ءداۋىر بيىگىنەن تابىلعان باسشى

ىرگەلى ەل اتانىپ, بابالارىمىز عاسىر­لار بويى اڭساعان تاۋەلسىزدىككە قول جەتكىزگەنىمىزگە بيىل جيىرما جىل. 28 قاڭ­تارداعى كەزەكتى جولداۋىندا ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆ: «بيىل – ءبىز ءۇشىن ەرەكشە قاستەرلى جىل. ءبىز ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعىنا قادام باستىق. بودان جۇرتتى بۇگىنگىدەي بوستان كۇنگە جەتكىزگەن بۇل جولدا ءبىز بيىك بەلەستەردى باعىن­دىر­دىق», دەپ اتاپ كورسەتتى. شىندىعىندا دا وسى جىلدار ىشىندە كوپ نارسەگە قول جەتكىزىپ ۇلگەردىك. بۇگىندە قازاقستاندى بۇكىل الەم جۇرتشىلىعى كەڭىنەن تانىپ بىلە باستاسا, ول رەسپۋبليكامىزدىڭ پرەزيدەنتى ن.ءا. نازارباەۆتىڭ شەتەلدەردەگى جانە دۇنيە­جۇزى­لىك قاۋىمداستىقتار ال­دىن­داعى بەدە­لىنىڭ, زور ابىرويىنىڭ ار­قا­سى دەپ ءبىلۋىمىز كەرەك. تەمىرتاۋداعى وزات جاس جۇمىسشى نۇرسۇلتان نازارباەۆ بۇكىلوداقتىق لەنين كومسومولى ورتالىق كوميتەتىنىڭ مۇشەسىنەن قازاق كسر مينيسترلەر كە­ڭەسى­نىڭ توراعاسىنا دەيىنگى قىزمەتتەردە جۇرگەن جىلدارىندا ءوز بويىنداعى جاڭا­لىقتى مەيلىنشە جىلدام قابىلداي بىلەتىن ايرىقشا دارىنىمەن, شەبەر ۇيىم­داستىرۋشىلىق قابىلەتىمەن, تەرەڭ كەمەل ساياساتكەرلىگىمەن رەسپۋبليكامىزعا عانا ەمەس, بۇكىل وداق كولەمىنە تانىلا ءبىلدى. كەزىندە مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى دىنمۇحامەد احمەت ۇلى قوناەۆ ورايلى ءبىر ساتىندە: «نازارباەۆتى مينيسترلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى قىزمەتىنە ۇسىنعا­نىم­دا ۇلكەن مىندەت ارتقان ەدىم, ال ونىڭ دارىن-قابىلەتى مەنىڭ كۇتكەنىمنەن دە ارتىق بولىپ شىقتى», دەپ جۇمىسىنا قاتتى سۇيسىنەتىنىن, ريزا ەكەندىگىن ءبىلدىرىپتى. ەلىمىز ەگەمەندىك العان جىلدار ىشىندە جۇزەگە اسقان ەڭ ۇلكەن مىندەت قانداي دەسەك, ءبىرىنشى كەزەكتە پرەزيدەنتىمىزدىڭ تىكەلەي باستاماشىلدىعىمەن استانانىڭ كوشىرىلۋى ويعا ورالادى. بۇل حالقىمىزدىڭ بولاشاعى ءۇشىن ەلەۋلى ءرول اتقاراتىن وتە زور ساياسي ءمانى بار ءىس. بىرىنشىدەن, وتانىمىزدىڭ باس قالاسىن قازاقستاننىڭ ورتالىعىنا اكەلۋ ارقىلى كەڭ-بايتاق ەلىمىزدى ورتالىقتان باسقارۋ مۇمكىندىگى ۇلعايدى. ەكىنشىدەن, رەسپۋبليكانىڭ سولتۇستىگى مەن ورتالىعىنا جەرگىلىكتى ۇلت وكىلدەرىنىڭ كوپتەپ شوعىر­لانۋىنا بارىنشا جاعداي جاسالدى. ءۇشىن­شى­دەن, وسى ۋاقىتتارعا دەيىن بىزدە جالعىز الماتىدان وزگە اۋىز تولتىرىپ ايتار­لىق­تاي اسەم دە ءىرى قالامىزدىڭ بولماعانى انىق. بۇگىندە ەلوردا قۇرىلىسىنىڭ ەل ەكونوميكاسىن العا باستىرۋعا دا ۇلكەن سەپتىگىن تيگىزىپ وتىرعانىن ايتا كەتۋ قاجەت. سول ارقىلى قالادا كوپتەپ جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلدى, قۇرىلىس يندۋسترياسى جاقسى قارقىن الدى. شىن مانىندە استانانىڭ وركەندەۋى قازاقستاننىڭ ءور­كەندەۋىنە ۇلاستى. كەشەگى اعا ۇرپاقتاردىڭ سالىپ كەتكەن جولىمەن ءجۇرىپ, سونى العا قاراي دامىتۋ, ءومىر جاڭالىعىن ەسكەرۋ, كونە مەن جاڭانى ۇشتاستىرۋ – قازاقستان حالقىنىڭ مىندەتى. ەلدىڭ تاۋەلسىزدىگى كوپ نارسەگە وي سالدى­را­دى. مۇندا تاريحي سانانى وياتۋ, جوعال­عا­نىن وزىنە قايتارۋ, ورلەۋ داۋىرىنە جول اشۋ دەگەن ماعىنا, سوندىقتان قازاق­ستاندىق پاتريوتتىق تاربيە دەگەن ۇعىم تەك قانا ايتىلا سالاتىن دەرەكسىز ۇعىم ەمەس. ول ەڭ الدىمەن ناقتى, ءوز ۇلتىنا, سوندا تۇرىپ جاتقان حالىقتارعا بەرىلگەن, ادال ەڭبەك ەتە الاتىن, جالپى حالىقتىق, الەۋمەتتىك ءما­دەنيەتتى ءتۇسىنىپ, بىلەتىن سونىڭ نۇسق­الارىن ءوز حالقىنىڭ قاجەتىنە جاراتا الاتىن, باس­قالارى تۇسىنە بىلەتىن ناعىز ادام سۇيگىش­تىك, قازاق­ستاندىق پاتريوتتىق رۋحتاعى بەلسەندى ادامداردى تاربيەلەۋ ءۇشىن كەرەك. ءبىزدى الەمگە مويىنداتقان ۇلى كۇش – ىنتىماق پەن بىرلىك. سەبەبى, تاتۋلىق تەتىگى قازاقستاندا بەرىك ساقتالعان. ءبىزدىڭ قازاق ەلى جاھانعا ىنتىماقتىڭ ۇياسى رەتىندە تا­نىلدى. ەلىمىزدىڭ ەۋروپا تورىنە شىعۋى – مەملەكەتىمىزدەگى تولەرانتتىلىقتىڭ جو­عا­رى دەڭگەيگە كوتەرىلۋىنىڭ ارقاسى, ەلدەگى تى­نىشتىق پەن دىندەر اراسىنداعى تاتۋ-ءتات­تى­لىكتىڭ ناتيجەسى. سەبەبى, مەملەكەتتىك سايا­ساتىمىز, زاڭدارىمىز وسى ىنتىماق پەن بىرلىكتى ساقتاۋعا باعىت­تال­عان. ەڭ ءبىرىنشى قۇندىلىعىمىز – ادام­نىڭ ءومىرى مەن بوس­تاندىعى. ءبىزدىڭ ءومىر تانىمىمىز, كونستي­تۋتسيالىق قۇرىلى­مى­مىز – بارلى­عى ءتوزىم­دىلىك يدەياسىنا نەگىزدەلگەن. قازىر قازاق­ستاندا ءدال وسىن­داي قوعام قالىپ­تاسۋدا. ىنتىماق پەن بىرلىكتى قۋاتتايتىن, بارلىق ەتنوس وكىل­دەرىن ءبىر تۋدىڭ استىنا بىرىكتىرەتىن قوعام قالىپتاسىپ وتىر. نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى – الەمنىڭ اسا ءىرى مەملەكەت باسشىلارى مويىنداعان قازاق مەملەكەتىنىڭ ەڭ العاشقى باسشىسى, ءدۇ­نيە جۇزىنە ايگىلى ساياساتكەرلەردىڭ ءبىرى. ول – ەل باسقارۋ ىسىندە حالىقتىڭ عاسىرلار بويى جيناقتالعان باي تاجىريبەسى مەن الەمدىك تاجىريبەنى تال بويىنا توعىس­تىر­عان الىم­دى دا العىر باسشى. ەل ءومىرىنىڭ الۋان سا­لالى تىرشىلىك-تىنىسىن تەرەڭ ءبىلۋ, ماڭ­داي تىرەگەن پروبلەمالاردىڭ ەڭ ەلەۋلىسىن تاپ باسىپ تاني الۋ, ەلىشىندىك جانە الەم­دىك احۋالدارمەن ساناسا وتىرىپ, ۇرىمتال ارەكەتتەرگە بارۋ, سول جولدا تاڭدالعان باعىتىن تاباندىلىقپەن جۇزە­گە اسىرۋ – نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازار­باەۆتىڭ مەملەكەت باسشىسى رەتىندەگى باستى قاسيەتى. قوعامعا ەڭ كەرەگى – ەلدىڭ ەرتەڭىنە دەگەن سەنىم مەن ءۇمىت. قاشاننان بەرى ەل مەن جۇرتقا ادالدىق بيىگىنەن كورىنگەن ەل­باسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جۇرگىزىپ وتىرعان سىرتقى جانە ىشكى ساياساتى – وركەنيەتتىلىككە نىق قادام باسۋدىڭ وزىندىك ۇلگىسى دەپ سانايمىز. نۇرعالي جاقسىلىقباەۆ, د.ا. قوناەۆ اتىنداعى حالىقارالىق قوردىڭ باسقارما مۇشەسى. الماتى.