تاربيەنىڭ تال بەسىگى – بالاباقشا

تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ العاشقى جىلدارى مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ ەسىگىنە قارا ق ۇلىپ سالىنىپ, بالاباقشالار جۇمىسىن توقتاتسا دا, كوپ ۇزاماي بۇل سالاداعى ءتۇيىندى ماسەلەلەر رەتىمەن ءوز شەشىمىن تابا باستادى. تاۋەلسىزدىكتىڭ تاڭى اتىپ, ەلىمىز ءوز ەركىندىگىن العان سوڭ مەكتەپكە دەيىنگى تاربيە بەرۋ جۇمىستارى وڭ باعىتقا بەت بۇردى. قاي ەلدىڭ ءوسىپ-وركەندەۋى, وركەنيەتتى دۇنيەدە وزىندىك ورىن الۋى ونىڭ ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ دامۋ باعىتىنا تىكەلەي بايلانىستى ەكەنى بەلگىلى. جەكە تۇلعانى دامىتۋعا قىزمەت ەتەتىن ءبىلىم مەن تاربيە نەگىزى, وزەگى – بالاباقشادان باستاۋ الاتىنى بۇگىنگى كۇنى ءبىلىم بەرۋ الەمىندە دالەلدەنىپ وتىرعانى اقيقات. تاربيەنىڭ تال بەسىگى – بالاباقشا تابالدىرىعىنان باستاۋ الىپ, ىزگىلىك پەن پاراساتتىلىققا جول كورسەتەر ىرگەلى ورىننىڭ بالا تاربيەسىندە ماڭىزدى ءرول اتقاراتىنىن ەسىمىزدەن شىعارماعانىمىز ءجون. ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ «قازاقستان-2050 ستراتەگياسى – قالىپتاسقان مەملەكەتتىڭ جاڭا ساياسي باعىتى» اتتى جولداۋىندا: "بالا تاربيەلەۋ – بولاشاققا ەڭ ۇلكەن ينۆەستيتسيا. ءبىز بۇل ماسەلەگە وسىلاي قاراپ, بالالارعا جاقسى ءبىلىم بەرىپ, تاربيە بەرۋگە ۇمتىلۋىمىز كەرەك", – دەگەن ەدى. ەلباسىنىڭ تىكەلەي باستاماسىمەن بالالاردى مەكتەپكە دەيىنگى تاربيەمەن جانە وقىتۋمەن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى 2010-14 جىلدارعا جوسپارلانعان «بالاپان» باعدارلاماسى بۇلدىرشىندەر ءۇشىن بۇرىن-سوڭدى بولماعان يگىلىكتىڭ وزىنە اينالدى. مەكتەپكە دەيىنگى مەكەمەلەردىڭ جاڭا سيپاتتا دامۋىنا سارا جول سالعان «بالاپان» باعدارلاماسى تۇتاس ەلدە تۇلەي باستادى. الايدا, سىرداعى سەرپىلىستىڭ ءجونى وزگەلەردەن بولەك بولدى. وبلىس باسشىسىنىڭ تاباندىلىعىنىڭ ارقاسىندا مەملەكەت پەن جەكەمەنشىك اراسىنداعى ارىپتەستىك ۇيلەسكەن ۇندەستىك تاپتى. ءسويتىپ, ناتيجەلى جۇمىستار جۇزەگە اسا باستادى. ءبىزدىڭ وبلىس رەسپۋبليكادا العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ, 2015 جىلى 3-6 جاس ارالىعىنداعى بالالاردى مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىمەن 100 % قامتىدى. وسى ورايدا وبلىسىمىزدا ورنى ەرەكشە قارماقشى اۋدانىندا اتقارىلعان يگى ىستەرگە توقتالايىق. بۇگىنگى تاڭدا اۋداندا 27 بالاباقشا جانە 26 شاعىن ورتالىقتا 3330 ءبۇلدىرشىن تاربيەلەنۋدە. كەنت ورتالىعىنداعى 90 ورىندىق №20 «تولعاناي», تورەتام كەنتىندە №22 «گاۋحارتاس», اقاي اۋلىندا 280 ورىندىق «بالدىرعان» بالاباقشالار مەملەكەت باسشىسىنىڭ «بالاپان» باعدارلاماسى اياسىندا سالىنىپ, حالىق يگىلىگىنە بەرىلدى. «بالاپان» باعدارلاماسى ءبىر مەزەتتىك ەمەس, ومىرلىك ءمان-ماڭىزى بار جوبا. ەلباسىنىڭ ەل كوڭىلىنەن شىققان مىندەتتەمەسىنىڭ تالاپقا ساي جانە ساپالى ورىندالۋىن وبلىس, اۋدان اكىمدەرى ءوزى جەكە جانە قاتاڭ قاداعالاپ, ناقتى تالاپتار قويىپ وتىر. سوڭعى ءۇش جىلدا جوسالى, اقاي جانە تورەتام اۋىلىندا ەۋروپالىق ۇلگىگە ساي سىيىمدىلىعى جوعارى جاڭا مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمدار نىسانى سالىنىپ, ىسكە قوسىلدى. ماسەلەن, اقاي اۋلىنداعى 280 ورىندىق №23 «بالدىرعان» بالاباقشاسىندا بالالارعا بۇگىنگى زامان تالابىنا ساي تاربيە جانە ءبىلىم بەرۋمەن قاتار ولاردىڭ دەنساۋلىعىن جاقسارتۋعا, شىڭداۋعا, سپورتتىق ويىنداردى ۇيرەتۋگە دە ەرەكشە ءمان بەرىلگەن. مەكەمە عيماراتىندا ادىستەمەلىك بولمەدەن باستاپ سپورت جانە مۋزىكا زالى, پسيحولوگ بولمەسى, تىلدەردى ۇيرەتۋگە ارنالعان ينتەراكتيۆتى بولمە, بەينەلەۋ ونەرى جانە مەديتسينالىق بلوك جۇمىس جاسايدى. بالالارعا قوزعالىس ورتاسىن قۇرۋدا بالاباقشا اۋلاسىندا سپورت الاڭى جاساقتالعان. ال تورەتام كەنتىندەگى №22 «گاۋھارتاس» بالاباقشاسىندا مۋزىكا, سپورت زالدارى, مەديتسينا بولمەسى, حورەوگرافيا, بەينەلەۋ ستۋدياسى, كومپيۋتەر كلاسى جۇمىس ىستەيدى. سونىمەن قاتار بالاباقشالاردا مەملەكەتتىك ءتىلدى دامىتۋ ناقتى قولعا الىنعان. قارماقشىداعى بالاباقشالار 100 پايىز تازا قازاق تىلىندە. كيەلى قورقىت بابا, جەر كىندىگى عارىش كەشەنى – بايقوڭىر ءبىزدىڭ ماقتانىشىمىز! سوڭعى جىلدارى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى مەن رەسەي فەدەراتسياسى ۇكىمەتى اراسىنداعى بايقوڭىر قالاسىنىڭ ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىن قازاقستانعا بەرۋ تۋرالى ماسكەۋ قالاسىندا وتكىزىلگەن كەلىسىمگە سايكەس بايقوڭىرداعى 280 ورىندىق 1 بالاباقشا جانە 6 مەكتەپ قازاقستاندىق ءبىلىم جۇيەسىنىڭ قاراماعىنا قايتارىلىپ, بۇرىن رەسەي ستاندارتتارى بويىنشا ءبىلىم بەرىلىپ كەلسە, ەندى قازاقستاندىق باعدارلاما بويىنشا ءبىلىم بەرىلۋدە. قارماقشىداعى بارلىق بالاباقشالار اعىمداعى, كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزىلدى. جوسالى كەنتىنەن 340 ورىندىق جەكەمەنشىك بالاباقشا اشۋ جوسپارلانسا, «بالاپان» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋ بارىسىندا ەكى 90 ورىندىق «ەرتوستىك», «ايگولەك» بالاباقشالارى 2017 جىلى سالىناتىن بولىپ, حالىقتى ۇلكەن قۋانىشقا بولەدى. قارماقشىدا قانشاما جەكەمەنشىك بالاباقشالار شاعىن ورتالىقتار اشىلۋدا. ءبىزدىڭ وڭىردە انالاردىڭ دۇنيەگە ۇرپاق اكەلۋى جىلدان-جىلعا ارتا تۇسۋدە. جاڭادان اشىلعان بالاباقشالار بىلىكتى ماماندارمەن قامتاماسىز ەتىلۋدە ەلباسى ءبىلىم سالاسىنىڭ الدىنا قاداۋ-قاداۋ ماسەلەلەر قويىپ وتىر. مەملەكەت باسشىسى ءۇش تۇعىرلى ءتىل ساياساتىن ەنگىزۋدى تاپسىردى. ءۇش تىلدە وقىتۋ زامان تالابى. كىشكەنتاي بالالار قاعىلەز كەلەدى. بالالار ءتىلدى تابيعي تۇردە تەز مەڭگەرەدى. قازىرگى بالالارعا ءبىلىم, تاربيە الۋعا بارلىق جاعداي جاسالعان. ءۇش ءتىلدى ەركىن مەڭگەرگەن, ءوز ءبىلىمىن ءتۇرلى سالاداعى قارىم-قاتىناس جاعدايىندا پايدالانا الاتىن ۇرپاق تاربيەلەۋ قاجەت. ويتكەنى ءبىز دامىپ كەلە جاتقان مەملەكەتپىز. ال, قازاق ءتىلى ەلباسى ايتقانداي تۇعىرى بيىك ءتىل. انا ءتىلىمىزدىڭ شوقتىعى ۇستەم بولىپ, قاسيەتى ارتا تۇسپەك. وسى تىلدەرمەن بىلىمدەردىڭ بارلىعىن بالالاردىڭ جۇرەگىنە انا ءتىلىمىز ارقىلى سىڭىرەمىز. ءبىزدىڭ الداعى ماقساتىمىز - ەلىمىزدىڭ تىرەگى بولىپ تابىلاتىن جاس ۇرپاققا ءتالىمدى تاربيە بەرىپ, ولاردى ساپالى بىلىممەن قارۋلاندىرۋ. وسى باعىتتا ايانباي جۇمىس ىستەي بەرەتىن بولامىز. ءبىزدىڭ № 3 «ەرتوستىك» بالاباقشا ۇجىمى 25 جىلدىڭ – 25 جارقىن جەتىستىگى تاقىرىبىندا 25 ءتۇرلى ءىس-شارا جاساپ جۇمىس جۇرگىزۋدە. تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ 25 جىلىنا ارناپ «ءبىلىمدى ەل – ماڭگىلىك ەل» تاقىرىبىندا اۋداندىق سەمينار وتكىزىپ ابايتانۋ ۇيىرمەسىندە اباي ولەڭدەرىنىڭ ەرەكشەلىگىن كورسەتسەك, بەينەلەۋ ونەرى ۇيىرمەسىندە بۇلدىرشىندەر «اۋىل تابيعاتى» تاقىرىبىندا سۋرەت سالدى, «ءبيشى بولام وسكەندە» ۇيىرمەسىندە قازاق ءبيىن ناسيحاتتادىق. «بالاپان» باعدارلاماسىنىڭ ويداعىداي جۇزەگە اسىپ جاتقانى ءبارىمىز ءۇشىن دە ۇلكەن قۋانىش. بۇل باعدارلامانىڭ بارشا ءبىلىم سالاسىندا قىزمەت اتقارىپ جاتقان مامانداردىڭ الدىنا قويىپ وتىرعان ماقساتى ايقىن. ورتاق ماقساتتا جۇمىلا جۇمىس ىستەپ, ۇيىمشىلدىقتىڭ ارقاسىندا ۇلتتىق رۋحى بيىك بۇلدىرشىندەر تاربيەلەيمىز, بولاشاققا ۇلكەن سەنىممەن قارايمىز. ۇرپاق تاربيەسى – ۇلت بولاشاعى ءۇشىن كيەلى قارماقشى اۋدانى ەلباسى تاپسىرمالارىن بارىنشا جىلدام, ءارى ساپالى ورىنداپ جاتىر دەۋگە تولىق نەگىز بار. ايتكۇل ابجاليەۆا, №3 «ەرتوستىك» بالاباقشاسىنىڭ باسشىسى قىزىلوردا وبلىسى, قارماقشى اۋدانى, جوسالى كەنتى