زاڭناما جانە قۇقىقتىق اقپارات ينستيتۋتىندا ءماجىلىس دەپۋتاتى, كونستيتۋتسيالىق رەفورما جونىندەگى كوميسسيا مۇشەسى, زاڭ عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور مارات ءباشىموۆتىڭ قاتىسۋىمەن ساراپتامالىق كەزدەسۋ ءوتتى. ساراپتامالىق ديالوگ بارىسىندا «ادام قۇقىعىن قورعاۋ سالاسىنداعى كونستيتۋتسيالىق جاڭاشىلدىقتار: جاڭا تەتىكتەر مەن كەپىلدىكتەر» تاقىرىبى اڭگىمەگە ارقاۋ بولدى.
تالقىلاۋعا ينستيتۋت باسشىلىعى, ۇجىمداعى جەتەكشى عىلىمي قىزمەتكەرلەر, سونداي-اق تانىمال قۇقىقتانۋشىلار مەن كونستيتۋتسيالىق قۇقىق سالاسىنىڭ ماماندارى قاتىستى. كەزدەسۋ جاڭا كونستيتۋتسيا جوباسىن تالداۋعا ارنالعان اشىق پىكىرتالاس فورماتىندا ءوتتى. قاتىسۋشىلار ساياسي-قۇقىقتىق ينستيتۋتتاردىڭ ترانسفورماتسياسىن جانە ەلدىڭ نەگىزگى زاڭىنداعى قۇقىق قورعاۋ تەتىكتەرىنىڭ ءرولىن كۇشەيتۋدى جان-جاقتى قاراستىردى.
ساراپشىلار قاۋىمداستىعى الدىندا ءسوز سويلەگەن دەپۋتات م.ءباشىموۆ قۇقىقتىق جۇيەنى ىزگىلەندىرۋگە ەرەكشە نازار اۋداردى.
«جاڭا كونستيتۋتسيا جوباسى – ەڭ الدىمەن, ازاماتتىڭ مۇددەسىن قورعاۋعا باعىتتالعان, سول تۇرعىدا تىكەلەي قولدانىلاتىن قۇجات. ءبىز كونستيتۋتسيالىق نورمالاردىڭ ساپالى ەۆوليۋتسياسىن كورىپ وتىرمىز. ياعني قۇقىقتاردى جاريالاۋدان ولاردى ىسكە اسىرۋدىڭ پارمەندى تەتىكتەرىن قالىپتاستىرۋعا دەيىن قامتىلدى», دەدى ءماجىلىس دەپۋتاتى.
كەزدەسۋ بارىسىندا ينستيتۋت ساراپشىلارى مەن دەپۋتات جاڭا كونستيتۋتسيالىق نورمالاردى قولدانىستاعى زاڭناماعا ەنگىزۋدىڭ پراكتيكالىق اسپەكتىلەرىن تالقىلادى. اكىمشىلىك ادىلەتتىلىكتى جەتىلدىرۋ, قۇقىق ۇستەمدىگىن قامتاماسىز ەتۋ جانە ازاماتتىق قوعامنىڭ مەملەكەتتىك ورگاندارمەن ءوزارا ءىس-قيمىلى ماسەلەلەرى كوتەرىلدى.
زاڭناما جانە قۇقىقتىق اقپارات ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى ينديرا اۋباكىروۆا زاڭ شىعارۋ ۇدەرىسىن ىرگەلى عىلىممەن ۇيلەستىرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى.
«پارلامەنت دەپۋتاتتارىنىڭ ءبىزدىڭ ينستيتۋت الاڭىنداعى ساراپتامالىق تالقىلاۋلارعا قاتىسۋى ۇسىنىلىپ وتىرعان جاڭالىقتارعا تەرەڭ قۇقىقتىق دياگنوستيكا جۇرگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. مارات سوۆەت ۇلىنىڭ عالىم ءارى پراكتيك-پارلامەنتشى رەتىندەگى تاجىريبەسى زاڭنامانى جەتىلدىرۋ بويىنشا ساپالى ۇسىنىمدار ازىرلەۋدە ۇلكەن مانگە يە», دەيدى ي.اۋباكىروۆا.
سونداي-اق اتالعان ينستيتۋتقا قاراستى لينگۆيستيكا ورتالىعىنىڭ جەتەكشى عىلىمي ساراپشىسى نۇرشات ءجۇمادىل جاڭا كونستيتۋتسياعا ەنگىزىلگەن وزگەرىستەر بولاشاققا جاسالعان ۇلكەن ساياسي قادام ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
«ارقايسىمىزدىڭ كوكەيىمىزدە «جاڭا رەداكتسياداعى كونستيتۋتسيا بىزگە نە بەرەدى, حالقىمىزعا نە بەرەدى, قاتارداعى ازاماتقا قانداي مۇمكىندىك اكەلەدى؟» دەگەن سۇراق بار. ەڭ الدىمەن, كونستيتۋتسياعا ەنگىزىلگەن وزگەرىستەر – بولاشاققا جاسالعان ۇلكەن ساياسي قادام. بۇل, اسىرەسە, جاستار ءۇشىن وتە ماڭىزدى. ونىڭ ۇستىنە, عالىم رەتىندە ءاربىر تەرمينگە ءمان بەرىپ, تۇسىنىكتى ءارى ناقتى جەتكىزگەننەن كەيىن قۇجاتتىڭ مازمۇنىنا تەرەڭىرەك ءۇڭىلىپ, ءمان-ماعىناسىن جان-جاقتى سەزىنە ءتۇستىم», دەيدى ن.ءجۇمادىل.
ونىڭ ايتۋىنشا, جاڭا اتا زاڭ جوباسىندا وتە ماڭىزدى ماسەلەلەر قامتىلعان. سونىڭ ىشىندەگى ەڭ باستىسى – ازاماتتاردىڭ جەكە باسىنىڭ قۇقىقتارى.
«ازاماتتاردىڭ ساياسي نەمەسە ءدىني كوزقاراسىنا بايلانىستى ەرتەڭ قانداي دا ءبىر قىسىمعا ۇشىراماۋى, ەركىن ءومىر سۇرۋىنە كەپىلدىك بەرەتىن نورمالار ناقتى كورىنىس تاپقان. مەنىڭشە, ءبىز وسى كونستيتۋتسيا ارقىلى جاڭا ءبىر قادام باسىپ, ەلىمىزدى جاڭا بيىكتەرگە كوتەرە الامىز. كونستيتۋتسيا – كۇندە وزگەرتىلە بەرەتىن زاڭ ەمەس, ول تاعدىرشەشتى كەزەڭدەردە عانا جاڭارتىلاتىن قۇندى قۇجات. وسى جولدا دەپۋتاتتاردىڭ دا, عالىمداردىڭ دا ەڭبەگى زور دەپ ەسەپتەيمىن. سول سەبەپتى ەل بولاشاعىنىڭ جاڭارىپ, جاقساراتىنىنا, الداعى ۋاقىتتا جاڭا قادامدارعا نىق سەنىممەن باراتىنىمىزعا ءۇمىتىمىز مول», دەدى ن.ءجۇمادىل.
كەزدەسۋ قورىتىندىسىندا قاتىسۋشىلار ۇسىنىلىپ وتىرعان كونستيتۋتسيالىق رەفورمالار ادام قۇقىقتارى سالاسىنداعى تالاپتار مەن حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي كەلەدى دەگەن ورتاق پىكىرگە كەلدى.