قازىر قىزىلورداعا سىرتتان كەلگەندەردى ەڭ اۋەلى قالانىڭ تازالىعى قايران قالدىرادى. كەڭ كوشەلەر, تاپ-تۇيناقتاي پاركتەر مەن سكۆەرلەر, بالالارعا ارنالعان ويىن الاڭدارى بۇل باعىتتاعى جۇمىستىڭ ناتيجەلى ەكەنىن كورسەتىپ تۇر. وبلىس ورتالىعىمەن قاتار, اۋداندار مەن اۋىلدار دا تازالىققا ءمان بەرىپ, وڭىردە اۋىلدىڭ اجارىن ايشىقتايتىن «ۇلگىلى ەلدى مەكەن» بايقاۋى قولعا الىندى. مەملەكەت باسشىسى باستاماشى بولعان «تازا قازاقستان» ەكولوگيالىق اكتسياسى وسى باعىتتاعى جۇمىستى جالعاستىرىپ, جۇرتتى قورشاعان ورتا جاعدايىن جاقسارتۋعا جۇمىلدىرۋعا نەگىز بولدى.
قىزىلوردا قالالىق ساۋلەت جانە قالا قۇرىلىسى ءبولىمىنىڭ باسشىسى دىنمۇحامبەت سىرلىباەۆ «تازا قازاقستان» ەكولوگيالىق اكتسياسى اياسىندا وبلىس ورتالىعىندا ساياباقتاردى, اللەيالار مەن سكۆەرلەردى قايتا جاڭعىرتۋ بويىنشا اۋقىمدى جۇمىس اتقارىلعانىن ايتادى. قولايلى كليمات پەن تۇرعىندارعا جايلى, قاۋىپسىز ورتا قالىپتاستىرۋ ماقساتىندا جاڭا دەمالىس ايماقتارى مەن الاڭدار سالىنىپ جاتىر.
كەيىنگى ەكى جىلدا قالا كوشەلەرى كەڭەيىپ, جاياۋ جۇرگىنشىلەر جولى سالىنىپ, تۇرعىندار تىنىعاتىن ورىنداردا سۋبۇرقاقتار كوبەيدى. قالانىڭ ورتالىق الاڭى كاسىپكەرلەردىڭ دەمەۋشىلىگىمەن اباتتاندىرىلدى.
تۇراقتى تۇردە ۇيىمداستىرىلىپ كەلە جاتقان تازالىق اكتسيالارى ارقاسىندا ب.شوكەنوۆ اتىنداعى ساياباق پەن تۇڭعىش پرەزيدەنت پاركى سياقتى قىزىلوردالىقتار كوپ باراتىن دەمالىس ورىندارىنىڭ جاعدايى ايتارلىقتاي جاقساردى. «تازا قازاقستان» ەكولوگيالىق شاراسى باستالعالى بەرى وعان وبلىستىڭ 548 299-دان استام تۇرعىنى قاتىسىپ, 21360 توننادان استام قوقىس شىعارىلدى. بەس جۇزدەن اساتىن الاڭ مەن ساياباق, 791 الەۋمەتتىك, 1130 وندىرىستىك جانە كاسىپكەرلىك نىسان, 294 سۋ ايدىنى, 47 451 اۋلا مەن كوشە تازارتىلدى. پرەزيدەنت باستاماسىمەن قولعا الىنعان رەسپۋبليكالىق اكتسيا اياسىندا 225 تاريحي ەسكەرتكىش اينالاسى دا كۇل-قوقىستان ارىلىپ قالدى. اكتسيا باستالعالى بەرى وڭىردە 129 358 تال كوشەتى ەگىلدى.
قالاداعى مۇراتباەۆ كوشەسىندەگى №15, 17 كوپقاباتتى ۇيلەر تۇرعىندارى ءوزارا كەلىسىپ, سەنبىلىككە شىقتى. پيك جۇمىسشىلارىمەن بىرلەسىپ, وزگەگە ۇلگى بولارلىق ءىس باستاعان 50 تۇرعىن اۋلانى تازالادى. ء«بىز بۇل باستاما ارقىلى قورشاعان ورتاعا قامقورلىق وزىمىزدەن باستالاتىنىن كورسەتكىمىز كەلدى. بىرەۋدىڭ كەلىپ ىستەپ بەرگەنىن كۇتپەي, اركىم ورتاق ىسكە ۇلەس قوسسا, قالامىز دا كوركەيە تۇسەدى», دەيدى بەلسەندى تۇرعىندار.
وسى كۇنى مۇنداي اكتسيا اباي داڭعىلىنداعى قاسبەتى قايتا جاڭارتىلعان 47 ءۇيدىڭ اۋلاسىندا جالعاسىن تاپتى. بۇل تۇرعىن ۇيلەردىڭ اۋلاسىن وتكەن جىلى «قىران» جشس اباتتاندىرىپ, ويىن الاڭدارىن سالىپ بەرگەن بولاتىن.
ايماق ەكولوگياسىن قورعاۋ باعىتىنداعى جوبانىڭ ءبىرى قىزىلوردا قالاسىندا جاقىندا عانا ىسكە قوسىلعان ەكوتاكسي قىزمەتى بولىپ وتىر. ەلەكترمەن جۇمىس ىستەيتىن كولىك قۋاتى 460 شاقىرىمعا جەتەدى. قالادا ولاردى قۋاتتايتىن 8 قۇرىلعى بار. قازىر 52 ەكوتاكسي قالالىقتارعا قىزمەت كورسەتۋگە كىرىسىپ كەتتى. ولاردىڭ قاتارىنا كوپ كەشىكپەي تاعى 48 كولىك قوسىلادى. «تازا قازاقستان» ەكولوگيالىق اكتسياسى اياسىنداعى جوبا بويىنشا كولىكتەردى الۋعا 1 ملرد 100 ملن تەڭگە جۇمسالىپ وتىر.
«قالامىزدا وسىنداي تاكسيدىڭ پايدا بولعانى قۋانتادى. ۇنەمدى, جايلى كولىكتەردىڭ تيىمدىلىگىنە ەشكىمنىڭ تالاسى جوق. ەڭ الدىمەن بۇل تاكسيلەر قالا ەكولوگياسىن ساقتاۋعا وڭ اسەرىن تيگىزەرى ءسوزسىز», دەيدى قىزىلوردا اۆتوبۋس پاركىنىڭ ديرەكتورى ابدىباكىر ماشتاەۆ.
قالانى اباتتاندىرىپ, تازالاۋ جۇمىسىن ۇزدىكسىز جۇرگىزەتىن مەكەمەلەردىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن جاقسارتۋ دا – نازاردا تۇرعان ماسەلەنىڭ ءبىرى. وسى ماقساتتا جۋىردا عانا «قىزىلوردا تازالىعى», «قىزىلوردا سۋ جۇيەسى», «جاسىل قىزىلوردا» مەكەمەلەرىنە 52 ارنايى تەحنيكا تابىستالدى. ايماقتاعى تىڭ جوبا – «ۇلگىلى ەلدى مەكەن» بايقاۋى وتكىزىلگەلى بەرى جەڭىمپاز بولىپ تانىلعان ەلدى مەكەندەرگە 48 كولىك بەرىلدى. وسىنىڭ ءبارى ەكولوگيالىق جوبانىڭ جۇيەلى تۇردە جۇزەگە اسۋىنا سەپ بولىپ وتىر.
قىزىلوردا