مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ 17 ناۋرىزدا جاڭا كونستيتۋتسياسىنىڭ قابىلدانۋىنا بايلانىستى ەل تاريحىندا العاش رەت اكىمشىلىك راقىمشىلىق وتكىزۋدى ۇسىنعان ەدى. بۇل شارا ازاماتتار مەن مەملەكەتتىڭ قاۋىپسىزدىگىنە قاتەر توندىرمەيتىن جەكەلەگەن قىلمىستىق جانە اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىقتار جاساعان تۇلعالارعا قاتىستى قولدانىلادى. بۇگىن ءماجىلىس وتىرىسىندا دەپۋتات ايدوس سارىم جۇرگىزۋشى كۋالىگىنەن ايىرىلعانداردى كولىك باسقارۋ قۇقىعىن قالپىنا كەلتىرۋگە باعىتتالعان كەز كەلگەن راقىمشىلىق تەتىكتەرىنە ەنگىزۋگە قارسىلىق ءبىلدىردى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
دەپۋتات جۋىردا الماتى قالاسىنداعى ءال-فارابي داڭعىلىندا بولعان قايعىلى وقيعانى تىلگە تيەك ەتتى.
«اپاتقا كىنالى دەپ تانىلعان ايىپتالۋشىنىڭ ارەكەتتەرى سالدارىنان ءۇش ادامنىڭ ءومىرى قيىلدى. بالالار اتا-اناسىنان ايىرىلدى, اتا-انالار بالاسىنان ايىرىلدى. بۇل تراگەديا ولاردىڭ وتباسىلارىنىڭ ءومىرىن تۇبەگەيلى وزگەرتتى. ەندى ولاردىڭ ءومىرى بۇرىنعىداي بولمايدى.
اشىعىن ايتۋىمىز كەرەك, مۇنداي قايعىلى وقيعالار ارقايسىمىزدا دارمەنسىزدىك سەزىمىن, الاڭداۋشىلىق پەن جاقىندارىمىزدىڭ ءومىرى مەن قاۋىپسىزدىگى ءۇشىن قورقىنىشتى تۋدىرادى. بۇدان دا سوراقىسى – مۇنداي جاعدايلار قوعام مەن بيلىك اراسىنداعى سەنىمسىزدىكتى كۇشەيتىپ, زاڭ مەن ءتارتىپتىڭ تيىمدىلىگىنە كۇمان تۋعىزادى, قوعامدى بولشەكتەيدى», دەدى ءماجىلىس دەپۋتاتى.
الماتىداعى جانتۇرشىگەرلىك جول اپاتى: پوليتسيا باسشىلارى قىزمەتىنەن بوساتىلدى
ايدوس سارىمنىڭ ايتۋىنشا ۋاكىلەتتى ورگاندار ماس كۇيىندە جاسالىپ, ادام ولىمىنە اكەپ سوققان جول-كولىك وقيعالارى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىك تەتىكتەرىن جان-جاقتى باعالاپ, جاسالعان قىلمىستىڭ اۋىرلىعىنا ساي جازا مەرزىمدەرىن بەلگىلەۋ جونىندە ۇسىنىستار ەنگىزۋى قاجەت. بۇل رەتتە حالىقارالىق وزىق تاجىريبەنى نەگىزگە الۋعا بولادى.
«پرەزيدەنتىمىز باستاماشىلىق ەتكەن اكىمشىلىك راقىمشىلىق قوعامدا وڭ قابىلداندى. كوپتەگەن ساراپشىلار مەن ازاماتتىق قوعام وكىلدەرى مۇنداي امنيستيا «ادىلەتتى قازاقستان» قۇرۋ جولىنداعى تاعى ءبىر قادام بولادى دەپ ەسەپتەيدى, ءارى الەۋمەتتىك تۇرعىدان وسال توپتارعا جەڭىلدىك اكەلەدى دەپ باعالايدى. الايدا, ءبىز تەرىس ۇردىستەردى دە بايقاپ وتىرمىز. بۇرىن جۇرگىزۋشى كۋالىگىنەن ايىرىلعان ازاماتتاردىڭ راقىمشىلىققا ەنگىزۋ جانە ولارعا كولىك باسقارۋ قۇقىعىن قايتارۋ جونىندەگى ۇيىمداسقان تالاپتارىن ەستىپ وتىرمىز. ءبىز بۇل ماسەلە بويىنشا ۇستانىمىمىزدى اشىق جانە ناقتى بىلدىرەمىز: بۇعان بارۋعا مورالدىق قۇقىمىز جوق.
كىمدەر جۇرگىزۋشى كۋالىگىنەن ايىرىلعان؟ كوپ جاعدايدا – زاڭدى جۇيەلى تۇردە بۇزعان, الكوگولدىك نەمەسە وزگە دە ماس كۇيدە كولىك تىزگىندەگەن, جول قوزعالىسى ەرەجەلەرىن ەلەمەگەن جانە سول ارقىلى اينالاسىنداعىلاردىڭ قاۋىپسىزدىگىنە قاتەر توندىرگەن ادامدار», دەدى ول.
اتىراۋ وبلىسىندا جول اپاتىنان ەكى بالا كوز جۇمدى
دەپۋتاتتىڭ ويىنشا راقىمشىلىق – مەملەكەت پەن قوعامنىڭ گۋمانيزم اكتىسى. بىراق گۋمانيزم ادام ومىرىنە تىكەلەي قاۋىپ توندىرەتىن ارەكەتتەرگە قاتىستى قولدانىلماۋى ءتيىس.
«بۇل جاي عانا ەرەجە بۇزۋشىلار ەمەس, بۇل – الەۋەتتى قاۋىپ كوزى. بۇرىن ءوز ارەكەتتەرىمەن وزگەنىڭ ومىرىنە قاۋىپ توندىرگەن ادامدار. ولارعا راقىمشىلىق اياسىندا قۇقىقتى قايتارۋ – ەرتەڭ تاعى دا بىرەۋدىڭ ومىرىنە قاۋىپ توندىرۋگە مۇمكىندىك بەرۋ دەگەن ءسوز. بۇل جاڭا قايعىلى وقيعالاردىڭ پايدا بولۋ قاۋپىن ارتتىرادى. ءبىزدىڭ مىندەتىمىز – زاڭ بۇزۋشىلاردى اقتاۋ ەمەس, جاڭا قىلمىستار مەن قايعىلى وقيعالاردىڭ الدىن الۋ. ءبىز «جۇرگىزۋشى كۋالىگىنەن ايىرىلعانداردى» كولىك باسقارۋ قۇقىعىن قالپىنا كەلتىرۋگە باعىتتالعان كەز كەلگەن راقىمشىلىق تەتىكتەرىنە ەنگىزۋگە تۇبەگەيلى قارسىمىز», دەدى دەپۋتات.