ينفوگرافيكا • 07 ءساۋىر, 2017

ەمحاناعا قالاي تىركەلۋگە بولادى؟

270 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

قازاقستاندا 5 ساۋىردەن باستاپ «ەمحاناعا تىركەل دە – ءمامس جۇيەسىندەگى ءوز مارتەبەڭدى انىقتا!» اتتى ەمحانالارعا تىركەلۋ ناۋقانى باستالدى.

ەمحاناعا قالاي تىركەلۋگە بولادى؟

ول تۋرالى ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا دەن­ساۋلىق ساقتاۋ ۆيتسە-ءمينيسترى ليازات اق­تاەۆا مالىمدەدى.

«ەمحانا – ول قانداي دا ءبىر مەديتسي­نا­لىق كومەك الۋ ءۇشىن «كىرەبەرىس» بولىپ تا­بى­لادى. وندا ءسىزدىڭ شىن ءما­نىندە قايتا ءتىر­­كەلگەنىڭىزدى تەكسەرۋ ماڭىزدى. ويتكەنى, ازامات كوبىنە ءبىر قالادا, اۋداندا تۇرادى دا, باسقا مە­كەن-جاي بويىنشا تىركەلەدى. مۇنداي جاع­دايلاردا مەديتسينالىق قىزمەت كور­سە­تۋدە  قيىندىقتار تۋىنداۋى مۇمكىن. وسىعان بايلانىستى, 5 ءساۋىر مەن 31 ماۋسىم ارالىعىندا الەۋمەتتىك مە­د­يتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسىندە ءوز ءمار­تەبەسىن انىقتاۋ كەرەك», دەدى ليازات اقتاەۆا.

ءوز كەزەگىندە, «الەۋمەتتىك مەدي­تسي­نا­لىق ساقتاندىرۋ قورى» كەاق باسقارما ءتو­­ر­ايىمى ەلەنا باحمۋتوۆا تىركەلۋ ناۋ­قا­نىنىڭ ەرەكشە ماڭىزدىلىعىنا توق­تا­لىپ ءوتتى. ايتۋىنشا, بۇل مىندەتتى الەۋمەتتىك مە­ديتسينالىق ساقتاندىرۋ ء(مامس) جۇيە­سىن ەنگىزۋگە دايىندىق شارالارىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى.

«قازىردەن باستاپ ءوزىڭىزدىڭ ازا­مات­تار­دىڭ قاي ساناتىنا جاتا­تى­نى­ڭىز­دى انىق­تاپ الىڭىز. جارنانى ءسىز ءۇشىن كىم ءتو­لەيدى: مەملەكەت پە, جۇمىس بەرۋشى مە, ءال­دە, ءوزىڭىز بە؟ وسىنى ءتۇسىنىپ الۋ كەرەك», دەپ ءتۇسىندىردى ە.باحمۋتوۆا.

قور توراعاسى ءمامس زاڭى بويىنشا, الەۋمەتتىك جاعىنان از قامتىلعان 15 سا­نات­تاعى ازاماتتار ءۇشىن جارنانى مەملەكەت تولەيتىنىن تىلگە تيەك ەتتى.

ازاماتتاردى العاشقى مەديتسينالىق-سا­نيتارلىق كومەك كورسەتۋ ۇيىمدارىنا (بۇ­دان ءارى – امسك ) تىركەۋ, تۇراقتى نە­مەسە ۋاقىتشا تۇراتىن جەرى, جۇمىس, وقۋ, دارىگەردى ەركىن تاڭداۋ, ءبىر اكىم­شى­لىك-اۋماقتىق مە­دي­تسينالىق ۇيىم شەڭبەرىندە جۇزەگە اسىرادى. ازا­مات­ت­ار دارىگەر مەن ەمحانانى ەركىن تاڭ­دا­عان كەزدە ەمحاناعا تىركەلۋ جىلىنا ءبىر رەتتەن ارتىق بولماۋى كەرەك.

امسق ۇيىمدارى ازاماتتار جەكە ءوتى­­نىش بىلدىرگەن كەزدە تىركەۋدى جۇزەگە اسى­­رادى.

وتباسى مۇشەلەرىن تىركەۋ وتباسى ءمۇ­شەلەرىنىڭ ءبىرىنىڭ نەگىزىندە وتباسى ءمۇ­شەلەرىنىڭ ولاردىڭ جازباشا كەلىسىمى بول­عان جاعدايدا جانە ەركىن نىسانداعى ءوتىنىشتى وتباسىنىڭ ءاربىر مۇشەسىنە جەكە باسىن كۋالاندىراتىن قۇجاتتارىن بەرۋ كەزىندە جۇزەگە اسىرىلادى.

«ەمحانانى تاڭداۋ كەزىندە مە­دي­تسينالىق قىزمەت كورسەتۋ ءۇشىن ونىڭ ءسىز­دىڭ ۇيىڭىزگە ورنالاسۋ جاعىنان اۋماق­تىق جاقىندىعىن ۇمىتپاۋ كەرەك. ەمحا­نا­نىڭ جاقىن ورنالاسۋى سىزگە جانە ءسىز­د­ىڭ ۋچاسكەلىك دارىگەرىڭىزگە ىڭعايلى. ءدا­رى­گەردى ۇيگە شاقىرۋ كەزىندە سىزگە ول ۋاق­تى­لى جانە ساپالى قىزمەت كورسەتە الادى», دەدى دسم مەديتسينالىق كومەكتى ۇيىمداستىرۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى اجار تولەعاليەۆا.

سونىمەن قاتار, دەنساۋلىق ساقتاۋ ۆيتسە-ءمينيسترىنىڭ ايتۋىنشا, ازاماتتاردى ەمحاناعا تىركەۋ ءمامس جۇيەسىنە قاتىسۋ ءۇشىن وتە ماڭىزدى. ويتكەنى ەمحانا ارقىلى دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىنە, جانە اتاپ ايتقاندا, ساقتاندىرىلعان ازا­ماتتار – مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ پا­كەتى اياسىندا مەديتسينالىق قىزمەتتەر پاكەتىنە قول جەتكىزەدى.

ەلىمىزدىڭ ءار تۇرعىنى ەمحاناعا ءتىر­كەلۋ ناۋقانى اياسىندا باستاپقى مە­دي­تسينالىق ۇيىمعا تىركەلگەنىن تەكسە­رۋمەن قاتار, ءوزىنىڭ كاتەگورياسى تۋرا­لى مالىمدەۋى قاجەت. ءسىز كىمسىز – جالدامالى قىزمەتكەر, جە­كە كاسىپكەر, ءوزىن-ءوزى قام­تۋشى ازامات, ءال­دە رەسمي كىرىسى جوق نەمەسە ەش جەردە جۇ­مىسسىز بولىپ ءتىر­كەل­مەگەن جۇمىسسىز ازاماتسىز با؟

ەرتەڭ ساقتاندىرىلعان ادامنىڭ ءمار­تەبەسىن جانە وعان قاتىستى قاجەتتى مەد­يتسينالىق كومەك الۋ كەزىندە قيىن­دى­ق­تار تۋىنداماۋ ءۇشىن بارلىعىن قازىر انىقتاۋ ماڭىزدى بولىپ تابىلادى.

ءمامس جۇيەسىنە قاتىسۋ تۋرالى بارلىق اقپاراتتى, جارنالار ءمول­شە­رى جانە تولەۋ سحەمالارىن ءسىز ءوز ەم­حا­ناڭىزداعى تىركەۋ ورنى نەمەسە ءسىزدىڭ ۋچاس­­كەدەگى مەديتسينالىق قىزمەتكەرگە ءجۇ­گىنۋ ارقىلى بىلە الاسىز.

سونىمەن ءسىز ەمحانانى تاڭدادىڭىز, ەن­دى وعان قالاي تىركەلۋ كەرەك؟ مۇنى ءجۇ­زە­گە اسىرۋ وتە وڭاي.

بۇل ءۇشىن سىزگە ەمحاناعا جەكە باس­تى كۋالاندىراتىن قۇجاتپەن كەلىپ, باس ءدا­رىگەردىڭ اتىنا ءوتىنىش جازۋ كەرەك. ەش­قان­داي اتاۋلى انىقتاما تالاپ ەتىل­مەي­دى. ءسىزدى تىركەۋ ءوتىنىش تۇسكەن كۇنى ءجۇ­زەگە اسىرىلادى.

ەمحاناعا تىركەلۋدىڭ ەكىنشى ءتاسىلى ينتەرنەت پايدالانۋشىلار ءۇشىن ىڭعايلى. «ەلەكتروندى ۇكىمەت» (ەgov.kz)پورتالى ارقىلى ەلەكتروندى قۇجات نىسانىندا ازاماتتىڭ مالىمەتتەرىن كورسەتە وتىرىپ سۇراۋ سالۋ قاجەت. ەمحاناداعى جاۋاپتى قىزمەتكەر ەلەكتروندى سۇراۋ سالۋدى ءتيىستى اقپاراتتىق جۇيەلەردەن الادى ءجا­نە ءسىزدىڭ تىركەۋ تۋرالى تالونىڭىزدى دا ەلەكتروندى تۇردە رەسىمدەيدى. ءتىر­كەل­گە­نى­ڭىز تۋرالى اقپاراتتى «ەgov» پور­تا­لىن­داعى «ەمحانانى تاڭدا» ءبولىمى­نەن انىق­تاي الاسىز.

«سونداي-اق, ازامات تەك ءبىر ەمحانادا عانا تىركەلە الادى جانە ءبىر ۋاقىتتا بىرنەشە ەمحانادا تىركەلۋى مۇمكىن ەمەس. ازاماتتاردىڭ وزدەرى وتىنىشتەرمەن كەلىپ امسك ۇيىمدارىنا تىركەۋ كەزىندە, بۇدان بۇرىن بەكىتىلگەن بمسك ۇيىمدارىنان اۆتوماتتى تۇردە شىعارۋ «ازاماتتاردى ءتىر­­كەۋ رەگيسترى» پورتالى ارقىلى جۇزە­گە اسىرىلادى», اتاپ ءوتتى اجار تولە­عا­ليەۆا, دەپ حابارلادى دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.

سوڭعى جاڭالىقتار