ەلىمىزگە يتاليا پرەزيدەنتى سەردجو ماتتارەللا العاش رەت رەسمي ساپارمەن كەلدى. پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قاتىسۋىمەن اقوردادا يتاليا باسشىسىن سالتاناتتى قارسى الۋ ءراسىمى ءوتىپ, وندا مەملەكەتتەر باسشىلارى ءبىر-بىرىنە دەلەگاتسيا مۇشەلەرىن تانىستىردى. سونداي-اق قۇرمەت قاراۋىلى روتاسىنىڭ باستىعى راپورت بەرىپ, ەكى ەلدىڭ مەملەكەتتىك ءانۇرانى ورىندالدى.
ىنتىماقتاستىقتىڭ جاڭا پاراعى
قارسى الۋ راسىمىنەن كەيىن پرەزيدەنتتەر كەلىسسوز جۇرگىزدى. قاسىم-جومارت توقاەۆ سەردجو ماتتارەللانىڭ مەملەكەتىمىزگە ساپارى ەكى ەل اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى نىعايتۋعا تىڭ سەرپىن بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى. پرەزيدەنتتىڭ ايتۋىنشا, بۇل ساپار قازاقستان مەن يتاليا اراسىنداعى دوستىق پەن بۇرىننان كەلە جاتقان سەرىكتەستىكتى راستايدى.
– پرەزيدەنت مىرزا, ءسىزدى مارتەبەلى مەيمان رەتىندە قارسى العانىما قۋانىشتىمىن. قازاقستانعا جاساعان العاشقى ساپارىڭىز ىنتىماقتاستىعىمىزدىڭ جاڭا پاراعىن اشاتىنى ءسوزسىز. قازاقستان مەن يتاليا اراسىندا تىعىز ىقپالداستىق ورناعان. ءسىزدىڭ ەلىڭىزگە قۇرمەتىمىز ەرەكشە. ءوزارا ساۋدا دايەكتى تۇردە دامۋدا. ءبىزدىڭ ەكونوميكالىق بايلانىستارىمىزدىڭ نەگىزى بەرىك. ءتۇرلى سالاداعى قارىم-قاتىناسىمىز جوعارى ناتيجە كورسەتىپ كەلەدى. مەملەكەت باسشىسى رەتىندە ەكىجاقتى ىقپالداستىقتى نىعايتۋعا ۇلەس قوسۋعا ءازىرمىن, – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.
سەردجو ماتتارەللا قاسىم-جومارت توقاەۆقا قوناقجايلىق تانىتقانى ءۇشىن العىس ايتىپ, ءوزارا قارىم-قاتىناستى ودان ءارى ارتتىرۋدىڭ ماڭىزىنا توقتالدى.
– ءسىزدىڭ بىلتىر قاڭتار ايىندا ريمگە جاساعان ساپارىڭىزدان كەيىن استانادا كەزدەسكەنىمە قۋانىشتىمىن. ءوزىڭىز اتاپ وتكەندەي, ەلدەرىمىز اراسىنداعى قارىم-قاتىناس ۇدايى نىعايىپ, تىعىز ءارى تابىستى سيپات الدى. ەكى ەلدىڭ ساۋدا-ەكونوميكالىق, مادەني سالالارداعى ىنتىماقتاستىعى جىلدان جىلعا ىلگەرىلەۋدە. ۋنيۆەرسيتەتتەر اراسىندا سەرىكتەستىك جولعا قويىلعانىن كورىپ وتىرمىز. دوستىق كوڭىلىڭىزگە العىس ايتامىن, – دەدى يتاليا پرەزيدەنتى.
تاراپتار ەكىجاقتى قارىم-قاتىناستىڭ نەگىزگى باعىتتارى, سونداي-اق وڭىرلىك جانە حالىقارالىق كۇن تارتىبىندەگى وزەكتى ماسەلەلەر تۋرالى پىكىر الماستى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ ورايلى ءساتتى پايدالانىپ, يتاليا پرەمەر-ءمينيسترى دجوردجا مەلونيگە سالەمى مەن ىقىلاسىن جولدادى.
ءۇش ءىرى ساۋدا سەرىكتەسىمىزدىڭ ءبىرى
قاسىم-جومارت توقاەۆ پەن سەردجو ماتتارەللانىڭ كەلىسسوزى ەكى ەل دەلەگاتسيالارىنىڭ قاتىسۋىمەن كەڭەيتىلگەن قۇرامدا جالعاستى.
مەملەكەت باسشىسى قازاقستان مەن يتاليا اراسىنداعى كوپجوسپارلى ىنتىماقتاستىق بەرىك ساياسي ديالوگكە, قارقىندى ەكونوميكالىق سەرىكتەستىككە جانە تىعىز مادەني-گۋمانيتارلىق بايلانىستارعا ارقا سۇيەيتىنىن اتاپ ءوتتى. سەردجو ماتتارەللانىڭ استانا مەن ريم اراسىنداعى سەرىكتەستىكتى نىعايتۋعا ايتارلىقتاي ۇلەس قوسقانىنا نازار اۋدارىلدى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ بىلتىر ريمگە جاساعان رەسمي ساپارى بارىسىندا قازاقستان – يتاليا ىنتىماقتاستىعىنا تىڭ سەرپىن بەرگەن ماڭىزدى ۋاعدالاستىقتارعا قول جەتكىزىلگەنىنە توقتالدى.
– يتاليا قازاقستاننىڭ ءۇش ءىرى ساۋدا سەرىكتەستەرىنىڭ ءبىرى بولىپ قالا بەرەدى. ەكونوميكالىق ىقپالداستىعىمىز وتە قارقىندى دامىپ كەلەدى جانە ونى ودان ءارى ارتتىرۋدىڭ الەۋەتى زور. ءسىزدىڭ ەلىڭىزدىڭ ەكسپورتتى ۇلعايتۋ جونىندەگى جوسپارىن قۇپتايمىز. يتاليانىڭ كەيىنگى 20 جىلدا ەكونوميكامىزعا قۇيعان ينۆەستيتسياسى 7,6 ملرد دوللارعا جەتتى. بۇگىندە قازاق جەرىندە 250 يتاليالىق كومپانيا تابىستى جۇمىس ىستەپ جاتىر, – دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.
مەملەكەت باسشىسى ىنتىماقتاستىقتى تەرەڭدەتۋدىڭ پەرسپەكتيۆتى باعىتتارىن ايقىندادى. ونىڭ ىشىندە اسا ماڭىزدى شيكىزات ماتەريالدارى, مۇناي حيمياسى, ماشينا جاساۋ, كولىك-لوگيستيكا, جەڭىل ونەركاسىپ, تاعام ونىمدەرىن قايتا وڭدەۋ, جاساندى ينتەللەكت, قارجى, تۋريزم جانە ءبىلىم بەرۋ سالالارىنا باسا ءمان بەرىلدى.
تاراپتار ەكى ەل بۇۇ مەن باسقا دا حالىقارالىق ۇيىمدار اياسىندا بەلسەندى ىقپالداستىق ورناتقانىن اتاپ ءوتتى. جەمىستى جۇمىستاردىڭ ۇلگىسى رەتىندە «ورتالىق ازيا پليۋس» ديالوگ الاڭىن, سونداي-اق بيىل مامىر ايىندا استانادا وتكەن «ورتالىق ازيا – يتاليا» ءبىرىنشى ءسامميتىن ايتۋعا بولادى. قازاقستان تاراپى يتاليانىڭ اتالعان باستامانى ىسكە اسىرۋعا قولداۋ كورسەتكەنىن جوعارى باعالادى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ يتاليا پرەمەر-ءمينيسترى دجوردجا مەلونيمەن وتكەن دوستىق كەزدەسۋدى, سونداي-اق ونىڭ استانا حالىقارالىق فورۋمىندا باستى سپيكەر رەتىندە بايانداما جاساعانىن ىقىلاسپەن ەسكە الدى.
كەزدەسۋدە تاراپتار مادەني-گۋمانيتارلىق ىقپالداستىق ماسەلەلەرىنە دە ەرەكشە كوڭىل ءبولدى. وسى ورايدا قازاقستان پرەزيدەنتى استانانىڭ ورتالىق كوشەلەرىنىڭ ءبىرىن ساياحاتشى ماركو پولو ەسىمىمەن اتاۋ جونىندە شەشىم قابىلدانعانىنا توقتالىپ, مۇنى قوس مەملەكەتتىڭ بەرىك دوستىعىنىڭ سيمۆولى رەتىندە قاراستىراتىنىن مالىمدەدى.
يتاليا پرەزيدەنتى سەرىكتەستىكتى ودان ءارى نىعايتۋدىڭ ماڭىزىن اتاپ ءوتىپ, ەكى ەل اراسىنداعى سەنىمدى ديالوگ پەن ءوزارا تۇسىنىستىكتى نىعايتۋعا قوسقان ۇلەسى ءۇشىن قاسىم-جومارت توقاەۆقا ريزاشىلىعىن جەتكىزدى.
– ءبىز ءۇشىن بۇل ساپاردىڭ ءمانى زور. ءسىزدىڭ بىلتىر ريمگە جاساعان ساپارىڭىز ءوزارا قارىم-قاتىناستىڭ ماڭىزدى كەزەڭى رەتىندە ىنتىماقتاستىعىمىزدىڭ ودان ءارى نىعايۋىنا بەرىك نەگىز قالادى. بۇل قادامدار سەرىكتeستىگىمىزگە بارلىق باعىتتا ەرەكشە سيپات بەرەدى. مادەنيەت سالاسىنداعى ىقپالداستىعىمىز بەلسەندى دامىپ كەلەدى. يتاليا ورتالىق ازياداعى العاشقى مادەنيەت ورتالىعىن استانادا اشقان. ەلوردانىڭ ءبىر كوشەسىن ماركو پولونىڭ قۇرمەتىنە اتاۋ تۋرالى ۇسىنىسىڭىز قوس مەملەكەتتىڭ بايلانىسىن ودان ءارى تەرەڭدەتۋگە بەيىل ەكەنىڭىزدى كورسەتەدى. بۇل قولداۋىڭىز ءۇشىن سىزگە شىنايى ريزاشىلىعىمدى بىلدىرەمىن, – دەدى سەردجو ماتتارەللا.
كەلىسسوز سوڭىندا تاراپتار پرەزيدەنت سەردجو ماتتارەللانىڭ رەسمي ساپارى قازاقستان – يتاليا قارىم-قاتىناسى تاريحىنىڭ جاڭا پاراعىن اشاتىنىنا سەنىم ءبىلدىردى.
دوستىق پەيىلدىڭ ايعاعى
قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستان جانە يتاليا اراسىنداعى دوستىق پەن ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋعا ايرىقشا ۇلەس قوسقانى ءۇشىن پرەزيدەنت سەردجو ماتتارەللاعا ءى دارەجەلى «دوستىق» وردەنىن سالتاناتتى تۇردە تابىستادى. سونداي-اق بۇل قازاق ەلىنىڭ شىنايى قۇرمەتى, بارشا يتاليا حالقىنا دەگەن دوستىق پەيىلى مەن ىستىق ىقىلاسىنىڭ ايعاعى ەكەنىن جەتكىزدى.
مەملەكەت باسشىسى يتاليا پرەزيدەنتىنە حالىقتىڭ قولداۋىنا يە بولعان كوشباسشى, الەمگە تانىمال بەدەلدى ساياساتكەر دەپ باعا بەردى.
– ءسىز ەلىڭىزدىڭ ءوسىپ-وركەندەۋىنە زور ەڭبەك ءسىڭىرىپ كەلەسىز. بۇگىندە يتاليا بارلىق سالادا تولايىم تابىسقا جەتتى. الەمدىك كوشباسشىلار قاتارىنا كىرەتىن مەملەكەتتىڭ ءبىرى. ەلىڭىزدە ەكونوميكا, يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيا سالاسىندا تىڭ جوبالار جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. ەكولوگيا, «جاسىل» ەنەرگەتيكا باعىتىندا وزىق باستامالارىڭىز بار. يتاليانىڭ تەرەڭ تاريحى, بىرەگەي مادەني مۇراسى – بۇكىل ادامزاتتىڭ قۇندى قازىناسى. سىزدەر ايماقتىق جانە جاھاندىق قاۋىپسىزدىكتى ساقتاۋ ىسىندە ماڭىزدى ءرول اتقارىپ جاتسىزدار. حالىقارالىق ماسەلەلەردى شەشۋگە بەلسەنە اتسالىسىپ كەلەسىزدەر. بۇل – ءسىزدىڭ ساليقالى ساياساتىڭىزدىڭ جەمىسى. ءوزىڭىزدىڭ باسشىلىعىڭىزبەن يتاليا الداعى ۋاقىتتا دا بيىك بەلەستەردى باعىندىرا بەرەدى دەپ سەنەمىن, – دەدى پرەزيدەنت.
بۇدان بولەك, قاسىم-جومارت توقاەۆ سەردجو ماتتارەللانىڭ ەكى ەل قارىم-قاتىناسىن دامىتۋعا ولشەۋسىز ۇلەس قوسىپ كەلە جاتقانىنا نازار اۋداردى.
– ساياسي ديالوگىمىز جوعارى دەڭگەيدە ءجۇرىپ جاتىر. ساۋدا-ەكونوميكالىق جانە مادەني-گۋمانيتارلىق بايلانىس قارقىندى دامىپ كەلەدى. كوپجاقتى قۇرىلىمدار اياسىندا تىعىز ىقپالداستىق ورناتتىق. مەن ءسىزدىڭ بۇل باعىتتاعى ەڭبەگىڭىزدى ەرەكشە باعالايمىن. بىرلەسكەن كۇش-جىگەرىمىزدىڭ ارقاسىندا قوس حالىقتىڭ دوستىعى نىعايا بەرەدى. بۇگىنگى كەلىسسوزدەر مەن ۋاعدالاستىقتار ستراتەگيالىق سەرىكتەستىگىمىزدى كۇشەيتە تۇسەدى دەپ ويلايمىن. ءبىز وسى جولدا بىرلەسىپ ارەكەت ەتۋگە دايىنبىز, – دەدى پرەزيدەنت.
ءوز كەزەگىندە سەردجو ماتتارەللا قاسىم-جومارت توقاەۆقا يتاليانىڭ ەڭ جوعارى ناگراداسى – «يتاليا رەسپۋبليكاسىنا سىڭىرگەن ەڭبەگى ءۇشىن» وردەنىن تاپسىردى.
– ەلىمىزدىڭ بۇل جوعارى ناگراداسى يتاليامەن دوستىق قاتىناستى نىعايتۋعا ۇلەس قوسقان مەملەكەتتەر باسشىلارىنا عانا بەرىلەدى. ءسىزدىڭ الەمدىك ءتارتىپتى قامتاماسىز ەتۋگە جانە بەيبىتشىلىكتى قولداۋعا باعىتتالعان قىزمەتىڭىزدى جوعارى باعالايمىز. سونداي-اق يتاليا مەن قازاقستان اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋعا ۇدايى اتسالىسىپ كەلە جاتقانىڭىز ءۇشىن ريزاشىلىق بىلدىرەمىز. سىزگە تابىستالىپ وتىرعان بۇل ماراپات ءبىزدىڭ رەسپۋبليكامىزعا سىڭىرگەن ەڭبەگىڭىزدىڭ باعاسى, – دەدى يتاليا پرەزيدەنتى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ سەردجو ماتتارەللانىڭ قولىنان يتاليانىڭ جوعارى مەملەكەتتىك ناگراداسىن الۋ زور مارتەبە ەكەنىن جەتكىزىپ, العىس ايتتى.
ريمدە – اباي, استانادا ماركو پولو ەسىمى جاڭعىرماق
كەلىسسوزدەر اياقتالعاننان كەيىن قازاقستان مەن يتاليا پرەزيدەنتتەرى باق وكىلدەرى ءۇشىن بريفينگ وتكىزدى. قاسىم-جومارت توقاەۆ يتاليا قازاقستاننىڭ ەۋروپا وداعىنداعى ماڭىزدى ءارى سەنىمدى ستراتەگيالىق سەرىكتەسى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, قوس مەملەكەتتىڭ ءتۇرلى باعىتتاعى ىنتىماقتاستىعى ۋاقىت وتكەن سايىن ارتا تۇسۋدە.
– ساياسي ديالوگىمىز جوعارى دەڭگەيدە ءجۇرىپ جاتىر. ساۋدا-ەكونوميكا سالاسىندا بەرىك ىقپالداستىق ورناتتىق. بىلتىر ەكى ەل اراسىنداعى الىس-بەرىس كولەمى 20 ملرد دوللارعا جەتتى. بيىلعى 8 ايدا بۇل كورسەتكىش 11,3 ملرد دوللار بولدى. يتاليا – ءبىزدىڭ ەڭ ءىرى ينۆەستيتسيالىق سەرىكتەسىمىزدىڭ ءبىرى. قازاقستاندا 250-گە جۋىق يتاليالىق كومپانيا تابىستى جۇمىس ىستەپ كەلەدى. بۇل ەل قازاقستان ەكونوميكاسىنا 2005 جىلدان بەرى شامامەن 7,6 ملرد دوللاردان اسا قاراجات قۇيدى. وسى باعىتتاعى قارىم-قاتىناسىمىز ويداعىداي دامۋدا, – دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.
مەملەكەت باسشىسى يتاليا پرەزيدەنتىمەن مازمۇندى كەلىسسوز جۇرگىزىلگەنىنە نازار اۋداردى. كەزدەسۋدە پرەزيدەنتتىڭ بىلتىر ريمگە جاساعان رەسمي ساپارى بارىسىندا قول جەتكىزىلگەن ۋاعدالاستىقتاردىڭ ورىندالۋ بارىسىن تالقىلاعان. Cونىمەن قاتار تاراپتار ىقپالداستىقتى كۇشەيتۋدىڭ جاڭا باعىتتارى تۋرالى اڭگىمەلەسكەن.
– ءوزارا ساۋدا-ساتتىق كولەمىن ودان ءارى ارتتىرۋعا كەلىستىك. تاۋار ءتۇرىن كوبەيتۋ ءۇشىن, ەڭ الدىمەن, ىسكەر توپتاردىڭ بايلانىسىن ودان ءارى نىعايتۋ قاجەت. بۇل – ماڭىزدى مىندەت. سونداي-اق ءبىز ەكى ەلدىڭ مۇددەسىنە ساي كەلەتىن جاڭا ينۆەستيتسيالىق جوبالاردى قاراستىراتىن بولدىق. اسىرەسە ەنەرگەتيكا, اۋىل شارۋاشىلىعى, ماشينا جاساۋ, جەڭىل جانە ازىق-ت ۇلىك ونەركاسىبى سالالارىنا باسا نازار اۋداردىق. وسى جۇمىسقا ەكى ەلدىڭ ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جونىندەگى ۇكىمەتارالىق كوميسسياسى باسا ءمان بەرۋى قاجەت دەپ سانايمىز. كولىك-لوگيستيكا سالاسىنداعى بايلانىستى نىعايتۋ ماسەلەسىن پىسىقتادىق. حالىقارالىق كولىك دالىزدەرىنىڭ, سونىڭ ىشىندە ترانسكاسپي ءدالىزىنىڭ الەۋەتىن ءسوز ەتتىك. لوگيستيكا ينفراقۇرىلىمى جانە قايتا وڭدەۋ ونەركاسىبى سەكتورىنداعى ىقپالداستىق مۇمكىندىكتەرىن تالقىلادىق, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
بۇدان بولەك, پرەزيدەنتتەر تسيفرلىق تەحنولوگيانى ەكونوميكاعا جاپپاي ەنگىزۋدىڭ ماڭىزىنا توقتالىپ, جاساندى ينتەللەكتى مەن ۇلكەن دەرەكقورلاردى پايدالانۋعا قاتىستى تاجىريبە الماسۋ تۋرالى پىكىرلەسكەن.
– مەن بۇل سالالاردا بىرلەسە جۇمىس ىستەۋگە دايىن ەكەنىمىزدى جەتكىزدىم. ەرتەڭ پرەزيدەنت ماتتارەللا ايماقتاعى ەڭ ءىرى IT ستارتاپ پاركى – «Astana Hub»-قا بارادى. ەلىمىزدىڭ وسى باعىتتاعى جەتىستىكتەرىمەن تانىسادى. بۇعان قوسا قارجى جانە تۋريزم سالاسىنداعى تىڭ جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرۋعا ۋاعدالاستىق. جالپى, قازاقستان ءوز نارىعىندا جۇمىس ىستەۋگە نيەتتى يتاليا كومپانيالارى ءۇشىن قولايلى جاعداي جاساۋعا دايىن, – دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.
كەلىسسوز بارىسىندا مادەني-گۋمانيتارلىق بايلانىستاردى ودان ءارى نىعايتۋ ىسىنە ءمان بەرىلگەن. قاسىم-جومارت توقاەۆ بۇگىن ەلوردا كوشەلەرىنىڭ بىرىنە يتاليانىڭ ۇلى ساياحاتشىسى ماركو پولونىڭ اتى بەرىلەتىنىن مالىمدەدى.
– كەلەسى جىلى يتاليادا «كوشپەلىلەر التىنى» كورمەسى وتكىزىلمەك. سونداي-اق نەاپولدەگى كونە سان كارلو تەاترىندا «اباي» وپەراسىن قويۋ جوسپارلانعان. بيىل ريم قالاسىندا قازاقتىڭ باس اقىنى اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ ءمۇسىنى ورناتىلادى. وسى ءساتتى پايدالانا وتىرىپ, يگى باستاماعا قولداۋ بىلدىرگەنى ءۇشىن يتاليا حالقىنا شىنايى ريزاشىلىعىمدى جەتكىزگىم كەلەدى. ءبىز مۇنى قازاقتىڭ مادەني مۇراسىنا كورسەتىلگەن قۇرمەت پەن شىنايى دوستىق پەيىلدىڭ كورىنىسى دەپ قابىلدايمىز. وسىنداي تاعىلىمدى ءىس-شارالار حالىقتارىمىزدى جاقىنداتا تۇسەتىنى ءسوزسىز, – دەدى پرەزيدەنت.
تاراپتار كەلىسسوز كەزىندە ءبىلىم سالاسىنا دا ايرىقشا توقتالعان.
– قازىرگى تاڭدا يتاليانىڭ ۇزدىك جوعارى وقۋ ورىندارىندا قازاقستاننىڭ 4 مىڭنان اسا ستۋدەنتى ءبىلىم الىپ جاتىر. سول ءۇشىن يتاليا ۇكىمەتىنە العىس ايتامىن. بيىل ءىلياس جانسۇگىروۆ اتىنداعى جەتىسۋ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ نەگىزىندە ماركە پوليتەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ فيليالى جۇمىس ىستەي باستادى. وقۋ ورنى جاس ۇرپاقتىڭ جوعارى ساپالى ءبىلىم الۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى دەپ سەنەمىن, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ پرەزيدەنت سەردجو ماتتارەللامەن بىرقاتار حالىقارالىق وزەكتى ماسەلە بويىنشا پىكىر الماسقانىن جەتكىزدى.
– قازىرگىدەي كۇردەلى كەزەڭدە قارۋلى قاقتىعىستاردىڭ ۋشىعۋىنا قاتىستى الاڭداۋشىلىق بىلدىردىك. قوس تاراپ بارلىق تۇيتكىلدى بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمى جارعىسىنا سايكەس بەيبىت جانە ساياسي-ديپلوماتيالىق جولمەن شەشۋ كەرەك دەپ سانايدى. قازاقستان مەن يتاليا حالىقارالىق ىقپالداستىقتى كۇشەيتۋگە مۇددەلى. جاھاندىق تۇراقتىلىق پەن بەيبىتشىلىكتى نىعايتۋ ىسىنە بەلسەنە اتسالىسۋعا دايىن. ءبىز ءبىر-ءبىرىمىزدىڭ باستامالارىمىزدى ۇنەمى قولداپ كەلەمىز. كوپجاقتى ديپلوماتيانى ودان ءارى دامىتۋعا ەرەكشە ءمان بەرەمىز. وسى ورايدا «ورتالىق ازيا – يتاليا» ديالوگ الاڭى ايماقتىق دەڭگەيدەگى ارىپتەستىگىمىزدى جانداندىرا تۇسەرى انىق. يتاليا تاراپىنىڭ باستاماسىمەن ونىڭ العاشقى وتىرىسى بيىل استانادا وتكەنىن بىلەسىزدەر. وسىلايشا, حالىقارالىق قۇرىلىمدار اياسىنداعى ىقپالداستىعىمىز نىعايىپ كەلەدى. الماتىدا بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ ورتالىق ازيا مەن اۋعانستاندى دامىتۋ ورتالىعىن اشۋ تۋرالى باستاماعا قولداۋ كورسەتكەنى ءۇشىن يتاليا تاراپىنا زور العىس ايتامىن, – دەدى پرەزيدەنت.
ءوز كەزەگىندە سەردجو ماتتارەللا يتاليا مەن قازاقستان اراسىنداعى بەرىك دوستىقتى بەكەمدەي ءتۇسۋ ءۇشىن استاناعا ارنايى كەلگەنىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇل ساپار ەكىجاقتى قارىم-قاتىناسقا تىڭ سەرپىن بەرىپ, ونى ودان ءارى وركەندەتۋدە ماڭىزدى ءرول اتقارادى.
– يتاليا مەن قازاقستاننىڭ عاسىرلاردان تامىر تارتاتىن مادەني جانە تاريحي ءداستۇرى بار, ارحەولوگيالىق جانە كوركەمونەر مۇراسى وتە باي. بۇل ءبىزدىڭ گۋمانيتارلىق سالاداعى ءوزارا ىقپالداستىعىمىزدى تەرەڭدەتۋگە بەرىك نەگىز قالايدى, – دەدى يتاليا پرەزيدەنتى.