22 قاراشا, 2016

شىرقاۋ بيىكتەگى گۇل

390 رەت
كورسەتىلدى
7 مين
وقۋ ءۇشىن
21-11-16-galbadrah-2موڭعول تىلىنەن اۋدارعاندا, «وتگونتسەتسەگ» دەگەن ءسوز «كەنجەگۇل» دەگەن ۇعىمدى بىلدىرەدى. بۇل – ءبىزدىڭ بۇگىنگى كەيىپكەرىمىزدىڭ ەسىمى. ال گالبادراح – ونىڭ اكەسىنىڭ اتى. مىنە, اسا جەڭىل سالماقتا تاتامي تورىندە قارسىلاسىنا قارشىعاداي شۇيىلەتىن وسى شاعىن دەنەلى قىز بيىلعى جازدا قازاقستان قۇراماسىنا ريوداعى ەڭ ءبىرىنشى مەدالدى الىپ بەرىپ, قولا جۇلدەگەر اتانىپ, ءبىر ەرلەسە, تاياۋدا جىلدىڭ الەمدەگى ەڭ ۇزدىك دزيۋدوشىسى تانىلىپ, تاعى دا ءبىر بيىك بەلەستەن كورىندى. ءبىز وتگونتسەتسەگتىڭ وسى قۇرمەتكە ابدەن لايىق ەكەنىن ريو-دە-جانەيرودا كوز جەتكىزىپ ەدىك. ول 2014 جىلى الەم چەمپيونى بولعان جاپون قىزى امي كوندونى ەكى رەت جەردەن ج ۇلىپ الىپ, شالقايا بەرە كەۋدەسىنەن اسىرا لاقتىردى. اتاعىنان ات ۇركەتىن باسەكەلەسى سوندا بۇعان توقتى-تورىمداي دا قايرات كورسەتە الماعان. سول الاپات ايقاس ەسىڭە تۇسسە, توبە قۇيقاڭ ءالى دە شىمىرلايدى. العاشقى لاقتىرعانىندا ۆازاري الدى. قازاقشالاعاندا –  جارتىلاي جەڭىس. ەكىنشى لاقتىرعاندا, جانى ىشقىنعان اككى امي قولىن جەرگە تىرەپ, اۋپىرىممەن امان كەتتى. ايتپەسە, ءبىزدىڭ قىزعا يپپون-تازا جەڭىسى بەرىلىپ, فينالعا ات ويناتىپ كىرەر ەدى. بارىنە كىنالى ءوزى. جارىس اياقتاۋعا 40 سەكۋند قالعاندا, ءادىس جاساماق بولىپ, كوندونىڭ استىنا ءتۇستى... وسى جەردە وقيعاعا ءسال شەگىنىس جاساساق. 1992 جىلى ۋلان-باتوردا تۋعان وتگونتسەتسەگتىڭ موڭعوليادا اسا كوپ جولى بولمادى. جيىرمادان ەندى اسقان قارا قىزدىڭ الدىندا «ابىلاي اسپاس سارى بەل» بولىپ وتانداسى, الەمدىك رەيتينگتە كوش باستاۋشى ۋرانتسەتسەگ مۋنحبات تۇردى. ەل ىشىندەگى جارىستاردا مۋنحبات اپكەسى گالبادراحتى تى­پىر ەتكىزبەدى. سوسىن ەسىل-دەرتى سپورتتىڭ ەڭ اسقار تاۋى – وليم­پيا ويىندارىنا قاتىسۋ بول­عان قىز باعىن وزگە ەلدە سىناپ كورۋدى ويلاي باستاعان. «ىزدەگەنگە – سۇراعان», 2015 جىلى قازاقستان مەن موڭعوليا قۇرامالارى ءبىر­لەسكەن وقۋ-جاتتىعۋ وتكىزەدى. سون­دا مۋنحباتتان وزگەنى قوعاداي جاپى­رىپ جۇرگەن بالۋانعا ءبىزدىڭ باپ­كەرلەردىڭ كوزى تۇسەدى. سودان سوڭ گالبادراح قازاقستان دزيۋدو فەدەراتسياسىنىڭ شاقىرۋىن قابىل الىپ, جاتتىعۋىن شىمكەنتتە جال­عاستىرادى. بىراق وسى تۇستا, قىرسىق دەيسىز بە, قالاي دەيسىز, حالىقارالىق دزيۋدو فەدەراتسياسىنىڭ ەرەجەسى بويىنشا وتگونتسەتسەگتىڭ 2013-2015 جىلدارى جيناعان بارلىق ۇپايلارى نولگە اينالادى. سون­دىق­تان ريو-دە-جانەيرو وليم­پياداسىنا جولداما الۋ ءۇشىن وعان ءبارىن باسىنان باستاپ, وننان استام حالىقارالىق جارىستا جۇلدەگە ىلىگىپ, ۇپاي جيناۋ كەرەك بولدى. وبالى كانى, وسى كەزدەن بەرى قازاقستان دزيۋدو فەدەراتسيا­سى مەن وڭتۇستىك قازاقستان سپورت جانە دەنە شىنىقتىرۋ باس­­قارماسى وتگونتسەتسەگتى ءبىر جارىس­تان قالدىرمايدى. قايراتتى قىز 48 كيلودا 14 حالىقارالىق جارىستىڭ 10-ىندا جاسىنداي جار­قىلداپ, جۇلدە الادى. قىزىق بولعاندا, سول سايىستاردا موڭعول جەرىندە جالىنا قول اپارتپاعان ۋرانتسەتسەگ مۋنحباتپەن ءۇش رەت كەزدەسىپ, ۇشەۋىندە دە اپكەسىنە بىلەگىن تىستەتىپ كەتەدى. كەشە عانا الەمدىك رەيتينگتە توعىزىنشى ورىندا جۇرگەن, موڭعوليادا وليمپياداعا قاتىسۋ­دان ءۇمىتى ۇزىلگەن وتگونتسەتسەگ قا­زاق­ستان ازاماتتىعىن العاسىن قا­لاي داڭقتى بالۋانعا اينالدى؟! ءبىز وسى سۇراقتى وبلىستىق سپورت جانە دەنە شىنىقتىرۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى الىبەك نۇرتاەۆقا توتەلەي قويعانبىز. – گالبادراح – وتە تالانتتى دزيۋدوشى, – دەيدى الىبەك نۇرباي ۇلى. – باپ­كەرى دە ءوز ىسىنە قۇلاي بەرىلگەن جان. جاتتىعۋدا قانشا جۇكتەمە بەردى, بالۋان قالاي قابىلدادى, قان قىسىمىندا قانداي وزگەرىستەر بولدى, – ءبارىن ءوز قۇرالدارىمەن ولشەپ وتىرادى. جاتتىعۋدان دەمالىس العان كەزەڭگە دەيىن ءار سەكۋندىن باقىلايدى دەسەم, ەشبىر جالعاندىعى جوق. جانى – شاكىرتىنىڭ ۇستىندە. مەن ءوز باسىم مۇنداي باپكەر كورگەن ەمەسپىن. ونىڭ تاكتيكالىق-تەحنيكالىق دايىن­دىعىن ءوز باپكەرلەرىمىزگە ايتىپ, ۇلگى الۋىن قاداعالاپ وتىرامىن. – گالبادراحقا ريوعا دايىندالۋ ءۇشىن وتە مىقتى سپاررينگ-قارسىلاس كەرەك بولدى. سامبو كۇرەسىنەن جاسوسپىرىمدەر, جاستار اراسىنداعى ءۇش دۇركىن الەم چەم­پيون­ى, دزيۋدودان وليمپيا ويىن­دارىندا ۇزدىك بەستىككە كىرگەن, تەحنيكالىق ارسەنالى مىقتى بازاربەك دونبايدى بىلەسىز. ول سونىمەن قاتار, دزيۋدودان رەس­پۋبليكاداعى بىلىكتى باپكەرلەر ساناتىندا. قازاقستان دزيۋدو قۇراماسىنداعى وقۋ-جاتتىعۋ جيىنى­نا وسى ارتىقشىلىقتاردى قوس­قاندا, از عانا ۋاقىتتا گال­بادراح الەمدەگى ەڭ مىقتى بالۋان­دار قاتارىنا كوتەرىلدى. جىلعا جەتپەس ۋاقىتتا مۇمكىن بولعان جارىستاردىڭ بارىنە جىبەردىك. بارعان جەرىنەن بوس قايتقان جوق. ءبىز وعان ريزامىز, – دەيدى ول. وليمپيادا الدىنداعى بريفينگتە گالبادراح: «ماعان ريودا ەڭ باستى قارسىلاس ۋرانتسەتسەگ مۋنح­بات بولادى. سونداي-اق, 2014 جىلى الەم چەمپيونى امي كوندومەن, 2015 جىلعى الەم چەمپيونى, ارگەنتينالىق پاۋلا پارەتومەن, لوندون وليمپياداسىنىڭ چەمپيونى, برازيليالىق سارا مەنەزەسپەن جولىم قيىساتىندىعى انىق. قازاقستانعا كەلىپ, وليمپيا ويىن­دارىنا قاتىسۋ جونىندەگى ارمانىما جەتتىم. ەندى مەنىمەن كۇرەسۋ وسىلاردىڭ ەشقايسىسىنا دا وڭاي بولمايدى», دەگەن. برازيليادان كەلگەن سوڭ ۇلتتىق قۇراماداعى سپورت­شى­لارعا دەمالىس بەرىلدى. بىراق ءۇش قارعىپ سەكىرۋدە ءۇش وليم­پيادادا قازاق­ستان قور­جىنىنا ءبىر التىن, ەكى قولا مەدال سالعان ولگا رىپاكوۆا مەن وت­گونتسەتسەگ گالبادراح بىردەن جات­تىعۋعا كىرىستى. دزيۋدوشى قىز باپكەرى ەنحبااتار داشجامتسپەن اقىلداسا كەلىپ, ابۋ-دابيدەگى «Grand Slam» تۋرنيرىنە قاتىس­قان. ماقساتشىل قىز ءۇش كەزدە­سۋىن دە تاماشا وتكىزىپ, الەمدەگى بەدەلدى ءتۋرنيردىڭ جەڭىمپازى اتاندى. ءسويتتى دە, الەمدىك رەيتينگتە ءبىرىنشى ورىنعا كوتەرىلدى. ەكىنشى ورىندى لوندون وليم­پياداسىنىڭ چەمپيونى, ريو وليم­پياداسىنىڭ قولا ءجۇل­دەگەرى, 78 كيلودان اۋىر سالماقتا ەكى دۇركىن الەم چەمپيو­نى, كۋبا­لىق ورتيز يداليز السا, ءۇشىنشى ورىندى 78 كيلودا ەكى وليمپيا ويىندارىندا التىن جۇلدەگەر اتانعان, الەم چەمپيونى دەگەن اتاعى جانە بار امەريكالىق كەي­لا حارريسون يەلەندى. – مەنى كوپ جۇرت ريو وليم­پياداسىنان كەيىن موڭعولياعا كەتىپ قالادى دەپ ويلادى, – دەيدى گالبادراح. – ولاي ەمەس. مەن قازاقستاننىڭ ازاماتىمىن. وسى ەلدە ارمانىما جەتتىم. ەندىگى ماق­ساتىم – قازاقستان اتىنان 2020 جىلعى وليمپيا ويىندارىنا ق­اتىسۋ. قازىر سوعان دايىندالىپ جاتىرمىن. ايتقانداي, كۇنى كەشە قىزىل­ور­دادا وتكەن قازاقستان چەمپيوناتىندا توپ جارعان وتگونتسەتسەگتى مۇندا تاعى ءبىر جاقسى جاڭالىق كۇتىپ تۇردى. وعان «قازاقستانعا ەڭبەگى سىڭگەن سپورتشى» اتاعى بەرىلىپ, وسىندا قۇجاتى تابىس ەتىلدى. باقتيار تايجان, «ەگەمەن قازاقستان» شىمكەنت
سوڭعى جاڭالىقتار