بيىل 25 جىلدىعى اتالعالى وتىرعان تاۋەلسىزدىككە قول جەتكىزبەي تۇرىپ, سەمەي يادرولىق سىناق پوليگونىن جابۋ سەكىلدى باتىل شەشىم قابىلداۋ ەكى باسشىنىڭ ءبىرىنىڭ قولىنان كەلە بەرمەسە كەرەك. جاقىندا ەلوردامىزدا ادامزات ءۇشىن اجداھا اپانىنا اينالعان اتوم ارانىنىڭ جابىلۋىنا وراي حالىقارالىق جيىن ءوتتى. بۇل باسقوسۋدىڭ قازاقستاننىڭ كۇللى الەمگە قوزعاۋ سالىپ, باستاما ەتىپ كوتەرگەن «يادرولىق قارۋسىز الەم قۇرۋ» جوباسى شەڭبەرىندە وتكىزىلگەنىنەن حاباردارمىز.
جالپى, سەمەي سىناق الاڭىن جابۋ – ەلباسىنىڭ حالىقتىڭ رياسىز ىقىلاسىن ەنشىلەگەن تاعدىرشەشتى شەشىمى بولدى. مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ استاناداعى كونفەرەنتسيادا ايتقانداي, 40 جىلدا 500-گە جۋىق يادرولىق جارىلىستى باستان وتكەرىپپىز. بۇل – ادامزاتتىق قىلمىس دەر ەدىم. مىنە, وسى سىناقتاردىڭ رادياتسيالىق زاۋالى مەن سالدارىن ءوڭىرىمىزدىڭ تۇرعىندارى ءالى تارتىپ كەلەدى. سەمەي وڭىرىنەن بولەك, وسكەمەندە دە اتالعان اتوم جارىلىستارىنىڭ ساۋلەسىن العان ادامدار كوپ تۇرادى. كۇن سايىن سان ناۋقاسپەن سويلەسەمىز. باسىم بولىگىنىڭ دەنساۋلىعىنا سىرتقى قورشاعان ورتانىڭ اسەرى بايقالادى. ونىڭ ىشىندە سەمەي سىناق پوليگونىنىڭ زاردابىن اينالىپ وتە المايمىز. ويتكەنى, اۋرۋدىڭ وشاعىن ىزدەۋ بارىسىندا, ەمدەلۋشىمەن اڭگىمەلەسە كەلە, ونىڭ رادياتسيا راديۋسىنا ەنەتىن اۋماقتا تۋىپ-وسكەنىن, ەڭبەك ەتكەنىن انىقتاۋ قيىن ەمەس.
وسى ورايدا مەملەكەتىمىز حالىقتىڭ دەنساۋلىعىن الدىڭعى ورىنعا قوياتىنىن ايتقىم كەلەدى. ايتالىق, قازىر «سالاماتتى قازاقستان» باعدارلاماسى اياسىندا تۇرعىنداردى سكرينينگتىك تەكسەرۋدەن وتكىزەمىز. بۇل اۋرۋدىڭ كوزىن باستاپقى كەزەڭىندە انىقتاۋعا ءمۇمكىندىك بەرەدى. ادامداردىڭ 10-15 پايىزى ءوزىنىڭ دەنساۋلىعىندا كىنارات بار ەكەنىن بىلە بەرمەيدى. سكرينينگتىك تەكسەرۋ بارىسىندا وسى كىناراتتى انىقتايمىز. حالىق سوڭعى ۋاقىتتا سكرينينگكە ۇيرەنىپ كەلەدى. مەديتسينالىق مەكەمەلەر مەن كاسىپورىندار سكرينينگتىك تەكسەرۋدەن وتكىزۋگە ۋاقىت ءبولۋ ءجونىندە ارنايى مەموراندۋم قابىلدايدى. سوندىقتان, سكرينينگتىك تەكسەرۋدەن وتۋگە مەكەمەلەر مەن ۇيىمدار تىكەلەي جاعداي جاساۋى كەرەك. سوڭعى جىلدارى وڭىرىمىزدە راديولوگيالىق ورتالىق پەن وڭالتۋ ورتالىقتارى قۇرىلىپ جاتىر. بۇل دا وسى زۇلمات جارىلىستاردىڭ سالدارىن جويۋعا باعىتتالعان مەملەكەتتىڭ قامقورلىعى دەپ بىلەمىز.
جالپى, قازاقستاننىڭ يادرولىق ارسەنالدان ەرىكتى تۇردە باس تارتۋى باتىل بەتبۇرىستارعا باستاعانى انىق. بۇگىندە بەيبىتشىلىكتىڭ جاقتاۋشىسىنا, يادرولىق قارۋسىزدانۋعا ۇندەيتىن مەملەكەتكە اينالدىق. نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى ايتقانداي, الەم ەلدەرى قازاقستاننىڭ ۇسىنىسى نەگىزىندە سەمەي سىناق الاڭىنىڭ جابىلعان كۇنىنە وراي 29 تامىزدى يادرولىق سىناقتارعا قارسى حالىقارالىق ءىس-قيمىل كۇنى رەتىندە اتاپ وتە باستادى. ەلباسىنىڭ «الەم. ءححى عاسىر» اتتى مانيفەسىندە دە بۇل باعىتتاعى قادامدار ناقتى سارالاندى. بۇگىندە مانيفەست الەمدىك بەيبىتشىلىكتىڭ باعدارى بولعان قۇجاتقا اينالىپ وتىر.
سۆەتلانا جاۋعاشاروۆا,
وسكەمەن قالاسى, سولجاعالاۋلىق
ەمحانا تەراپيا ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى,
گاستروەنتەرولوگ
وسكەمەن
بيىل 25 جىلدىعى اتالعالى وتىرعان تاۋەلسىزدىككە قول جەتكىزبەي تۇرىپ, سەمەي يادرولىق سىناق پوليگونىن جابۋ سەكىلدى باتىل شەشىم قابىلداۋ ەكى باسشىنىڭ ءبىرىنىڭ قولىنان كەلە بەرمەسە كەرەك. جاقىندا ەلوردامىزدا ادامزات ءۇشىن اجداھا اپانىنا اينالعان اتوم ارانىنىڭ جابىلۋىنا وراي حالىقارالىق جيىن ءوتتى. بۇل باسقوسۋدىڭ قازاقستاننىڭ كۇللى الەمگە قوزعاۋ سالىپ, باستاما ەتىپ كوتەرگەن «يادرولىق قارۋسىز الەم قۇرۋ» جوباسى شەڭبەرىندە وتكىزىلگەنىنەن حاباردارمىز.
جالپى, سەمەي سىناق الاڭىن جابۋ – ەلباسىنىڭ حالىقتىڭ رياسىز ىقىلاسىن ەنشىلەگەن تاعدىرشەشتى شەشىمى بولدى. مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ استاناداعى كونفەرەنتسيادا ايتقانداي, 40 جىلدا 500-گە جۋىق يادرولىق جارىلىستى باستان وتكەرىپپىز. بۇل – ادامزاتتىق قىلمىس دەر ەدىم. مىنە, وسى سىناقتاردىڭ رادياتسيالىق زاۋالى مەن سالدارىن ءوڭىرىمىزدىڭ تۇرعىندارى ءالى تارتىپ كەلەدى. سەمەي وڭىرىنەن بولەك, وسكەمەندە دە اتالعان اتوم جارىلىستارىنىڭ ساۋلەسىن العان ادامدار كوپ تۇرادى. كۇن سايىن سان ناۋقاسپەن سويلەسەمىز. باسىم بولىگىنىڭ دەنساۋلىعىنا سىرتقى قورشاعان ورتانىڭ اسەرى بايقالادى. ونىڭ ىشىندە سەمەي سىناق پوليگونىنىڭ زاردابىن اينالىپ وتە المايمىز. ويتكەنى, اۋرۋدىڭ وشاعىن ىزدەۋ بارىسىندا, ەمدەلۋشىمەن اڭگىمەلەسە كەلە, ونىڭ رادياتسيا راديۋسىنا ەنەتىن اۋماقتا تۋىپ-وسكەنىن, ەڭبەك ەتكەنىن انىقتاۋ قيىن ەمەس.
وسى ورايدا مەملەكەتىمىز حالىقتىڭ دەنساۋلىعىن الدىڭعى ورىنعا قوياتىنىن ايتقىم كەلەدى. ايتالىق, قازىر «سالاماتتى قازاقستان» باعدارلاماسى اياسىندا تۇرعىنداردى سكرينينگتىك تەكسەرۋدەن وتكىزەمىز. بۇل اۋرۋدىڭ كوزىن باستاپقى كەزەڭىندە انىقتاۋعا ءمۇمكىندىك بەرەدى. ادامداردىڭ 10-15 پايىزى ءوزىنىڭ دەنساۋلىعىندا كىنارات بار ەكەنىن بىلە بەرمەيدى. سكرينينگتىك تەكسەرۋ بارىسىندا وسى كىناراتتى انىقتايمىز. حالىق سوڭعى ۋاقىتتا سكرينينگكە ۇيرەنىپ كەلەدى. مەديتسينالىق مەكەمەلەر مەن كاسىپورىندار سكرينينگتىك تەكسەرۋدەن وتكىزۋگە ۋاقىت ءبولۋ ءجونىندە ارنايى مەموراندۋم قابىلدايدى. سوندىقتان, سكرينينگتىك تەكسەرۋدەن وتۋگە مەكەمەلەر مەن ۇيىمدار تىكەلەي جاعداي جاساۋى كەرەك. سوڭعى جىلدارى وڭىرىمىزدە راديولوگيالىق ورتالىق پەن وڭالتۋ ورتالىقتارى قۇرىلىپ جاتىر. بۇل دا وسى زۇلمات جارىلىستاردىڭ سالدارىن جويۋعا باعىتتالعان مەملەكەتتىڭ قامقورلىعى دەپ بىلەمىز.
جالپى, قازاقستاننىڭ يادرولىق ارسەنالدان ەرىكتى تۇردە باس تارتۋى باتىل بەتبۇرىستارعا باستاعانى انىق. بۇگىندە بەيبىتشىلىكتىڭ جاقتاۋشىسىنا, يادرولىق قارۋسىزدانۋعا ۇندەيتىن مەملەكەتكە اينالدىق. نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى ايتقانداي, الەم ەلدەرى قازاقستاننىڭ ۇسىنىسى نەگىزىندە سەمەي سىناق الاڭىنىڭ جابىلعان كۇنىنە وراي 29 تامىزدى يادرولىق سىناقتارعا قارسى حالىقارالىق ءىس-قيمىل كۇنى رەتىندە اتاپ وتە باستادى. ەلباسىنىڭ «الەم. ءححى عاسىر» اتتى مانيفەسىندە دە بۇل باعىتتاعى قادامدار ناقتى سارالاندى. بۇگىندە مانيفەست الەمدىك بەيبىتشىلىكتىڭ باعدارى بولعان قۇجاتقا اينالىپ وتىر.
سۆەتلانا جاۋعاشاروۆا,
وسكەمەن قالاسى, سولجاعالاۋلىق
ەمحانا تەراپيا ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى,
گاستروەنتەرولوگ
وسكەمەن
كوكتەمگى ەگىسكە دايىندىق پىسىقتالدى
قوعام • بۇگىن, 00:07
يندونەزيا ەلشىسى ورالدىق عالىمدارمەن كەزدەستى
عىلىم • كەشە
بالاباقشالاردا تسيفرلىق باقىلاۋ تاجىريبەسى جۇرگىزىلىپ جاتىر
ايماقتار • كەشە
ەلىمىزدىڭ بەس وڭىرىندە سۋ تاسقىنى قاۋپى جوعارى
قازاقستان • كەشە
40 گرادۋسقا دەيىن اياز: ەلىمىزگە اركتيكالىق سۋىق كەلەدى
اۋا رايى • كەشە
استانا اۋەجايىنىڭ ۇشۋ-قونۋ جولاعى ۋاقىتشا جابىلادى
ەلوردا • كەشە
الەمدىك ەكونوميكانىڭ جاڭا كارتاسى: قازاقستان قاي ورىندا؟
ەكونوميكا • كەشە