قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە بالانىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى
1-باپ. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مىنا زاڭنامالىق اكتىلەرىنە وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزىلسىن:
1. 2009 جىلعى 18 قىركۇيەكتەگi «حالىق دەنساۋلىعى جانە دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسi تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كودەكسiنە (قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتiنiڭ جارشىسى, 2009 ج., №20-21, 89-قۇجات; 2010 ج., №5, 23-قۇجات; №7, 32-قۇجات; №15, 71-قۇجات; №24, 149, 152-قۇجاتتار; 2011 ج., №1, 2, 3-قۇجاتتار; №2, 21-قۇجات; №11, 102-قۇجات; №12, 111-قۇجات; №17, 136-قۇجات; №21, 161-قۇجات; 2012 ج., №1, 5-قۇجات; №3, 26-قۇجات; №4, 32-قۇجات; №8, 64-قۇجات; №12, 83-قۇجات; №14, 92, 95-قۇجاتتار; №15, 97-قۇجات; №21-22, 124-قۇجات; 2013 ج., №1, 3-قۇجات; №5-6, 30-قۇجات; №7, 36-قۇجات; №9, 51-قۇجات; №12, 57-قۇجات; №13, 62-قۇجات; №14, 72, 75-قۇجاتتار; №16, 83-قۇجات; 2014 ج., №1, 4-قۇجات; №7, 37-قۇجات; №10, 52-قۇجات; №11, 65-قۇجات; №14, 84, 86-قۇجاتتار; №16, 90-قۇجات; №19-I, 19-II, 96-قۇجات; №21, 122-قۇجات; №23, 143-قۇجات; 2015 ج., №1, 2-قۇجات; №7, 33-قۇجات; №10, 50-قۇجات; №19-II, 102-قۇجات; №20-IV, 113-قۇجات; №20-VII, 115-قۇجات; №22-I, 143-قۇجات; №22-V, 156-قۇجات; №23-II, 170-قۇجات):
1) مازمۇنى مىناداي مازمۇنداعى 103-1-باپتىڭ تاقىرىبىمەن تولىقتىرىلسىن:
«103-1-باپ. حيميالىق كاستراتسيالاۋ»;
2) 95-باپتىڭ 4-تارماعى 5) تارماقشاسىنداعى «نەگىزدەر بولعان كەزدە جول بەرىلەدى.» دەگەن سوزدەر «نەگىزدەر بولعان كەزدە;» دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلىپ, مىناداي مازمۇنداعى 6) تارماقشامەن تولىقتىرىلسىن:
«6) ازاماتتا پسيحيكالىق اۋىتقۋشىلىقتار مەن سەكسۋالدىق زورلىق-زومبىلىققا بەيىمدىلىك انىقتالعان كەزدە جول بەرىلەدى.»;
3) مىناداي مازمۇنداعى 103-1-باپپەن تولىقتىرىلسىن:
«103-1-باپ. حيميالىق كاستراتسيالاۋ
1. حيميالىق كاستراتسيالاۋ – مەديتسينالىق ۇيىم سوت شەشىمى نەگىزىندە جۇزەگە اسىراتىن, جىنىستىق قۇمارلىقتى ازايتاتىن پرەپاراتتاردى قابىلداۋ.
2. پايدالانىلاتىن دارىلىك پرەپاراتتىڭ ءتۇرىن, ونى سوت بەلگىلەگەن قىلمىستىق-قۇقىقتىق ىقپال ەتۋ شاراسىنىڭ قولدانىلۋ مەرزىمى شەڭبەرىندە ەنگىزۋ كەزەڭدىلىگىن, سونداي-اق اتالعان شارانى قولدانۋ ءتارتىبىن باس پروكۋراتۋرامەن جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ىشكى ىستەر مينيسترلىگىمەن كەلىسۋ بويىنشا ۋاكىلەتتى ورگان ايقىندايدى.».
2. 2011 جىلعى 26 جەلتوقسانداعى «نەكە (ەرلى-زايىپتىلىق) جانە وتباسى تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كودەكسىنە (قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتىنىڭ جارشىسى, 2011 ج., №22, 174-قۇجات; 2012 ج., №21-22, 124-قۇجات; 2013 ج., №1, 3-قۇجات; №2, 13-قۇجات; №9, 51-قۇجات; №10-11, 56-قۇجات; №14, 72-قۇجات; 2014 ج., №1, 9-قۇجات; №6, 28-قۇجات; №14, 84-قۇجات; №19-I, 19-II, 94, 96-قۇجاتتار; №21, 122-قۇجات; №22, 128-قۇجات; 2015 ج., №10, 50-قۇجات; №20-VII, 115-قۇجات; №23-ءىى, 170-قۇجات):
1) مازمۇنىندا:
4-ءبولىمنىڭ تاقىرىبى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«4-ءبولىم. قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق, رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكى, بالانى قابىلدايتىن جانە بالا قوناقتايتىن وتباسى»; مىناداي مازمۇنداعى 15-1-تاراۋدىڭ, 118-1, 118-2, 118-3, 118-4, 118-5-باپتاردىڭ, 17-1-تاراۋدىڭ, 132-1, 132-2, 132-3, 132-4, 132-5-باپتاردىڭ, 18-1-تاراۋدىڭ, 137-1, 137-2, 137-3 جانە 137-4-باپتاردىڭ تاقىرىپتارىمەن تولىقتىرىلسىن:
«15-1-تاراۋ. رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكى
118-1-باپ. رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىن قالىپتاستىرۋعا جانە پايدالانۋعا قويىلاتىن تالاپتار
118-2-باپ. رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىن قالىپتاستىرۋ
118-3-باپ. جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى قۇپيا اقپاراتقا قول جەتكىزۋ
118-4-باپ. جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار جانە بالالاردى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادامدار تۋرالى مالىمەتتەردى رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىندە ەسەپكە الۋدى توقتاتۋ
118-5-باپ. رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىنە جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى مالىمەتتەردى ۇسىنۋ ءتارتىبى مەن مەرزىمدەرىن بۇزعانى جانە ولاردى جاريا ەتكەنى ءۇشىن جاۋاپتىلىق»;
«17-1-باپ. بالانى قابىلدايتىن وتباسى
132-1-باپ. بالانى قابىلدايتىن وتباسى
132-1-باپ. جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى بالانى قابىلدايتىن وتباسىنا بەرۋ تۋرالى شارت
132-3-باپ. بالانى قابىلدايتىن اتا-انالار
132-4-باپ. بالانى قابىلدايتىن وتباسىنا بەرىلەتىن جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار
132-5-باپ. بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا بەرىلگەن جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى كۇتىپ-باعۋدى قارجىلاندىرۋ»;
«18-1-تاراۋ. بالا قوناقتايتىن وتباسى
137-1-باپ. بالا قوناقتايتىن وتباسى
137-2-باپ. بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بالانى بەرۋ تۋرالى شارت
137-3-باپ. بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بالانى قابىلداعان ادام
137-4-باپ. بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بەرىلەتىن بالا»;
2) 1-باپتىڭ 1-تارماعىندا:
12) تارماقشا مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«12) بالانىڭ زاڭدى وكiلدەرi – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىنا سايكەس بالاعا قامقورلىق جاساۋدى, بiلiم, تاربيە بەرۋدi, ونىڭ قۇقىقتارى مەن مۇددەلەرiن قورعاۋدى جۇزەگە اسىراتىن اتا-انالار (اتا-انا), بالا اسىراپ الۋشىلار, قورعانشى نەمەسە قامقورشى, بالانى قابىلدايتىن اتا-انا (بالانى قابىلدايتىن اتا-انالار), پاترونات تاربيەشi جانە ولاردى الماستىرۋشى باسقا دا ادامدار;»;
مىناداي مازمۇنداعى 10-1), 11-1) جانە 17-1) تارماقشالارمەن تولىقتىرىلسىن:
«10-1) بالا قوناقتايتىن وتباسى – بارلىق ۇلگىدەگى ۇيىمدارداعى ء(بىلىم بەرۋ, مەديتسينالىق جانە باسقالار), جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى ءبىلىم بەرۋ پروتسەسىنە بايلانىستى ەمەس كەزەڭدەردە (كانيكۋلدار, دەمالىس جانە مەرەكە كۇندەرى) تاربيەلەۋگە ۋاقىتشا قابىلداعان وتباسى;»;
«11-1) بالانى قابىلدايتىن وتباسى – جەتىم بالالارعا, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالارعا ارنالعان ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنداعى كەمىندە ءتورت جانە وننان اسپايتىن جەتىم بالانى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالانى تاربيەلەۋگە قابىلدايتىن وتباسىنا ورنالاستىرۋ نىسانى;»;
«17-1) جەتىم بالالاردىڭ, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردىڭ جانە بالالاردى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادامداردىڭ رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكى (بۇدان ءارى – رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكى) – جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى, سونداي-اق جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادامدار تۋرالى مالىمەتتەردى قامتيتىن دەرەكقور;»;
3) 84-باپتا:
2-تارماقتىڭ 4) تارماقشاسى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«4) تۋىستارىنا, اسىراپ الىناتىن بالانىڭ (بالالاردىڭ) اناسىمەن نەمەسە اكەسىمەن نەكەدە (ەرلى-زايىپتىلىقتا) تۇراتىن ادامدارعا بالانى اسىراپ الۋعا كەلىسىم بەرگەن;»;
3-تارماق مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«3. وسى باپتىڭ 2-تارماعىنىڭ 1) - 3), 5) جانە 6) تارماقشالارىندا اتالعان, رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىندە ەسەپتە تۇرعان بالالار ازاماتتىعى مەن تۇرعىلىقتى جەرىنە قاراماستان, بالالاردىڭ تۋىستارىنا, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىندا تۇراقتى تۇراتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتارىنا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىندا بەلگىلەنگەن تارتىپپەن اسىراپ الۋعا بەرىلۋى مۇمكىن.»;
4-تارماقتىڭ ءبىرىنشى جانە ەكىنشى بولىكتەرى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«4. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتارى بولىپ تابىلاتىن, رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىندە ورتالىقتاندىرىلعان ەسەپتە تۇرعان بالالار قازاقستان رەسپۋبليكاسىنان تىس جەردە تۇراقتى تۇراتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتارىنا اسىراپ الۋعا بەرىلۋى مۇمكىن.
بالانى تۋىستارى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىندا جانە ودان تىس جەردە تۇراتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتارى اسىراپ الماعان جاعدايلاردا عانا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتارى بولىپ تابىلاتىن, رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىندە ورتالىقتاندىرىلعان ەسەپتە تۇرعان بالالار شەتەلدىكتەرگە اسىراپ الۋعا بەرىلۋى مۇمكىن.»;
7-تارماق مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«7. وسى باپتىڭ 2-تارماعىنىڭ 1) - 3), 5) جانە 6) تارماقشالارىندا اتالعان بالالاردى اسىراپ الۋعا بەرۋ تۋرالى رۇقساتتى قورعانشىلىق جانە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگان كوميسسيا قورىتىندىسى نەگىزىندە بەرەدى.»;
4) 86-باپتىڭ 4-تارماعى مىناداي مازمۇنداعى بولىكپەن تولىقتىرىلسىن:
«اسىراپ الىنعان بالانىڭ ءومىر ءسۇرۋ, وقۋ, تاربيە جاعدايلارى تۋرالى جانە دەنساۋلىق جاعدايى تۋرالى ەسەپتى ۇسىنۋ ءتارتىبى مەن مەرزىمدەرىن, نىسانىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانى بەكىتەدى.»;
5) 87-باپ مىناداي مازمۇنداعى 4-تارماقپەن تولىقتىرىلسىن:
«4. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتارىمەن نەكەدە تۇراتىن شەتەلدىكتەردىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتى بولىپ تابىلاتىن بالانى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىندا اسىراپ الۋى وسى كودەكستە شەتەلدىكتەر ءۇشىن بەلگىلەنگەن تارتىپپەن جۇرگىزىلەدى.»;
6) 89-باپتىڭ 2 جانە 3-تارماقتارى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«2. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتارى بولىپ تابىلاتىن جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى اسىراپ الۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادامداردى ەسەپكە الۋدى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكiلەتتi ورگانى بەلگiلەگەن تارتiپپەن قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونiندەگi فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگاندار جۇرگiزەدi.
3. جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى اسىراپ الۋعا تىلەك بىلدىرگەن, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتارى بولىپ تابىلاتىن, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنان تىس جەردە تۇراقتى تۇراتىن ادامداردى, شەتەلدiكتەردi ەسەپكە الۋدى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى ايقىندايتىن تارتiپپەن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ شەتەلدەگi مەكەمەلەرi جۇرگiزەدi.»;
7) 91-باپتىڭ 2-تارماعىندا:
9) تارماقشا مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«9) اسىراپ العان كەزدە قاساقانا قىلمىس جاساعانى ءۇشىن جويىلماعان نەمەسە الىنباعان سوتتالعاندىعى بار ادامداردى, سونداي-اق وسى تارماقتىڭ 14) تارماقشاسىندا اتالعان ادامداردى;»;
13) تارماقشاداعى «ادامداردى قوسپاعاندا, كامەلەتكە تولعان ادامدار بالا اسىراپ الۋشىلار بولۋى مۇمكىن.» دەگەن سوزدەر «ادامداردى;» دەگەن سوزبەن اۋىستىرىلىپ, مىناداي مازمۇنداعى 14) تارماقشامەن تولىقتىرىلسىن:
«14) ادام ءولتىرۋ, دەنساۋلىققا قاساقانا زيان كەلتىرۋ, حالىق دەنساۋلىعىنا جانە يماندىلىققا, جىنىستىق تيىسپەۋشىلىككە قارسى قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتارى, ەكسترەميستىك نەمەسە تەرروريستىك قىلمىستارى, ادام ساۋداسى ءۇشىن سوتتالعاندىعى بار نەمەسە بولعان, قىلمىستىق قۋدالاۋعا ۇشىراپ وتىرعان نەمەسە ۇشىراعان ادامداردى قوسپاعاندا (قازاقستان رەسپۋبليكاسى قىلمىستىق-پروتسەستىك كودەكسىنىڭ 35-بابى ءبىرىنشى بولىگىنىڭ 1) جانە 2) تارماقشالارى نەگىزىندە وزدەرىنە قاتىستى قىلمىستىق قۋدالاۋ توقتاتىلعان ادامداردى قوسپاعاندا), كامەلەتكە تولعان ادامدار بالا اسىراپ الۋشىلار بولۋى مۇمكىن.»;
8) 92-باپتىڭ 1-تارماعىنداعى «جانە ول قىرىق بەس جاستان اسپاۋعا» دەگەن سوزدەر الىپ تاستالسىن;
9) 93-باپتىڭ 3-تارماعى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«3. اتا-انالارى تۋىستارىنا, اسىراپ الىناتىن بالانىڭ (بالالاردىڭ) اناسىمەن نەمەسە اكەسىمەن نەكەدە (ەرلى-زايىپتىلىقتا) تۇراتىن ادامدارعا بالانى اسىراپ الۋعا كەلىسىم بەرە الادى. قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگاندار سوتقا اسىراپ الۋدىڭ بالانىڭ مۇددەلەرىنە سايكەستىگى تۋرالى قورىتىندى بەرەدى. بالانى وگەي اكەسى (وگەي شەشەسى) اسىراپ العان نەمەسە بالانى اتا-انالارىنىڭ كەلىسىمى بويىنشا تۋىستارى اسىراپ العان جاعدايدا, اسىراپ الۋدىڭ بالانىڭ مۇددەلەرىنە سايكەستىگى تۋرالى قورىتىندى تالاپ ەتىلمەيدى.»;
10) 111-باپتا:
1-تارماق «اككرەديتتەۋگە جاتادى» دەگەن سوزدەردەن كەيىن «ولاردىڭ قۇرىلتايشىلارى اگەنتتىك ورنالاسقان مەملەكەتتىڭ ازاماتتارى بولىپ تابىلادى» دەگەن سوزدەرمەن تولىقتىرىلسىن;
مىناداي مازمۇنداعى 5-تارماقپەن تولىقتىرىلسىن:
«5. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىندا اككرەديتتەلگەن اگەنتتىكتەردىڭ جالپى سانى جيىرمادان اسپاۋعا ءتيىس.»;
11) 112-باپتا:
2-تارماقتىڭ ءبىرىنشى بولىگىنىڭ 7) تارماقشاسىنداعى «سەنىمحاتتى قوسا تىركەي وتىرىپ, ءوتىنىش بەرۋگە مىندەتتى.» دەگەن سوزدەر «سەنىمحاتتى;» دەگەن سوزبەن اۋىستىرىلىپ, مىناداي مازمۇنداعى 8), 9) جانە 10) تارماقشالارمەن تولىقتىرىلسىن:
«8) اگەنتتىك ورنالاسقان مەملەكەتتىڭ اۋماعىندا نەمەسە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىندا اگەنتتىكتىڭ قىزمەتى توقتاتىلعان جاعدايدا, بەلگىلەنگەن تارتىپپەن اسىراپ الىنعان بالالاردىڭ ءومىر ءسۇرۋ جانە تاربيەلەنۋ جاعدايلارى تۋرالى ەسەپتەر مەن اقپاراتتى بەرىپ وتىراتىن ورگاندى نەمەسە ۇيىمدى تاعايىنداۋ تۋرالى اگەنتتىك ورنالاسقان مەملەكەتتىڭ قۇزىرەتتى ورگانىنىڭ مىندەتتەمەسىن;
9) اگەنتتىك ورنالاسقان مەملەكەتتىڭ قۇزىرەتتى ورگانىنىڭ بالانىڭ قايتىس بولۋ, وعان قاتىگەزدىك كورسەتۋ, ونىڭ ىشىندە بالاعا فيزيكالىق نەمەسە پسيحيكالىق زورلىق-زومبىلىق جاساۋ, سونداي-اق بالانىڭ جىنىستىق تيىسپەۋشىلىگىنە قاستىق جاساۋ فاكتىسى انىقتالعان كەزدەن باستاپ جيىرما ءتورت ساعات ىشىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالانىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانىنا حابار بەرۋ تۋرالى مىندەتتەمەسىن;
10) اگەنتتىك ورنالاسقان مەملەكەتتىڭ قۇزىرەتتى ورگانىنىڭ اگەنتتىكتىڭ قۇرىلتاي قۇجاتتارىنداعى وزگەرىستەر تۋرالى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالانىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانىن حاباردار ەتۋ تۋرالى مىندەتتەمەسىن قوسا بەرە وتىرىپ, ءوتىنىش بەرۋگە مىندەتتى.»;
8-تارماقتىڭ 8) تارماقشاسىنداعى «توقتاتىلۋى بولىپ تابىلادى.» دەگەن سوزدەر «توقتاتىلۋى;» دەگەن سوزبەن اۋىستىرىلىپ, مىناداي مازمۇنداعى 9) تارماقشامەن تولىقتىرىلسىن:
«9) قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىندا اككرەديتتەلگەن اگەنتتىكتەردىڭ بەلگىلەنگەن سانىنان اسىرۋ بولىپ تابىلادى.»;
12) 113-باپتىڭ 7-تارماعى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«7. اگەنتتىك فيليالىن جانە (نەمەسە) وكىلدىگىن اككرەديتتەۋ, ولاردىڭ قىزمەت ەتۋىن توقتاتا تۇرۋ جانە توقتاتۋ تۋرالى شەشىمدى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالانىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانىنىڭ رەسمي ينتەرنەت-رەسۋرسىنا شەشىمدى ورنالاستىرۋ ارقىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالانىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانى تاراتادى.»;
13) 114-باپتا:
1-تارماقتىڭ 1) تارماقشاسىنداعى «, اگەنتتىك وكىلدىگى ورنالاسقان اۋماقتا تۇراقتى تۇراتىن باسقا دا مەملەكەتتەردىڭ ازاماتتارىنا» دەگەن سوزدەر الىپ تاستالسىن;
2-تارماقتىڭ 4) تارماقشاسى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«4) بەرىلگەن كۇنىنەن باستاپ التى اي ىشىندە جارامدى بولاتىن (اسىراپ الۋعا كانديداتتاردىڭ قۇجاتتارىندا كورسەتىلگەن مەرزىمدەردى قوسپاعاندا) اسىراپ الۋعا بالانى تاڭداۋ ءۇشىن اسىراپ الۋشىعا كانديداتتاردىڭ قۇجاتتارىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالانىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانىنا, سونداي-اق اسىراپ الۋ ءۇشىن سوتقا ۇسىنۋعا;»;
14) 4-ءبولىمنىڭ تاقىرىبى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«4-ءبولىم. قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق, رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكى, بالانى قابىلدايتىن جانە بالا قوناقتايتىن وتباسىلار»
15) 116-باپتىڭ 1-تارماعى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«1. جەتىم بالالاردىڭ, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردىڭ قۇقىقتارى مەن مۇددەلەرىن قورعاۋ ولاردى وتباسىنا تاربيەلەۋگە (اسىراپ الۋعا, قورعانشىلىققا نەمەسە قامقورشىلىققا, پاتروناتقا, بالانى قابىلدايتىن وتباسىنا) بەرۋ ارقىلى جۇزەگە اسىرىلادى, ال مۇنداي مۇمكىندىك بولماعان كەزدە - جەتىم بالالارعا, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالارعا ارنالعان بارلىق تيپتەگى ۇيىمدارعا بەرۋ ارقىلى جۇزەگە اسىرىلادى.»;
16) 117-باپتىڭ 5 جانە 6-تارماقتارى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«5. اۋدانداردىڭ, وبلىستىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانى جەتىم بالالاردىڭ, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردىڭ تۇراتىن جەرى بويىنشا ولار تۋرالى مالىمەتتەر تۇسكەن كۇننەن باستاپ ءبىر اي ىشىندە بالانى ورنالاستىرۋدى قامتاماسىز ەتەدى (رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىنىڭ باستاپقى ەسەبىنە الۋ).
بالانى وتباسىنا تاربيەگە بەرۋ مۇمكىن بولماعان كەزدە رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىنىڭ وڭىرلىك ەسەبىنە الۋ جانە كەيىننەن بالانى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىندا تۇراقتى تۇراتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتتارىنىڭ وتباسىنا تاربيەلەۋگە ورنالاستىرۋدا جاردەم كورسەتۋ ءۇشىن ءبىر اي وتكەن سوڭ بالا تۋرالى مالىمەتتەردى ءتيىستى اۋماقتىق-اكىمشىلىك بىرلىكتەردىڭ قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگانىنا جىبەرەدى.
6. وبلىستاردىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارى جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتارىنا اسىراپ الۋعا, قورعانشىلىققا نەمەسە قامقورشىلىققا, بالانى قابىلدايتىن وتباسىنا, پاترونات تاربيەشىلەردىڭ وتباسىنا تاربيەلەۋگە بەرۋ مۇمكىن بولماعان كەزدە وزىنە بالا تۋرالى مالىمەتتەر تۇسكەن كۇننەن باستاپ ەكى اي مەرزىم وتكەن سوڭ جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىنىڭ ورتالىقتاندىرىلعان ەسەبىنە قويۋ ءۇشىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانىنا حابارلاۋعا مىندەتتى.
جەتىم بالالاردى جانە اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى ەسەپكە الۋدى ۇيىمداستىرۋ جانە ولار تۋرالى اقپاراتقا قول جەتكىزۋ ءتارتىبىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانى ايقىندايدى.»;
17) 118-باپتىڭ 1-تارماعى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«1. اسىراپ الۋعا, قورعانشىلىققا نەمەسە قامقورشىلىققا وتباسىنا تاربيەلەۋگە نەمەسە بالانى قابىلدايتىن نەمەسە قوناقتايتىن وتباسىنا بەرۋ تۋرالى شارت بويىنشا پاتروناتتىق تاربيەلەۋگە بەرىلگەن, ال مۇنداي مۇمكىندىك بولماعان كەزدە - بارلىق تيپتەگى ۇيىمدارعا ء(بىلىم بەرۋ, مەديتسينالىق جانە باسقالار) بەرىلگەن جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى ورنالاستىرعان كەزدە بالانىڭ مۇددەسىندە ونىڭ ۇلتى, بەلگىلى ءبىر ءدىندى جانە مادەنيەتتى ۇستاناتىنى, انا ءتىلى, تاربيەلەۋ مەن وقىتۋدا ساباقتاستىقتى قامتاماسىز ەتۋ مۇمكىندىگى ەسكەرىلۋى مۇمكىن.».
18) مىناداي مازمۇنداعى 15-1-تاراۋمەن تولىقتىرىلسىن:
«15-1-تاراۋ. رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكى
118-1-باپ. رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىن قالىپتاستىرۋعا جانە پايدالانۋعا قويىلاتىن تالاپتار
1. جەتىم بالالاردىڭ, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردىڭ ورنالاسقان جەرى بويىنشا اۋدانداردىڭ, وبلىستىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, وبلىستاردىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارىنىڭ قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگاندارى جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالانىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانى رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىن قالىپتاستىرادى.
2. رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىندە قامتىلاتىن مالىمەتتەر مەملەكەتتىك ەلەكتروندىق اقپاراتتىق رەسۋرستار بولىپ تابىلادى.
118-2-باپ. رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىن قالىپتاستىرۋ
1. رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىن قالىپتاستىرۋ جانە پايدالانۋ ءتارتىبىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالانىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانى ايقىندايدى.
2. رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىن قالىپتاستىرۋ ءۇشىن اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى مالىمەتتەردى مىندەتتى تارتىپپەن ۇسىناتىن, قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگاندار وسىنداي مالىمەتتەردى پايدالانۋعا ءوز قۇقىقتارىن جوعالتپايدى.
اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى مالىمەتتەردى ۇسىنۋ قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگانداردى مۇنداي بالالاردى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىندا تۇراقتى تۇراتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتتارىنىڭ وتباسىلارىنا تاربيەلەۋگە ورنالاستىرۋ نەمەسە ورنالاستىرۋدى ۇيىمداستىرۋ جونىندەگى مىندەتتەن بوساتپايدى.
3. جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادام جەتىم بالالاردىڭ, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردىڭ ورنالاسقان جەرى بويىنشا اۋدانداردىڭ, وبلىستىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, وبلىستاردىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارىنىڭ قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگاندارىنا نەمەسە كەيىننەن تىركەۋ ءۇشىن رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىنە ءوزى تۋرالى مالىمەت بەرەدى.
جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادام مۇنى ولاردىڭ تۇراتىن جەرىنە قاراماستان, كەز كەلگەن وبلىستىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالانىڭ, استانانىڭ اۋماعىندا جۇزەگە اسىرۋعا قۇقىلى.
118-3-باپ. جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى قۇپيا اقپاراتقا قول جەتكىزۋ
1. بالالاردى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادامداردىڭ جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى قۇپيا اقپاراتقا قول جەتكىزۋى ولار رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىندە تىركەلگەن جانە رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىنىڭ مالىمەتتەرىن جاريا ەتپەۋ تۋرالى مىندەتتەمەلەردى قابىلداعان جاعدايدا جۇزەگە اسىرىلادى.
2. جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى قۇپيا اقپاراتتى جەتىم بالالاردىڭ, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردىڭ تۇراتىن جەرى بويىنشا اۋدانداردىڭ, وبلىستىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارىنىڭ قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگانى جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانى جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى تۋىندى اقپاراتتى جاساۋ ءۇشىن پايدالانا الادى.
جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى تۋىندى اقپاراتتى كوممەرتسيالىق ماقساتتاردا پايدالانۋعا جول بەرىلمەيدى.
جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى تۋىندى اقپاراتقا رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىندە قامتىلعان, جىنىسى جونىندەگى, جاسى, دەنساۋلىق جاعدايى, مىنەزىنىڭ ەرەكشەلىكتەرى, اتا-انا قامقورلىعىنىڭ بولماۋ سەبەپتەرى, اعا-ىنىلەرى مەن اپا-سىڭلىلەرىنىڭ (قارىنداستارىنىڭ), كامەلەتكە تولعان تۋىستارىنىڭ بار-جوعى, سونداي-اق وتباسىلارعا تاربيەلەۋگە ورنالاستىرۋدىڭ ىقتيمال نىساندارى تۋرالى اقپارات جانە بالالاردىڭ فوتوسۋرەتتەرى جاتقىزىلادى.
118-4-باپ. جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار جانە بالالاردى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادامدار تۋرالى ءمالىمەتتەردى رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىندە ەسەپكە الۋدى توقتاتۋ
1. اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالا تۋرالى مالىمەتتەردى رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىندە ەسەپكە الۋدى توقتاتۋعا:
اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالانى وتباسىنا تاربيەلەۋگە ورنالاستىرۋ;
اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالانى ونىڭ اتا-انالارىنا نەمەسە اتا-اناسىنا قايتارۋ;
اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالانىڭ كامەلەتكە تولۋى نەمەسە مۇنداي بالانىڭ ءوزى كامەلەتكە تولعانعا دەيىن تولىق ارەكەتكە قابىلەتتىلىككە يە بولۋى;
اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالانىڭ قايتىس بولۋى;
بالانىڭ سوت تارتىبىمەن حابار-وشارسىز كەتكەن دەپ تانىلۋى, قايتىس بولعان دەپ جاريالانۋى نەگىزدەر بولىپ تابىلادى.
2. بالانى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋعا تىلەك ءبىلدىرگەن ادام تۋرالى مالىمەتتەردى رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىندە ەسەپكە الۋدى توقتاتۋعا:
ادامنىڭ بالانى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋى;
بالانى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادامنىڭ ول تۋرالى مالىمەتتەردى رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىندە ەسەپكە الۋدى توقتاتۋ تۋرالى جازباشا نىسانداعى ءوتىنىشى;
ادامعا بالانى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋ مۇمكىندىگىن بەرگەن ءمان-جايلاردىڭ وزگەرۋى;
بالانى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادامنىڭ قايتىس بولۋى نەگىزدەر بولىپ تابىلادى.
118-5-باپ. رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىنە جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى مالىمەتتەردى ۇسىنۋ ءتارتىبى مەن مەرزىمدەرىن بۇزعانى جانە ولاردى جاريا ەتكەنى ءۇشىن جاۋاپتىلىق
رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىنە جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار تۋرالى مالىمەتتەردى ۇسىنۋ ءتارتىبى مەن مەرزىمدەرىن بۇزعانى جانە ولاردى جاريا ەتكەنى ءۇشىن كىنالى ادامدار قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭدارىنا سايكەس جاۋاپتىلىقتا بولادى.»;
19) 122-باپتىڭ 1-تارماعى 5) تارماقشاسىنداعى «ادامداردى قوسپاعاندا, تەك قانا كامەلەتكە تولعان ادامدار قورعانشىلار نەمەسە قامقورشىلار بولا الادى.» دەگەن سوزدەر «ادامداردى;» دەگەن سوزبەن اۋىستىرىلىپ, مىناداي مازمۇنداعى 6), 7), 8), 9), 10), 11) جانە 12) تارماقشالارمەن تولىقتىرىلسىن:
«6) تۇراقتى تۇراتىن جەرى جوق ادامداردى;
7) قورعانشىلىقتى (قامقورشىلىقتى) بەلگىلەۋ كەزىندە قاساقانا قىلمىس جاساعانى ءۇشىن جويىلماعان نەمەسە الىنباعان سوتتالعاندىعى بار ادامداردى, سونداي-اق وسى تارماقتىڭ 12) تارماقشاسىندا اتالعان ادامداردى;
8) ازاماتتىعى جوق ادامداردى;
9) اناسىنىڭ قايتىس بولۋىنا نەمەسە ونىڭ اتا-انا قۇقىعىنان ايىرىلۋىنا بايلانىستى بالانىڭ كەمىندە ءۇش جىل ءىس جۇزىندە تاربيەلەنۋ جاعدايلارىن قوسپاعاندا, تىركەلگەن نەكەدە (ەرلى-زايىپتىلىقتا) تۇرمايتىن ەركەك جىنىستى ادامداردى;
10) قورعانشىلىقتى نەمەسە قامقورشىلىقتى بەلگىلەۋ كەزىندە قامقورلىققا الىنۋشىنى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىندا بەلگىلەنگەن ەڭ تومەن كۇنكورىس دەڭگەيىمەن قامتاماسىز ەتەتىن تابىسى جوق ادامداردى;
11) ناركولوگيالىق نەمەسە پسيحونەۆرولوگيالىق ديسپانسەرلەردە ەسەپتە تۇراتىن ادامداردى;
12) ادام ءولتىرۋ, دەنساۋلىققا قاساقانا زيان كەلتىرۋ, حالىق دەنساۋلىعىنا جانە يماندىلىققا, جىنىستىق تيىسپەۋشىلىككە قارسى قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتارى, ەكسترەميستىك نەمەسە تەرروريستىك قىلمىستارى, ادام ساۋداسى ءۇشىن سوتتالعاندىعى بار نەمەسە بولعان, قىلمىستىق قۋدالاۋعا ۇشىراپ وتىرعان نەمەسە ۇشىراعان ادامداردى قوسپاعاندا (قازاقستان رەسپۋبليكاسى قىلمىستىق-پروتسەستىك كودەكسىنىڭ 35-بابى ءبىرىنشى بولىگىنىڭ 1) جانە 2) تارماقشالارى نەگىزىندە وزدەرىنە قاتىستى قىلمىستىق قۋدالاۋ توقتاتىلعان ادامداردى قوسپاعاندا), كامەلەتكە تولعان ادامدار عانا قورعانشىلار نەمەسە قامقورشىلار بولا الادى.»;
20) مىناداي مازمۇنداعى 17-1-تاراۋمەن تولىقتىرىلسىن:
«17-1-تاراۋ. بالانى قابىلدايتىن وتباسى
132-1-باپ. بالانى قابىلدايتىن وتباسى
1. بالانى قابىلدايتىن اتا-انالاردىڭ, جەتىم بالالاردىڭ, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردىڭ تۇراتىن جەرى بويىنشا قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگان مەن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمى اراسىندا جاسالعان جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى بالانى قابىلدايتىن وتباسىنا بەرۋ تۋرالى شارت جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى بالانى قابىلدايتىن وتباسىنا بەرۋگە نەگىز بولىپ تابىلادى.
اعا-ىنىلەر مەن اپا-سىڭلىلەردى (قارىنداستاردى) قوسپاعاندا, بالانى قابىلدايتىن وتباسى تاربيەلەۋگە كەمىندە ءتورت جانە وننان اسپايتىن جەتىم بالانى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالانى قابىلداي الادى.
2. بالانى قابىلدايتىن وتباسىلار تۋرالى ەرەجەنى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانى بەكىتەدى.
132-2-باپ. جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى بالانى قابىلدايتىن وتباسىنا بەرۋ تۋرالى شارت
1. جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى بالانى قابىلدايتىن وتباسىنا بەرۋ تۋرالى شارتتا جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى كۇتىپ-باعۋ, تاربيەلەۋ جانە ولارعا ءبىلىم بەرۋ جاعدايلارى, بالانى قابىلدايتىن اتا-انالاردىڭ قۇقىقتارى مەن مىندەتتەرى, قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگان مەن جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار بولعان ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا قاتىستى مىندەتتەرى, سونداي-اق وسىنداي شارتتى توقتاتۋدىڭ نەگىزدەرى مەن سالدارلارى كوزدەلۋگە ءتيىس.
جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا كورسەتىلگەن شارتتا كوزدەلگەن مەرزىمگە تاربيەلەۋگە بەرىلەدى.
بالانى قابىلدايتىن وتباسىنا بەرىلگەن ءاربىر جەتىم بالاعا, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالاعا جەكە شارت جاسالادى.
جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى بالانى قابىلدايتىن وتباسىنا بەرۋ تۋرالى شارتتىڭ مەرزىمى اياقتالعان جاعدايدا, ونىڭ وتباسىندا بولۋ مەرزىمىن ۇزارتۋ جاڭا شارتتىڭ نەگىزىندە جۇرگىزىلەدى.
2. بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا ەڭبەكاقى جانە اقشالاي تولەمدەر تولەۋ ءتارتىبى مەن مولشەرى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىندا ايقىندالادى.
3. جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا بەرۋ تۋرالى شارتتى مەرزىمىنەن بۇرىن بۇزۋ:
1) دالەلدى سەبەپتەر (اۋرۋى, وتباسىلىق نەمەسە ماتەريالدىق جاعدايىنىڭ وزگەرۋى, بالامەن ءوزارا تۇسىنىستىكتىڭ بولماۋى, بالالار اراسىنداعى جانجالدى قاتىناستار جانە باسقالار) بولعان كەزدە بالانى قابىلدايتىن اتا-انالاردىڭ باستاماسى بويىنشا;
2) جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى كۇتىپ-باعۋ, تاربيەلەۋ جانە ولارعا ءبىلىم بەرۋ ءۇشىن قولايسىز جاعدايلار تۋىنداعان كەزدە قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگاننىڭ نەمەسە جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار بولعان ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ باستاماسى بويىنشا;
3) بالا اتا-انالارىنا قايتارىلعان, تۋىستارىنا بەرىلگەن نەمەسە بالا اسىراپ الىنعان جاعدايلاردا مۇمكىن بولادى.
132-3-باپ. بالانى قابىلدايتىن اتا-انالار
1. بالانى قابىلدايتىن اتا-انالار تاربيەلەۋگە قابىلدانعان جەتىم بالالارعا, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالارعا قاتىستى قورعانشىلار مەن قامقورشىلار سياقتى ءدال سونداي قۇقىقتار مەن مىندەتتەردى يەلەنەدى. ولارعا وسى كودەكستىڭ 122-بابىنىڭ 1-تارماعىندا كوزدەلگەن تالاپتار قويىلادى.
2. جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى كۇتىپ-باعۋ, تاربيەلەۋ جانە ولارعا ءبىلىم بەرۋ ءۇشىن قولايلى جاعدايلار جاساۋ ءۇشىن بالانى قابىلدايتىن اتا-انالاردىڭ مەنشىك قۇقىعىندا ءار ادامعا كەمiندە ون بەس شارشى مەتر مولشەرىندە جەكە تۇرعىنجايى نەمەسە پايدالانۋ قۇقىعىمەن تۇرعىنجايى بولۋعا ءتيىس.
3. بالانى قابىلدايتىن اتا-انالار التى ايدا ءبىر رەتتەن سيرەتپەي جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار بولعان ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا جەتىم بالالاردىڭ, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردىڭ دەنساۋلىق جاعدايى تۋرالى جانە ولاردى تاربيلەۋ جونىندەگى جۇمىس تۋرالى ەسەپتەردى, قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگاندارعا جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى كۇتىپ-باعۋعا بولىنگەن قاراجاتتى جۇمساۋ تۋرالى, سونداي-اق ولاردىڭ مۇلكىن باسقارۋ جونىندەگى ەسەپتى ۇسىنۋعا مىندەتتى.
132-4-باپ. بالانى قابىلدايتىن وتباسىنا بەرىلەتىن جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار
1. جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى بالانى قابىلدايتىن وتباسىنا بەرۋ تۋرالى شارت بويىنشا بەرۋ ءۇشىن ولاردى الدىن الا تاڭداۋدى جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار بولاتىن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىمەن جانە قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگانمەن كەلىسۋ بويىنشا جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى ءوز وتباسىنا تاربيەلەۋگە قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادامدار جۇزەگە اسىرادى.
بالالاردىڭ مۇددەلەرىنە ساي كەلەتىن جانە بالالار ءوزىنىڭ تۋىستىق قاتىناسى تۋرالى بىلمەيتىن, بىرگە تۇرماعان جانە بىرگە تاربيەلەنبەگەن جاعدايلاردى قوسپاعاندا, اعا-ىنىلەر مەن اپا-سىڭلىلەردى (قارىنداستاردى) اجىراتۋعا جول بەرىلمەيدى.
2. جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا بەرۋ ولاردىڭ پىكىرلەرى ەسكەرىلە وتىرىپ جۇزەگە اسىرىلادى. ون جاسقا تولعان جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار وزدەرىنىڭ كەلىسىمدەرىمەن عانا بەرىلۋى مۇمكىن.
3. جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى بەرۋ كەزىندە بالانى قابىلدايتىن اتا-انالاردىڭ يماندىلىق جانە وزگە دە جەكە قاسيەتتەرى, بالانى قابىلدايتىن اتا-انالاردىڭ مىندەتتەرىن ورىنداۋعا ولاردىڭ قابىلەتتىلىگى, بالانى قابىلدايتىن اتا-انالار مەن جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار اراسىنداعى قارىم-قاتىناستار ەسكەرىلەدى.
4. بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا بەرىلگەن جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار وزدەرىنە تيەسىلى اليمەنتتەرگە, بىرىڭعاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورىنان جانە ەرىكتى جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورلارىنان تولەنەتىن اتا-انالارىنىڭ زەينەتاقى تولەمدەرىنە, جاردەماقىلارعا جانە باسقا دا الەۋمەتتىك تولەمدەرگە قۇقىعىن, سونداي-اق تۇرعىنجايعا مەنشىك قۇقىعىن نەمەسە تۇرعىنجايدى پايدالانۋ قۇقىعىن ساقتايدى. تۇرعىنجاي بولماعان كەزدە بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا بەرىلگەن جەتىم بالالاردىڭ, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇرعىن ءۇي زاڭناماسىنا سايكەس ولارعا تۇرعىنجاي بەرىلۋىنە قۇقىعى بار.
جەتىم بالالارعا, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالارعا تيەسىلى اقشالاي قاراجاتتى جانە باسقا دا م ۇلىكتى ساقتاۋ جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا بەرۋ تۋرالى شارتتىڭ قولدانىلۋ ۋاقىتىندا بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا جۇكتەلەدى.
بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا بەرىلگەن جەتىم بالالار, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار وسى كودەكستىڭ 60, 61, 62 جانە 67-باپتارىندا كوزدەلگەن قۇقىقتاردى دا يەلەنەدى.
132-5-باپ. بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا بەرىلگەن جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى كۇتىپ-باعۋدى قارجىلاندىرۋ
بالانى قابىلدايتىن اتا-انالارعا بەرىلگەن جەتىم بالالاردى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالاردى كۇتىپ-باعۋدى قارجىلاندىرۋ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانى بەلگىلەگەن تارتىپپەن جانە مولشەردە جۇزەگە اسىرىلادى.»;
21) مىناداي مازمۇنداعى 18-1-تاراۋمەن تولىقتىرىلسىن:
«18-1-تاراۋ. بالا قوناقتايتىن وتباسى
137-1-باپ. بالا قوناقتايتىن وتباسى
بالانى قوناقتايتىن وتباسىنا قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادامدار جانە بالا تۇرىپ جاتقان ۇيىم, بالانىڭ تۇرعىلىقتى جەرى بويىنشا قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگان اراسىندا جاسالعان, بالانى قوناقتايتىن وتباسىنا بەرۋ تۋرالى شارت بالانى قوناقتايتىن وتباسىنا بەرۋگە نەگىز بولىپ تابىلادى.
بالا قوناقتايتىن وتباسى بىرنەشە جەتىم بالانى, اتا-انالارىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالانى قابىلداي الادى.
2. بالا قوناقتايتىن وتباسى تۋرالى ەرەجەنى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگانى بەكىتەدى.
137-2-باپ. بالانى قوناقتايتىن وتباسىنا بەرۋ تۋرالى شارت
1. بالانى قوناقتايتىن وتباسىنا بەرۋ تۋرالى شارتتا بالانى كۇتىپ-باعۋ جانە تاربيەلەۋ شارتتارى, بالانى قوناقتايتىن وتباسىنا قابىلداعان ادامداردىڭ قۇقىقتارى مەن مىندەتتەرى, قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگاننىڭ, بالا تۇرىپ جاتقان ۇيىمنىڭ مىندەتتەرى, سونداي-اق مۇنداي شارتتى توقتاتۋ نەگىزدەرى مەن سالدارلارى كوزدەلۋگە ءتيىس.
بالا قوناقتايتىن وتباسىنا كورسەتىلگەن شارتتا كوزدەلگەن مەرزىمگە بەرىلەدى.
بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بەرىلگەن ءاربىر بالاعا بولەك شارت جاسالادى.
2. قوناقتا تاربيەلەۋ كەزىندە بالانى كۇتىپ-باعۋعا ارنالعان اقشالاي تولەم جانە بالانى قوناقتايتىن وتباسىنا قابىلداعان ادامنىڭ ەڭبەگىنە اقى تولەۋ جۇرگىزىلمەيدى.
3. بالانى قوناقتايتىن وتباسىنا بەرۋ تۋرالى شارت:
1) دالەلدى سەبەپتەرى (ناۋقاسى, وتباسىلىق نەمەسە ماتەريالدىق جاعدايىنىڭ وزگەرۋى, بالامەن ءوزارا تۇسىنىستىكتىڭ بولماۋى, بالالار اراسىندا جانجالدار جانە باسقالار) بولعان كەزدە بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بالانى قابىلداعان ادامداردىڭ باستاماسى بويىنشا;
2) بالانى كۇتىپ-باعۋ مەن تاربيەلەۋ ءۇشىن قولايسىز جاعدايلار تۋىنداعان كەزدە قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق ءجونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگاننىڭ, بالا تۇرىپ جاتقان ۇيىمنىڭ باستاماسى بويىنشا;
3) بالا قورعانشىلىققا نەمەسە قامقورشىلىققا, اسىراپ العان وتباسىنا, پاتروناتقا بەرىلگەن نەمەسە بالانى اسىراپ العان جاعدايلاردا مەرزىمىنەن بۇرىن بۇزىلۋى مۇمكىن.
137-3-باپ. بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بالانى قابىلداعان ادام
1. بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بالانى قابىلدايتىن ادامعا بالانى بەرۋ ول رەسپۋبليكالىق دەرەكتەر بانكىندە تىركەلگەن جاعدايدا جۇزەگە اسىرىلادى.
2. بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بالانى قابىلداعان ادام ونىڭ زاڭدى وكىلى بولىپ تابىلمايدى جانە ول:
1) بالانى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىنان تىس جەرگە اكەتۋدى جۇزەگە اسىرۋعا;
2) بالانى مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ ءۇشىن مەديتسينالىق ۇيىمعا ورنالاستىرۋ نەمەسە ىشكى ىستەر ورگاندارىنا جەتكىزۋ جاعدايلارىنان باسقا, بالانى ءۇشىنشى تۇلعالاردىڭ (جەكە جانە (نەمەسە) زاڭدى تۇلعالاردىڭ) قاداعالاۋىنا قالدىرۋعا;
3) بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بالانى بەرۋ تۋرالى شارتتىڭ وزگە دە تالاپتارىن بۇزۋعا قۇقىلى ەمەس.
3. بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بالانى قابىلداعان ادام:
1) بالا وتباسىندا ۋاقىتشا بولعان كەزەڭدە ونىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعى ءۇشىن جاۋاپتى بولۋعا;
2) بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بەرۋ تۋرالى شارت مەرزىمى وتكەن سوڭ بالا تۇرىپ جاتقان ۇيىمعا بالانى دەرەۋ قايتارۋعا;
3) بالانىڭ ومىرىنە جانە (نەمەسە) دەنساۋلىعىنا قاۋىپ توندىرەتىن جاعدايدىڭ تۋىنداعانى, بالانىڭ ناۋقاستانعانى, ونىڭ جاراقات العانى, ونىڭ مەديتسينالىق ۇيىمعا نەمەسە ىشكى ىستەر ورگاندارىنا ورنالاستىرىلعانى تۋرالى جيىرما ءتورت ساعات ىشىندە قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگاندارعا نەمەسە بالا تۇرىپ جاتقان ۇيىمعا حابارلاۋعا;
4) بالا قوناقتايتىن وتباسى تۋرالى ەرەجەنىڭ وزگە دە شارتتارىن ساقتاۋعا مىندەتتى.
137-4-باپ. بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بەرىلەتىن بالا
1. شارت بويىنشا بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بالانى بەرۋ ءۇشىن بالانى الدىن الا تاڭداۋدى بالا تۇرىپ جاتقان ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىمەن جانە قورعانشىلىق نەمەسە قامقورشىلىق جونىندەگى فۋنكتسيالاردى جۇزەگە اسىراتىن ورگانمەن كەلىسۋ بويىنشا بالا قوناقتايتىن وتباسىنا قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادام جۇزەگە اسىرادى.
بالالاردىڭ مۇددەسىنە ساي كەلەتىن جانە بالالار ءوزىنىڭ تۋىستىق قاتىناسى تۋرالى بىلمەيتىن, بىرگە تۇرماعان جانە بىرگە تاربيەلەنبەگەن جاعدايلاردى قوسپاعاندا, اعا-iنiلەر مەن اپا-سiڭلىلەردi (قارىنداستاردى) اجىراتۋعا جول بەرىلمەيدى.
2. بالا قوناقتايتىن وتباسىنا بالانى قابىلداۋعا تىلەك بىلدىرگەن ادامعا بالانى بەرۋ ونىڭ پىكىرى ەسكەرىلە وتىرىپ جۇزەگە اسىرىلادى. ون جاسقا تولعان بالا ونىڭ كەلىسىمىمەن عانا بەرىلۋى مۇمكىن.»;
22) 188-باپتىڭ 4-تارماعى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«4. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنان تىس جەرد