كريميناليست – قىلمىستىق قۇرامى بار وقيعا ورىنىنا باسقادان بۇرىن جەتەتىن زەرتتەۋشى. وسى مامانداردىڭ كاسىبي ارەكەتى, قىراعىلىعى – كۇرمەۋلى قىلمىستىڭ ءتۇيىنىن تارقاتۋدىڭ العىشارتى. كريميناليستيكانىڭ قىر-سىرىن بىلمەككە قۇمارتۋشىلار كوپ. 2008 جىلدان بەرى قۇقىق قورعاۋ قىزمەتىندە, 2013 جىلدان كريميناليستيكادا ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن استانا قالاسى ەسىل اۋداندىق پوليتسيا ءبولىمنىڭ مايورى رينات مۇقىشەۆ سالانىڭ سان قىرىن سارالادى.
جۇمىس كۇنى باستالىسىمەن استانا قالاسى ەسىل اۋداندىق پوليتسيا دەپارتامەنتىنىڭ كريميناليستيكا بولىمشەسىنە ءتۇرلى دارەجەدەگى قىلمىسقا كۇدىكتى 33 ازامات جەتكىزىلدى. تۇنگى كەزەكشىلىكتەن شىققان كريميناليست ر.مۇقىشەۆ اۋەلى كەشەگى كۇندى قورىتىندىلادى. ەندىگى ماقسات – قىلمىستى كىم, قاشان, تاۋلىكتىڭ قاي مەزەتىندە, قالاي جاساعانىن انىقتاۋ. قات-قابات شيەلەنىسكەن قىلمىستى اشۋدىڭ ەرتە-كەشى جوق.
– جايسىز جاعدايعا تاپ بولعان ازاماتتار وقيعا تۋرالى قۇزىرلى ورگانعا قانشالىقتى تەز حابارلاسا, ونىڭ سىرىن اشۋعا سونشالىقتى جىلدام كومەكتەسەدى. مۇندايدا ىلە-شالا وقيعا ورنىنا بارىپ, قاجەتتى اۋماقتى قىزىلالا لەنتامەن بەلگىلەيمىز. بۇل قىلمىسكەردىڭ اياق-قول ىزدەرى بوگدەمەن ارالاسىپ كەتپەۋى ءۇشىن قاجەت. قورشالعان ورىنعا ءوزىمىز دە ارنايى اياققاپ, قولعاپپەن كىرەمىز. ءار ايعاقتى ءدال سول ساتتە سۋرەتكە ءتۇسىرىپ, تىركەيمىز. قازىر تەحنولوگيا دامىعان زاماندا كوپ جەر بەينەباقىلاۋ كامەرالارىمەن جابدىقتالعان. اۋلالارداعى, عيماراتقا كىرە بەرىستەگى, ءۇي-جايلارداعى كامەرالاردى ءجىتى تەكسەرۋ ناتيجەسىندە, كۇدىكتى تەز قولعا ءتۇسىپ جاتادى. سوندىقتان كۇردەلى قىلمىستىڭ ءوزى تاۋلىك ىشىندە ايقىندالادى. ال بەينەباقىلاۋ قۇرىلعىسى جوق جەرلەردەن ايعاقتاردى تابۋعا تىرىسامىز. سونداي-اق اياق, قول ءىزى, الاقان ءيىسى الىنادى, – دەيدى رينات سەرىك ۇلى.
كريميناليستەر ءۇشىن قىلمىسكەردىڭ جىمىسقى ارەكەتىن قولعاپ, بەتپەردە كيىپ جۇزەگە اسىرعانى دا كەدەرگى ەمەس.
– اككى قىلمىسكەرلەر جەكە باسىن جاسىراتىن اتريبۋتتارعا جۇگىنىپ جاتادى. وقيعا وسىلاي وربىگەن جاعدايدا مامانداردىڭ دا زەرتتەۋ تاسىلدەرى وزگەرەدى. اياق كيىم ءىزى ارقىلى ادامنىڭ سالماعى, بويى قانشا ەكەنىن تابانى تيگەن جەردىڭ ەرەكشەلىگىنە قاراي بولجانادى. قىلمىس ورنىنان تابىلعان بارلىق اياق كيىم ىزدەرى ساراپتاماعا الىنىپ, ونىڭ يەلەرى كۋا رەتىندە تارتىلادى. ماسەلەن, ءۇي تونالسا, ول ءبىر اپتادان كەيىن حابارلانسا, سول ۋاقىت ارالىعىندا ۇيگە كەلگەندەردىڭ اياق كيىم ءىزى الىنىپ, سالىستىرىلادى. بەلگىلى ادامداردىڭ اياق كيىمىنەن باسقالارى كۇدىكتىنىڭ ءىزى رەتىندە قارالادى. اياق كيىمنىڭ ىزدەرى كوپ بولۋى قورقىنىش تۋدىرمايدى, ونىڭ يەلەرى انىقتالعان سايىن كۇدىكتىگە جەتەر جول قىسقارا تۇسەدى. ساۋساق ىزدەرى دە سولاي زەرتتەلەدى. وقيعا ورنىنداعى ءىز بەن كۇدىكتىنىڭ ساۋساق ىزدەرىنىڭ سايكەستىگىن پاپيلون اپپاراتى انىقتاپ بەرەدى, – دەدى كريميناليست.
ماماننىڭ ايتۋىنشا, وقيعا بولعان ءۇيدىڭ كورشىلەرى كەلتىرگەن دايەكتەر دە كوپ رەتتە قىلمىسكەردى ۇستاۋعا سەپتەسەدى. ولاردىڭ سيپاتتاۋىمەن كۇدىكتىنىڭ فوتو-روبوتى جاسالادى. ال كۇدىكتىنىڭ سۇلباسى بەينەباقىلاۋ كامەراسىنا ىلىككەن جاعدايدا «ۆيزير» باعدارلاماسى كۇدىكتىنىڭ بەينەسىن ايقىنىراق ەتۋگە قاۋقارلى.
كۇدىكتى ۇستاعان ءار زاتتا الاقان ءيىسى قالادى. قولعا تۇسكەن ادامنىڭ ءيسى وقيعا ورنىنان الىنعان يسپەن سالىستىرىلادى. ونىڭ 100 پايىزدىق سايكەس كەلۋىن ودورولوگيالىق, ياعني ءيىستى انىقتايتىن زەرتحانا تەكسەرەدى. ودورولوگيالىق ءتاسىل, جوعالعان ادامدى تابۋ ءۇشىن دە كوپ قولدانىلادى. بۇل ىسكە ءيىسشىل يتتەر دە تارتىلادى. ماسەلەن, قىلمىس جاسالعان ورىندا كۇدىكتىگە تيەسىلى كيىم تابىلسا, ول كينولوگيالىق يتكە يىسكەتەدى. كۇدىكتى الىسقا ۇزاپ كەتپەسە, ۇيرەتىلگەن يتتەرگە قىلمىسكەردى تابۋ قيىنعا سوقپايدى.
«قىلمىس جاسالعان ورىنداردا قول ىزدەرى از بولسا كريميناليست فانتازياسىن ىسكە قوسۋ كەرەك. كۇدىكتىنىڭ ورنىندا بولعاندا نە ىستەر ەدىم دەپ, سىني ويعا بەرىلەمىن. ونىڭ ارەكەتتەرىن قايتالاپ كورىپ, ساۋساق ىزدەرى قايدا قالۋى مۇمكىن ەكەنىن بولجاپ, سول جەردەن ساۋساق ءىزىن الامىن. وسىنداي ءىس ناتيجەسىندە بىرنەشە قىلمىستى اشتىق. ماسەلەن, اسۇيدەگى تارتپانى ءبارى تۇتقاسىنان ۇستاپ جاۋىپ جاتپايدى. تۇتقانىڭ جانىنان يتەرە سالاتىندار بار. ال ءدال سول جەردەن ساۋساق ءىزى تابىلىپ قالادى», دەدى كريميناليست.
كريميناليستيكا – كۇردەلى سالا. قىزىعۋشىلىقپەن بىرگە تاجىريبەنى شىڭداپ وتىرۋ ماڭىزدى. بۇل قىزمەتتە 10 جىلدىق تاجىريبەسى بار رينات مۇقىشەۆ ارىپتەستەرىنە «كەڭەسىپ پىشكەن تون كەلتە بولمايتىنىن» تىلگە تيەك ەتتى.
«كريميناليست بولۋ ءۇشىن جوعارى قىزىعۋشىلىق كەرەك. قىزىقساڭ, قىلمىستى اشۋ, سول باعىتتا جۇمىس ىستەۋ قيىن ەمەس. ءبىزدىڭ جۇمىستا ءبىر وقيعا كۇن سايىن قايتالانبايدى. كۇندە الدىمىزعا جاڭا جۇمباق تۇسەدى. قۇپيانى اشۋعا ىنتىعىپ, قىزىعىپ تۇرساڭ ءبارى وڭاي. ءاردايىم ارىپتەستىڭ پىكىرىن ءبىلۋ, وقيعانى تالقىلاۋ, تارازىلاۋ جۇمىستى جەڭىلدەتەدى. ال كىسى ءولىمى سىندى اۋىر قىلمىستى زەرتتەۋگە پسيحولوگيالىق تۇرعىدا دايىندالىپ بارامىز. اينالانىڭ ءبارى قان-جوسا بولسا دا سالقىنقاندىلىق ساقتايمىز. وسى تۇستا, مىنا جايتقا نازار اۋدارعىم كەلەدى. قىلمىسكەرلەر سىلەكەي, قان, ت.ب. تامعان ورىندى ارنايى سۇيىقتىق نە سۋمەن جۋىپ تاستاپ, ءىز قالدىرماعانسيدى. الايدا ەدەندەگى قان دنق-سى مۇلدە وشپەيدى. ءبىز ارنايى ۇنتاقتار ارقىلى قاندى ەدەن بەتىنە شىعارامىز. تاجىريبەمدە كيىم-كەشەكتى, ايعاقتى جۋىپ, بەلگىسىز ورىنعا لاقتىرىپ جىبەرسە دە سۋ وتكىزەتىن قۇبىردان ءىزدى الىپ, سول ارقىلى قىلمىستى اشقان ءسات بولدى», دەدى رينات سەرىك ۇلى.
اسىلىندا, قىلمىستىق كودەكسىندە كريميناليسكە ىستەن باس تارتۋعا مۇمكىندىك بەرىلگەن. الايدا رينات سەرىك ۇلى مەن ونىڭ اينالاسىنداعى ماماندار بۇل جەڭىلدىككە جۇگىنبەيدى. ولار ءۇشىن ءار ءىس – ادام تاعدىرى.