دۇنيەجۇزىلىك ۆەگاندار كۇنى — 1994 جىلى 1 قاراشادا ۆەگاندار قوعامى ءوزىنىڭ 50 جىلدىعىن تويلاۋ تۇسىندا پايدا بولعان مەرەكە. ۆەگان ءسوزىن دونالد ۋوتسون اعىلشىنشا «vegetarian» (قازاقشا «ۆەگەتاريانشىل») ءسوزىنىڭ العاشقى ءۇش, سوڭعى ەكى ارپىنەن الىپ قۇراعان. بۇل تەرمين 1994 جىلى 1 قاراشادان بەرى لوندوندا ۆەگاندار قاۋىمداستىعىندا اتالا باستادى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
ۆەگانيزم - جان-جانۋارلارعا ەرەكشە اياۋشىلىقپەن قاراپ, ولاردى تاعام رەتىندە تۇتىنباۋدى تالاپ ەتەتىن ءومىر سالتى. ونى ۇستانۋشىلار ءجانۋارلاردىڭ بارىن وزىندەي كورىپ, ولاردى اس رەتىندە پايدالانۋدىڭ ورنىنا قورعاۋ كەرەك دەپ تۇسىنەدى. سوندىقتان دا ولار تەك كوكونىستەرمەن, جەمىستەرمەن قورەكتەنەدى.
ەتتەن سانالى تۇردە باس تارتقان تۇلعالاردىڭ ىشىندە لەوناردو دا ۆينچي, لەۆ تولستوي, البەرت ەينشتەين دە بار.