اتىراۋ وبلىسىندا مۇنايشىلار مەن تەمىرجولشىلاردىڭ, دارىگەرلەر مەن پەداگوگتەردىڭ ديناستياسى كوپ. سولاردىڭ قاتارىندا قابدول مىرزاعاليەۆتەن تاراعان اۋلەت تە بار.
تاسپاداي ءتۇزۋ تارتىلعان شويىنجول بويىندا شىڭدالعان اۋلەتتىڭ ەڭبەك شەجىرەسىن قابدول قاريا باستاعان. ول 1898 جىلى قىزىلقوعا اۋدانىنداعى سارىكول اۋىلىندا ومىرگە كەلىپتى. 1936 جىلى ماقات اۋدانىنا قونىس اۋدارعان. ويتكەنى وسى كەزەڭدە گۋرەۆ – قاندىاعاش باعىتىنا تەمىرجول تارتىلا باستاعان ەدى. الىسقا ۇزاپ شىقپايتىن اۋىل تۇرعىندارى ءۇشىن توسىن كورىنىس بولعانىمەن, قابدول تەمىرجول قۇرىلىسىنا قاتىسۋعا بەلىن بەكەم بۋادى. ءسويتىپ, باستاۋىندا ءوزى تۇرعان ۇرپاق ساباقتاستىعىنا قوسا اۋلەتىنىڭ وسى سالاداعى ەڭبەك شەجىرەسىن جاڭا ارناعا بۇردى.
ول ەجەلدەن قوڭسى وتىرعان قوس ءوڭىردىڭ اراسىن جالعاعان تەمىرجولدىڭ تابانىنا اۋىر رەلستى توسەۋمەن بىلەك كۇشىن قاتايتا ءجۇرىپ, وسى سالانىڭ بەلدى وكىلىنە اينالدى. تەمىرجول بويىندا اشىلعان بەكبيكە, №21 بەكەتتەردە كەزەكشىنىڭ جۇمىسىن اتقارىپ, اۋىر جۇك تاسىعان قۇرامالار مەن جولاۋشىلار پويىزىنىڭ ۋاقىتىنان كەشىكپەي جۇرۋىنە اتسالىستى. وسىلايشا, اۋلەت ءۇشىن تىڭ سالاعا اينالعان تەمىرجولعا عۇمىرىنىڭ 22 جىلىن ارنادى.
وزىنەن تاراعان بالالارىنىڭ دا وسى سالادا جۇمىس ىستەگەنىن قالاعان قابدول قاريانىڭ ارمانى ورىندالدى. الدىمەن ۇلى جەكسەنباي ءىزىن جالعادى. ونىڭ بۇل سالاداعى ەڭبەك ءوتىلى 35 جىلعا سوزىلىپتى. وسىنشا جىل جول جوندەۋشى بولىپ جۇمىس ىستەدى. جازدىڭ اپتابى مەن قىستىڭ قاقاعان سۋىعىندا شويىنجولدى جاعالاپ, كەم-كەتىگىن تۇزەيتىن جوندەۋشىلەردىڭ جۇمىسى وڭاي ەمەس. جول جوندەۋشىلەرگە جۇكتەلەتىن جاۋاپكەرشىلىكتىڭ جۇگى دە اۋىر. ويتكەنى جولاۋشىلاردى, مۇناي-گاز ونەركاسىبىنە, قۇرىلىس يندۋسترياسىنا قاجەتتى اۋىر جۇكتەردى تاسىمالدايتىن پويىزداردىڭ ءبىر ستانسادان ەكىنشىسىنە مەزگىلىندە جەتۋى الدىمەن جول جوندەۋشىلەردىڭ قىراعىلىعىنا بايلانىستى بولادى.
جۇمىسى اۋىر بولسا دا قاباعىن شىتپاعان, ماڭداي تەرمەن تابىس تابۋدان ەرىنبەگەن جەكسەنبايدى ارىپتەستەرى ۇلگى تۇتتى. ونىڭ ايەلى اقدەش دە وسى سالادا شىڭدالدى. القىزىل جەلەت كيگەن جىگىتتەرمەن بىرگە ءبىراز جىل ەلەكتر مونتەرى رەتىندە تاجىريبە جينادى. اعاسىنىڭ ەڭبەكقورلىعىنان ۇلگى العان ءىنىسى سيسەنباي دا 47 جىل بويى تەمىرجول سالاسىندا ەڭبەك ەتتى. ىسكەرلىك پەن ۇيىمداستىرۋشىلىق قابىلەتى استاسقان وعان جول جوندەۋشىلەر شەبەرى مىندەتى جۇكتەلدى.
بەرەكەلى ءىستى قابدول قاريانىڭ نەمەرەلەرى مەن شوبەرەلەرى دە جالعاستىردى. ۇرپاقتار ساباقتاستىعى ۇزىلگەن جوق. اتاسى ەڭبەك ەتكەن تەمىرجول سالاسىنا تۇياقباي, ۇلمەكەن, وتەگەن, جالعاسباي, جاردەم, باۋىرجان, جانبيكە, باعىتجان, مۇحانبەتجان, نۇرمۇحانبەتجان ەسىمدى نەمەرەلەرى جۇمىسقا ورنالاسىپ, وسى سالانىڭ بەلدى مامانى اتاندى. ەندى بۇل كاسىپتى شوبەرەلەرى ەرلان, جۇمابەك, قوجابەك, ءساۋىرباي, مەدەت, ساعىنجان جالعاستىرىپ كەلەدى. ءتىپتى جيەندەرى قالىبەك پەن اقىلبەك ناعاشىلارىنىڭ تاجىريبەسىنەن ۇيرەنىپ, تەمىرجولشى اتانىپ وتىر.
«اۋلەتىمىزدىڭ ەڭبەك جولى, ءومىر ءسۇرۋ داعدىسى تەمىرجولمەن ساباقتاسىپ جاتىر. قابدول اتامىز باستاعان ءىستى اكەلەرىمىز, اعالارىمىز جالعاستىرىپ, تەمىرجولشى بولدى. ولار قيىن كەزەڭدە جۇمىس ىستەدى. بىراق جۇمىستىڭ اۋىرلىعىنا مويىعانىن كورمەدىك. ادال ەڭبەك ەتىپ, ەل دامۋىنا ۇلەس قوستى. بالالارىنىڭ قاتارىنان قالماي, ءبىلىم العانىن قالادى. سول ءۇردىس جالعاسىن تاپتى. اتامىزدىڭ نەمەرەلەرى دە, شوبەرەلەرى دە تەمىرجول سالاسىندا ەڭبەك ەتىپ ءجۇر. تەمىرجولشى – ءبىزدىڭ وتباسىلىق كاسىمىزگە اينالعان ماماندىق. قازىر اعايىندى, اكەلى-بالالى مىرزاعاليەۆتەر تەمىرجول سالاسىندا جۇمىس ىستەپ, ەل ەكونوميكاسىنىڭ وركەندەۋىنە ۇلەس قوسىپ ءجۇر. ءوزىم ۇزاق جىل تەپلوۆوز ءماشينيسى بولعان ەدىم», دەيدى قابدول قارتتىڭ نەمەرەسىنىڭ ءبىرى وتەگەن مىرزاعاليەۆ.
قازىر تەمىرجولشى ماماندىعى ماقات اۋدانىنداعى مىرزاعاليەۆتەر اۋلەتىنىڭ ءۇشىنشى بۋىنىنا جالعاستى. اۋلەتتىڭ جالپى ەڭبەك ءوتىلى 500 جىلدان اسادى.
اتىراۋ وبلىسى