ورتالىق ازياداعى ۇزدىك ۋنيۆەرسيتەت

2023 جىلعى قىركۇيەكتە الەم­دەگى ەڭ بەدەلدى «Times Higher Education» رەيتينگى بويىنشا اتالعان ۋنيۆەرسيتەت ۇزدىك وقۋ ورىن­دارىنىڭ قاتارىنان كورىندى. ال بيىل مامىر ايىندا ازيا ەلدەرىنىڭ ۇزدىك وقۋ ورىندارى رەيتينگىندە 129-ورىننان كورىنىپ, ورتالىق ازيا ەلدەرى اراسىندا كوش باستادى. بۇل – عىلىم مەن بىلىمگە ادال وقىتۋشىلاردىڭ, عالىمدار مەن ستۋدەنتتەردىڭ ورتاق جەمىسى. بار بولعانى 14 جىلدىڭ ىشىندە Nazarbayev University بىرنەشە عاسىرلىق تاريحى بار ازيانىڭ ەڭ كونە جوعارى وقۋ ورىندارىن باسىپ وزدى. وسى ۋاقىت ىشىندە ۋنيۆەرسيتەت قازىرگى كەزدە قازاقستان ەكونوميكاسىنىڭ ءتۇرلى سالالارىندا ايانباي ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن كوپتەگەن جاس ماماندى وقىتتى. ولار ەلىمىزدەگى پروگرەستىڭ قوزعاۋشى كۇشى ەكەنى ءسوزسىز. كەيبىر تۇلەكتەر «ديپلوممەن – اۋىلعا!» باعدارلاماسى اياسىندا شالعايداعى ەلدى مەكەندەرگە تۇراقتاپ جاتىر. بۇل ۋنيۆەرسيتەتتىڭ ءوز ستۋدەنتتەرىنە ءبىلىم مەن قاتار بويلارىنا پات­ريوت­تىق سەزىمدى دارىتا العا­نىنىڭ بىردەن-ءبىر دالەلى. سونىمەن قاتار ۋنيۆەرسيتەت جاھاندىق ماقساتتارعا جەتۋ جولىندا شەتەل­دىك ارىپتەستەرمەن بەلسەندى تۇردە جۇمىس ىستەپ كەلەدى. 2017 جىلى بەيجىڭ ۋنيۆەرسيتەتى, توكيو ۋنيۆەرسيتەتى جانە سەۋل ۇلت­تىق ۋنيۆەرسيتەتى سياقتى بە­دەل­دى جوعارى وقۋ ورىندارىمەن بىرگە NU ازيا ەلدەرى ۋني­ۆەر­سي­تەت­تەرى اليانسىنىڭ نەگىزىن قا­لا­دى. سوڭعى ۋاقىتتاعى دۇنيە­جۇزىلىك قاۋىمداستىقتىڭ ازيالىق بىلىمگە دەگەن قىزىعۋ­شى­لىعىن ەسكەرەر بولساق, اتالعان جوعارى وقۋ ورنىنىڭ بولاشاقتا كوپتەگەن رەيتينگتە كوش باستايتىن قاۋقارى بار.

كەز كەلگەن جوعارى وقۋ ورنى جۇمى­سىنىڭ نەگىزگى كورسەتكىشى عىلىم ەكەنى انىق. بۇل رەتتە اتالعان ءبىلىم ورداسىنىڭ عىلىمي جەتىستىكتەرى دە بارشىلىق. سوڭعى دەرەكتەرگە سايكەس, ۋنيۆەرسيتەتتە 9 مىڭعا جۋىق عىلىمي ماقالالار جاريالانعان. ولاردىڭ جارتىسى Q1 دەڭگەيىندەگى «Scopus» جۋرنالدارىندا جاريالانعان. جالپى, NU جاريالانىمدارىنا عالىمدار الەم بويىنشا ورتاق كورسەتكىشتەن 49%-عا ءجيى جۇگىنەدى. ۋنيۆەرسيتەتتىڭ عالىمدارى مەن ستۋدەنتتەرى اۋرۋحانالاردا وڭالتۋ ماقساتىندا قولدانىلاتىن روبوتتار قۇراستىرىپ, التسگەيمەر جانە پاركينسون سياقتى كۇردەلى اۋرۋلاردى زەرتتەيدى, جاساندى ينتەللەكتىگە قازاق ءتىلىن ۇيرەتىپ, ەكولوگيالىق ماسەلەلەر مەن كۇن تارتىبىندەگى تاعى دا باسقا پروبلەمالاردى شەشۋگە اتسا­لى­سىپ جاتىر. Nazarbayev University وتاندىق مەكتەپتەردىڭ تۇلەك­تە­رىنە الەمدەگى ەڭ مىقتى وقۋ ورىندارىنان كەم ەمەس جوعارى ءبىلىم بەرە الاتىنىن سەنىممەن ايتۋعا بولادى. سونداي-اق NU-دىڭ ورتالىق ازياداعى عىلىمي ۇدەرىس پەن ساپالى ءبىلىمنىڭ كوشباسشىسىنا اينالعانىن مويىنداۋ كەرەك. ونىڭ ءتۇرلى رەيتينگتەردەگى ورنى مەن عى­لىمي جەتىستىكتەرى – بۇعان تىكە­لەي دالەل. الايدا ەڭ ما­ڭىز­دىسى – ساندار مەن رەيتينگتەر ەمەس, ۋنيۆەرسيتەتتىڭ ستۋدەنتتەر ومىرىنە جانە جالپى قوعامعا قالاي اسەر ەتەتىنى ودان دا ماڭىزدىراق. Nazarbayev University قاشاندا ءوڭىردىڭ زياتكەرلىك رەسۋرستارى مەن ما­دەني مۇراسىن دامىتۋعا ىن­تالاندىرادى. ونىڭ ءبىلىم مەن عىلىم سالاسىنداعى ورنى جىل سايىن نىعايىپ كەلەدى. سول سە­بەپ­تى جوعارى وقۋ ورنى الەم­دىك ستاندارتتارعا ساي بولىپ قانا قويماي, ورتالىق ازيا مەن ودان دا الىس جەرلەردە ءبىلىم سالا­سىن­دا­عى ستاندارتتاردى ورناتۋشى دەپ سەنىممەن ايتا الامىز.