قاراكول ەلتىرىسىن وڭدەپ, دايىن ءونىم شىعارايىق

قاراكول شارۋاشىلىعى – ەلىمىزدىڭ ءشول جانە شولەيتتى ايماقتارىنىڭ ەكونوميكاسىندا ەرەكشە ورىن الاتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قوي شارۋاشىلىعىنداعى كەلەشەگى مول سالانىڭ ءبىرى. ونىڭ باستى ءونىمى ەستەتيكالىق جاعىنان قۇندى بولىپ ەسەپتەلەتىن قاراكول ەلتىرىسى, سونداي-اق قوي ەتى, ءىرى تالشىقتى ءجۇن ءوندىرۋ بولىپ تابىلادى. 1990 جىلى ءبىزدىڭ رەسپۋبلي­كا­مىزدا قاراكول قويىنىڭ سانى 6,2 ملن.-عا جەتتى. وتار قۇرىلى­مىن­دا­عى انالىقتاردىڭ ۇلەس سالماعى 70% شاماسىن قۇراپ, جىل سايىن 2,5 ملن. دانا قاراكول ەلتىرىسى ءوندىرىلدى. 2010 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنداعى مالىمەت بويىنشا قا­راكول قويى­نىڭ سانى تومەندەپ, 1,1 ملن. عانا قالعان. قىزىلوردا وبلىسى قوي شا­رۋا­شىلىعى سالاسىندا تەك قانا قاراكول قويلارىن وسىرۋمەن اينا­لىساتىن رەسپۋبليكانىڭ نەگىزگى ايماقتارىنىڭ ءبىرى بولىپ تا­بى­لا­دى. 1990 جىلداردىڭ باسىندا قاراكول قويىن وسىرۋمەن اينا­لى­ساتىن 30 كەڭشاردا 1,2-2,3 ملن. باس قاراكول قويى بولدى. بۇل رەسپۋبليكا بويىنشا 22,3 پايىزدى قۇرايتىن. قازىرگى كەزدە قاراكول قويلارىنىڭ سانى 70 پايىزعا دەيىن كەمىپ كەتكەن. ال وبلىس كولەمىندەگى ءشول جانە ءشو­لەيتتى جايىلىمدار قاراكول شارۋا­شىلىعىن ءتيىمدى دامىتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. قاراكول قوي تۇقىمىنان باس­قا اۋىلشارۋاشىلىعى مال­دارى­نىڭ بىردە-ءبىر ءتۇرى قازاقستاننىڭ, سونداي-اق قىزىلوردا وبلى­سى­نىڭ ءشول جانە شولەيتتى ايما­عى­نىڭ قاتاڭ جاعدايلارىنا جاقسى بەيىمدەلمەگەن. ال بۇل قوي تۇ­قىمى ۇزاق قاشىقتىقتا جايىلا الادى (تاۋلىگىنە 10-15 شاقى­رىمعا), ىشىلگەن سۋدىڭ جوعارى مي­نەرالدانۋىن جانە اۋا تەم­پە­را­تۋراسىنىڭ كۇرت اۋىتقۋىن جاقسى كوتەرەدى. قاراكول قوي تۇقىمى ەرتەدەن كەلە جاتقان الەمدەگى مال تۇ­قىم­دارىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. سوندىقتان, بۇل قوي تۇقىمىن ساقتاۋ جانە ونىڭ باسىن كوبەيتۋ ءشولدى-شولەيتتى ايماقتار ءۇشىن وتە قاجەت. وسىعان وراي, وسى قوي تۇ­قىمىن اسىلداندىرۋ جۇمىس­تا­رى­نا جانە ونى كوبەيتۋدىڭ ماسە­لە­لەرىنە ەرەكشە كوڭىل ءبولۋ قاجەت. قىلىشباي بيسەنوۆ, ءماجىلىس دەپۋتاتى.