كەيىنگى جىلدارى الەمنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە قازاق ءتىلىن ۇيرەنگىسى كەلەتىن شەتەل ازاماتتارىنىڭ قاتارى كوبەيىپ كەلەدى. اسىرەسە ەۋروپا, تۇركيا, قىتاي جانە اقش ەلدەرىندە قازاق ءتىلىن وقىتاتىن ارنايى ورتالىقتار, ونلاين كۋرستار مەن كلۋبتار اشىلىپ جاتىر. اقش-تاعى دجوردج ۆاشينگتون, گارۆارد ۋنيۆەرسيتەتتەرى جانە اريزونا جوعارى وقۋ ورىندارىندا قازاق ءتىلى بويىنشا ارنايى باعدارلامالار ەنگىزىلگەن.
بىرنەشە جىل بۇرىن پاريجدىك بويجەتكەن ينتەرنەتتەن قازاقستان تۋرالى جازبا وقىپ, ءوز ومىرىندە بەتبۇرىس جاسايدى. سول ساتتەن باستاپ ونىڭ قازاق ەلىنە دەگەن ەرەكشە قىزىعۋشىلىعى ويانادى. ونىڭ ەسىمى – ەليز پاكەتو.
بىردە ول ەلىمىزدى كوزبەن كورىپ, تاماشالاۋعا كاسپي جاعالاۋىنداعى اقتاۋ قالاسىنا كەلەدى. بۇل قالادا حالىقتىڭ باسىم بولىگى قازاق تىلىندە سويلەيتىنىن بايقاعان ول انا ءتىلىمىزدى ۇيرەنۋگە نيەتتەنەدى. «ماعان قازاق ءتىلىنىڭ اۋەزى قاتتى ۇنادى. ادامدارمەن شىنايى بايلانىس ورناتۋ ءۇشىن ولاردىڭ انا ءتىلىن ءبىلۋ ماڭىزدى دەپ ويلايمىن», دەگەن ويعا كەلگەنىن ايتادى.
ونىڭ ايتۋىنشا, باستى قيىندىق – قازاق ءتىلىن ۇيرەتەتىن ساپالى رەسۋرستىڭ ازدىعى. «كوپ ماتەريال ورىس تىلىندە, كەيبىرى تۇرىك تىلىندە. ال اعىلشىن تىلىندەگى ماتەريالدار وتە از, فرانتسۋز تىلىندە مۇلدە جوق دەسە دە بولادى», دەيدى ول. سوعان قاراماستان, قازاق ءتىلىن ۇيرەنۋدى توقتاتپاپتى.
«ەڭ ۇلكەن ءارى كەرەمەت توسىنسىي قازاق حالقىنىڭ ىنتاسى مەن قولداۋى بولدى. كەيىنگى كەزدە, اسىرەسە بەينەجازبالارىمنىڭ استىنداعى پىكىرلەردە ولاردىڭ قولداۋى مەنى ودان ءارى قۇلشىنۋعا, بار كۇشىمدى سالۋعا جىگەرلەندىردى. قازاق ءتىلى مەن مادەنيەتىنە دەگەن قىزىعۋشىلىعىم ارقىلى تاماشا ادامدارمەن تانىستىم. بۇل ءتىلدى ۇيرەنۋ مەنى قازاق مادەنيەتىنە ءبىرتابان جاقىنداتتى. ءتىپتى قازاق ءتىلىن ۇيرەنگىسى كەلەتىن وزگە ادامداردان دا حابارلامالار الىپ ءجۇرمىن. ولار مەنەن كەڭەس نەمەسە ۇيرەنۋگە ارنالعان ماتەريالدار سۇرايدى, ال مەن ولارعا كومەكتەسۋگە تىرىسامىن», دەيدى ول اسەرلەنىپ.
فرانتسۋز قىزى ەليز پاكەتو پاريجدەگى قازاق مادەني ورتالىعىنا ءجيى بارىپ تۇرادى ەكەن. سەنبى كۇندەرى بولاتىن قازاق ءتىلى ساباقتارىنا قاتىسىپ, ءتىل يگەرۋ مەن سويلەۋ داعدىسىن دامىتادى. وسى ورتالىقتا ول كوپتەگەن دوس تاۋىپ, قازاق مادەنيەتىمەن تەرەڭىرەك تانىسادى.
قازاق ءتىلىن ۇيرەنگىسى كەلەتىندەرگە ول بىلايشا كەڭەس بەرەدى: «قورىقپاڭىزدار! باسىندا قيىن كورىنۋى مۇمكىن, بىراق قازاقتار ءسىزدىڭ ءاربىر تالپىنىسىڭىزدى جوعارى باعالايدى جانە كومەكتەسۋگە دايىن. قازاق ءتىلى — ادەمى ءارى ۇيرەنۋگە تۇرارلىق ءتىل. گرامماتيكاسى كۇردەلى بولىپ كورىنگەنىمەن, ۋاقىت وتە ونىڭ لوگيكالىق تۇرعىدان جۇيەلى ەكەنىن تۇسىنەسىز. ءتىلدى ۇيرەنۋ – مارافون, ال مارافوندى اياقتاعان سايىن ءسىز جاڭا مادەنيەتتىڭ ەسىگىن اشاسىز».
پاريجدە تۇراتىن ەليزدىڭ الداعى جوسپارى دا تاماشا. ول قازاق ءتىلىن جاقسى مەڭگەرگەن سوڭ, قازاقتىلدىلەرگە فرانتسۋز ءتىلىن ۇيرەتۋدى, ەكى تىلدە كىتاپتار شىعارۋدى, قازاق ءتىلىن ۇيرەنگىسى كەلەتىندەرگە ارناپ فرانتسۋز جانە اعىلشىن تىلدەرىندەگى وقۋ قۇرالدارىن قۇراستىرۋدى, سونداي-اق فرانتسيا مەن قازاقستان اراسىنداعى مادەني جوبالارعا قاتىسۋدى كوزدەيتىنىن ايتادى. «مەن ەكى ەل اراسىنداعى مادەني كوپىر بولعىم كەلەدى. ال قازاق ءتىلى – وسى كوپىردىڭ ەڭ بەرىك ىرگەتاسى», دەيدى ەليز سەنىممەن.