرتقا سۋىق كو­رىنەتىن جۇماعالي يسمايلوۆ جۋرنا­ليستەردىڭ سۇراقتارىنا جاۋاپ بەردى. ەڭ قيىنى ءۇش جىل بۇرىن وسىنداي دەرتى بار بالالاردىڭ جەتپىس پايىزى اجال قۇرىعىنا ءىلىنىپ كەلىپتى. ءوڭتۇس­تىككە كەلگەن ساپارىندا ەلباسى جاقىن جىلداردا تۇزەۋگە ءتيىس ءتورت ماسەلەنى قويعاندا جۇرەك-قان تامىرلارى اۋرۋ­لارى مەن بالا ءولىمىن ازايتۋدى تاپ­سىرعان. مەملەكەتتەن ايتۋلى كومەك بولاتىندىعىن ەسكەرتكەن. ەلباسى ەڭ ۇلكەن بايلىعى حالقى بو­لىپ تابىلاتىن وڭتۇستىكتىڭ مەديتسينا­سى­نا قىرۋار قارجى بولگىزدى. تمد-دا بالاماسى جوق ورتالىقتار بوي كوتەردى. شەتەلدەگى ەڭ وزىق تەحنولوگيالار الىن­دى. وعان وبلىس دارىگەرلەرىنىڭ شەبەرلىگى ۇندەستى. بۇگىنگى تاڭدا ورتالىقتىڭ كارديو­حي­رۋرگيالىق بولىمشەسى زاماناۋي جوعارى تەح­نولوگيالىق قۇرالدارمەن جاراقتان­دى­رىلعان. 2 انگيوگراف جۇمىس ىستەيدى. وپەراتسيالىق بلوك لامينارلىق اعىن جۇيەسىمەن جانە «تازا بولمەلەر كەشەنى» جۇيەسىمەن قامتاماسىز ەتىلگەن. الىس جانە جاقىن شەت ەلدەردىڭ جەتەكشى كارديوحيرۋرگيالىق ورتالىقتارى­نان ماماندار تارتىلىپ ماستەر-كلاستار ۇيىمداستىرىلدى. كارديوحيرۋرگيا بولىمشەسى جۇمىس ىستەگەن ۋاقىتتان بەرى اشىق جۇرەككە 511 وپەراتسيا جاسالدى. ونىڭ ىشىندە 395-ءى اورتو-كورونارلىق شۋنتتاۋ وپەرا­تسياسى, 79 ەرەسەك ادامعا جۇرەكتىڭ تۋا بىتكەن جانە جۇرە پايدا بولعان كەمىستىگىن تۇزەتۋ وپەراتسيالارى جاسالدى. ستاتيستيكالىق مالىمەتتەر بوي­ىن­شا, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا 2010 جىلى 2009 جىلمەن سالىس­تىر­عاندا, اۋرۋشاڭدىق 19,1%-عا, جۇرەك-قان تامىرى اۋرۋلارىنان بولاتىن ءولىم-ءجىتىم 20,8%-عا, ونىڭ ىشىندە جۇرەكتىڭ يشەميالىق اۋرۋلارىنان بولاتىن ءولىم-ءجىتىم 38,9%-عا تومەندەدى. بۇگىنگى تاڭدا وبلىستا دامۋدىڭ تۋا بىتكەن, ونىڭ ىشىندە بالالارداعى ءجۇ­رەكتىڭ تۋا بىتكەن كەمىستىگىن ەمدەۋ وزەك­تى ماسەلە بولىپ وتىر. 2011 جىلعى 1 قاڭ­تارعا دەيىنگى جاعداي بويىنشا «جۇرەكتىڭ تۋا بىتكەن كەمىستىگى» دياگ­نو­زىمەن 15 جاسقا دەيىنگى 2802 بالا ديسپانسەرلىك ەسەپتە تۇرادى. ونىڭ ىشىندە 1 جاسقا دەيىنگى بالالار – 415. شىمكەنت قالاسىنداعى وبلىستىق كارديولوگيا ورتالىعىنىڭ بازاسىندا 2010 جىلى وبلىستا العاش رەت پولشادان كەلگەن مامانداردىڭ قاتى­سۋى­مەن 25 بالاعا جۇرەكتىڭ تۋا بىتكەن كەمىستىگىن تۇزەتۋ وپەراتسيالارى جاسالدى. 2011 جىلى وبلىس دەڭگەيىندە بالا­لار­عا اشىق جۇرەككە 100 وپەراتسيا جانە 100-150 ەندوۆاسكۋليارلىق حيرۋر­گيا­لىق شارا قولدانىلدى. بالالار كارديوحيرۋرگياسىن دامى­تۋ ءۇشىن وبلىس اكىمدىگى بالالار كار­ديو­حيرۋرگيالىق بولىمشەسىن جابدىقتاۋعا 130224,0 مىڭ تەڭگە, سونداي-اق بالالار كار­ديوحيرۋرگيالىق جانە رەانيماتسيا­لىق توسەك-ورىندارعا قىزمەت كورسەتۋ ءۇشىن قوسىمشا شتاتتاردى ۇستاۋعا قاراجات ءبولدى. وبلىستا بالالار جانە جاڭا تۋعان بالالار حيرۋرگياسىن, ونىڭ ىشىندە اس­قازان-ىشەك جولدارىنىڭ حيرۋرگياسىن, نەيروحيرۋرگيانى, كارديوحيرۋرگيانى دا­مىتۋ بويىنشا كەشەندى شارالار قابىلدانىپ جاتىر. بۇل بالالار ءولىمى مەن مۇگەدەكتىگىن ودان ءارى تومەندەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. استانا مەن الماتىعا جالتاقتاماي, ءوز بەتىمەن جول ىزدەگەن جۇماعالي قا­زى­باي ۇلى وبلىس اكىمى اسقار مىرزاح­مەتوۆپەن كەڭەسە وتىرىپ, كەشەندى باع­دارلامالار ءتۇزدى. ايماقتاردىڭ دا كوپ جاعدايدا كوشباسشى بولاتىنداي جاع­دايى بارلىعىن ۇقتىردى. مەديتسينا سالاسىنان حالىقارالىق ستاندارتتارعا ءوتىپ كەتكەن مەملەكەتتەرمەن ىسكەرلىك بايلانىسقا ءتۇسىپ, اتاقتى دارىگەرلەردى تارتتى. سولاردىڭ تاجىريبەسى, وقىتۋى نەگىزىندە ءوز كادرلارىنىڭ بىلىكتىلىگىن كوتەردى. بالالار كارديوحيرۋرگياسىندا العاشقى 25 وپەراتسيا پولشا ءدارى­گەرلەرىنىڭ كومەگىمەن جاسالسا, سوڭعى 17 وپەراتسيانى وبلىستىڭ ءوز كارديو­حيرۋرگتارى جاساعان. جاس ماماندار جەتىلدى. جاڭا بۋىن قالىپتاستى. جۇرەگى اۋىراتىن جۇرت الىسقا شاپقىلامايتىن بولدى. شەت ەلدە قىرۋار قارجىعا جاسالاتىن وتا ءوز جەرىندە, ءۇيىنىڭ ىرگەسىندە تەگىن جا­سالىپ جاتىر. كەشەگى دەرتتى جان­نىڭ, بۇگىن اۋرۋىنان قۇ­لان-تازا ايىققان اعايىن­نىڭ ءجۇ­زى­نەن وسىنى ۇقتىق. باقتيار تايجان. شىمكەنت.
سوڭعى جاڭالىقتار