مەن پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ بيلىك تارماقتارىنىڭ قۇزىرەتتىلىگى مەن وكىلەتتىگىن ءبولۋ نەگىزدەرى ماسەلەسىنە قاتىستى ۇندەۋىمەن مۇقيات تانىستىم. اقيقاتىندا ەلباسى – ەلىمىز ءۇشىن سىناق بولعان تاعدىرشەشتى كەزەڭدەردە ءوزىنىڭ العىرلىعىمەن, شىعارماشىلىق تالانتىمەن كوپتىڭ كوڭىلىنەن شىعىپ, تاۋەلسىز قازاقستاندى بيىك بەلەستەرگە باستادى. ول ءبىزدى ءار كەزدە جاڭاشىلدىققا نەگىزدەلگەن باستامالارىمەن, ايقىن ماقسات, ناقتى تاپسىرمالارىمەن كەمەلدى كەلەشەككە جەتەلەپ كەلەدى.
اتاپ ايتقاندا, بەس ينستيتۋتتىق رەفورما اياسىندا قازاقستاندىق مەملەكەتتىلىكتىڭ بەرىكتىگىن ارتتىرۋ مەن مەملەكەتتىك «نۇرلى جول» باعدارلاماسى جانە «ماڭگىلىك ەل» ۇلتتىق پاتريوتتىق يدەياسى سىندى عاجاپ جوبالارىمەن قازاقستاندى الەمنىڭ دامىعان وتىز ەلىنىڭ قاتارىنا قوسۋدى كوزدەيدى.
ءبىزدىڭ كونستيتۋتسيامىزدا ناقتى كورسەتىلىپ, بەكىتىلۋىمەن مەملەكەتىمىز پرەزيدەنتتىك باسقارۋ جۇيەسىمەن ءىلگەرى جىلجىپ, دامۋدا. پرەزيدەنتتىك بيلىك پارلامەنت پەن اتقارۋشى جانە سوت ءبيلىگىنەن جوعارى تۇرادى. بۇل كونستيتۋتسيامىز قابىلدانعان جىلداردان كەيىنگى كەزەڭدەر مەن مەملەكەتتىڭ قالىپتاسۋ جولىنداعى قيىن-قىستاۋ شاقتاردا بيلىك تارماقتارىن ءبولۋدە ءوزىنىڭ تيىمدىلىگىن كورسەتتى. سونىمەن قاتار, ەلىمىزدىڭ بۇگىنگىدەي ەركىن نارىقتىق ەكونوميكاسى مەن جوعارى دەڭگەيلى مادەنيەتى, حالىقارالىق ارەناداعى ءمارتەبەسى تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا حالقىمىز باستان كەشكەن جارقىن كورىنىستەرى مەن قۋانىشتى ساتتەرى ارقىلى بايقالاتىن جەتىستىكتەرىمىزدىڭ ارتىندا مەملەكەت باسشىسىنىڭ ەرەن ەڭبەگى جاتقانى ايان.
سولاي دەسەك تە, ءوسىپ-ءونۋ مەن وركەندەۋدەگى ءومىردىڭ زاڭدىلىعىنا ساي ەشتەڭەنىڭ ءبىر ورىندا تۇراقتاپ قالماسى انىق. بارلىعى دا وزگەرەدى. قازاقستان مەملەكەت رەتىندە ۇلكەن جەتىستىكتەرگە جەتىپ, جاھاندانۋدىڭ جاڭا تالاپتارىنىڭ ۇدەسىنەن شىعا الاتىن بولعاندىقتان, قايسىبىر ماسەلەلەر جوعارى دەڭگەيدە قايتا قاراستىرۋدى قاجەت ەتەتىنى ءسوزسىز. وسى رەتتە اقىلى تولىسقان, پاراسات پايىمى جوعارى ادامداردىڭ اتسالىسۋى ارقىلى شەشىم تابۋىن ۋاقىتتىڭ ءوزى تالاپ ەتۋدە جانە ول زاماناۋي زاڭدىلىق. سوندىقتان دا پرەزيدەنتىمىز بيلىك تارماقتارىنداعى قۇزىرەتتەردى ءتيىمدى ءبولۋ ماسەلەسىن مۇقيات زەردەلەپ, پروبلەمالاردى شەشۋدىڭ شىنايى تەتىكتەرىن جاساۋ ارقىلى مەملەكەتتىڭ دامۋىن تەجەمەۋگە باستاماشى بولدى.
كەز كەلگەن جارقىن كورىنىستىڭ ەكىنشى قىرى, ياعني كولەڭكەلى تۇسىنىڭ بولۋى – ديالەكتيكالىق زاڭدىلىق. ءماسەلەن, كەيدە بەلسەندىلىگى ءتومەن دەپ ەلباسىنىڭ ءوزى ءجيى سىنعا الاتىن اتقارۋشى بيلىكتىڭ دە تاپسىرمانىڭ تياناقتىلىعىنا تولىق جاۋاپ بەرە المايتىن كەزدەرى كەزدەسەدى. ويتكەنى, مەملەكەت باسشىسىنىڭ شەشىمدەرىن جۇزەگە اسىرۋدى ويلاستىرۋ مەن جۇزەگە اسىرۋدى رەتتەۋدە اتقارۋشى بيلىكتىڭ ولقى ءتۇسكەن كەزدەرى دە جوق ەمەس. ەندەشە, شىعارماشىلىق يدەيانى ىلگەرىلەتۋدە جالعىز ادام بولعان سوڭ, پرەزيدەنتتىڭ اتقارۋشىلىق شەشىم فۋنكتسياسىنىڭ نەگىزىنە سۇيەنەدى دە, مينيسترلىكتەر مەن اكىمدىكتەر ءتيىستى دەڭگەيدە جاۋاپكەرشىلىك الۋعا تىرىسپايدى.
ەكىنشىدەن, دەموكراتيالى مەملەكەتتە بارلىق جۇمىس زاڭ شەڭبەرىندە بولعاندىقتان, زاڭنامالىق بيلىك قاي كەزدە دە جوعارى بەدەلگە يە بولۋى ءتيىس. سوندا دەپۋتاتتار زاماناۋي دەموكراتيانىڭ تۇجىرىمداماسىنا سايكەس, ءوز سايلاۋشىلارى مەن حالىق ءمۇددەسىن قورعايتىن زاڭداردى تالقىلايدى. وكىنىشكە قاراي, ءبىزدىڭ قوعامدا ەلدىڭ دامۋىنا شىنايى جاۋاپ بەرە الاتىن, ابدەن ەكشەلگەن وڭتايلى شەشىمدەر ۇنەمى قابىلدانا بەرمەگەندىكتەن, پارلامەنت پەن ۇكىمەتتىڭ قۇرىلىمدىق جۇيەسىنە جانە بيلىك تارماقتارى جونىندە ەل اراسىندا جاعىمسىز كوزقاراستار قالىپتاسا باستادى. مۇنداي ساتتەردە پرەزيدەنتتىڭ وزىنە پارلامەنتتىڭ كەيبىر شيكى شەشىمدەرىن دەر كەزىندە تۇزەپ, موراتوري جاريالاۋ ارقىلى نۇكتەسىن قويۋىنا تۋرا كەلەدى.
ۇشىنشىدەن, سوت ءبيلىگىنە قاتىستى ماسەلە. دەموكراتيالى مەملەكەتتە ونىڭ دەربەس بولۋىمەن قاتار, ءوزىنىڭ ناقتى قۇقىقتىق نەگىزدەرى قالىپتاسۋى ءتيىس. سونداي-اق, زاماناۋي دەموكراتيانىڭ تالاپتارىنا سايكەس, مەملەكەتتىڭ بارلىق ءۇش بيلىگى تاۋەلسىز بولۋمەن قاتار, كەز كەلگەن ادام ءوزىن ءوز ەلىندە ەركىن ءارى تولىق قورعالاتىنىن سەزىنگەنى جانە بيلىك تاراپىنان ونىڭ قاتاڭ باقىلاناتىندىعىن ءبىلگەنى ابزال.
ال ەندى دەموكراتيالى مەملەكەتكە ساي بيلىكتى ءبولۋ نەگىزدەرى جونىندە بىرەر ءسوز. ارينە, زاماناۋي دەموكراتيا تالاپتارى مەن ەڭ ماڭىزدى پوستۋلاتى, ونىڭ نەگىزىن قالاۋشىلار دج.لوككوم, ش.مونتەسكە, ا.توكۆيلەم, ي.كانت سىندى عۇلامالار بولىپ تابىلادى. بۇل بۇۇ, ەقىۇ, ت.ب. ماڭىزدى ۇيىمداردىڭ قۇجاتتارى مەن پاكتىلەرىندە بەكىتىلگەنىمەن, ەشبىر دەموكراتيالى مەملەكەتتە شىنايىلىقپەن سايكەسپەيدى, ەسەسىنە, ءاربىر ەل ءوز حالقىنىڭ دامۋ دەڭگەيىنە ساي جۇزەگە اسىرۋ ارقىلى وسى ماقساتقا جاقىنداۋعا ۇمتىلادى.
ءبىزدىڭ ەل دەموكراتيالىق دامۋ جولىن تاڭداعانىمەن, ونىڭ بيىك دەڭگەيىنە ءبىردەن جەتۋ مۇمكىن بولمادى. الايدا, دەموكراتيانىڭ بارلىق جوعارى شارتتارى مەن تالاپتارىن ءبىر مەزەتتە ەنگىزگەنىمەن, ءبىزدىڭ توتاليتارلىق كەڭەس زامانىنىڭ جۇيەسىنەن شىققانىمىزدى ۇمىتپاعانىمىز ءجون. ونىڭ ۇستىنە, زاماناۋي دەموكراتيا تۇجىرىمداماسىنا تولىق ساي كەلەتىن مەملەكەتتى ءبىر دەمدە قۇرۋ ءمۇمكىن دە ەمەس. ماسەلەن, باتىس ەۋروپا مەملەكەتتەرىندەگى دەموكراتيالىق قۇندىلىقتاردىڭ قالىپتاسۋ ۇدەرىسىنىڭ ءوزى 200-300 جىلعا سوزىلىپ, قيىن ءارى اۋىر كەزەڭدەردى باستان وتكەردى.
قالاي دەسەك تە, تەوريا – مەملەكەتتىڭ ىلگەرىلەۋى مەن دامۋ جولىندا باستى باعىت, نەگىزگى شامشىراق بولاتىندىعى ءسوزسىز. سوندىقتان دا ءبىز ەلباسىنىڭ سوڭىنان ەرىپ, ءسات سايىن قازاقستاننىڭ ىلگەرىلەپ كەلە جاتقانىن كورىپ وتىرمىز. بۇل رەتتە پرەزيدەنت پايىمى پرەزيدەنتتىك-پارلامەنتتىك باسقارۋ دەموكراتيا قاعيداتتارىنا ءتان دۇرىس ەكەنىن, ەڭ باستىسى – بيلىك تارماقتارىن ءبولۋدە كونستيتۋتسيا باپتارى ولاردىڭ جۇمىس مەحانيزمدەرىن ايقىنداۋدى مەڭزەپ قانا قويماي, ونى جۇزەگە اسىرۋعا مۇمكىندىك بەرەتىندىگىن دە ايتا كەتكەن ءجون.
ءسويتىپ, بۇگىنگى پرەزيدەنتىمىز قازاقستانداعى بيلىكتىڭ ءۇش تارماعىن بىرىكتىرگەنىمەن, كەلەشەكتە ونى حالىقتىڭ ءوزى قۇرايتىن بولادى. ءبىز دامىعان دەموكراتيالى قوعام قۇرۋدى كوزدەگەندىكتەن, سول ماقساتىمىزعا جەتىپ كەلەمىز ءارى وسى كۇندەرى جاڭا كەزەڭگە قادام باسۋعا شەشىم قابىلدادىق. سوندىقتان دا الەمنىڭ دامىعان وتىز ەلىنىڭ قاتارىنا قازاقستاننىڭ قوسىلۋى ءۇشىن ەلباسى مەملەكەت الدىنا جاڭا مىندەتتەر جۇكتەپ وتىر. بۇل مىندەتتەردىڭ قاتارىندا وسى كۇنگى ەكونوميكالىق جەتىستىكتەرمەن شەكتەلىپ قالماۋ بولسا, ونىڭ استارىندا ساياسي دەموكراتيانىڭ قالىپتاسۋى مەن ادامنىڭ ءوزىن ءوزى دامىتۋى جانە بوستاندىعىنىڭ قامتاماسىز ەتىلۋى ماڭىزدى بولىپ تابىلادى. ەندەشە, ەلدى ەركىندىككە باستاعان ن.نازارباەۆتىڭ ءۇندەۋىندە دەموكراتيا مەملەكەتىمىز ءۇشىن دامۋدىڭ داڭعىل جولى ەكەندىگى ناقتى اتاپ كورسەتىلگەن.
جابايحان ءابدىلدين,
ۇعا اكادەميگى,
فيلوسوفيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور
مەن پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ بيلىك تارماقتارىنىڭ قۇزىرەتتىلىگى مەن وكىلەتتىگىن ءبولۋ نەگىزدەرى ماسەلەسىنە قاتىستى ۇندەۋىمەن مۇقيات تانىستىم. اقيقاتىندا ەلباسى – ەلىمىز ءۇشىن سىناق بولعان تاعدىرشەشتى كەزەڭدەردە ءوزىنىڭ العىرلىعىمەن, شىعارماشىلىق تالانتىمەن كوپتىڭ كوڭىلىنەن شىعىپ, تاۋەلسىز قازاقستاندى بيىك بەلەستەرگە باستادى. ول ءبىزدى ءار كەزدە جاڭاشىلدىققا نەگىزدەلگەن باستامالارىمەن, ايقىن ماقسات, ناقتى تاپسىرمالارىمەن كەمەلدى كەلەشەككە جەتەلەپ كەلەدى.
اتاپ ايتقاندا, بەس ينستيتۋتتىق رەفورما اياسىندا قازاقستاندىق مەملەكەتتىلىكتىڭ بەرىكتىگىن ارتتىرۋ مەن مەملەكەتتىك «نۇرلى جول» باعدارلاماسى جانە «ماڭگىلىك ەل» ۇلتتىق پاتريوتتىق يدەياسى سىندى عاجاپ جوبالارىمەن قازاقستاندى الەمنىڭ دامىعان وتىز ەلىنىڭ قاتارىنا قوسۋدى كوزدەيدى.
ءبىزدىڭ كونستيتۋتسيامىزدا ناقتى كورسەتىلىپ, بەكىتىلۋىمەن مەملەكەتىمىز پرەزيدەنتتىك باسقارۋ جۇيەسىمەن ءىلگەرى جىلجىپ, دامۋدا. پرەزيدەنتتىك بيلىك پارلامەنت پەن اتقارۋشى جانە سوت ءبيلىگىنەن جوعارى تۇرادى. بۇل كونستيتۋتسيامىز قابىلدانعان جىلداردان كەيىنگى كەزەڭدەر مەن مەملەكەتتىڭ قالىپتاسۋ جولىنداعى قيىن-قىستاۋ شاقتاردا بيلىك تارماقتارىن ءبولۋدە ءوزىنىڭ تيىمدىلىگىن كورسەتتى. سونىمەن قاتار, ەلىمىزدىڭ بۇگىنگىدەي ەركىن نارىقتىق ەكونوميكاسى مەن جوعارى دەڭگەيلى مادەنيەتى, حالىقارالىق ارەناداعى ءمارتەبەسى تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا حالقىمىز باستان كەشكەن جارقىن كورىنىستەرى مەن قۋانىشتى ساتتەرى ارقىلى بايقالاتىن جەتىستىكتەرىمىزدىڭ ارتىندا مەملەكەت باسشىسىنىڭ ەرەن ەڭبەگى جاتقانى ايان.
سولاي دەسەك تە, ءوسىپ-ءونۋ مەن وركەندەۋدەگى ءومىردىڭ زاڭدىلىعىنا ساي ەشتەڭەنىڭ ءبىر ورىندا تۇراقتاپ قالماسى انىق. بارلىعى دا وزگەرەدى. قازاقستان مەملەكەت رەتىندە ۇلكەن جەتىستىكتەرگە جەتىپ, جاھاندانۋدىڭ جاڭا تالاپتارىنىڭ ۇدەسىنەن شىعا الاتىن بولعاندىقتان, قايسىبىر ماسەلەلەر جوعارى دەڭگەيدە قايتا قاراستىرۋدى قاجەت ەتەتىنى ءسوزسىز. وسى رەتتە اقىلى تولىسقان, پاراسات پايىمى جوعارى ادامداردىڭ اتسالىسۋى ارقىلى شەشىم تابۋىن ۋاقىتتىڭ ءوزى تالاپ ەتۋدە جانە ول زاماناۋي زاڭدىلىق. سوندىقتان دا پرەزيدەنتىمىز بيلىك تارماقتارىنداعى قۇزىرەتتەردى ءتيىمدى ءبولۋ ماسەلەسىن مۇقيات زەردەلەپ, پروبلەمالاردى شەشۋدىڭ شىنايى تەتىكتەرىن جاساۋ ارقىلى مەملەكەتتىڭ دامۋىن تەجەمەۋگە باستاماشى بولدى.
كەز كەلگەن جارقىن كورىنىستىڭ ەكىنشى قىرى, ياعني كولەڭكەلى تۇسىنىڭ بولۋى – ديالەكتيكالىق زاڭدىلىق. ءماسەلەن, كەيدە بەلسەندىلىگى ءتومەن دەپ ەلباسىنىڭ ءوزى ءجيى سىنعا الاتىن اتقارۋشى بيلىكتىڭ دە تاپسىرمانىڭ تياناقتىلىعىنا تولىق جاۋاپ بەرە المايتىن كەزدەرى كەزدەسەدى. ويتكەنى, مەملەكەت باسشىسىنىڭ شەشىمدەرىن جۇزەگە اسىرۋدى ويلاستىرۋ مەن جۇزەگە اسىرۋدى رەتتەۋدە اتقارۋشى بيلىكتىڭ ولقى ءتۇسكەن كەزدەرى دە جوق ەمەس. ەندەشە, شىعارماشىلىق يدەيانى ىلگەرىلەتۋدە جالعىز ادام بولعان سوڭ, پرەزيدەنتتىڭ اتقارۋشىلىق شەشىم فۋنكتسياسىنىڭ نەگىزىنە سۇيەنەدى دە, مينيسترلىكتەر مەن اكىمدىكتەر ءتيىستى دەڭگەيدە جاۋاپكەرشىلىك الۋعا تىرىسپايدى.
ەكىنشىدەن, دەموكراتيالى مەملەكەتتە بارلىق جۇمىس زاڭ شەڭبەرىندە بولعاندىقتان, زاڭنامالىق بيلىك قاي كەزدە دە جوعارى بەدەلگە يە بولۋى ءتيىس. سوندا دەپۋتاتتار زاماناۋي دەموكراتيانىڭ تۇجىرىمداماسىنا سايكەس, ءوز سايلاۋشىلارى مەن حالىق ءمۇددەسىن قورعايتىن زاڭداردى تالقىلايدى. وكىنىشكە قاراي, ءبىزدىڭ قوعامدا ەلدىڭ دامۋىنا شىنايى جاۋاپ بەرە الاتىن, ابدەن ەكشەلگەن وڭتايلى شەشىمدەر ۇنەمى قابىلدانا بەرمەگەندىكتەن, پارلامەنت پەن ۇكىمەتتىڭ قۇرىلىمدىق جۇيەسىنە جانە بيلىك تارماقتارى جونىندە ەل اراسىندا جاعىمسىز كوزقاراستار قالىپتاسا باستادى. مۇنداي ساتتەردە پرەزيدەنتتىڭ وزىنە پارلامەنتتىڭ كەيبىر شيكى شەشىمدەرىن دەر كەزىندە تۇزەپ, موراتوري جاريالاۋ ارقىلى نۇكتەسىن قويۋىنا تۋرا كەلەدى.
ۇشىنشىدەن, سوت ءبيلىگىنە قاتىستى ماسەلە. دەموكراتيالى مەملەكەتتە ونىڭ دەربەس بولۋىمەن قاتار, ءوزىنىڭ ناقتى قۇقىقتىق نەگىزدەرى قالىپتاسۋى ءتيىس. سونداي-اق, زاماناۋي دەموكراتيانىڭ تالاپتارىنا سايكەس, مەملەكەتتىڭ بارلىق ءۇش بيلىگى تاۋەلسىز بولۋمەن قاتار, كەز كەلگەن ادام ءوزىن ءوز ەلىندە ەركىن ءارى تولىق قورعالاتىنىن سەزىنگەنى جانە بيلىك تاراپىنان ونىڭ قاتاڭ باقىلاناتىندىعىن ءبىلگەنى ابزال.
ال ەندى دەموكراتيالى مەملەكەتكە ساي بيلىكتى ءبولۋ نەگىزدەرى جونىندە بىرەر ءسوز. ارينە, زاماناۋي دەموكراتيا تالاپتارى مەن ەڭ ماڭىزدى پوستۋلاتى, ونىڭ نەگىزىن قالاۋشىلار دج.لوككوم, ش.مونتەسكە, ا.توكۆيلەم, ي.كانت سىندى عۇلامالار بولىپ تابىلادى. بۇل بۇۇ, ەقىۇ, ت.ب. ماڭىزدى ۇيىمداردىڭ قۇجاتتارى مەن پاكتىلەرىندە بەكىتىلگەنىمەن, ەشبىر دەموكراتيالى مەملەكەتتە شىنايىلىقپەن سايكەسپەيدى, ەسەسىنە, ءاربىر ەل ءوز حالقىنىڭ دامۋ دەڭگەيىنە ساي جۇزەگە اسىرۋ ارقىلى وسى ماقساتقا جاقىنداۋعا ۇمتىلادى.
ءبىزدىڭ ەل دەموكراتيالىق دامۋ جولىن تاڭداعانىمەن, ونىڭ بيىك دەڭگەيىنە ءبىردەن جەتۋ مۇمكىن بولمادى. الايدا, دەموكراتيانىڭ بارلىق جوعارى شارتتارى مەن تالاپتارىن ءبىر مەزەتتە ەنگىزگەنىمەن, ءبىزدىڭ توتاليتارلىق كەڭەس زامانىنىڭ جۇيەسىنەن شىققانىمىزدى ۇمىتپاعانىمىز ءجون. ونىڭ ۇستىنە, زاماناۋي دەموكراتيا تۇجىرىمداماسىنا تولىق ساي كەلەتىن مەملەكەتتى ءبىر دەمدە قۇرۋ ءمۇمكىن دە ەمەس. ماسەلەن, باتىس ەۋروپا مەملەكەتتەرىندەگى دەموكراتيالىق قۇندىلىقتاردىڭ قالىپتاسۋ ۇدەرىسىنىڭ ءوزى 200-300 جىلعا سوزىلىپ, قيىن ءارى اۋىر كەزەڭدەردى باستان وتكەردى.
قالاي دەسەك تە, تەوريا – مەملەكەتتىڭ ىلگەرىلەۋى مەن دامۋ جولىندا باستى باعىت, نەگىزگى شامشىراق بولاتىندىعى ءسوزسىز. سوندىقتان دا ءبىز ەلباسىنىڭ سوڭىنان ەرىپ, ءسات سايىن قازاقستاننىڭ ىلگەرىلەپ كەلە جاتقانىن كورىپ وتىرمىز. بۇل رەتتە پرەزيدەنت پايىمى پرەزيدەنتتىك-پارلامەنتتىك باسقارۋ دەموكراتيا قاعيداتتارىنا ءتان دۇرىس ەكەنىن, ەڭ باستىسى – بيلىك تارماقتارىن ءبولۋدە كونستيتۋتسيا باپتارى ولاردىڭ جۇمىس مەحانيزمدەرىن ايقىنداۋدى مەڭزەپ قانا قويماي, ونى جۇزەگە اسىرۋعا مۇمكىندىك بەرەتىندىگىن دە ايتا كەتكەن ءجون.
ءسويتىپ, بۇگىنگى پرەزيدەنتىمىز قازاقستانداعى بيلىكتىڭ ءۇش تارماعىن بىرىكتىرگەنىمەن, كەلەشەكتە ونى حالىقتىڭ ءوزى قۇرايتىن بولادى. ءبىز دامىعان دەموكراتيالى قوعام قۇرۋدى كوزدەگەندىكتەن, سول ماقساتىمىزعا جەتىپ كەلەمىز ءارى وسى كۇندەرى جاڭا كەزەڭگە قادام باسۋعا شەشىم قابىلدادىق. سوندىقتان دا الەمنىڭ دامىعان وتىز ەلىنىڭ قاتارىنا قازاقستاننىڭ قوسىلۋى ءۇشىن ەلباسى مەملەكەت الدىنا جاڭا مىندەتتەر جۇكتەپ وتىر. بۇل مىندەتتەردىڭ قاتارىندا وسى كۇنگى ەكونوميكالىق جەتىستىكتەرمەن شەكتەلىپ قالماۋ بولسا, ونىڭ استارىندا ساياسي دەموكراتيانىڭ قالىپتاسۋى مەن ادامنىڭ ءوزىن ءوزى دامىتۋى جانە بوستاندىعىنىڭ قامتاماسىز ەتىلۋى ماڭىزدى بولىپ تابىلادى. ەندەشە, ەلدى ەركىندىككە باستاعان ن.نازارباەۆتىڭ ءۇندەۋىندە دەموكراتيا مەملەكەتىمىز ءۇشىن دامۋدىڭ داڭعىل جولى ەكەندىگى ناقتى اتاپ كورسەتىلگەن.
جابايحان ءابدىلدين,
ۇعا اكادەميگى,
فيلوسوفيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور
سوڭعى جاڭالىقتار
شەڭگەلدى اۋىلىندا مال سويۋ پۋنكتى ىسكە قوسىلدى
ايماقتار • بۇگىن, 00:40
ەلەنا رىباكينا دۋبايداعى ءتۋرنيردى ءساتتى باستادى
تەننيس • كەشە
استاناداعى جىلى ايالدامالار «سەرگەك» جۇيەسىنە قوسىلدى
ەلوردا • كەشە
ەرتەڭ ەلىمىزدە اۋا رايى قانداي بولادى؟
اۋا رايى • كەشە
قوعام • كەشە
وتاندىق كولىكتەردىڭ باعاسى تومەندەي مە؟
قوعام • كەشە
قازاقستان حالقى ناۋرىز ايىندا قانشا كۇن دەمالادى؟
قازاقستان • كەشە
رامازانعا وراي لوندون كوشەلەرى بەزەندىرىلدى
الەم • كەشە
