جەر-جاھاندى قاتىگەزدىكتىڭ قاپتاپ كەتۋىنەن ساقتاپ تۇرعان نازىك سەزىم بار. ول – مەيىرىم. جۇرەك مەيىرىمگە تولى بولعاندا, بىلەك جاماندىققا جۋىمايدى. تىرشىلىكتە قايىرىمدىلىق سالتانات قۇرادى. ءبىر-بىرىنە قارايلاسقان جۇرت باردا, تۇرمىس تۇرالامايدى, ءار شاڭىراقتان ءتۇتىن ءتۇزۋ شىعادى. «بەس ساۋساق بىردەي بولمايتىنى» ءمالىم عوي. مۇندايدا الەمدى اينالاسىنا اتىمتاي جومارتتىق جاسايتىن جاندار قۇتقارادى. قازاق دالاسىندا اتىرابىن مالىمەن اسىراپ, اشتىقتان امان ساقتاپ, شالعاي وڭىردە ءبىلىم شىراعىن جاعىپ, جيعانىن رۋحانيات جولىنا سارپىعان باي-باعلانداردىڭ اتى ءمالىم.
داۋىرلەر دۇركىرەپ ءوتىپ, زاماناۋي قۇندىلىقتار بوي كورسەتكەندە دە قاندا قالعان قاسيەت – قايىرىمدىلىق. جاڭا عاسىردا ۇزىلمەگەن ءۇردىس كوشىنە بۇگىندە قىز-كەلىنشەكتەر قاۋىمى دا ىلەستى. «قايىرىم ەتپەسەڭ دە وزگەگە كەسىرىڭ تيمەسىن» دەگەن تۇسىنىك العى شەپكە شىققان زاماندا قۇندى ۋاقىت پەن قاعازدى وزگەنىڭ يگىلىگەنە ارناۋ – ايتۋلى ءىس. «وڭ قولىڭ بەرگەندى سول قولىڭ بىلمەسىن» قاعيداسىمەن قايىرىمدىلىق كوپ رەتتە كوڭىل تەرەڭىندە ق ۇلىپتالادى. دانا حالقىمىز «جاقسىلىق قىلساڭ, جاسىر, جاقسىلىق كورسەڭ, اسىر», دەپ تۇيەدى. جاقسىلىق جاساعان جان جاسىرعاندى, كورسەڭ اسىرۋ ادامدىق - پارىز, ماماندىق – مىندەت. وسى رەتتە ەلى ىشىندەگى كەم-كەتىككە, جوق-جىتىككە, مۇقتاجعا حال-قادىرىنشە قول ۇشىن سوزىپ جۇرگەن ارۋمەن تىلدەستىك. تاعدىردىڭ ءوزى قايىرىمدىلىق جاساۋعا مويىن بۇردىرعان قايسار ارۋ باسقاراتىن قايىرىمدىلىق قورى قازىرگى ۋاقىتتا «قايىرىمدىلىقتىڭ شەكاراعا بولىنبەيتىنىن» ايعاقتاپ ءجۇر. كاسىپكەر, ەرىكتى, «Biz birgemiz.Qazaqstan» قايىرىمدىلىق قورى, جالپىۇلتتىق ۆولونتەرلەر قوزعالىسىنىڭ ءتورايىمى پەريزات قايرات العاش بولىپ ءبىزدىڭ باسىلىمعا گازا سەكتورىنداعى جارىمكوڭىل جۇرتقا قازاقستان حالقىنىڭ اتىنان كورسەتىلىپ جاتقان كومەكتىڭ ەگجەي-تەگجەيىن, قور ەڭسەرىپ جاتقان جۇمىستار تۋرالى بايانداپ بەردى.
P.S. حالىق ءبىزدىڭ بۇگىنگى كەيىپكەردى «قاناتىمەن سۋ سەپكەن قارلىعاش قىز», دەپ سيپاتتايدى. ءبىز ءوز كەزەگىمىزدە ونى «بايشەشەك قىز» دەپ باعالار ەدىك. ويتكەنى ول تاعدىردىڭ قاتال قىسىنا مويىماي, قاتتى جەر توڭىن جارىپ شىققان بايشەشەكتەي ءومىرىنىڭ كۇردەلى كەزەڭىن ارتتا قالدىرىپ, قايىرىمدىلىققا بەت بۇردى.
- «قايرانى جوق كولدەن بەز, قايىرىمى جوق ەلدەن بەز» دەيدى. ءسىزدىڭ پايىمىڭىزشا قايىرىمدى ادامنىڭ بەينەسى قانداي؟
- قازاق حالقى قاشاندا مەيىرىمدىلىك پەن جومارتتىقتىڭ جارقىن ۇلگىسىن كورسەتكەن حالىق. جەتىمدى جىلاتپاي اركەز ماڭدايىنان سيپاي بىلگەن. جەر بەتىندە ادام بولىپ عۇمىر كەشەتىندىكتەن وزگە جاندارعا, تابيعاتقا مەيىرىم, راقىمشىلىق كورسەتۋ بيىكتىك دەپ ەسەپتەيمىن. كەيىنگى جىلدارى الەم كۇردەلى كەزەڭدى باستان وتكەرىپ جاتىر. بۇل تۇستا دا قازاق حالقى ادامزاتتىڭ تاعدىرىنا بەي-جاي قارامايتىنىن بىردەن بايقاتتى. مەنىڭشە, قايىرىمدى ادام ۇلت پەن ۇلىسقا بولىنبەي بارلىعىنا اق نيەتپەن قول ۇشىن سوزاتىن, سول ارەكەتىنە جاۋاپتى تەك جاراتۋشىدان كۇتەتىن ادام.
- قايىرىمدىلىق جاساۋ – جانداعى الپاۋىت الەم. بۇگىندە وسى قاجىرلى قايراتتى قاجەت ەتەتىن باعىتتا مەتسەناتتىق مەيىرىم, كاسىپكەرلىك قولداۋ كورسەتىپ جۇرگەن قىز-كەلىنشەكتەردىڭ قاتارى قالىڭداپ جاتىر. ولار كوبىنە الەۋمەتتىك قايىرىمدىلىققا دەن قويىپ جاتادى. وسى تۇستا ءسىز باسقاراتىن قوردىڭ باعىتى مەن ۇستانىمىن تارقاتا ايتساڭىز؟
- «Biz birgemiz.Qazaqstan» قايىرىمدىلىق قورى كوروناۆيرۋس شارپىعان ۋاقىتتان رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە جۇمىسىن باستادى. زاڭنامالىق قۇجات نەگىزىندە ءبىزدىڭ ماقسات پەن ۇستانىم - ەرەكشە بالالالارعا ارنالعان كومەكتى ۇيلەستىرۋ. سونىڭ ىشىندە ميى زاقىمدانباعان بالالاردىڭ دارىنىن ۇشتاۋ, ءبىلىم الۋىنا ىقپال ەتۋ, ءتۇرلى دەڭگەيدەگى سايىستاردا قولداۋ كورسەتۋ جانە حالىقارالىق ماسشتابتا ۆولونتەرلىق قىزمەت ەتۋ.
- قازاقتىڭ باس اقىنى اباي قۇنانباي ۇلى «ادامزاتتىڭ ءبارىن ءسۇي, باۋىرىم» دەپ پاراسات بيىگىن ايقىنداپ بەرگەن ەدى. قازىرگى تاڭدا قايىرىمدىلىقتىڭ شەكاراعا بولىنبەيتىنىن ايگىلەپ جۇرگەن قوردىڭ بىرەگەيى, ءسىز تىزگىندەگەن «Biz birgemiz.Qazaqstan». سىن شاقتا, جەر سىلكىنگەندە تۇرىك حالقىنا قول ۇشىن سوزدىڭىزدار, ەندى گازا سەكتورىنا گۋمانيتارلىق كومەك جىبەرۋدى ۇيىمداستىرعان ەلدەگى جالعىز قور وزدەرىڭىز. وسى جونىندە ايتىپ بەرىڭىزشى؟
- بىلتىر باۋىرلاس تۇركيا ەلىندە جەر سىلكىنگەندە «Biz birgemiz.Qazaqstan» قايىرىمدىلىق قورى العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ 70 مىڭ ازىق-ت ۇلىك قورابىن جەتكىزدى. سول ەلدە وقيتىن قازاق ستۋدەنتتەرىنىڭ باسىن قوسىپ ەكى اپتا كولەمىندە ءۇزىلىسسىز قىزمەت ەتتىك. ال بيىل ساياسي جاعدايعا بايلانىستى پالەستيناعا گۋمانيتارلىق كومەك بەرۋ مۇمكىندىگى بارلىعىنا تەڭ بەرىلگەن جوق. نيەت تانىتقانىمەن, ءبىرشاما قايىرىمدىلىق قورلارى ارتقا شەگىنۋىنە تۋرا كەلدى. قاقتىعىس كەزىندە كومەك كورسەتۋ ءبىرشاما قيىن ەكەن. ماسەلەن, بىلتىر تۇركياداعى تابيعي اپات كەزىندە ەشقانداي رەسمي قۇجاتتار تولتىرماي-اق, تىكەلەي قول ۇشىن سوزۋعا مۇمكىندىك بولدى. گازا حالقىنا گۋمانيتارلىق جۇك جولداۋ ءۇشىن بىرىككەن اراب امىرلىكتەرىمەن ارنايى مەموراندۋم جاساستىق. قازاقستاننان تىكەلەي كومەك جولدايتىن گۋمانيتارلىق ءدالىز جوق ءارى جۇك تيەلگەن بورتتى دىتتەگەن ايماققا جىبەرۋ قوماقتى قاراجاتتى تالاپ ەتەتىن بولدى. سوندىقتان ءبىز ءباا-قازاقستان ەلشىلىگىمەن كەڭەسىپ, اقپارات الماسىپ ازىق-ت ۇلىك, مەديتسينالىق كەرەك-جاراقتى جىبەرۋ جۇمىستارىن ءباا شەكاراسىندا جۇزەگە اسىردىق. ءبىزدىڭ ەلدەن ساناۋلى ەرىكتى ۇشىپ باردى. نەگىزگى قول كومەگىن اراب تاراپى ۇيىمداستىردى, تاعى 5 000 ەرىكتى سول جاقتان قوسىلدى. پاليستينامەن تەڭىز لوگيستيكاسى جولعا قويىلعان مىسىردىڭ رافا قالاسىنا ءوزىم بارىپ, شەكارادان قازاقستان حالقىنىڭ كومەگىن شەتىن شىعارماي اتتاندىرۋ جاعىن قاداعالادىم. وسى ماقساتتى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن قازاقستان حالقى 291 ملن تەڭگە جىلۋ جينادى. ونىڭ 200 ملن قاراجاتى ءبىزدىڭ قورعا امانات رەتىندە تاپسىرىلدى. قولداعى قارجىعا 100 مىڭ بالاعا قىس مەزگىلىنە ارنالعان جىلى كيىم ساتىپ الىندى. بۇل باستاماعا بلوگەر نازيم ميسسانوۆ, اكتەر نۇرتاس ادامباي جەلىدەگى اۋديتورياسىمەن بىرلەسىپ 100 ملن تەڭگەدەن اسا قارجى قوستى. بۇل جيناققا گازاداعى حالىققا ازىق-ت ۇلىك الىندى. مۇندا باستى ەسكەرەتىنى - كومەك قازاقستان ەلىنىڭ ەمەس, قازاقستان حالقىنىڭ اتىنان ۇيىمداستىرىلدى. ساياسي ساۋالدارعا بايلانىستى مەملەكەتتىك نىشانداردى كورسەتۋ قۇپتالمادى. وسى تاقىرىپ اياسىندا ءبىرىنشى بولىپ سىزدەردىڭ باسىلىمدارىڭىزعا اقپارات بەرىپ وتىرمىن.
- سوزىڭىزدەن قاقتىعىس جاعدايىندا ەرىكتىلىك قىزمەت كورسەتۋدىڭ سالماقتى جاۋاپكەرشىلىگىن اڭداپ وتىرمىز. بۇل مورالدىق تۇرعىدا سىزگە قالاي اسەر ەتتى؟
- مىسالى, ءوز ەلىمىزدەگى الەۋمەتتىك جاعىنان از قامتىلعان وتباسىعا كەز كەلگەن ادام, كورشىسى, تانىسى قالتاڭىزداعى قارجىعا قاراي ازىق-ت ۇلىك, ءدارى-دارمەك, كيىم-كەشەكتى ەشقانداي كەدەرگىسىز تابىستاي الادى. ەڭ باستىسى, سول وتباسىمەن الدىن الا اقپارات الماسۋ كەرەك. بۇل ءۇشىن ارنايى كۇندى كۇتۋدىڭ قاجەتى جوق. سونداي-اق ارنايى ورتالىقتارداعى قارتتارمەن تىلدەسىپ, قاجەتىن قامتىپ, بىرگە ۋاقىت وتكىزۋدىڭ ءوزى قايىرىمدىلىققا, ۆولونتەرلىق جۇمىسقا جاتادى دەپ ايتار ەدىم. قيمىلى شەكتەلگەن جەكە ۇيدەگى ازاماتتاردىڭ دا سىرتتاعى سۇرانىسىن الىپ بەرۋ, اۋلاداعى قارىن كۇرەۋ دە وسى ساناتقا ەنەدى. ۆولونتەرلەر ءۇشىن بۇل جەڭىل ءارى تەز ەڭسەرەتىن تىرلىك. ال شەتەلدە, سوعىس جاعدايىندا ۆولونتەر بولامىن دەسەڭىز سان ساۋالنامانى تولتىرىپ, رەسمي قۇجاتتارعا جاۋاپ بەرۋگە تۋرا كەلەدى. پالەستينا جۇرتى ءۇشىن جيناعان قارجىنى اۋدارۋ پروتسەسىنىڭ ءوزى 3 اي ۋاقىت كولەمىندە جۇرگىزىلدى. بانك جۇيەسىنە ساي شەتەلگە ايىنا 100 ملن دوللاردان ارتىق اقشا اۋدارىلماۋ كەرەك. ەكونوميكالىق تۇيتكىلگە بايلانىستى تىكەلەي پالەستيناعا قارجى جىبەرۋ دە مۇمكىن بولمادى. سوندىقتان «Biz birgemiz.Qazaqstan» قورى جاۋاپكەرشىلىكتى تولىقتاي ءوز موينىنا الىپ, كورشى ەلدەرمەن بەكىتىلگەن مەموراندۋم اياسىندا ماقساتىمىزعا جەتتىك. قاراشانىڭ باسىندا جينالعان قارجىنى قاڭتار ايىندا ساۋدا-ساتتىق ماقساتىندا جۇمساپ, تۇبىرتەكتەردى ساقتاي وتىرا ۆولونتەرلەردىڭ جۇمىسىن مارەسىنە جەتكىزدىك.
- پەندەگە ءتان سەزىم عوي. ادام ءبىر ءىستى تياناقتى ورىنداپ, جاقسى ناتيجەگە جەتسە مارقايىپ قالادى. ءسىز وسىنداي اۋقىمى رۋحاني ولشەمگە سىيماتىن جۇمىستىڭ نۇكتەسىن قويعاندا قانداي سەزىمدى باستان كەشتىڭىز؟
- شىنى كەرەك, ءىستى باستار الدىندا قورقىنىش, قوبالجۋ بولدى. ال مىسىر ەلىنىڭ شەكاراسىندا كىشكەنتاي سابيلەردىڭ جاراقاتىن كوزبەن كورۋ وتە قيىن. ءبىر ءۇزىم ناندى جانكەشتىلىكپەن تالاسىپ الىپ جاتقان جانداردى كورگەندە, شىنايى شۇكىرشىلىك ەتەدى ەكەنسىڭ. ونداعى جاعدايدىڭ شيەلەنىستى ەكەنىن 100 توننالىق مەديتسينالىق قۇرالدار مەن ءدارى-دارمەكتىڭ 9 كۇندە تۇگەسىلگەنىنەن دە اڭعارۋعا بولار. قانشا بالا اتا-اناسىنان كوز جازىپ, شىرىلداپ قالىپ جاتىر. ءباا 4 مىڭ بالانى ەمدەۋ ءۇشىن ءوز ەلىنە الدىردى. سونداي-اق اراب حالقى قاتار, تۇركيا ەلى جىلجىمالى مەديتسينالىق پۋنكت جولداعانىنا كۋا بولدىم.
- كوپشىلىك بولعان سوڭ بەس ساۋساق بىردەي بولمايدى. ءبىزدىڭ ەلدە دە الەۋمەتتىك, مەديتسينالىق كومەككە مۇقتاجدار بار ەكەنى انىق. ءسىزدىڭ الەۋمەتتىك جەلىدە جەتىسايلىق اياجان ەسىمدى ارۋعا ءومىرى ءۇشىن قامبات ءدارىنى جەتكىزۋدە ۇيىتقى بولعانىڭىزدى تەبىرەنبەي قابىلداۋ مۇمكىن ەمەس. ايتىڭىزشى سىزگە وسىلاي كومەك سۇراپ حابارلاساتىندار كوپ پە؟ تالايلى تاعدىردىڭ تۇيىتكىلىندە تۇرعان جانداردىڭ سىزبەن بايلانىسۋ جولى قانداي؟
- ءبىزدىڭ قورعا كوپشىلىك الەۋمەتتىك جەلى ارقىلى حات جولداپ بايلانىسىپ جاتادى. قازىرگى تاڭدا «Biz birgemiz.Qazaqstan» قايىرىمدىلىق قورىنىڭ بالانسىندا 3 198 ەرەكشە بالا بار. بارلىعىنا بىردەي قارجى ءبولۋ ازىرگە مۇمكىن بولماي تۇر. قوردىڭ نەگىزگى قارجى قاينارى – اينالامىزداعى كاسىپكەر, سەرىكتەستەر. ال كەيىنگى 3 جىلدا قورعا ءباا حالىقارالىق ۇيىمدارى دا قارجىلاي قولداۋ كورسەتىپ جاتىر. سونداي-اق اركەز جىلۋ جيناپ, بارىمەن بولىسەتىن قازاقستان حالقىنا ريزاشىلىعىمدى بىلدىرەمىن.
- قايىرىمدىلىق – قايىرلى ءىس. جاساعان جاقسىلىق ون ەسەلەپ قايتادى دەلىنەدى. ءسىزدىڭ ومىرىڭىزدە وسى تۇجىرىمنىڭ جارقىن مىسالى بار ما؟
- اسىلىندا, مەن ۆولونتەرلىق قىزمەتكە باسىمنان وتكەن جاعدايدان كەيىن كەلدىم. 4 جارىم جىل بۇرىن انام ەكەۋمىز كولىك اپاتىنا ۇشىرادىق. سول كەزدە باسىمنان زاقىم الدىم, انامنىڭ 7 قابىرعاسى, سول اياعى سىندى. اللاعا شۇكىر, قازىر اياعىمىزعا نىق تۇردىق. بىراق سول ساتتە 1 اي كومادا جاتتىم, جارتى جىل ىشىندە كورەيا ەلىندە باسىما ءۇش وتا جاسالدى. الەمدە كوروناۆيرۋس كەزەڭى باستالعان ۋاقىت ەدى, ەلگە ورالعان سوڭ سول ساتتە العاش رەت دوستارىما قوسىلىپ ەرىكتى بولدىم. كەي وتباسىلاردىڭ اس-سۋعا ءزارۋ ەكەنىن, اياداي بولمەدە 12 ادام ءومىر ءسۇرىپ جاتقانىن كوردىم. سول ساتتە جۇرگىزىپ وتىرعان كاسىبىمدى دوڭگەلەتۋگە كۇش جينادىم. قيىندىقتى جەڭگەننەن كەيىن وزىمە وزگەلەرگە كومەكتەسۋدى جالعاستىرۋ ماقساتىن قويدىم. ەكىنشىدەن, حالىق قولىنان ءىس كەلەدى دەپ, مەن باسقاراتىن قورعا اماناتتارىن اۋدارىپ جاتىر. مەن ءۇشىن سەنىمدى اقتاۋ – ومىرلىك ميسسيا. قايىرىمدىلىقتىڭ قايىرى ءومىرىمنىڭ بارلىق كەزەڭىندە وڭ, بەرەكەلى بولىپ سەزىلىپ جاتقانىن باسا ايتا الامىن.
- سىزبەن سۇحباتىمىز مىڭ ايدان دا قايىرلى رامازان ايىندا بولىپ وتىر. جۇرتشىلىق ورازادا ەكى ەسە جاقسىلىق جاساۋعا ۇمتىلادى. ءسىزدىڭ قور وسى ايدا قانداي ءىس اتقارۋدى جوسپارلاپ وتىر؟
- كەيىنگى 3 جىلدا ءبىزدىڭ قوردىڭ ەرىكتىلەرى ەلوردادا اۋىزاشار ۋاقىتىنان جارتى ساعات بۇرىن باستى داڭعىلدار بويىندا اۋىز اشۋعا سۋ, قۇرما تاراتىپ ءجۇر. اۋىز اشۋعا اسىققان جۇرت كەپتەلىستە كوپ ايالداپ قالادى. سوندىقتان وسى ءىستى ۇيىمداستىردىق. رامازان ايىندا جينالعان قارجىعا قاراي از قامتىلعان 1 000 وتباسىعا ازىق-ت ۇلىك ۇلەستىرىلەدى. كيىمگە مۇقتاج جانداردىڭ دا تىلەگىن ورىنداۋدى مەجە ەتىپ وتىرمىز. قازىر كوكتەم بولسا دا, جەردە ءالى دە قار بار, اۋا رايى جىلىنا قويعان جوق, دەمەك, كومىرگە قاجەتتىلىك بار. مۇقتاجدارعا كومىر ءتۇسىرىپ بەرۋ جوسپاردا بار.
- جوسپارلارىڭىز وڭىنان ورىندالسىن, اڭگىمەڭىزگە راحمەت!
ماتەريالدى دايىنداۋ بارىسىندا پەريزات قايراتتىڭ ارنايى بورتپەن ەكىنشى رەت گازا سەكتورىنا جەتكەنىن بىلدىك. بۇل جولى كەيىپكەرىمىز ەرىكتىلەردىڭ قىزمەتى - مۇقتاجدارعا مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ ەكەنىن ايتتى.