نۇرلى جۇرەك يەسى ەدى

ءيا, ءبارى دە ءبىر اللانىڭ ءىسى دەيمىز... دەگەنمەن دە, ارامىزدان شوقتىعى بيىك تۇلعالار, ونىڭ ىشىندە عالىمدار كەتكەندە... الارىنان بەرەرى ءالى دە كوپ ەدى دەپ, جۇرەگىمىز قارس ايىرىلىپ, وكىنەتىنىمىز راس! بۇكىل سانالى عۇمىرىن اسكەري عىلىم جولىنا سارپ ەتكەن پولكوۆنيك قانات تولەڭگىتوۆتى ەسكە العاندا كوز الدىمىزعا تەك ونىڭ جاقسىلىقتى جار سالىپ ءجۇ­رەتىن اقپەيىل مىنەزى مەن اعالىق قامقورلىعى كەلەدى. سۇم اجالعا كىم اراشا بولعان؟! جازمىشتان وزمىش جوق. اياۋلى ارىسىمىزدىڭ ومىردەن وتكەنىنە دە ءبىراز ۋاقىت بولىپتى. قانات فايزراحمان ۇلى ءتىرى بولعاندا 45 دەگەن كەمەل جاسقا كەلىپ, اينالاسىن نۇرعا بولەپ وتىرار ما ەدى؟! اتتەڭ... «ءولدى دەۋگە بولا ما, ايتىڭ­دارشى, ولمەيتۇعىن ارتىنا ءسوز قالدىرعان», – دەپ اباي دانا ايتقانداي, كەلەر ۇرپاققا ازبايتىن اسىل سوزدەرىن مۇرا ەتكەن ادال ازاماتتىڭ سۇڭعاق بويى مەن قاشان كورسەڭ دە ك ۇلىمدەپ جۇرەتىن قاعىلەز بەينەسى ونى بىلەتىندەردىڭ جۇرەگىندە ءاردايىم ساقتالارى داۋسىز. ول 1971 جىلى 27 مامىردا شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ ءۇر­جار اۋدانىنداعى قاراتال اۋىلىندا دۇنيەگە كەلدى. 1988-1993 جىلدارى الماتىداعى قازاق اۋىل شارۋاشىلىعى ينستيتۋتىندا ينجەنەر-پەداگوگ ماماندىعى بويىنشا ءبىلىم الىپ, كەيىن وسى وقۋ ورنىنىڭ اسپيرانتۋراسىن ءتامامدادى. جاڭاشىلدىققا جانى ىنتىق عالىم كوپ ۋاقىت وتپەي كانديداتتىعىن قورعادى. اتا-انانىڭ ۇلاعاتتى ۇستازدىق جولىن جالعاستىرىپ, ستۋدەنتتەرگە ساباق بەردى. 1998 جىلدان باستاپ قانە­كەڭ سول تۇستاعى قازاقستان رەس­پۋبليكاسىنىڭ ىشكى اسكەرىنە, بۇگىنگى ۇلتتىق ۇلانعا قىزمەتكە قابىلدانىپ, اسكەري عىلىمعا تەرەڭ دەن قويىپ, قاربالاس قىزمەتىنە قاراماستان, ىزدەنىمپازدىعىنا, شىعارماشىلىق شابىتىنا شابىت قوسىپ, عىلىمي جۇمىستارمەن بەلسەنە اينالىستى. كەيىن پولكوۆنيك تولەڭگىتوۆكە ءىىم ىشكى اسكەرلەر كوميتەتىنىڭ جاۋىنگەرلىك دايارلىق باسقارماسىندا عىلىمي جۇمىستاردى جولعا قويۋ سەنىپ تاپسىرىلدى. شىنتۋايتىندا, قانەكەڭنىڭ ارقاسىندا اتقارىلعان عىلىمي ىستەردىڭ اۋقىمى دا وتە زور بولدى. جاۋىنگەرلىك دايارلىق باسقارماسىندا وقۋ جانە عىلىمي جۇمىستار ءبولىمىنىڭ ىرگەسى ونىڭ ماڭدايتەرىمەن قالانعانى انىق. وعان عالىم ءومىرىنىڭ سوڭىنا دەيىن باسشىلىق جاسادى. ۇلتتىق قورعانىس ۋنيۆەرسيتەتىندە ۇلتتىق ۇلان فاكۋلتەتىنىڭ اشىلۋىنا دا ولشەۋسىز ۇلەس قوستى. قانات فايزراحمان ۇلىنىڭ ءبىتىم-بولمىسى ناعىز قازاققا ءتان ەدى, تابيعاتىندا جالعاندىق, جاعىمپازدىققا بوي الدىرمايتىن, جۇرەگى ۇنەمى ەلىم-جۇرتىم دەپ سوعاتىن ءور رۋحتى ازامات-تىن. باسپادان جارىق كورگەن ءاربىر دۇنيەسى ءۇشىن بالاشا قۋانىپ, ءماز-مەيرام بولۋشى ەدى. ول پەداگوگيكا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, پروفەسسور, قازاقستان اسكەري عىلىم اكادەمياسىنىڭ كوررەسپوندەنت-مۇشەسى, رەسەي فەدەراتسياسى اسكەري عىلىمدار اكادەمياسىنىڭ كوررەسپوندەنت-مۇشەسى, قازاقستان پەداگوگيكا عىلىمدارى اكادەمياسىنىڭ اكا­دەميگى سىندى اتاعى مەن ابىرويى اسپانداعان مارتەبەلى اتاقتار مەن قۇرمەت بەلگىلەرىنىڭ يەگەرى بولاتىن. قولعا العان سالاسىنىڭ ءۇن-ۇڭعىماسىن تەرەڭ زەرتتەۋگە تالپىنۋ, جىل وزدىرماي جاڭا دۇنيەلەردى تۋدىرۋ – شىنايى عالىمعا عانا ءتان قاسيەت. قانات فايزراحمان ۇلى اسكەري عىلىمدار سالاسىنا ارنالعان ونداعان مونوگرافيا مەن وقۋلىقتاردىڭ اۆتورى. بۇدان بولەك, عالىم جۇزگە جۋىق عىلىمي ماقالا جازىپ, كوپتەگەن دوكتورانتتاردى دايىندادى. پروفەسسور تولەڭگىتوۆ رەسەي, تۇركيا, ورتالىق ازيا ەلدەرىندە وتكەن حالىقارالىق جانە رەسپۋبليكالىق عىلىمي-تەوريالىق كونفەرەنتسيالارعا قاتىسىپ, وزەكتى ماسەلەلەر ءتوڭى­رەگىندە وي قوزعاپ, اسكەري عى­لىمنىڭ تىڭ تاقىرىپتارىنا ارقاۋ بولار ءماندى دە مازمۇندى باياندامالار جاسادى. اسىل ازامات اۋلەتىنىڭ اس­قار تاۋى بولاتىن. زايىبى ەرا مۇ­حامەدجانقىزى دا سانالى عۇمىرىن قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى سالاسىنا ارناپ, نازىك يىعىمەن لەيتەنانتتان پولكوۆنيككە دەيىنگى اسقارالى اسۋلى جولدىڭ جۇگىن ەڭسەرگەن قازاقتىڭ پولكوۆنيك شەنىندەگى ساناۋلى قىزدارىنىڭ ءبىرى. بۇگىندە ۇلتتىق ۇلاننىڭ اسكەري پوليتسيا باسقارماسىندا ابىرويلى قىزمەت ەتىپ كەلەدى. «ورنىندا بار وڭالار» دەيدى. وتكەن جازدا پولكوۆنيكتەر وتباسىنىڭ تۇڭعىشى, ءۇش ۇلدىڭ ۇلكەنى, ادىلەت تۇركيانىڭ قۇرلىق اسكەرلەرى اكادەمياسىنا وقۋعا ءتۇستى. مىنە, ۇرپاقتان-ۇرپاققا اۋىسقان جاۋىنگەرلىك جولدىڭ ساباقتاستىعى دەگەن وسى. تۋما تالانت, دارىندى ازامات, سۇيىكتى ىسىنە ايانباي قىزمەت ەتكەن كورنەكتى عالىم قانات فايزراحمان ۇلىنىڭ عاسىرلارعا جالعاساتىن ەكىنشى عۇمىرى ەندى باس­تالدى. ءبىرتۋار ازاماتتىڭ ەڭبەكتەرىن زەردەلەپ, زەرتتەۋ ەندى وسكەلەڭ ۇرپاق ەنشىسىندە. اسىل ازاماتتىڭ رۋحى ءجانناتتا, توپى­راعى تورقا, يمانى سالاۋات بولسىن! ەسكە الۋشى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق ۇلانى باس قولباسشىلىعىنىڭ جەكە قۇرامى