قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنا مۇشەلىككە قابىلدانعانىنا – 25 جىل
ءCىم-دە قازاقستاننىڭ بۇۇ-نا مۇشە بولعانىنا 25 جىل تولۋىنا وراي دوڭگەلەىك ۇستەل ءوتتى. بۇل شاراعا ءسىم قايرات ءابدىراحمانوۆ, قازاقستاننىڭ بۇۇ-داعى العاشقى تۇراقتى وكىلى, سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ ەرەكشە تاپسىرمالار جونىندەگى ەلشىسى اقمارال ارىستانبەكوۆا قاتىستى.
جيىنعا قاتىسۋشىلار قازاقستان مەن الەمدەگى ەڭ جەتەكشى حالىقارالىق ۇيىممەن اراداعى ءوزارا ىقپالداستىعىنىڭ نەگىزگى كەزەڭدەرىنە توقتالا كەلە, شيرەك عاسىر ىشىندەگى ىنتىماقتاستىقتىڭ باستى جەتىستىكتەرىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن قاتار, ەلىمىزدىڭ 2017-2018 جىلدارى بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەلىگىنە سايلانۋى بەيبىتشىلىك, قاۋىپسىزدىك ءجانە دامۋ تەتىكتەرىنە سۇيەنگەن جاھاندىق ۇيىمنىڭ قاعيداتتارى مەن ماقساتتارىن ءتاجىريبە ءجۇزىندە ىسكە اسىرۋداعى قازاقستان اتقارعان اۋقىمدى جۇمىستىڭ قيسىندى جالعاسى ەكەنىن جەتكىزدى.
ماڭىزدى شارانىڭ اشىلۋىندا ءسوز سويلەگەن سىرتقى ىستەر ءمينيسترى قايرات ءابدىراحمانوۆ: «ەلىمىز ءۇشىن بۇگىنگى كۇننىڭ ماڭىزى ەرەكشە. وسىدان ءدال 25 جىل بۇرىن قازاقستان بۇۇ-نىڭ تولىق قۇقىلى مۇشەسى بولدى. بۇل وقيعا ەلىمىزدىڭ دامۋىنا قوسىمشا سەرپىن, حالىقارالىق قوعامداستىقپەن جاقسى قارىم-قاتىناستى ورناتۋعا ۇلەس قوستى. بۇگىنگى كەزدەسۋگە سول كەزدەگى وتە ماڭىزدى وقيعالارعا تىكەلەي قاتىسقان تۇلعالار قاتىسىپ وتىر», – دەدى سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆوسىنىڭ باسشىسى. ءدوڭگەلەك ۇستەل اياسىندا قايرات قۇدايبەرگەن ۇلى قازاقستاننىڭ بۇۇ اياسىندا قول جەتكىزگەن جەتىستىكتەرىنە مەملەكەت باسشىسىنىڭ الىستى بولجاي بىلەتىن كەمەڭگەرلىگى مەن ستراتەگيالىق ساياساتى ايتارلىقتاي ىقپال ەتكەنىن, سونىڭ ارقاسىندا قازاقستان حالىقارالىق قوعامداستىق تاراپىنان مويىندالىپ, جوعارى باعاعا يە بولعانىن جەتكىزدى. «ەلىمىز بۇۇ-مەن جوعارى دەڭگەيدە ارىپتەستىك ورناتۋعا ءمۇددەلى. ەلباسى بۇۇ-نىڭ شتاب-پاتەرىندە 11 مارتە بولدى. سونداي-اق, ەلىمىز بۇۇ-نىڭ 100-دەن استام كەلىسىمشارتىنىڭ قاتىسۋشىسىنا اينالدى», – دەدى ول.
سونىمەن قاتار, قايرات ءابدىراحمانوۆ قازاقستاننىڭ بۇۇ-عا مۇشە بولعانىنا 25 جىل تولۋىنا وراي, قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ اتىنا بۇۇ باس حاتشىسى انتونيو گۋتەرريشتەن ارنايى قۇتتىقتاۋ حات كەلگەنىن جەتكىزدى. «ءوزىنىڭ جولداۋىندا بۇۇ باس حاتشىسى قازاق حالقىن, قازاقستان پرەزيدەنتىن بۇۇ-نىڭ يگى باستامالارىن ءىس جۇزىنە اسىرۋ جولىنداعى اتقارىلعان اۋقىمدى جۇمىس ءۇشىن شىن جۇرەكتەن قۇتتىقتادى. سونداي-اق, ول ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ يادرولىق قارۋسىزدانۋ, بەيبىتشىلىك پەن قاۋىپسىزدىكتى ساقتاۋ, قورشاعان ورتانى قورعاۋ سالالارىنداعى كوشباسشىلىعىن دا ايرىقشا اتاپ ءوتتى. بۇۇ باس حاتشىسى بۇگىنگى اۋقىمدى شاراعا دا ءوزىنىڭ ارنايى جولداۋىن جىبەردى», – دەدى سىرتقى ىستەر ءمينيسترى.
انتونيو گۋتەرريشتىڭ بۇل جولداۋىن شاراعا جينالعانداردىڭ الدىندا نوريماسا شيمومۋرا وقىپ بەردى. بۇۇ باس حاتشىسى ەلىمىزدى جەتەكشى ۇيىمعا مۇشە بولۋىنىڭ 25 جىلدىعىمەن قۇتتىقتاي كەلە, قازاقستان بۇل اتاۋلى كۇندى ءوزىنىڭ بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەلىگىنە سايلانۋى كەزەڭىمەن قاتار اتاپ ءوتىپ وتىرعانىنا توقتالىپتى. ماسەلەن, جولداۋدا: «بۇل – وسى ەلدىڭ حالىقارالىق جانە ءوڭىرلىك ساياساتتاعى ءرولىن كورسەتەدى. مەن قازاقستانمەن اراداعى سەرىكتەستىگىمىزدى وتە جوعارى باعالايمىن. قازاقستان قۋاتى جونىنەن دۇنيە جۇزىندە ءتورتىنشى يادرولىق ارسەنالىنان ءوز ەركىمەن باس تارتتى. بۇل دا وسى ەلدىڭ حالىقارالىق بەيبىتشىلىك سالاسىنا قوسىپ وتىرعان اۋقىمدى ۇلەسى», – دەلىنگەن. سونىمەن قاتار, انتونيو گۋتەرريش الداعى ۋاقىتتا دا قازاقستانمەن بەيبىتشىلىك, ورنىقتى دامۋ باعىتىنداعى ءوزارا ارىپتەستىككە سەنىم ارتاتىنىن جەتكىزگەن.
بۇل كۇنگى جيىن اياسىندا ءسوز العان تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ تۇڭعىش سىرتقى ىستەر ءمينيسترى تولەۋتاي سۇلەيمەنوۆ ەلىمىزدىڭ الەمدەگى جەتەكشى ۇيىمعا مۇشە بولۋ تاريحىنا قايتادان كوز جۇگىرتتى. «ول كەزدە الەمنىڭ كوپ ەلى قازاقستاندى تاۋەلسىز مەملەكەت رەتىندە مويىنداي باستاعان ەدى. كەيىن ءبىز ءبىرتىندەپ قازاقستاننىڭ وسىناۋ حالىقارالىق ۇيىمعا مۇشە بولۋىنا جول اشاتىن ءتيىستى قۇجاتتاردى دايىنداي باستادىق, وسىلايشا, ءوزىمىزدىڭ كوزدەگەن ماقساتىمىزعا جەتتىك. 25 جىلدان كەيىن ەلىمىز بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەلىگىنە سايلاندى. مەملەكەت باسشىسى بۇۇ باس اسسامبلەياسى سەسسيالارىنىڭ مىنبەرلەرىنەن تالاي ءسوز سويلەپ, ءوز ۇسىنىستارىن ايتتى. وسى جىلدار ىشىندە بەيبىتشىلىك, قاۋىپسىزدىك, يادرولىق قارۋسىزدانۋ سالالارىندا ءوز باستامالارىمەن كوش باستاپ جۇرگەن ليدەرگە اينالدىق. ەندى ءبىز بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەسى ميسسياسىن بەلسەندى اتقارا ءجۇرىپ, جوعارى دەڭگەيدە جۇرگىزىلۋى ءتيىس جۇمىستارىمىزبەن اۋقىمدى ۇلەس قوسۋىمىز كەرەك. ماسەلەن, ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ سالاسىندا ۇلكەن جۇمىستار اتقارعانىمىز ءجون», – دەدى تولەۋتاي سۇلەيمەنوۆ.
قازاقستاننىڭ بۇۇ-داعى العاشقى تۇراقتى وكىلى, سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ ەرەكشە تاپسىرمالار جونىندەگى ەلشىسى اقمارال ارىستانبەكوۆا بۇۇ-عا مۇشە بولعان 25 جىلدىڭ ىشىندە قازاقستان اتالعان ۇيىمنىڭ بەلسەندى ءارى بەدەلدى مۇشەسىنە اينالعانىن اتاپ ءوتتى. «قازاقستان مەن بۇۇ-نىڭ شيرەك عاسىر بەدەرىندەگى ىنتىماقتاستىعى قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ حالىقارالىق ارەناداعى ءرولى مەن بەدەلىن ايقىن كورسەتىپ بەردى», – دەدى اقمارال حايدارقىزى. سونداي-اق, قازاقستاننىڭ بۇۇ-داعى العاشقى تۇراقتى وكىلى قازاقستاننىڭ بۇۇ اياسىندا كوتەرگەن باستامالارى مەن اتقارعان جۇمىستارىنا جان-جاقتى توقتالىپ ءوتتى.
پارلامەنت سەناتىنىڭ الەۋمەتتىك-مادەني دامۋ جانە عىلىم كوميتەتىنىڭ ءتورايىمى بىرعانىم ءايتىموۆا پارلامەنت سەناتىنىڭ توراعاسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قازاقستاننىڭ بۇۇ-عا مۇشە بولعانىنا 25 جىل تولۋىنا ارنالعان دوڭگەلەك ۇستەلگە قاتىسۋشىلارعا قۇتتىقتاۋ حاتىن وقىپ بەردى. وندا: «بۇگىن قازاقستاننىڭ بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنا مۇشە بولىپ كىرگەنىنە 25 جىل تولىپ وتىر. بۇل داتا – مەملەكەتىمىزدىڭ تاريحىنان ەرەكشە ورىن الاتىن ماڭىزدى مەجەلەردىڭ ءبىرى. بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ قولداۋىنىڭ ارقاسىندا الەمدىك قوعامداستىق قازاقستاندى ەگەمەن ەل دەپ تانىدى. ەلىمىز حالىقارالىق قۇقىقتىڭ سۋبەكتىسى رەتىندە جاھاندىق ۇنقاتىسۋعا بەلسەنە قاتىسىپ كەلەدى. بۇۇ قازىرگى زاماننىڭ كۇللى تۇيتكىلدەرىن شەشۋ ءۇشىن كەلىسسوزدەر مەن پىكىرتالاستار جۇرگىزىپ, ورتاق كەلىسىمدەرگە قول جەتكىزۋگە ارنالعان امبەباپ الاڭ رەتىندە بەيبىت ءومىردى, قاۋىپسىزدىك پەن تۇراقتىلىقتى ساقتاپ قالۋعا وراسان ۇلەس قوستى»,– دەگەن جولدار بار.
سونىمەن قاتار, قاسىم-جومارت توقاەۆ ءوز سوزىندە قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ 1992 جىلى بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمى باس اسسامبلەياسىنىڭ 42-ءشى سەسسياسىندا سويلەگەن سوزىندە ازياداعى ءوزارا ءىس-قيمىل جانە سەنىم شارالارى جونىندە كەڭەس قۇرۋ تۋرالى ۇسىنىس جاساعانىنا, بۇل باستاما كەيىنگى 10 جىلدىڭ ىشىندە تولىعىمەن ىسكە اسقانىنا توقتالعان ەكەن. پارلامەنت سەناتى توراعاسىنىڭ قۇتتىقتاۋىندا: «بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەسى قىزمەتىندەگى قازاقستاننىڭ ەرەكشە دەن قويىپ وتىرعان باعىتتارى ەلىمىزدىڭ دە, بارشا الەمنىڭ دە مۇددەلەرىنە تولىعىمەن ساي كەلەتىنى كۇمانسىز. مەملەكەتىمىز مارتەبەلى ءارى جاۋاپتى مىندەتتى ابىرويمەن اتقارادى دەپ مەن كامىل سەنەمىن», – دەلىنگەن. بۇدان كەيىن بىرعانىم ءايتىموۆا دا قازاقستان الەمدەگى ەڭ جەتەكشى ۇيىمدارعا مۇشە بولۋى ارقىلى ءوزىنىڭ سىرتقى ساياساتتاعى ورنىن بەلگىلەپ قانا قويماي, حالىقارالىق قوعامداستىق تاراپىنان جوعارى باعاعا يە بولعانىن ايتتى.
جيىنعا قاتىسۋشىلار قازاقستاننىڭ بۇۇ-نىڭ اياسىندا ورتالىق ازيا مەن اۋعانستاننىڭ قاۋىپسىزدىگى مەن ەكونوميكالىق-الەۋمەتتىك ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋ جولىندا بەلسەندى تۇردە باستاما كوتەرىپ جۇرگەن بىردەن-ءبىر مەملەكەت ەكەنىنە, سونداي-اق, ەلىمىز الداعى ۋاقىتتا الماتىدا بۇۇ-نىڭ وڭىرلىك حابىن قۇرۋدى كوزدەپ وتىرعانىنا توقتالىپ ءوتتى. شارا اياسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتى مۇراعاتىنىڭ قولداۋىمەن ارنايى كورمە ۇيىمداستىرىلدى. وندا قازاقستان مەن بۇۇ ارىپتەستىگى تاريحىنان حابار بەرەتىن دەرەكتى ماتەريالدار مەن سۋرەتتەر قويىلدى.
ءلايلا ەدىلقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان»
ءCىم-دە قازاقستاننىڭ بۇۇ-نا مۇشە بولعانىنا 25 جىل تولۋىنا وراي دوڭگەلەىك ۇستەل ءوتتى. بۇل شاراعا ءسىم قايرات ءابدىراحمانوۆ, قازاقستاننىڭ بۇۇ-داعى العاشقى تۇراقتى وكىلى, سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ ەرەكشە تاپسىرمالار جونىندەگى ەلشىسى اقمارال ارىستانبەكوۆا قاتىستى.
جيىنعا قاتىسۋشىلار قازاقستان مەن الەمدەگى ەڭ جەتەكشى حالىقارالىق ۇيىممەن اراداعى ءوزارا ىقپالداستىعىنىڭ نەگىزگى كەزەڭدەرىنە توقتالا كەلە, شيرەك عاسىر ىشىندەگى ىنتىماقتاستىقتىڭ باستى جەتىستىكتەرىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن قاتار, ەلىمىزدىڭ 2017-2018 جىلدارى بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەلىگىنە سايلانۋى بەيبىتشىلىك, قاۋىپسىزدىك ءجانە دامۋ تەتىكتەرىنە سۇيەنگەن جاھاندىق ۇيىمنىڭ قاعيداتتارى مەن ماقساتتارىن ءتاجىريبە ءجۇزىندە ىسكە اسىرۋداعى قازاقستان اتقارعان اۋقىمدى جۇمىستىڭ قيسىندى جالعاسى ەكەنىن جەتكىزدى.
ماڭىزدى شارانىڭ اشىلۋىندا ءسوز سويلەگەن سىرتقى ىستەر ءمينيسترى قايرات ءابدىراحمانوۆ: «ەلىمىز ءۇشىن بۇگىنگى كۇننىڭ ماڭىزى ەرەكشە. وسىدان ءدال 25 جىل بۇرىن قازاقستان بۇۇ-نىڭ تولىق قۇقىلى مۇشەسى بولدى. بۇل وقيعا ەلىمىزدىڭ دامۋىنا قوسىمشا سەرپىن, حالىقارالىق قوعامداستىقپەن جاقسى قارىم-قاتىناستى ورناتۋعا ۇلەس قوستى. بۇگىنگى كەزدەسۋگە سول كەزدەگى وتە ماڭىزدى وقيعالارعا تىكەلەي قاتىسقان تۇلعالار قاتىسىپ وتىر», – دەدى سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆوسىنىڭ باسشىسى. ءدوڭگەلەك ۇستەل اياسىندا قايرات قۇدايبەرگەن ۇلى قازاقستاننىڭ بۇۇ اياسىندا قول جەتكىزگەن جەتىستىكتەرىنە مەملەكەت باسشىسىنىڭ الىستى بولجاي بىلەتىن كەمەڭگەرلىگى مەن ستراتەگيالىق ساياساتى ايتارلىقتاي ىقپال ەتكەنىن, سونىڭ ارقاسىندا قازاقستان حالىقارالىق قوعامداستىق تاراپىنان مويىندالىپ, جوعارى باعاعا يە بولعانىن جەتكىزدى. «ەلىمىز بۇۇ-مەن جوعارى دەڭگەيدە ارىپتەستىك ورناتۋعا ءمۇددەلى. ەلباسى بۇۇ-نىڭ شتاب-پاتەرىندە 11 مارتە بولدى. سونداي-اق, ەلىمىز بۇۇ-نىڭ 100-دەن استام كەلىسىمشارتىنىڭ قاتىسۋشىسىنا اينالدى», – دەدى ول.
سونىمەن قاتار, قايرات ءابدىراحمانوۆ قازاقستاننىڭ بۇۇ-عا مۇشە بولعانىنا 25 جىل تولۋىنا وراي, قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ اتىنا بۇۇ باس حاتشىسى انتونيو گۋتەرريشتەن ارنايى قۇتتىقتاۋ حات كەلگەنىن جەتكىزدى. «ءوزىنىڭ جولداۋىندا بۇۇ باس حاتشىسى قازاق حالقىن, قازاقستان پرەزيدەنتىن بۇۇ-نىڭ يگى باستامالارىن ءىس جۇزىنە اسىرۋ جولىنداعى اتقارىلعان اۋقىمدى جۇمىس ءۇشىن شىن جۇرەكتەن قۇتتىقتادى. سونداي-اق, ول ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ يادرولىق قارۋسىزدانۋ, بەيبىتشىلىك پەن قاۋىپسىزدىكتى ساقتاۋ, قورشاعان ورتانى قورعاۋ سالالارىنداعى كوشباسشىلىعىن دا ايرىقشا اتاپ ءوتتى. بۇۇ باس حاتشىسى بۇگىنگى اۋقىمدى شاراعا دا ءوزىنىڭ ارنايى جولداۋىن جىبەردى», – دەدى سىرتقى ىستەر ءمينيسترى.
انتونيو گۋتەرريشتىڭ بۇل جولداۋىن شاراعا جينالعانداردىڭ الدىندا نوريماسا شيمومۋرا وقىپ بەردى. بۇۇ باس حاتشىسى ەلىمىزدى جەتەكشى ۇيىمعا مۇشە بولۋىنىڭ 25 جىلدىعىمەن قۇتتىقتاي كەلە, قازاقستان بۇل اتاۋلى كۇندى ءوزىنىڭ بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەلىگىنە سايلانۋى كەزەڭىمەن قاتار اتاپ ءوتىپ وتىرعانىنا توقتالىپتى. ماسەلەن, جولداۋدا: «بۇل – وسى ەلدىڭ حالىقارالىق جانە ءوڭىرلىك ساياساتتاعى ءرولىن كورسەتەدى. مەن قازاقستانمەن اراداعى سەرىكتەستىگىمىزدى وتە جوعارى باعالايمىن. قازاقستان قۋاتى جونىنەن دۇنيە جۇزىندە ءتورتىنشى يادرولىق ارسەنالىنان ءوز ەركىمەن باس تارتتى. بۇل دا وسى ەلدىڭ حالىقارالىق بەيبىتشىلىك سالاسىنا قوسىپ وتىرعان اۋقىمدى ۇلەسى», – دەلىنگەن. سونىمەن قاتار, انتونيو گۋتەرريش الداعى ۋاقىتتا دا قازاقستانمەن بەيبىتشىلىك, ورنىقتى دامۋ باعىتىنداعى ءوزارا ارىپتەستىككە سەنىم ارتاتىنىن جەتكىزگەن.
بۇل كۇنگى جيىن اياسىندا ءسوز العان تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ تۇڭعىش سىرتقى ىستەر ءمينيسترى تولەۋتاي سۇلەيمەنوۆ ەلىمىزدىڭ الەمدەگى جەتەكشى ۇيىمعا مۇشە بولۋ تاريحىنا قايتادان كوز جۇگىرتتى. «ول كەزدە الەمنىڭ كوپ ەلى قازاقستاندى تاۋەلسىز مەملەكەت رەتىندە مويىنداي باستاعان ەدى. كەيىن ءبىز ءبىرتىندەپ قازاقستاننىڭ وسىناۋ حالىقارالىق ۇيىمعا مۇشە بولۋىنا جول اشاتىن ءتيىستى قۇجاتتاردى دايىنداي باستادىق, وسىلايشا, ءوزىمىزدىڭ كوزدەگەن ماقساتىمىزعا جەتتىك. 25 جىلدان كەيىن ەلىمىز بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەلىگىنە سايلاندى. مەملەكەت باسشىسى بۇۇ باس اسسامبلەياسى سەسسيالارىنىڭ مىنبەرلەرىنەن تالاي ءسوز سويلەپ, ءوز ۇسىنىستارىن ايتتى. وسى جىلدار ىشىندە بەيبىتشىلىك, قاۋىپسىزدىك, يادرولىق قارۋسىزدانۋ سالالارىندا ءوز باستامالارىمەن كوش باستاپ جۇرگەن ليدەرگە اينالدىق. ەندى ءبىز بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەسى ميسسياسىن بەلسەندى اتقارا ءجۇرىپ, جوعارى دەڭگەيدە جۇرگىزىلۋى ءتيىس جۇمىستارىمىزبەن اۋقىمدى ۇلەس قوسۋىمىز كەرەك. ماسەلەن, ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ سالاسىندا ۇلكەن جۇمىستار اتقارعانىمىز ءجون», – دەدى تولەۋتاي سۇلەيمەنوۆ.
قازاقستاننىڭ بۇۇ-داعى العاشقى تۇراقتى وكىلى, سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ ەرەكشە تاپسىرمالار جونىندەگى ەلشىسى اقمارال ارىستانبەكوۆا بۇۇ-عا مۇشە بولعان 25 جىلدىڭ ىشىندە قازاقستان اتالعان ۇيىمنىڭ بەلسەندى ءارى بەدەلدى مۇشەسىنە اينالعانىن اتاپ ءوتتى. «قازاقستان مەن بۇۇ-نىڭ شيرەك عاسىر بەدەرىندەگى ىنتىماقتاستىعى قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ حالىقارالىق ارەناداعى ءرولى مەن بەدەلىن ايقىن كورسەتىپ بەردى», – دەدى اقمارال حايدارقىزى. سونداي-اق, قازاقستاننىڭ بۇۇ-داعى العاشقى تۇراقتى وكىلى قازاقستاننىڭ بۇۇ اياسىندا كوتەرگەن باستامالارى مەن اتقارعان جۇمىستارىنا جان-جاقتى توقتالىپ ءوتتى.
پارلامەنت سەناتىنىڭ الەۋمەتتىك-مادەني دامۋ جانە عىلىم كوميتەتىنىڭ ءتورايىمى بىرعانىم ءايتىموۆا پارلامەنت سەناتىنىڭ توراعاسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قازاقستاننىڭ بۇۇ-عا مۇشە بولعانىنا 25 جىل تولۋىنا ارنالعان دوڭگەلەك ۇستەلگە قاتىسۋشىلارعا قۇتتىقتاۋ حاتىن وقىپ بەردى. وندا: «بۇگىن قازاقستاننىڭ بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنا مۇشە بولىپ كىرگەنىنە 25 جىل تولىپ وتىر. بۇل داتا – مەملەكەتىمىزدىڭ تاريحىنان ەرەكشە ورىن الاتىن ماڭىزدى مەجەلەردىڭ ءبىرى. بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ قولداۋىنىڭ ارقاسىندا الەمدىك قوعامداستىق قازاقستاندى ەگەمەن ەل دەپ تانىدى. ەلىمىز حالىقارالىق قۇقىقتىڭ سۋبەكتىسى رەتىندە جاھاندىق ۇنقاتىسۋعا بەلسەنە قاتىسىپ كەلەدى. بۇۇ قازىرگى زاماننىڭ كۇللى تۇيتكىلدەرىن شەشۋ ءۇشىن كەلىسسوزدەر مەن پىكىرتالاستار جۇرگىزىپ, ورتاق كەلىسىمدەرگە قول جەتكىزۋگە ارنالعان امبەباپ الاڭ رەتىندە بەيبىت ءومىردى, قاۋىپسىزدىك پەن تۇراقتىلىقتى ساقتاپ قالۋعا وراسان ۇلەس قوستى»,– دەگەن جولدار بار.
سونىمەن قاتار, قاسىم-جومارت توقاەۆ ءوز سوزىندە قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ 1992 جىلى بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمى باس اسسامبلەياسىنىڭ 42-ءشى سەسسياسىندا سويلەگەن سوزىندە ازياداعى ءوزارا ءىس-قيمىل جانە سەنىم شارالارى جونىندە كەڭەس قۇرۋ تۋرالى ۇسىنىس جاساعانىنا, بۇل باستاما كەيىنگى 10 جىلدىڭ ىشىندە تولىعىمەن ىسكە اسقانىنا توقتالعان ەكەن. پارلامەنت سەناتى توراعاسىنىڭ قۇتتىقتاۋىندا: «بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەسى قىزمەتىندەگى قازاقستاننىڭ ەرەكشە دەن قويىپ وتىرعان باعىتتارى ەلىمىزدىڭ دە, بارشا الەمنىڭ دە مۇددەلەرىنە تولىعىمەن ساي كەلەتىنى كۇمانسىز. مەملەكەتىمىز مارتەبەلى ءارى جاۋاپتى مىندەتتى ابىرويمەن اتقارادى دەپ مەن كامىل سەنەمىن», – دەلىنگەن. بۇدان كەيىن بىرعانىم ءايتىموۆا دا قازاقستان الەمدەگى ەڭ جەتەكشى ۇيىمدارعا مۇشە بولۋى ارقىلى ءوزىنىڭ سىرتقى ساياساتتاعى ورنىن بەلگىلەپ قانا قويماي, حالىقارالىق قوعامداستىق تاراپىنان جوعارى باعاعا يە بولعانىن ايتتى.
جيىنعا قاتىسۋشىلار قازاقستاننىڭ بۇۇ-نىڭ اياسىندا ورتالىق ازيا مەن اۋعانستاننىڭ قاۋىپسىزدىگى مەن ەكونوميكالىق-الەۋمەتتىك ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋ جولىندا بەلسەندى تۇردە باستاما كوتەرىپ جۇرگەن بىردەن-ءبىر مەملەكەت ەكەنىنە, سونداي-اق, ەلىمىز الداعى ۋاقىتتا الماتىدا بۇۇ-نىڭ وڭىرلىك حابىن قۇرۋدى كوزدەپ وتىرعانىنا توقتالىپ ءوتتى. شارا اياسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتى مۇراعاتىنىڭ قولداۋىمەن ارنايى كورمە ۇيىمداستىرىلدى. وندا قازاقستان مەن بۇۇ ارىپتەستىگى تاريحىنان حابار بەرەتىن دەرەكتى ماتەريالدار مەن سۋرەتتەر قويىلدى.
ءلايلا ەدىلقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان»
