• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
الەم 27 اقپان, 2025

ۋكراينانى قالپىنا كەلتىرۋگە 500 ملرد ەۋرو قاجەت

143 رەت
كورسەتىلدى

ۋكراينا پرەزيدەنتى ۆلاديمير زەلەنسكيدىڭ باسى سوعىسپەن عانا ەمەس, اقش بيلىگى ۇسىنعان كەلىسىممەن دە قاتا باستادى. ارينە, ترامپ ۇسىنعان «ارىپتەستىك» ءالدىنىڭ السىزگە كورسەتكەن ايباتىنداي بولىپ شىقتى. بۇعان تاڭدانعان الەم دەمىن ىشىنە تارتىپ, ءالىپتىڭ ارتىن باعىپ وتىر. بەيبىت ءبىتىم تۋرالى كەلىسسوزدەردىڭ كەلەسى راۋندىنا كىمدەردىڭ قاتىساتىنى دا ماڭىزدى. ال ساراپشىلار ەندىگى كەزدەسۋ ۋكرايناسىز وتسە, جاعداي ءتىپتى ۋشىعۋى مۇمكىن دەگەندى العا تارتىپ وتىر.

دەگەنمەن كەشە «Euronews» باستاعان باتىس باق-تارى سەنىمدى اقپارات كوزىنە سىلتەمە جاساپ, ۋكراينا مەن اقش تابيعي رەسۋرستارعا قاتىستى كەلىسىمگە كەلگەنىن سۇيىنشىلەدى. ياعني كيەۆ پەن ۆاشينگتون ۋكراينانىڭ تابيعي رەسۋرستارىن – سيرەك كەزدەسەتىن قۇندى مەتالداردى, مۇناي مەن گازدى بىرلەسىپ يگەرۋگە ۋاعدالاستى.

«Euronews» اقپاراتىنا سۇيەنسەك, اقش بۇعان دەيىنگى 500 ملرد دوللار الۋ تالابىنان باس تارتقاننان كەيىن ۋكراينا كەلىسىمنىڭ الدەقايدا ءتيىمدى شارتتارىنا كونگەن كورىنەدى. ءتىپتى ۋكراينا پرەزيدەنتى ۆلاديمير زەلەنسكي 28 اقپان كۇنى كەلىسىمگە قول قويۋ ءۇشىن اقش-قا ۇشىپ بارۋى مۇمكىن ەكەنى حابارلاندى. جۋرناليستەر سۇراعىنا جاۋاپ بەرگەن ترامپ: «مەن ونىڭ جۇما كۇنى كەلەتىنىن ەستىدىم. ارينە, قارسى ەمەسپىن جانە ول مەنىمەن بىرگە قول قويعىسى كەلەدى. جانە بۇل وتە ماڭىزدى», دەپ زەلەنسكيدىڭ ماڭىزدى ميسسيامەن مۇحيت اساتىنى تۋرالى اقپاراتتى نىقتاعانداي بولدى.

سونداي-اق ۋكراينا-رەسەي قاقتىعىسىنا قاتىستى سانكتسيالىق ساياساتتا دا ءبىراز وزگەرىس بولدى. سوعىستىڭ باستالعانىنا وسى اقپاندا ءۇش جىل تولدى. سوعان بايلانىستى بىرقاتار ەل رەسەيگە كورسەتكەن قىسىم رەتىندە سانكتسيالىق پاكەتتەرىن جاريالادى. ەۋرووداق تا رەسەيگە قارسى سانكتسيالاردىڭ 16-پاكەتىن ماقۇلدادى. سول بويىنشا رەسەيدىڭ تاعى 13 بانكى SWIFT جۇيەسىنەن اجىراتىلماق. سونداي-اق رەسەيلىك 8 تەلەارنانىڭ ەۋروپادا حابار تاراتۋىنا تىيىم سالىندى. «كولەڭكەلى فلوتتاعى» 70-تەن اسا كەمە «تۇساۋلاندى». ال سانكتسيالىق ءتىزىمدى رەسەيدىڭ تاعى 48 جەكە جانە زاڭدى تۇلعاسى تولىقتىردى. بۇل جولى سانكتسياعا ىلىنگەندەر قاتارىندا ءۇندىستان, قازاقستان, قىتاي, ءباا, سينگاپۋر, تۇركيا مەن وزبەكستان كومپانيالارى بار ەكەن.

رەسەي مۇناي مەن گاز وندىرىسىنە قاجەتتى تەحنولوگيالار مەن باعدارلامالىق قامتۋ جۇيەلەرىنەن قاعىلىپ وتىر. سونداي-اق اۆايتسيا, ساۋدا-ساتتىق, تاسىمال, ونىمدەردى قويمادا ساقتاۋ باعىتىندا دا رەسەيدى العا اتتاپ باستىرمايتىن تىيىمدار قوسىلدى. بۇعان قوسا الىستاعى اۋستراليا مەن جاڭا زەلانديا دا رەسەيگە قارسى اۋقىمدى سانكتسيالار جاريالاپ, سانكتسيا تىزىمىنە ەلدىڭ 70 جەكە تۇلعاسى مەن 80 كومپانياسىن ءىلىپ جىبەردى.

كەيىنگى 1-2 اپتادا بەيبىت كەلىسىم تۋرالى ماسەلە كۇن تارتىبىنە شىعارىل­عا­لى ۋكراينانى قالپىنا كەلتىرۋ تاقىرى­بى دا وزەكتى بولا باستادى. ءۇش جىلدىق سوعىس­تان كەيىن ۋكراينانى قالپىنا كەل­تىرۋ­گە شامامەن 500 ملرد ەۋرو قاجەت. 24 اق­پاندا ۋكراينا پرەمەر-ءمينيسترى دەنيس شميحال مينيسترلەر كابينەتى مەن ەۋروكوميسسيانىڭ بىرلەسكەن وتىرىسىندا وسىلاي مالىمدەدى. بۇل تۋرالى نەمىستىڭ «Deutsche Welle» باسىلىمى جازدى.

دەنيس شميحالدىڭ ايتۋىنشا, قالپىنا كەلتىرۋگە جۇمسالاتىن نەگىزگى رەسۋرستاردىڭ ءبىر بولىگى رەسەيدىڭ تىيىم سالىنعان اكتيۆتەرى ەسەبىنەن بولۋى كەرەك. ول اكتيۆتەردى تاركىلەيتىن ۋاقىتتىڭ كەلگەنىن ايتتى.

24 اقپاندا كيەۆكە ساپارى كەزىندە ەۋروپالىق وداق پەن بىرقاتار ەلدەردىڭ باسشىلارى جاڭا كومەك پاكەتتەرىنىڭ بولىنەتىنىن مالىمدەدى. ەۋروپالىق كوميسسيا توراعاسى ۋرسۋلا فون دەر لەيەن ەۋرووداق ۋكرايناعا 3,5 ملرد ەۋرو كولەمىندەگى جاڭا كومەكتى ناۋرىز ايىندا اۋداراتىنىن جەتكىزدى. بۇل قاراجات رەسەيدىڭ بۇعاتتالىپ, قوزعالىسسىز جاتقان اقشاسىنان تۇسكەن كىرىس ەسەبىنەن وتەلمەك.

ال كانادا پرەمەر-ءمينيسترى دجاستين تريۋدو كيەۆكە 5 ملرد دوللار (4,77 ملرد ەۋرو) كولەمىندە قارجىلىق كومەك كورسەتۋگە ۋادە بەردى. ول كومەك تە رەسەيدىڭ وسى كۇنگە دەيىن بۇعاتتالعان قورلارى ەسەبىنەن قارجىلاندىرىلماق. يسپانيا, نورۆەگيا, فينليانديا, دانيا جانە باسقا ەلدەر دە كيەۆكە جاڭا كومەك پاكەتتەرىن بەرگەنىن جاريالادى. ۋكراينالىق باق ەلدەگى سوعىس­تىڭ ءۇش جىلدىعىندا شەتەلدىك سەرىكتەس­تەر شامامەن 10 ملرد ەۋرو كولەمىندە كومەك كورسەتەتىنىن جاريالاعانىن جازىپ جاتىر.

سونداي-اق رەسەيدىڭ ۋكرايناعا جاپپاي باسىپ كىرۋىنە بايلانىستى بۇۇ قاۋىپ­سىزدىك كەڭەسى ەكى قارار قابىلدادى. ۋكراينا مەن ەۋرووداق ۇسىنعان رەسەيدىڭ باسقىن­شىلىعىن ايىپتايتىن قارار جوبا­سىن بۇۇ باس اسسامبلەياسىندا الدىڭعى­سى­­نا قاراعاندا ازىراق ەل قولدادى. ەكى ەلدى «بەرىك بەيبىتشىلىك ورناتۋعا» شاقىراتىن قاراردى ون مەملەكەت قولداپ, قارسى داۋىس بەرگەندەر بولمادى, بەس مەملەكەت قالىس قالدى. ال اقش ۇسىنعان قۇجات قايتا قارالىپ, ول دا قابىلداندى. ەكى قارار دا 93 داۋىسپەن قولداۋ تاپسا, اقش ۇسىنعان قۇجاتقا – 8 ەل, ۋكراينانىڭ نۇسقاسىنا 18 ەل قارسى شىقتى. قالعان مەملەكەتتەر, سونىڭ ىشىندە قازاقستان قالىس قالدى. جالپى العاندا داۋىس بەرۋگە 193 ەل قاتىستى. 

سوڭعى جاڭالىقتار