پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى قانات بوزىمباەۆ دۋشانبەدە (تاجىكستان) وتكەن «سۋ – تۇراقتى دامۋ كەپىلى: 2018-2028 جىلدار» الەمدىك ءىس-قيمىل ونجىلدىعىنا قاتىستى ءىىى حالىقارالىق كونفەرەنتسيادا ءسوز سويلەدى.
جوعارى دەڭگەيدەگى ءىس-شارانى تاجىكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى ۇيىمداستىردى. ءىس-شاراعا بۇۇ-عا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ, حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ جانە ازاماتتىق قوعامنىڭ وكىلدەرى قاتىستى.
دۋشانبە سۋ ۇدەرىسى كليماتتىڭ وزگەرۋىنە, ورتاق سۋلاردى باسقارۋعا جانە ۇكىمەتارالىق كەلىسىمدەردى جۇزەگە اسىرۋعا بايلانىستى جاھاندىق سۋ ماسەلەلەرى بويىنشا جاڭا شەشىمدەر ازىرلەۋگە ارنالعان الاڭ بولىپ سانالادى.
ۆيتسە-پرەمەر ءوز سوزىندە قازاقستان كليماتتىڭ وزگەرۋىنىڭ سالدارىن ەڭسەرۋ جونىندەگى جاھاندىق باستامالاردى, سونداي-اق سۋ رەسۋرستارىن ۇتىمدى پايدالانۋ ماسەلەلەرىنە الەمدىك قوعامداستىقتىڭ نازارىن اۋدارۋ جونىندەگى تاجىكستاننىڭ كۇش-جىگەرىن تولىق قولدايتىنىن اتاپ ءوتتى.
بۇگىندە قازاقستاننىڭ سۋ ساياساتى سۋ شارۋاشىلىعى ينفراقۇرىلىمىن جاڭعىرتۋعا جانە دامىتۋعا, اقپاراتتىق جۇيەلەردى, نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق بازانى جەتىلدىرۋگە جانە ترانسشەكارالىق ىنتىماقتاستىقتى كۇشەيتۋگە باعىتتالعان.
قانات بوزىمباەۆ ورتالىق ازياداعى ترانسشەكارالىق سۋلاردى باسقارۋ بويىنشا ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ ودان ءارى ستراتەگياسىن ازىرلەۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى.
«كليماتتىڭ سۋ رەسۋرستارىنا اسەر ەتۋ ماسەلەسىندە شەكارا جوق. كليماتتىڭ وزگەرۋىنە جانە سۋدىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنە ارەكەت ەتۋ شارالارى بارلىق ەلدەر اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى جانە بارلىق مۇمكىن كۇشتەر مەن قۇرالداردى جۇمىلدىرۋدى تالاپ ەتەدى. قازاقستان – سۋ رەسۋرستارىنىڭ جارتىسىنا جۋىعىن كورشىلەرىمەن بولىسەتىن ەل. ءبىز ءۇشىن ترانسشەكارالىق سۋ اعىندارى بويىنشا ىنتىماقتاستىق سۋدى ءتيىمدى باسقارۋدى جانە ەكوجۇيەلەردى قورعاۋدى قامتاماسىز ەتۋ تۇرعىسىندا ماڭىزدى», دەدى ۆيتسە-پرەمەر.
ارال تەڭىزىندەگى ەكولوگيالىق جاعداي ەرەكشە الاڭداۋشىلىق تۋعىزادى. 5,5 ميلليون گا ءشولدىڭ پايدا بولۋى بۇكىل ايماقتاعى ادامداردىڭ دەنساۋلىعى مەن ەكوجۇيەلەردىڭ جاعدايىنا تەرىس اسەر ەتەدى.
«بۇل سىن-قاتەرلەر سۋ, ەنەرگەتيكا جانە ازىق-ت ۇلىك رەسۋرستارىنا سۇرانىستىڭ ارتۋىمەن بىرگە ارال تەڭىزى باسسەينىندە سۋدى ۇتىمدى پايدالانۋدى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ناقتى شارالار قابىلداۋدى تالاپ ەتەدى. وسىعان بايلانىستى كوكارال بوگەتىن ساقتاۋ جانە سىرداريا وزەنىنىڭ اتىرابىن قالپىنا كەلتىرۋ سياقتى شارالاردى ىسكە اسىرۋ ارقىلى تابيعي سۋ نىساندارىن ساقتاۋ جانە قالپىنا كەلتىرۋ ماڭىزدى», دەپ اتاپ ءوتتى ق.بوزىمباەۆ.
دۋشانبە سۋ ۇدەرىسى اياسىندا قانات بوزىمباەۆ تاجىكستان پرەمەر-ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى سۋلايمون زيوزودامەن, رەسەي پرەزيدەنتىنىڭ كومەكشىسى, كليمات ماسەلەلەرى جونىندەگى ارنايى وكىلى رۋسلان ەدەلگەريەۆپەن, وزبەكستان پرەزيدەنتىنىڭ كەڭەسشىسى شۋحرات گانيەۆپەن, سونداي-اق ەۋروپالىق وداقتىڭ ورتالىق ازيا بويىنشا ارنايى وكىلى تەري حاكالامەن كەزدەستى.