قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك حاتشىسى – سىرتقى ىستەر ءمينيسترى قانات ساۋداباەۆتىڭ ءسوزى
ەقىۇ-نىڭ ۇيىمعا مۇشە جانە ونىڭ ارىپتەستەرىنىڭ 67 مەملەكەتتەن كەلگەن سىرتقى ىستەر مينيسترلەرى مەن ولاردىڭ مارتەبەلى وكىلدەرى جينالعان وسىندايلىق وكىلەتتى فورۋمى تۇڭعىش رەت پوستكەڭەستىك كەڭىستىكتە, ەۋرازيا كىندىگىندە ءوتىپ وتىرعانىن جانە بۇگىنگى كەزدەسۋگە قاتىسۋشىلاردىڭ وي-نيەتتەرى مەن ۇمىتتەرى الاتاۋدىڭ تاماشا, ءمولدىر اۋاسى سەكىلدى تازا دا جوعارى دەڭگەيلى ەكەندىگىنە سەنەتىنىن جەتكىزگەن ەلىمىزدىڭ مەملەكەتتىك حاتشىسى – سىرتقى ىستەر ءمينيسترى بۇگىن وسىندا وتىرعاندارعا, ال ءىس جۇزىندە ەقىۇ-نىڭ بۇكىل قاۋىمداستىعىنا قاراتىپ ايتقان پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆ ارناۋىنىڭ ەرەكشەلىگى ونىڭ ەقىۇ-عا توراعالىق ەتۋشى مەملەكەت باسشىسىنىڭ ءسوزى عانا ەمەس, سونىمەن بىرگە, ەڭ الدىمەن, ءوز ەلىندەگى سەكىلدى جاھاندىق پلانەتادا دا قاۋىپسىزدىك, جاسامپازدىق جانە ىنتىماقتاستىق ماسەلەلەرى ءوز قىزمەتىنىڭ بۇكىل بولمىسى, ءوز ءومىرىنىڭ ءمانى بولىپ تابىلاتىن ادامنىڭ ءسوزى ەكەندىگىن قاداپ ايتتى.
“ناق سوندىقتان دا قازاقستان كوشباسشىسىنىڭ ەۋرواتلانتيكالىق جانە ەۋرازيالىق وراسان زور كەڭىستىكتە قاۋىپسىزدىك پەن ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى نىعايتۋ جولدارىنا, ەقىۇ-نى وسى زامانعى ناقتىلىقتارعا, سىناقتار مەن قاتەرلەرگە بەيىمدەۋگە دەگەن ستراتەگيالىق كوزقاراسى ءبىزدىڭ پىكىرتالاستارىمىزعا ايرىقشا ماڭىزدىلىق, جوعارى شىنايىلىق دەڭگەيىن جانە زور جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەيدى”, دەدى قانات ساۋداباەۆ.
ەلباسىنا زور ريزاشىلىق ءبىلدىرىپ, جينالعاندارعا شاقىرۋدى قۇپ الىپ كەلگەنى ءۇشىن راحمەت ايتقان ءىس باسىنداعى توراعا قازاقستان ودان ءارى دامىتۋعا ۇمتىلىپ وتىرعان كورفۋ ۇدەرىسىن اينالىمعا قوسقانى ءۇشىن گرەك توراعالىعىنا ايرىقشا ىقىلاستىلىعىن تانىتتى. ءبىزدىڭ قىزمەتىمىزگە ءتيىمدى قولداۋ ءبىلدىرگەنى ءۇشىن ەقىۇ-نىڭ باس حاتشىسى دە بريشامبو مىرزاعا, ۇيىمنىڭ حاتشىلىعى مەن بۇكىل قۇرىلىمدارىنا, وسى توراعالىققا دايەكتى قولداۋ كورسەتىپ, “كورفۋ ۇدەرىسى” اياسىنداعى پىكىرتالاستارعا بەلسەنە قاتىسقانى ءۇشىن ەقىۇ-نىڭ پارلامەنتتىك اسسامبلەياسىنا ريزاشىلىق ءبىلدىرىپ, ونىڭ جاڭادان سايلانعان پرەزيدەنتى پەتروس ەفتيميۋ مىرزانىڭ اتىنا شىنايى قۇتتىقتاۋىن جەتكىزدى.
قازاقستان حەلسينكي قورىتىندى اكتىسىنىڭ, ەقىك/ەقىۇ-نىڭ وزەكتى قاعيداتتارىن بەرىك جاقتاۋشى بولا وتىرىپ, ءىس باسىنداعى توراعا رەتىندە كورفۋ ۇدەرىسىن بەلسەندى تۇردە ىلگەرىلەتۋدە.
التى ايدىڭ قورىتىندىلارى بويىنشا ەقىۇ-عا قاتىسۋشى بارلىق مەملەكەتتەر سەنىمدى ارتتىرۋ, ال تۇتاستاي العاندا ءبىزدىڭ ورتاق ۇيىمىمىزدى نىعايتۋ ماقساتىندا ءالى دە ورىن الىپ وتىرعان كەلىسپەۋشىلىكتەردى ەڭسەرۋدە ساياسي ەرىك-جىگەر تانىتتى.
كورفۋ ۇدەرىسى سونداي-اق ەقىۇ-نىڭ ەۋرواتلانتيكا جانە ەۋرازيا كەڭىستىگىندە ورتاق جانە اجىراعىسىز قاۋىپسىزدىك قوعامداستىعىن قۇرۋداعى شەشۋشى ءرولىن قۋاتتايدى.
وسىنىڭ ءبارى بۇگىنگى كەزدەسۋىمىزدى ءبىزدىڭ ۇنقاتىسۋىمىزدى ساپالىق جاڭا دەڭگەيگە شىعارۋدىڭ جانە, تيىسىنشە, ءبىرتۇتاس اجىراعىسىز قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋدىڭ الدەقايدا جوعارى باسپالداعىنا كوتەرىلۋدىڭ مۇمكىندىگى رەتىندە قاراستىرۋعا جاعداي تۋعىزادى, دەدى قازاقستان ديپلوماتى.
وسىعان بايلانىستى بۇگىنگى جۇمىسقا وڭىرلىك جانە جاھاندىق قاۋىپسىزدىكتى نىعايتۋعا سۇبەلى ۇلەس قوسىپ جۇرگەن حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ وكىلدەرى قاتىسىپ وتىرعانى وتە ماڭىزدى.
نازارعا ۇسىنىلعان قازاقستاندىق توراعالىقتىڭ ارالىق بايانداماسى كورفۋ ۇدەرىسىن, سونىڭ ىشىندە مۇمكىن بولاتىن استاناداعى سامميتتىڭ تۇرعىسىنان دا ودان ءارى دامىتۋ ءۇشىن باعدار بەرىپ, دەربەس ارەكەت ەتۋ نەگىزىن قالايدى, دەي كەلىپ, مەملەكەتتىك حاتشى – سىرتقى ىستەر ءمينيسترى بۇگىنگى پىكىرتالاس ارنالاتىن مىناداي تاقىرىپتاردى اتاپ كورسەتتى:
l كورفۋ ۇدەرىسى اياسىندا قول جەتكىزىلگەن پروگرەسكە باعا بەرۋ جانە ونى ودان ءارى دامىتۋدىڭ پەرسپەكتيۆاسى مەن ناقتى ولشەمدەرىن انىقتاۋ;
l ەقىۇ-نىڭ, قىرعىزستانداعى احۋال مەن ونى شەشۋدەگى ەقىۇ ۇلەسىن قوسا العاندا, جاۋاپكەرشىلىك ايماعىنداعى قاۋىپسىزدىكتىڭ بارىنشا وزەكتى پروبلەمالارىن تالقىلاۋ;
l بيىلعى جىلى استانادا ەقىۇ ءسامميتىن وتكىزۋ جانە ونىڭ كۇن ءتارتىبى جونىندە شەشىم قابىلداۋ.
ودان ءارى قانات بەكمىرزا ۇلى “كورفۋ ۇدەرىسىنىڭ” ۆەنا كونسۋلتاتسيالارىنىڭ قىسقاشا قورىتىندىلارىنا توقتالدى. ەقىۇ-نىڭ ءىس باسىنداعى توراعالىعى رەتىندە ءبىز ءوز جۇمىسىمىزدا ءاۋ باستان-اق كەڭىستىك ەمەس, ءتۇرلى قاۋىپسىزدىك دەڭگەيلەرىنىڭ جىكتەۋ سىزىقتارى مەن ايماقتارىنان ادا, انىقتالۋى بويىنشا كۇش قولدانۋ مۇمكىن بولمايتىن, مۇنداعى سالماق مۇددەلەر ورتاقتاستىعىنا تۇسىرىلەتىن قاۋىپسىزدىك قوعامداستىعىن قالىپتاستىرۋعا كۇش سالعانبىز, دەپ اتاپ ءوتتى شەشەن. الداعى كەزدە دە وسى قاعيدات, سونىڭ ىشىندە وتكىزىلۋى الدەقاشان ءپىسىپ جەتىلگەن ءسامميتتى ازىرلەۋدە دە, باسشىلىققا الىناتىنى اتاپ كورسەتىلدى.
اسكەري-ساياسي ولشەمدە “كورفۋ ۇدەرىسىنىڭ” ارالىق قورىتىندىلارى قاراپايىم قارۋ-جاراقتى باقىلاۋ رەجىمدەرى مەن سەنىم شارالارىنىڭ ايرىقشا ءرولىن ورتاق تۇسىنۋشىلىكتىڭ بار ەكەنىن دالەلدەيدى. سونىمەن قاتار قاۋىپسىزدىكتىڭ قۇبىلمالى ورتاسىنىڭ سىناقتارىنا ءتيىمدى ۇنقاتۋ ماقساتىندا بۇل سالادا قولدانىلىپ جۇرگەن تەتىكتەردى – دوۆسە, 1999 جىلعى ۆەنا قۇجاتىن جاڭعىرتۋ قاجەت.
ترانسۇلتتىق جانە ولشەمارالىق قاتەرلەرمەن جانە سىناقتارمەن, ءبىرىنشى كەزەكتە لاڭكەستىكپەن, قىلمىس ۇيىمداستىرعان ەسىرتكى جانە ادام ترافيگىمەن كۇرەستە ۇجىمدىق ءوزارا ءىس-قيمىلدى ارتتىرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن ورتاق تۇسىنۋشىلىك توبە كورسەتتى, دەي كەلىپ قانات ساۋداباەۆ بۇل تۇرعىدا ۇيىمنىڭ بۇكىل قوعامداستىعىنىڭ مۇددەسى ءۇشىن ءبىزدىڭ ۇيىمدى, ونىڭ مانداتى اياسىندا, اۋعانستاندى تۇراقتاندىرۋ جانە رەكونسترۋكتسيالاۋ جونىندەگى حالىقارالىق كۇش-قۋاتقا تارتۋدى كەڭەيتۋ ماڭىزدى دەپ سانايمىز, دەدى.
“توراعالىقتىڭ اۋعانستانمەن ىنتىماقتاستىقتى بەلسەندى ەتۋى ءۇشىن ودان ءارى كۇش-جىگەر جۇمساۋ جونىندەگى كوزقاراسى” كونسەنسۋسقا قول جەتكىزۋ جانە ءبىزدىڭ بۇدان بىلايعى پراكتيكالىق قادامدارىمىز ءۇشىن جاقسى نەگىز بولادى دەپ ءۇمىتتەنەتىنىن ايتقان مەملەكەتتىك حاتشى ءبىز ءۇشىن سونداي-اق بۇكىل “قاقتىعىستىق” تسيكلعا قاتىستى ماسەلەلەردى – ەرتە باستان الدىن الۋدان قاقتىعىستان كەيىنگى رەتتەۋگە دەيىنگى ماسەلەلەردى شەشۋدە ەقىۇ-نىڭ الەۋەتىن كۇشەيتۋدىڭ ماڭىزدى بولاتىنىن اتاپ ءوتتى.
ەقىۇ كەڭىستىگىندە ورىن الىپ وتىرعان بايىرعى قاقتىعىستاردى رەتتەۋ – بۇل تەر توگۋدى تالاپ ەتەتىن, ۇزاق مەرزىمگە ارنالعان كۇندەلىكتى جۇمىس. ءاربىر جاعدايدا ءبىز جەكە كوزقاراستى جانە ايرىقشا كەلىسسوز فورماتىن تالاپ ەتەتىن جاعدايلاردىڭ بىرەگەي جيىنتىعىمەن بەتپە-بەت كەلىپ ءجۇرمىز. ءبىزدىڭ مىندەتىمىز – قازىرگى بار قاقتىعىستاردى رەتتەۋدى قامتاماسىز ەتۋ جانە ەقىۇ-عا قاتىسۋشى 56 ەلدىڭ قوعامداستىعىندا جاڭا قاقتىعىستاردىڭ پايدا بولۋىنا جول بەرمەۋ.
“كورفۋ ۇدەرىسى” اياسىنداعى ءپىكىرتالاس بارشاعا ورتاق, كووپەراتيۆتىك جانە اجىراعىسىز قاۋىپسىزدىك تۇجىرىمداماسىنىڭ بولىنبەيتىن ەلەمەنتى رەتىندە ەقىۇ ەكىنشى ءولشەمىنىڭ ماڭىزدىلىعىن ايشىقتاپ بەردى. ەقىۇ كەڭىستىگىندەگى ۇزاق مەرزىمدى بەيبىتشىلىك, قاۋىپسىزدىك پەن تۇراقتىلىق قازىرگى بار جانە مۇمكىن بولاتىن ەكونوميكالىق جانە ەكولوگيالىق قاتەرلەر مەن سىناقتارعا دەر ۋاقىتىندا جانە ءتيىسىنشە ۇنقاتۋسىز مۇمكىن بولمايدى. قانات بەكمىرزا ۇلى قازاقستاندىق توراعالىقتىڭ شەشۋشى قاعيداتتارىنىڭ ءبىرى ۇيىمنىڭ بارلىق ءۇش “سەبەتىن” بىردەي تولتىرۋ بولعانىن قاداپ ايتتى.
ناق سوندىقتان دا ءبىز, – دەدى ءىس باسىنداعى توراعا, – ەكىنشى ولشەم ءۇشىن داعدارىستان كەيىنگى دۇنيە جاعدايىنا يكەمدى بەيىمدەلگەن ستراتەگيا ازىرلەۋ قاجەتتىلىگىن اتاپ ايتامىز.
وسىعان بايلانىستى تولىق اۋقىمدى ەۋرازيالىق ينتەگراتسيا جانە ەقىۇ-نىڭ ەكىنشى ولشەمى اياسىندا جاڭا قۇجاتتى, “مااستريحت – پليۋس” دەپ اتاۋعا بولاتىن قۇجاتتى ازىرلەۋ تۋرالى پرەزيدەنت ن.نازارباەۆ ۇسىنىسىنىڭ وزەكتىلىگى مەن ماڭىزدىلىعىن باعالاي بىلمەۋشىلىك مۇمكىن ەمەس.
ۇيىمنىڭ گۋمانيتارلىق ولشەمى اياسىنداعى مىندەتتەمەلەردى ورىنداۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن قۋاتتاي وتىرىپ, قاتىسۋشى مەملەكەتتەردىڭ جاڭا مىندەتتەمەلەردى جاقسارتۋ جولدارىنا, سونداي-اق ولاردى قولدانۋ ورىندى بولاتىن سالالارعا قاتىستى كوزقاراستارىندا بەلگىلى ءبىر ايىرماشىلىقتار بار. سولاي بولساداعى 29-30 ماۋسىمدا استانادا وتكەن ەقىۇ-نىڭ ءتوزىمدىلىك جانە كەمسىتپەۋشىلىك ءجونىندەگى جوعارى دەڭگەيلى كونفەرەنتسياسى اتالعان سامميتتە, ءبىز مۇنى تالاي رەت مالىمدەپ كەلە جاتقانىمىزداي, توزىمدىلىكتى, وركەنيەتتەر اراسىنداعى ءوزارا تۇسىنىستىك پەن ۇنقاتىسۋدى نىعايتۋ ماسەلەلەرىن تالقىلاۋ ءۇشىن جاقسى نەگىز جاساپ بەردى.
ءتوزىمدى بولۋ دەگەنىمىز ءوزىڭنىڭ قاسيەتتى نارسەلەرىڭە تابىنا وتىرىپ, باسقانىڭ سەنىمى مەن قۇندىلىقتارىن قۇرمەتتەۋ, اقىننىڭ ءسوزىمەن ايتقاندا – “تاۋلاردى الاسارتپاي, دالانى اسقاقتاتۋ” بولىپ شىعادى. اتالعان كونفەرەنتسيادا ءبىزدىڭ مەملەكەتىمىزدىڭ باسشىسى ءوزىنىڭ تىكەلەي قاتىسۋىمەن قازاقستان ءۇشىن جانە بۇكىل ەقىۇ كەڭىستىگى ءۇشىن توزىمدىلىك جانە كەمسىتپەۋشىلىك ماسەلەلەرىنىڭ باسىمدىقتارىن, ءبىرتۇتاس جانە بولىنبەس قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋدەگى دەموكراتيا مەن ادام قۇقىقتارىنىڭ ايرىقشا ماڭىزدىلىعىن اتاپ كورسەتتى. ءبىز سونداي-اق ورتاق جاناسۋ نۇكتەلەرىن تابا وتىرىپ, ىزگىلىك سەبەتىنىڭ باسقا دا شەشۋشى ماسەلەلەرى بويىنشا ۇنقاتىسۋدى ىلگەرىلەتۋگە ءازىرمىز, دەدى قانات ساۋداباەۆ.
جوعارىدا اتالعان بارلىق ءماسەلەلەر بويىنشا پىكىرتالاستاردىڭ ەقىۇ-نىڭ جالپى تيىمدىلىگىن ارتتىرۋدى باستى ماقسات سانايتىنى بەلگىلى, بۇل ۇيىم ينستيتۋتتارىنىڭ, اسىرەسە اتقارۋشى قۇرىلىمداردىڭ قىزمەتىن نىعايتۋدى عانا ەمەس, سونىمەن بىرگە قاتىسۋشى مەملەكەتتەر اراسىندا سەنىمدى قالپىنا كەلتىرۋدى بىلدىرەدى.
ءبىز ءبارىمىز دە باسقا حالىقارالىق قۇرىلىمدارمەن 1999 جىلعى كووپەراتيۆتىك قاۋىپسىزدىك تۇعىرناماسى نەگىزىندە ەقىۇ ىنتىماقتاستىعىنىڭ وزەكتى قاجەتتىلىكتەرىنە باعدارلانعان پراگماتيكالىق, يكەمدى كۇش-جىگەردى كۇشەيتۋدىڭ قاجەتتىلىگىمەن كەلىسەمىز, دەدى قازاقستاننىڭ مەملەكەتتىك حاتشىسى. بۇل تۇرعىدا ەۋرواتلانتيكالىق جانە ەۋرازيالىق قاۋىپسىزدىك ماسەلەلەرى بويىنشا پىكىر الماسۋ, اۋعانستان مەن قىرعىزستان پروبلەمالارىن شەشۋ ءۇشىن بۇگىن كەشكە ءىس باسىنداعى ءتوراعالىقتىڭ جەتەكشىلىگىمەن ەقىۇ, بۇۇ, تمد, ۇقشۇ, ەو, ناتو, اوسشك جانە ەۋروپا كەڭەسى باسشىلارىنىڭ كەزدەسۋى بولادى.
قاتىسۋشى مەملەكەتتەر ازيالىق جانە جەرورتا تەڭىزى ءارىپتەستەرىمەن ىنتىماقتاستىق جونىندە, سونداي-اق ەقىۇ كەڭىستىگىنەن تىس جەردەگى وڭىرلىك جانە سۋبوڭىرلىك ۇيىمدارمەن ءوزارا ىقپالداستىقتىڭ كوبىرەك اشىق بولۋىنا شاقىردى.
وسىعان بايلانىستى ءىس باسىنداعى توراعالىق اوسشك ءىىى سامميتى اياسىندا ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ ماۋسىمىندا ەقىۇ-نىڭ ازيالىق جانە جەرورتا تەڭىزى ارىپتەستەرى ءۇشىن “ەۋرازياداعى ءححى عاسىرداعى قاۋىپسىزدىك پەن ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق” تاقىرىبىندا ارناۋلى شارا ۇيىمداستىردى.
تۇتاستاي العاندا, ازيا ءوڭىرىنىڭ ءبىزدىڭ ۇيىمنىڭ جاۋاپكەرشىلىگىندەگى ايماقتاعى قاۋىپسىزدىگى مەن ىنتىماقتاستىق پەرسپەكتيۆاسىنا ىقپالىنىڭ ارتا تۇسكەنىن نەگىزگە الا وتىرىپ, ەقىۇ-اوسشك فورماتىندا ينستيتۋتارالىق ۇنقاتىسۋدى جولعا قويۋ وبەكتيۆتى تۇردەگى قاجەتتىلىك دەپ سانايمىن, دەدى قانات ساۋداباەۆ.
بۇل تۇرعىدا پرەزيدەنت ن.نازارباەۆتىڭ ەقىۇ-اوسشك فورۋمىن قۇرىپ, ونىڭ كەيىننەن كونتينەنتتىك قاۋىپسىزدىك تۇعىرناماسىنا اينالۋى تۋرالى ۇسىنىسىنىڭ ستراتەگيالىق پەرسپەكتيۆاسىن اتاپ كورسەتكىم كەلەدى.
ءبىزدىڭ مەملەكەتتىڭ باسشىسى ءوز سوزىندە قىرعىزستانداعى قازىرگى احۋالعا جانە قازاقستانعا تۋىسقان ەلدەگى ساياسي تۇراقتىلىق پەن ازاماتتىق بىتىمگە جاردەمدەسۋ ءجونىندەگى حالىقارالىق قوعامداستىقتىڭ كۇش-جىگەرىنە ەگجەي-تەگجەيلى توقتالدى, دەي كەلىپ مەملەكەتتىك حاتشى بۇل تۇرعىدا ەقىۇ-نىڭ ءىس باسىنداعى توراعاسى قولعا العان شارالاردان حاباردار ەتتى. ەقىۇ-نىڭ ۇيلەستىرۋشى ءرولى جاعدايىندا ۇيىمنىڭ, بۇۇ مەن ەو-نىڭ ارناۋلى وكىلدەرى قىرعىزستاندا جەدەل ماقساتتى كومەك كورسەتۋ ءۇشىن ارالىق ءىس-قيمىل جوسپارىن ءازىرلەدى. سونداي-اق داعدارىستان كەيىنگى رەتتەۋگە جانە بەيبىت ۇدەرىستى قالپىنا كەلتىرۋگە قىرعىزستانعا كونسۋلتاتيۆتىك جانە ساراپشىلىق كومەك كورسەتۋ جونىندەگى ەقىۇ-نىڭ ءىس-قيمىل پاكەتى بەلسەندى تۇردە ازىرلەنۋدە. بۇگىندە قىرعىز تارابىنىڭ ءوتىنىشى بويىنشا تاياۋداعى ۋاقىتتا قىرعىزستاننىڭ وش جانە جالالاباد وبلىستارىنا پوليتسەيلىك كونسۋلتاتيۆتىك توپتى جىبەرۋ تۋرالى شەشىم قابىلداۋ ۇدەرىسى اياقتالادى.
قىرعىزستانداعى قازىرگى كۇردەلى احۋالدىڭ ورتالىق ازيا ءوڭىرى ءۇشىن عانا ەمەس, سونىمەن بىرگە ودان الدەقايدا تىس جەرلەرگە دە تۇراقسىزداندىرۋ ىقپالى بولۋى مۇمكىن. ناق سوندىقتان دا قىرعىز رەسپۋبليكاسىنا ەقىۇ-نىڭ زور الەۋەتى مەن تاجىريبەسىن پايدالانا وتىرىپ, بارىنشا جان-جاقتى جاردەم كورسەتۋ جونىندەگى حالىقارالىق كۇش-جىگەردى جەدەل توپتاستىرۋ قاجەت.
“ەقىۇ ءسامميتىن ناق بيىلعى جىلى وتكىزۋ – بۇل قازىرگى, مەن ايتار ەدىم, ەۋروپا مەن ەۋرازيا كەڭىستىگىندەگى تەكتونيكالىق وزگەرىستەر تۋىنداتقان تالاپشىل قاجەتتىلىك”, دەپ اتاپ ءوتتى قازاقستان ديپلوماتى.
بۇگىندە ەقىۇ-عا قاتىسۋشى ەلدەردىڭ كوشباسشىلارى ساياسي ەرىك-جىگەر تانىتىپ, ولاردىڭ حالىقتارىنىڭ الدىندا تۇرعان كۇردەلى سىناقتار مەن قاتەرلەرگە جاۋاپ قايتارۋى ءتيىس.
سايىپ كەلگەندە, بۇل – مەملەكەتتەر مەن ۇكىمەتتەر باسشىلارىنىڭ ولاردى سايلاعان حالىقتاردىڭ يگىلىگى مەن وركەندەۋى ءۇشىن ىنتىماقتاستىق پەن قاۋىپسىزدىكتى نىعايتۋ تۇرعىسىندا جۇمىس ىستەۋى تىكەلەي مىندەتتەرى. وسىعان بايلانىستى ءىس باسىنداعى توراعا ۋينستون چەرچيللدىڭ مىناداي سوزدەرىن ەسكە سالىپ ءوتتى: “مەملەكەتتىك قايراتكەردىڭ ساياساتشىدان ايىرماشىلىعى مىنادا, ساياساتشى كەلەسى بولاتىن سايلاۋعا, ال مەملەكەتتىك قايراتكەر – كەلەسى ۇرپاقتارعا باعدار ۇستايدى”.
ەقىۇ ءسامميتىن وسى جىلى وتكىزۋ يدەياسىن ۇسىنا وتىرىپ, پرەزيدەنت ن.نازارباەۆ شىنايى مەملەكەتتىك قايراتكەردىڭ مۇنداي قاسيەتتەرىن كورسەتىپ بەردى, دەگەن ءىس باسىنداعى توراعا بارلىق ارىپتەستەرىن دانالىق پەن جاۋاپكەرشىلىك تانىتا وتىرىپ, ەقىۇ ءسامميتىنىڭ كۇن ءتارتىبى, وتكىزۋ ۋاقىتى مەن ورنى جونىندە كونسەنسۋسقا كەلۋگە شاقىردى.
ءبىزدىڭ الدىن الا كونسۋلتاتسيالارىمىزدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا وتكىزۋدىڭ قولايلى داتاسى وسى جىلدىڭ 29-30 قازانى, ال وتكىزۋ ورنى – استانا بولا الار ەدى.
اتالعان كەزدەسۋ قارساڭىندا قازاقستان ءۇشىنشى ولشەم بويىنشا شولۋ كونفەرەنتسياسىنىڭ ءبىر بولىگىن استانادا وتكىزۋگە دايىن.
11 جىلدىق ۇزىلىستەن كەيىن ءبىز سىزدەرمەن بىرگە وسىناۋ تاريحي ءمۇمكىندىكتى تولىعىنان پايدالانىپ, ەقىۇ ءسامميتىن 2010 جىلى ءبىزدىڭ ەلدەرىمىز حالىقتارىنىڭ مۇددەسى تۇرعىسىنان ويداعىداي وتكىزۋ ءۇشىن قولدان كەلگەننىڭ ءبارىن ىستەيتىنىمىزگە سەنىمدىمىن, دەدى قانات ساۋداباەۆ.