بۇل اۋىلدىڭ ورتاسىنان بۇلاق كەسىپ وتەدى. جەر استىنان بۋىرقانىپ شىعىپ, بۋسانىپ اعاتىن بۇلاقتىڭ اتى – قارابۇلاق. اۋىل دا وسىلاي اتالادى. اۋىلدا 40 مىڭنان استام ادام تۇرسا, سونىڭ 38 مىڭنان استامى وزبەك ەتنوسى. بىراق, بوتەنبىز دەپ جۇرگەن ەشكىمى جوق. الدا-جالدا تاشكەنت بارا قالسا, ونداعى اعايىندار: “و, قازاقىلار كەلىپ قالدى”, دەر ەكەن. قازاق ەمەسپىز دەپ بۇلار ايتپايدى.
ءبىر جىل بۇرىن وسى اۋىلعا “جۇمىسشى” وندىرىستىك كووپەراتيۆىنىڭ توراعاسى ءالىمجان نىشانقۇلوۆ اكىم بولىپ تاعايىندالعان. ازامات جىگىت. قارابۇلاقتىڭ ەڭ ۇلكەن پروبلەماسى – جەر. كورشى تۇلكىباس اۋدانىنان ارەنداعا جەر الىپ, حالىققا ناپاقا تاۋىپ بەرگەن جىگىتكە قانداي ماقتاۋ ايتساڭ دا سىيادى.
اۋىل اكىمى اتەشتەن بۇرىن ويانادى. شوپىرىنا دا مازا جوق. موينى قىلقيىپ, باسى كەۋدەسىنە ءتۇسىپ, شالا ۇيقى بولىپ تاڭعى التىدا ەسىك الدىندا تۇرادى. ەكەۋى اۋىلدى شىر اينالىپ, شارۋاشىلىقتاردى ارالاپ شىعادى. ءبارىن كورەدى, بايقايدى. كەڭسەگە كەلگەن سوڭ وي ەلەگىنەن وتكىزىپ, شەشىلمەگەن تۇيىندەردى تارقاتادى. سوندىقتان دا بۇل اۋىلدا جۇمىسسىز جوق.
ويعا, قىرعا شاپقىش اكىمنىڭ شارۋاشىلىعىن دا كوردىك. قىردا قورا-قوپسىسى بار. مال بورداقىلايدى. ءىرى قارا جانە جىلقى. توقتى-تورىمدارى دا بار. بازاردان تولايىممەن ساتىپ اكەلىپ, ۋاقىتى جەتكەن سوڭ ەتكە جىعادى. قايدا ساتامىن دەپ قينالمايدى, الۋشىسى دايىن. سوناۋ الماتىدا, استانادا, قىزىلوردادا...
ءىرى قارا مەن جىلقى بايلاعان قورانىڭ ورتاسىنداعى ەن الاڭقايدان تەرەڭدىگى ءۇش-ءتورت مەتر قازان شۇڭقىر قازعان. مايمىلدەپ مالاققا تولىپ تۇرادى. ادەتتە, سىرتقا شىعارىلىپ, باقشالىققا كوڭ, تىڭايتقىش ەسەبىندە توگىلۋى كەرەك ەدى. ءالىمجان ويىمىزدى وقىدى.
– كاليفورنيالىق شۋالشىندى جىبەرىپ, تىڭايتقىش الماقشىمىن, – دەيدى ول. ارعى تەگى امەريكالىق وسى شۋالشىنىڭىز مالاقتىڭ ناعىز جەبىرى ەكەن. قاپ-قاپ ەتىپ توگەسىز, تەسىك تاۋىپ اراسىنا كىرىپ كەتەدى. ەكى ەزۋىنەن ماي اعىپ, قازى مەن قارتا شايناعانداي كىرىسەدى بىلەم. بويىنان شىعاراتىنى – تىڭايتقىش. تىڭايتقىش بولعاندا دا حيميالىق قوسپا ەمەس, تازاسى. ماسەلەن, جەر جارىقتىق تۇرەن تۇسپەسە ءۇستىندەگى ءشوبى ءشىرىپ, ءبىر عاسىردا الدەنەشە ميلليمەتر تىڭايتقىش تۇزەدى ەكەن.
سونداي قۇرامدى وسى شۋالشىندار بەرەدى ەكەن. كىشكەنە قالتاشالارعا سالىپ ساتۋعا شىعارساڭىز, گۇل وسىرەتىندەر جاپا-تارماعاي ساتىپ الار.
نىشانقۇلوۆتار – كوپ اعايىندى. اكەسى رايىمقۇل اقساقال ەرتەڭ الاكوز بولىپ جۇرمەڭدەر دەپ ءوزى پايعا العان ۇلەسىن ۇلدارىنا تەڭدەي ءبولىپ بەرىپتى. بىراق, بيزنەستەرى بىرگە. ءبىز بارعاندا زافارجان ءىنىسى 5 گەكتار جەرىندە كەلىنشەگى, بالا-شاعاسىمەن بىرگە شابىق شاۋىپ ءجۇر ەكەن. زافاردىڭ كاماز-ى بار, تاپسىرىس الىپ, سىرتقا كوكونىس تاسىمالدايدى. جۇبايى مۇعالىم. قولى قالت ەتسە باقشا ىشىندە. مۇرات, شۋحرات اعايىندارىنىڭ دا ءوز جەرلەرى بار. ارقايسىسىنىڭ جەرىنە كىرەر تۇستا جەكە سۋ ولشەگىش, ەلەكتر ولشەگىش ورناتىلعان. تۇتىنعانىن تولەيدى. سەن ەلەكتردى كوپ جاقتىڭ, سەن سۋدى مولشەردەن كوپ الدىڭ جوق, ەسەپتەۋلى. قۇدا دا, قۇداعي دا تىنىش.
اۋىلداعى اۋرۋحانانىڭ باس دارىگەرى وتكىرجان نىشانقۇلوۆ ءوز جەرىندە جەكەمەنشىك كلينيكا سالىپ جاتىر. نەسيە العان. اعايىندارى اقشا سالادى. مۇندا دا تالاس جوق. كىم كوپ قارجى ءبولدى. تابىستان سوعان ساي ۇلەس الادى. بولماعاندا بالا-شاعاسىن, جەكجاتتارىن جۇمىسقا قويادى. سولتۇستىك ءۇشىن جۇمىسقا كىرگىزۋ ءۇشىن پارا بەرۋ دەگەن مۇمكىن قۇلاققا سىيمايتىن وقيعا شىعار. ادامدارى قۇرتتاي قۇجىناپ جاتقان وڭتۇستىكتە جۇمىسقا باس سۇعۋ پارامەن شەشىلەتىندىگىن بەسىكتەگى بالاعا دەيىن بىلەدى. باس دارىگەر باس شايقار, مەكتەپ ديرەكتورى وتىرىك دەپ شىبجىڭدار. بىراق, الدىمىزعا ارىز ايتىپ كەلگەن تالاي ازاماتتاردىڭ ايتاتىنى وسى. سوندىقتان, جەكە كلينيكاعا مامان كىرگىزۋ دە تابىستى ۇلەس سانالادى.
بۇل اعايىندى وتباسىلاردا دا, وسى اۋىل تۇرعىندارىندا دا ۇيدە بوس اقشا دەگەن بولمايدى. اينالىمدا جۇرەدى. كوكتەمنەن كۇزگە دەيىن – كوكونىس. قوڭىر كۇزدەن كوكتەم ەتەگى تۇرىلگەنشە – مال بورداقىلاۋ. جارعاق قۇلاعى جاستىققا سيرەك تيەتىن اكىم ۇلكەن اۋىلعا ءوزى جاقسى ۇلگى بولىپ وتىر.
– ديقاندار ەلباسىعا رازى,– دەيدى. – جەرى بار. تۇقىمنان باستاپ تىڭايتقىشقا, جانار-جاعار مايعا دەيىن سۋبسيديا بەرەدى. ءوزىڭ ءۇشىن, وتباسىڭدى اسىراۋ ءۇشىن ەڭبەك ەتەسىڭ, تاپقانىڭا تاعى قارجى قوسىپ بەرەدى. اۋىل ادامىنا باسقا نە كەرەك. كەشەگى سايلاۋدا اۋىلىمىزدىڭ بار ادامى ەلباسىن قولداپ داۋىس بەردى. سەبەبى تۇسىنىكتى. قازاقستان – ءبىزدىڭ وتانىمىز, بولاشاعىمىز. باسقا جاقتان باقىت ىزدەيتىن ءبىز ەمەسپىز. تاعدىرىمىز دوسقا قۇشاعى اشىق قازاق جۇرتىمەن بىرگە.
ءالىمجان وسىلاي اقتارىلعان. ءبىز دە وسى اۋىلعا ءجيى قايىرىلعىمىز كەلەدى. قازاقتان ۇلى دوستىق كورگەن وزبەك اعايىننىڭ ىستەگەنىن ءبىزدىڭ جۇرت تا ۇيرەنسە, ەشكىمگە جالتاقتاماي جەردەن ءوز نەسىبەسىن تەرىپ جەسە دەگەن نيەت قوي. “قولى قيمىلداعاننىڭ اۋىزى قيمىلدايدى”. كوپ حالىققا ورتاق وسى ماتەلدىڭ ءمانىن وزبەك ۇلتى جاقسى بىلەدى. وعان پەش تۇبىندە وتىرىپ ساياسات ايتپا, ونىڭ دوسى – كەتپەن.
ال, كەتپەن ۇستاعاننىڭ قور بولىپ جۇرگەنى جوق.
باقتيار تايجان.
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسى, سايرام اۋدانى.