شىمكەنت قالالىق قۋىرشاق جانە جاسوسپىرىمدەر تەاترىندا – پرەمەرا. قازاقتىڭ كورنەكتى جازۋشىسى, الاش قايراتكەرى جۇسىپبەك ايماۋىت ۇلىنىڭ 135 جىلدىعىنا وراي قالامگەردىڭ ايگىلى رومانىنىڭ جەلىسىمەن «قارتقوجا» اتتى دەرەكتى دراما قويىلدى.
ءبىر ساعاتتان استام ۋاقىتقا سوزىلعان قويىلىم وتە اسەرلى شىقتى. تەاتردىڭ جاس ارتىستەرى وزدەرىنىڭ رولدەرىن جاقسى ويناپ, كورەرمەنگە كوتەرىڭكى كوڭىل كۇي سىيلاي ءبىلدى. سپەكتاكل مازمۇنى باستان-اياق جازۋشى شىعارماسى نەگىزىنە قۇرىلدى. روماندا قالامگەر كەدەي بالاسى قارتقوجانىڭ ءومىرىن سۋرەتتەۋ ارقىلى تاپ كۇرەسىن, قازاق بالالارىنىڭ بىلىمگە قۇشتارلىعىن, سول تۇستا قازاق دالاسىندا بولعان ۇلكەن ساياسي وزگەرىستى بەينەلەگەن بولاتىن. مىنە, سول شىتىرمان وقيعا تەاترسۇيەر قاۋىمنىڭ كوز الدىندا اينىماعان قالپىندا كوركەم تۇردە ساحنالاندى.
راس, رومان سيۋجەتىنىڭ ءوزى قىزىققا تولى. سول سەبەپتى ونى ادام ەش جالىقپاي ءبىر دەممەن وقىپ شىعادى. سوندىقتان بۇل شىعارما جەلىسىمەن قۇرىلعان سپەكتاكلدىڭ دە سول بيىكتەن ءۇن قاتۋى زاڭدىلىقتاي قابىلداندى. شىمىلدىق تۇرىلگەننەن مولدادان ساباق العان قارتقوجانىڭ باي بالالارىنان تاياق جەپ, تەپەرىش كورگەن ايانىشتى ءحالىن كوردىك. وسىلايشا, قويىلىمنىڭ العاشقى كورىنىسى ءا دەگەننەن كورەرمەندى وزىنە باۋراي جونەلدى. ءارى قاراي وقيعا شارىقتاي ءتۇسىپ, بايعۇس بالانىڭ ماڭدايىنا جازىلعان قيىن تاعدىرى كەش قاراڭعىلىعىنداي قويۋلانا بەردى. بۇل دراما ادامعا راسىندا دا قازاقتىڭ كورمەگەن قيىنشىلىعى جوق ەكەن عوي دەگەن وي سالدى. ۇلتىمىزعا دەگەن ايانىش پەن جاناشىرلىق سەزىمىن وياتتى. وسىنداي كۇيگە قالايشا تۇسكەنىمىز جايىندا اۋىر ويدىڭ جۇگىن سانامىزعا ارتىپ, وتكەن شاق پەن بۇگىنگى جاعدايىمىزدى باعامداپ سالىستىرۋعا جەتەلەپ اكەتتى.
قويىلىم بىتكەن سوڭ كورەرمەن دۋ قول شاپالاقپەن تەاتر ارتىستەرىنە ۇزاق قوشەمەت كورسەتتى. ال ارتىستەر بار ەڭبەكتى جاساعان وسى كىسى دەگەندەي رەجيسسەردى قولقالاپ ورتاعا شىعاردى. ساحنا تورىنە سامايىنا اق تۇسكەن ەگدە جاستاعى ازامات كوتەرىلەدى دەپ ويلاساق, رەجيسسەرىمىز جاپ-جاس جىگىت ەكەن. اتى-ءجونى – يسمايل جاراس. ءوزى دە وسى تەاتردا اكتەر بولىپ قىزمەت ەتىپ, كەيىن شىمكەنتتەگى م.اۋەزوۆ اتىنداعى وقۋ-دا رەجيسسەرلىك ماماندىقتى ءتامامداپتى. ال «قارتقوجا» – ونىڭ رەجيسسۋراداعى دەبيۋتى.
«قويىلىمدى قويۋدىڭ وزىندىك قيىندىقتارى بولدى. ويتكەنى قيالىمدى جۇزەگە اسىرۋدا ساحنا ازداپ تارلىق ەتتى. ەگەر كەڭىستىك كوپ بولعاندا دەكوراتسيانىڭ كوركەمدىك شەشىمىن باسقاشا تاۋىپ, شىعارماشىلىق تۇرعىدا كەڭىنەن كوسىلۋگە مۇمكىندىك الار ەدىك. روماندى 4 كۇن وقىپ, 2 كۇن ساحناعا كەلتىرۋدىڭ 15 بەتتىك جوسپارىن قۇردىم. ارتىستەر اراسىندا جاسى كىشىلەر دە, ۇلكەندەر دە بار. سوندىقتان قويىلىمدى ساحناعا دايىنداۋ بارىسىندا رەجيسسەرلىك شەشىم بويىنشا قۇرداستارمەن كوپ تالاس-تارتىس بولدى. ارينە, جۇمىس بولعان سوڭ مۇنداي جاعدايلاردىڭ ونەر ۇجىمىندا بولاتىنى زاڭدىلىق. روماندا بىلىمگە ۇمتىلعان باس كەيىپكەردىڭ الدىنان قيىندىقتار بىرىنەن سوڭ ءبىرى كەسە كولدەنەڭ شىعا بەرەدى. ەندى وقيمىن دەگەن شاعىندا اكەسى ولەدى, ودان سوعىسقا الىنادى, كەيىن امەڭگەرلىكپەن جەڭگەسىنە ۇيلەنەدى. سوسىن اقتار مەن قىزىلداردىڭ اراسىنداعى قىرقىس باستالادى. شىعارمادا تاعى ازامات سوعىسى بىتكەن سوڭ, قارتقوجانىڭ ەكى جىل ومبىعا ءبىلىم الۋعا بارعانى سۋرەتتەلەدى. بىراق بۇل وقيعالاردى دراماعا قوسپادىم. ۋاقىتتىڭ قىسقالىعىنا بايلانىستى امەڭگەرلىكپەن جەڭگەسىن العان سوڭ, قويىلىمنىڭ كۋلميناتسياسىن جاساۋعا تۋرا كەلدى», دەدى ول.
رەجيسسەر سپەكتاكلدە جاڭاشا ءبىلىم العىسى كەلگەن قارتقوجانىڭ الاش قوزعالىسىنا قىزمەت ەتكەنىن كورۋگە بولاتىنىن ايتادى. شىندىعىندا كەيىپكەر ورىسشا وقىپ, قازاق بالالارىن ناقتى عىلىم پاندەرىنە ۇيرەتكەن ۇستاز بولعان. ۇلتى ءۇشىن تەر توگىپ, ءبىلىم شامشىراعىن جاققان وسىنداي الاششىل ازاماتتاردىڭ كوپشىلىگى كەزىندە اتىلىپ كەتتى. ەندىگى جەردە سول ازاماتتاردىڭ قۇرباندىعىن بۇگىنگى ۇرپاق ۇمىتپاسا ەكەن دەگەن ويىن ءبىلدىردى رەجيسسەر. ال قارتقوجانىڭ كەيپىن سومداعان باستى رولدەگى ءارتىس نۇرجىگىت تاڭاتار – ت.جۇرگەنوۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ونەر اكادەمياسىنىڭ تۇلەگى. جالپى, تەاتردا قۋىرشاق ءبولىمىن قوسقاندا 27 ءارتىس قىزمەت اتقارادى.
شىمكەنت