كوكتەمنىڭ سالقىن كەشىندە ونەرسۇيەر قاۋىم «دوكەي كەلە جاتىر» دەپ, شىعىس قازاقستان وبلىستىق دراما تەاترىنا قاراي بەتتەگەن. كومەديالىق قويىلىمنىڭ اتاۋىنىڭ ءوزى-اق كوپشىلىكتى ەلەڭ ەتكىزدى. نە تۋرالى ەكەنىن بولجاساق تا, كورگەنشە اسىقتىق.
بۇرىنعىداي ەمەس, دراما تەاتردىڭ ۇلكەن زالى لىق تولدى. جاسى بار, جاسامىسى بار, سپەكتاكل كورۋگە ىڭعايلاندى. كەيبىرەۋ بيلەتتى ورتاڭعى ورىنداردان كۇنى بۇرىن الىپ قويىپتى. ءتىپتى كەيبىر پرەمەرالارعا بيلەتتىڭ بولماي قالاتىنى دا جاسىرىن ەمەس. ارينە, حالىقتىڭ كۇندەلىكتى كۇيكى تىرلىكتەن ءبىر ءسات الشاقتاپ, رۋحانياتقا بەت بۇرۋى قۋانتادى. تەاتر ونەرى ءبىز ايتىپ وتىرعان تۇرمىستىڭ تىرشىلىكتەرىنەن سەرگىتىپ قانا قويمايدى, وي سالادى, تاربيەلەيدى. «تەاتر – ءومىر ايناسى» دەگەن دە سول. بۇگىنگى «دوكەي كەلە جاتىر» قويىلىمىنان دا قوعامداعى جاعىمپازدىقتى, كوزبوياۋشىلىقتى كوردىك. ك ۇلىپ وتىرىپ كوردىك. ارتىستەر ەشكىمنىڭ قىتىعىنا تيمەي-اق شىندىقتى جەتكىزدى.
شىمىلدىق ءتۇرىلدى. جايباراقات جاتقان اۋىلدىڭ كورىنىسى. پوشتا, اكىمشىلىك, تۇرعىن ۇيلەر... ورتادا قويدىڭ ءمۇسىنى تۇر. وقيعا دا وسى «اق قوي» سوۆحوزىندا وربىگەن. اۋىلعا دوكەي كەلە جاتقانىن ەستىگەن كوپەي ءوز-ءوزىن قويارعا جەر تاپپايدى. ءوز كولەڭكەسىنەن ءوزى قورقاتىن ول قويمادان جوعالعان ەلتىرىنى قايدان تاپتىم دەپ مازاسى قاشادى. زەينەتكەرلىككە از-اق ۋاقىت قالعاندا تەكسەرۋ جۇرسە, جۇمىستان كەتەتىنىن سەزەدى. ايەلى ءماريام ونى جۇباتىپ الەك. ول بولسا, سوۆحوزدا ساۋىنشى بولىپ, جۇمىس ىستەيدى. ال اۋىلداعى تىرلىكتىڭ ءبارىن تىڭ تىڭداعانداي بولىپ, قيلاۋ ءبىلىپ جۇرسە, شيلاۋ ەسەپ-قيساپتى قويىن داپتەرىنە ءتۇرتىپ الىپ جۇرەدى. شيلاۋدىڭ اڭعالدىعى بار. قيلاۋ بولسا, ءبىردى-بىرگە سوققان جانتىق. كۇندەردىڭ كۇنى تاۋىقتارعا جەم شاشۋعا شىققان كوپەيدىڭ قىزى ۇلقۋ ىدىسىن كوشەدەگى ورىندىققا ۇمىتىپ كەتەدى. ونى تاۋىپ العان شيلاۋ ۇلقۋعا دەگەن سەزىمىن كۇبىرلەپ, ىدىسقا ايتىپ وتىرعانىن قيلاۋ بايقاپ قويادى. ءيا, قيلاۋدىڭ جۇرمەيتىن جەرى جوق. بۇل اۋىلداعى اركىمنىڭ قۇپيا ارەكەتتەرىنەن دە حاباردار. شيلاۋدا سوۆحوزدىڭ ەسەپشىسى بازاركۇلدىڭ كوڭىلى بار ەكەنىنە دەيىن بىلەدى. تۇپتەپ كەلگەندە, قيلاۋدىڭ كوزدەگەنى – كوپەيدىڭ ورنى. اۋىلداعىلاردى ءبىر-بىرىنە ايداپ سالۋداعى ماقساتى دا سول, تاققا جايعاسۋ. كوپەي بولسا, دوكەيدى قايتىپ قارسى الامىن دەپ, باسى قاتىپ ءجۇر. ەڭ اۋەلى, ادەتتەگىدەي اۋىل ءىشىن تازارتتى. كوشە-كوشەدەگى تاۋىقتاردى قاماتىپ, يتتەردى بايلاتتى. تاۋىق دەمەكشى, قويىلىمنىڭ ارا-اراسىندا تاۋىقتار قىلاڭ بەرىپ ءجۇردى. كورەرمەن رەتىندە بۇل ەپيزودتان استار ىزدەگەنبىز. رەجيسسەردىڭ شەبەرلىگى شىعار, كەيبىر مەكەمە ماماندارى تاۋىققا ۇقساپ جۇمىرتقا تاباردا عانا قىت-قىتتاپ ۇيا ىزدەيدى ەمەس پە؟! سول سەكىلدى بۇل اۋىلدىڭ باسشىلىعى دا دوكەي كەلە جاتقاندا جيناقتالا باستاعان.
جالپى اۋىل, مەيلى اۋدان بولسىن, جوعارىدان باستىقتار كەلە جاتسا, اۋلالارىن سىپىرىپ, مۇنتازداي ەتىپ قويادى. ويدىم-ويدىم كوشەلەردى جامايدى, قاڭعىباس يتەردى قامايدى... ارداگەرلەردەن قۇرىلعان وركەستر ارناۋ ايتىپ, كەلە جاتقان شەندىنىڭ الدىنان شىعادى. شاشۋ شاشادى, ءدام اۋىز تيگىزەدى. جەرگىلىكتى باسشىنىڭ ونداعى ويى – كوزگە ءتۇسىپ قالۋ شىعار. ارعى جاعىن ايتار بولساق, جۇمىسىنان قانداي دا قايشىلىق تابىلسا, ۇلكەن باستىق كوزىن جۇما قاراسا دەگەن ماقسات. ءيا, تەاتر – اينا. كورەرمەن ءبىر جارىم ساعاتقا سوزىلعان سافۋان شايمەردەنوۆتىڭ «دوكەي كەلە جاتىر» شىعارماسى جەلىسىمەن قويىلعان كومەديالىق سپەكتاكلدى ءبىر دەمدە كورىپ شىقتى. كۇلدى, قول سوقتى, ويلاندى. سوڭىندا دوكەي دەگەندەرى, سول اۋىلدىڭ وقۋعا اتتانعان دوكەي دەي-تۇعىن بالاسى بولىپ شىقتى.
ساحنانى اۋىلدىڭ اتموسفەراسىن سەزىندىرە وتىرىپ بەزەندىرىلۋى, ارتىستەردىڭ كيىم كيىسى – سۋرەتشىلەردىڭ ەڭبەگى. ال رولدەردى جەتەر جەرىنە جەتكىزىپ تۇرىپ ويناعان تاماشا اتموسفەرا – اكتەرلەردىڭ شەبەرلىگى. وسىنىڭ ءبارىن ۇيلەستىرىپ, ءبىر ارناعا توعىستىرىپ, جۇپ-جۇمىر ەتىپ, كورەرمەنگە ۇسىنعان – قويۋشى رەجيسسەر جۇلدىزبەك جۇمانبايدىڭ ەرەن ەڭبەگى. جالپى, وسىنداي كوركەم دۇنيەنى اپتا سايىن كورەرمەنگە ۇسىنىپ وتىرعان وبلىستىق دراما تەاتر ۇجىمىنىڭ ۇيىمشىلدىعى مەن ماڭداي تەرىنىڭ ارقاسى دەر ەدىك.
وسكەمەن