• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
قوعام 10 قازان, 2024

«اتا جولى» – ىلكىمدى جوبا

103 رەت
كورسەتىلدى

بىلتىردان بەرى ەلىمىزدە قانداستاردى شوعىرلاندىرىپ, مەملەكەتتىڭ ەكونو­مي­كالىق احۋالىنىڭ نىعايۋىنا سەرپىن بەرۋ باعىتىندا «اتا جولى» كارتاسى ەنگىزىلدى. ىل­كىم­دى جوبا اياسىندا ەلۋدەن استام قانداسىمىز اتاجۇرتقا تابان تىرەپ, ەل ومىرىنە, قىزۋ ەڭ­بەككە بەلسەنە ارالاسىپ كەتتى. رەسەي, قىتاي سەكىلدى كورشىلەس ەلدەردەن عانا ەمەس, اقش, ەۋروپا ەلدەرىندەگى قانداستارىمىز دا كارتا الۋعا ىقىلاس تانىتىپ وتىر.

سىرتتاعى باۋىرلارىمىز كارتانى ال­عان جاعدايدا قازاقستان ازاماتتارى­مەن ءھام ەلگە كوشىن بۇرعان وزگە قان­داس­تارىمىزبەن بىردەي قۇقىققا يە بولا­دى. مەديتسينالىق مەكەمەلەردە الەۋ­مەتتىك قىزمەت تۇرلەرىن الۋعا, ەڭبەك كودەكسى, «حالىقتىڭ كوشى-قون تۋرالى» زاڭ اياسىندا ەل ىشىندە جۇمىسقا ورنالاسۋىنا, كاسىپكەرلىك كودەكس پەن وزگە دە قۇقىقتىق اكتىلەرگە ساي كاسىبىن جۇرگىزۋگە ءورىس اشىلادى. مەملەكەتتىك ءبىلىم ۇيىمدارىندا تەگىن, ورتا ءبىلىم, مەملەكەتتىك ورتا, ارناۋلى نەمەسە جوعارى وقۋ ورىندارىندا كونكۋرستىق نەگىز­دە تەگىن, جەكەمەنشىك وقۋ ورىندارىندا اقىلى ءبىلىم الۋعا, «ادۆوكاتتىق قىزمەت جانە زاڭ كومەگى تۋرالى» زاڭعا سايكەس مەم­لەكەت كەپىل­دىك بەرگەن زاڭ كومە­گىنە دە جۇ­گىنۋ­گە قۇقىلى. سونىمەن قاتار حالىقارالىق شارتتار مەن ەلىمىزدىڭ زاڭنا­ما­لىق قۇقىق­تىق اكتىلەرگە سايكەس جەڭىل­دەتىلگەن تار­تىپ­پەن ەل ازاماتتىعىن الۋعا قۇقىق بەرىلەدى. تاعى ءبىر باسىمدىق – كارتا قولىنا تيگەن ەتنوس­تىق قازاقتار قاي وڭىرگە قونىستا­ناتى­نىن, قاي جەردە كاسى­بىن اشىپ, جۇمىس ىستەيتىنىن ءوزى تاڭدايدى. تەك «اتا جولىن» العاندار مەملەكەتتىك ورگاندار مەن جەرگى­لىكتى ءوزىن-ءوزى باسقارۋ ورگاندارىنا سايلاۋ­عا ءارى سايلانۋعا قۇقىلى ەمەس, رەسپۋبلي­كا­لىق رەفەرەندۋمعا قاتىسا المايدى, مەم­لەكەت­تىك قىزمەت اتقارۋعا رۇقسات ەتىلمەي­دى. ال ەل ازامات­تىعىن السا, كارتانىڭ كۇشى جويىلادى. 

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ 2022 جىلى 1 قىر­كۇيەكتە «ادى­لەت­تى مەملەكەت. ءبىر­تۇتاس ۇلت. بەرەكەلى قوعام» اتتى جولداۋىندا شەتەلدەن بى­لىكتى مامانداردى تارتۋدىڭ ماڭىز­دىلى­عىنا دا توقتالدى.

«شەتەلدەن تالانتتى مامانداردى ەلىمىزگە تارتۋ, اسىرەسە شىعار­ماشىلىق پەن كاسىپكەرلىك سالاسىندا جەتىستىككە جەتكەن مامانداردى شاقىرۋ ماڭىز­دى. سۇرانىسقا يە جوعارى بىلىكتى كادر­ تاپشىلى­عىن ازايتۋ قا­جەت. عىلىم, دەنساۋلىق ساق­تاۋ, ونەر­كا­سىپ, IT سالا­لارىنىڭ باعالى مامان­دارىنا مەملەكەت جەڭىلدىك­تەر ەن­گىزىلەدى ءارى تۇرۋعا رۇقسات الۋ قۇقى­مەن ۆيزا بەرىلەدى», دەپ اتاپ ءوتتى.

پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىن جۇ­زە­گە اسىرۋ باعىتىندا ۇكىمەت بىل­تىردان باس­تاپ شەتەلدەگى قازاق­تارعا «اتا جولى» كارتاسىن بەرۋ جو­نىن­دەگى وتاندىق پلاتفورمانى ىسكە قوستى. كارتا الۋ ءراسىمى قازاق­ستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 44 شەتەل­دىك مەكەمەسى, «قانداس» اۆتومات­تان­دىرىلعان اقپاراتتىق جۇيەسى (ااج) ءموبيلدى قوسىمشاسىندا جۇزە­گە اسىرىلادى. «سۇرانىسقا يە ما­مان­دىقتار» شارتىنا ساي كارتا العان­داردىڭ اراسىندا ين­جە­نەر-فيزيك, ينجەنەر-ما­تە­ما­تيك, گاز-مۇناي قۇ­بىر­لا­رىن جو­بالاۋ جانە پايدالانۋ, كوم­پيۋتەرلىك باعدارلامالىق قامتا­ماسىز ەتۋ مەن ەسەپتەۋ تەحنيكاسى, حيميالىق تەحنولوگيالار, سۋاس­تى ينجينيرينگى, قولدانبالى ماتەماتيكا, ۇشاق قۇرىلىسى, كورپوراتيۆتىك قۇقىقتانۋ, سونداي-اق جاق-بەت حيرۋرگياسى دارىگەرلەرى مەن پەدياترلار بار. ال بيزنەس-يمميگرانت رە­تىندە العان 21 ادامنىڭ ىشىندە مەليوراتسيا, رەكۋلتيۆاتسيا جانە جەردى قورعاۋ, فيزيكا, ينفورماتيكا, اۋىل شارۋاشىلىعىن مەحانيكالاندىرۋ ماماندارى, دارىگەرلەر, شەتەلدە بيز­نەسىن جۇيەلى دوڭگەلەتىپ وتىرعان كاسىپ­كەرلەر دە بار.

ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى كوشى-قون كو­ميتەتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ەربولات ابۋلحاتين «اتا جولى» كارتاسى سالا تۇجىرىمداماسىنىڭ نەگىزگى ءورىسى ەكە­نىن ايتتى. «ينۆەس­تيتسيالارعا باسەكە­لەستىكتى ارتتىرۋ ماقساتىندا ەلدەگى بيزنەس يمميگراتسياسىن ودان ءارى دامىتۋ جۇمىسى جۇيەلى جۇرگىزىلىپ جاتىر. اتاپ ايتقاندا, شەتەلدەگى قازاقتاردى «اتا جولى» كارتاسىنا تارتۋعا قاتىس­تى شارالار قولعا الىندى. كار­تانى الۋعا ۇمىتكەرلەردىڭ دە گەوگرافياسى كەڭەيىپ كەلەدى. بۇگىندە رەسەي فەدەراتسياسى, قىتاي, گەرمانيا سىندى ەلدەرمەن قاتار, «اتا جولى» كارتاسىن الۋعا اقش, ەۋروپالىق وداق ەلدەرىنىڭ ازاماتتارى, ياعني شەتەلدەگى  قازاقتار قىزىعۋشىلىق تانىتىپ وتىر. كارتا ءوز ەلدەرىندە سۇرانىسقا يە كاسىپتەرى بار, نە بولماسا تابىستى بيزنەس كەيستەردى ىسكە اسىرىپ جۇرگەن, ونى قازاقستاندا دا وركەندەتۋگە نيەت تانىتقان قازاقتارعا بەرىلەدى. بۇگىنگە دەيىن «اتا جولى» كارتاسىن 57 شەتەلدىك قازاق الدى. ونىڭ ىشىندە 31 ادام – سۇرانىسى جوعارى ماماندىق يەسى, ال قالعان 26 قانداسىمىز – كاسىپكەر. كارتانى العانداردىڭ كوپشىلىگى استانا, الماتى قالالارىنا قونىس­تانىپ, شارۋاسىن دوڭگە­لەتىپ وتىر», دەدى ە.ابۋلحاتين.

ادامي الەۋەتتى دامىتۋ, تاريحي وتا­نىمەن بايلانىستى نى­عاي­تىپ, ەلگە بىلىكتى كادرلاردى تار­تۋ ماقساتىندا 2023–2027 جىل­دارعا ارنالعان كوشى-قون ساياسا­تىنىڭ تۇجىرىمداماسىنا سايكەس ازىرلەنگەن جوبا ينۆەستيتسيا تارتۋ ىسىنە دە سەرپىن بەرۋگە ءتيىس.

ىلكىمدى جوبانىڭ يگىلىگىن كورىپ, ەلىمىزگە كەلىپ ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن قان­داس­تاردىڭ ءبىرى – سەركان شابان. تۇركيادان اتاجۇرتقا ات باسىن بۇرعان كاسىپكەر ينۆەستيتسيالىق جوبالاردى جۇزەگە اسىرىپ, ەكى ەلدىڭ اراسىنا التىن كوپىر ورنا­تۋعا كۇش سالماق.

«اتا جولى» كارتاسىنىڭ ار­تىقشى­لىع­ى – ۇزاق جىلعا بەرىلەدى ءارى ۆيزا ماسە­لەسى تۋىندامايدى. ءوزى­نىڭ كىندىك قانى تامعان مەملەكەتتىڭ ازامات­تىعى دا ساق­تالادى ءارى وسى ەلدىڭ ازاماتتارىمەن بىر­دەي قۇقىق يەلەنىپ, 10 جىل بويى كاسى­بىن جۇر­گىزۋگە مۇمكىندىك الادى. باسقا ەلگە بارىپ ۇزاق جۇمىس ىستەۋدە ۆيزا ماسە­لەسى وتە كۇردەلى. وسى ورايدا بىزگە اتا­­جۇر­تىمىز وراسان مۇمكىن­دىك بە­­رىپ وتىر», دەيدى «Aيد الماتى يا­تى­رىم ۆە دانىش­مانلىك» جشس جەتەك­­شىسى س.شابان.

مەديتسينا, ەنەرگيا, قۇرىلىس ما­تەريالدارىن ءوندىرۋ سالاسىنا ين­ۆەس­تيتسيا تارتۋدى كاسىپ ەتكەن سەركان بىلتىردان بەرى كارتانىڭ يگىلىگىن كورىپ كەلەدى. ارنايى فيرما اشىپ, تۇركيانىڭ بەلدى بيزنەس وكىلدەرىنىڭ ەلىمىزگە ينۆەستيتسيا قۇيۋ ىسىنە ۇلەسىن قوسپاق. ول «اتا جولى» كارتاسىن الۋعا تۇر­كيادا تۇراتىن قازاقتار عانا ەمەس, ەۋروپانىڭ وزگە ەلدەرىندەگى قانداستاردىڭ اراسىندا دا قىزىعۋ­شىلىق باسىم ەكەنىن ايتتى. كەلە­شەكتە كارتانى الۋشىلاردىڭ قاتارى ارتىپ, ەلگە ىرىس قۇيۋعا ۇمتىل­عان جاندارعا ءورىس كەڭي تۇسسە دەگەن تىلەگىن جەتكىزدى. 

سوڭعى جاڭالىقتار