الماتىداعى بۇۇ كەڭسەسىندە «زورلىق-زومبىلىق جوق قوعام» قوعامدىق ماڭىزدى جوبا باستالدى. باستاماشى توپ قوعامدى الاڭداتىپ وتىرعان تۇيتكىلدى ماسەلەنىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا رەسپۋبليكالىق بالالار سۋرەتتەرىنىڭ بايقاۋىن ۇيىمداستىردى. التى ايعا سوزىلاتىن ءىس-شارا اياسىندا ىرىكتەۋ كەزەڭىنەن وتكەن جۇمىستار اۋستريانىڭ استاناسى ۆەنا جانە الماتى قالاسىندا وتەتىن كورمەگە قويىلادى.
بۇگىندە بايقاۋعا ەلىمىزدىڭ بارلىق ايماقتارىنان 400-دەن استام جۇمىس كەلىپ تۇسكەن. بالالار سالعان سۋرەتتەردىڭ باسىم كوپشىلىگى وتباسىنداعى زورلىق-زومبىلىق تاقىرىبىنا ارنالعان. كونكۋرس قورجىنىنا كەلىپ تۇسكەن سۋرەتتەردىڭ 17 پايىزى جانۋارلارعا, 36-سى وتباسىنداعى, 23-ءى پسيحولوگيالىق زورلىق-زومبىلىققا قاتىستى بولسا, 24-ءى مەكتەپتەگى بۋلينگ تاقىرىبىن قوزعاعان. سۋرەتتەر رەسپۋبليكانىڭ بارلىق وڭىرلەرىنەن كەلىپ تۇسكەن. ەڭ كوپ جۇمىستار سولتۇستىك قازاقستان, اقمولا, ماڭعىستاۋ وبلىستارىن قامتيدى.
جيىن بارىسىندا الماتى قالاسى اكىمى اپپاراتى الەۋمەتتىك دامۋ ءبولىمىنىڭ باس ينسپەكتورى, ايەلدەر ىستەرى جانە وتباسىلىق-دەموگرافيالىق ساياسات جونىندەگى كوميسسيانىڭ حاتشىسى, كامەلەتكە تولماعاندار ىستەرى جانە ولاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ جونىندەگى كوميسسيانىڭ حاتشىسى گۇلنار ءامىروۆا جوبانىڭ ماقساتىمەن تانىستىرىپ ءوتتى.
رەسپۋبليكالىق «زورلىق-زومبىلىق جوق قوعام» باستاماسى اياسىندا بيىلعى جىلدىڭ قاڭتارى مەن ماۋسىمىنا دەيىن بىرنەشە شارا وتكىزۋ جوسپاردا بار. جوبانىڭ العاشقى كەزەڭىندە 14 پەن 18 جاس ارالىعىندا «بالالار زورلىق-زومبىلىققا قارسى» رەسپۋبليكالىق سۋرەت كونكۋرسى وتكىزىلدى. ونەر سايىسىنىڭ ماقساتى, وسكەلەڭ ۇرپاق بويىندا بەلسەندى ازامات بولۋ ۇستانىمىن قالىپتاستىرۋ. وكىنىشكە قاراي سوڭعى جىلدارى زورلىق-زومبىلىق وتباسىنداعى بالالاردىڭ پسيحولوگيالىق احۋالىنا كەرى ىقپالىن تيگىزۋدە. ونىڭ سالدارى ۇلكەن قوعامدىق ماسەلەلەردىڭ تۋىنداۋىنا سوقتىرىپ وتىر. «زورلىق-زومبىلىق جوق قوعام» جوباسى بۇل ماسەلەنىڭ الدىن الۋدا ىسكە اسىپ جاتقان شارانىڭ ءبىرى عانا.
– كونكۋرس شارتى بويىنشا بالالار مەكتەپتەگى بۋللينگ, وتباسىنداعى زورلىق, جانۋارلارعا كۇش كورسەتۋ, پسيحولوگيالىق زورلىق سياقتى بىرنەشە ەركىن تاقىرىپتاردى تاڭدادى. كوپشىلىگى تۇرمىستاعى زورلىق-زومبىلىقتى سۋرەتتەگەن. وسىعان قاراپ ماسەلەنىڭ ءتۇپ-تامىرىنا تەرەڭ ۇڭىلۋگە تۋرا كەلەدى. «زورلىق-زومبىلىق جوق قوعام» جوباسىن جۇزەگە اسىرا وتىرىپ, قوعام بەلسەندىلەرىنىڭ باستاماسى مەن مەملەكەتتىك ورگاندار قولدانىپ جاتقان شارالار جەتكىزىلىكسىز ەكەنىن جاقسى تۇسىنەمىز. نەگە دەسەڭىز, بۇل ماسەلەدە ەلىمىزدىڭ ءار ازاماتىنىڭ بەلسەندىلىگى, ويتكەنى وتباسىندا نە بولىپ جاتقانىن تۇسىنۋگە, ولارعا كومەككە قوعام بولىپ جۇمىلساق بۇل ماسەلەنى تۇبەگەيلى جويۋعا اتسالىسقان بولار ەدىك, – دەپ اتاپ ءوتتى «زورلىق-زومبىلىق جوق قوعام» جوباسىنىڭ باستاماشىسى ءارى ۇيىمداستىرۋشىسى «EDU Stream» حالىقارالىق كومپانيالار توبىنىڭ باس ديرەكتورى ناتاليا مۇحامەدجانوۆا.
پرەزيدەنت جانىنداعى ايەل ءىسى جانە وتباسى-دەموگرافيالىق ساياساتىنىڭ ۇلتتىق كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى گۇلنار وماروۆانىڭ ايتۋىنشا, بۇل جوبا زورلىق-زومبىلىقپەن كۇرەسكە قوعامدى جۇمىلدىرۋدى ماقسات ەتەدى. اسىرەسە, سۋرەتتەر بايقاۋى بالالار الەمىنە ەرەسەكتەردى جاقىنداتا تۇسەدى. ەرەسەكتەر وسى سۋرەتتەر ارقىلى بالالاردىڭ ىشكى جان دۇنيەسىنە ۇڭىلسە دەيمىز. قوعامدى قاتىگەزدىكتەن مەيىرىم مەن قايىرىمدىلىق قۇتقارادى. ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزدى وسى ىسكە قاراي باعىتتاي بىلسەك, قوعامداعى كەرەعار ادەتتەرمەن كۇرەس جۇرگىزە الاتىنىمىز ناقتى.
الماتى قالاسى پوليتسيا دەپارتامەنتى جەرگىلىكتى پوليتسيا قىزمەتى باستىعىنىڭ ورىنباسارى, پوليتسيا مايورى ايدىن ەلەۋسىزوۆ اتاپ وتكەندەي, وتباسىلىق جانجالدا بالالار كوپ جاپا شەگەدى. «ونىڭ دالەلىن بالالار سالعان سۋرەتتەردەن دە كورۋگە بولادى. دەنە جاراقاتى عانا ەمەس, پسيحولوگيالىق قىسىمعا ۇشىراۋ بالا بولاشاعىنا دا كەرى ىقپالىن تيگىزەتىنى ءسوزسىز. قازىرگى كەزدە زەرتتەۋلەر جۇرگىزىپ, بارلىق مەملەكەتتىك ورگاندار الدىن الۋ شارالارىن ىسكە اسىرۋدا. قيىن جاعدايداعى وتباسىلارعا جۇمىسقا ورنالاستىرۋ, الەۋمەتتىك جاعدايىنا قارايلاسۋ, بالالاردىڭ ءبىلىم الۋىنا, سونداي-اق مورالدىق, پسيحولوگيالىق تۇرعىدا قولداۋ كورسەتۋدە. ايدىن ەلەۋسىزوۆتىڭ پىكىرىنشە, شەتەلدەر تاجىريبەسى دە ماڭىزدى. مىسالى, زورلىق-زومبىلىق كورسەتكىشى تومەن ەلدەر قاتارىندا تۇرعان نورۆەگيادا الەۋمەتتىك جاعدايلار تولىققاندى شەشىلگەن. مۇنىمەن قوسا تۇرمىس قۇراتىن جاستار الدىن الا جوسپارلايدى. ماقساتى ايقىن بولعان كەزدە عانا شاڭىراق كوتەرۋ بۇل ەلدە قالىپتى جاعدايعا اينالعان. «سالىستىرمالى تۇردە الساق, الماتى قالاسىندا ايەلدەرگە قارسى قىلمىس 35 پايىزعا تومەندەدى. بۇعان قوعامنىڭ ىقپالداستىعى, داعدارىس ورتالىقتارى تاراپىنان جاسالعان قولداۋدىڭ ناتيجەسى ىقپال ەتتى. وتكەن جىلى مىڭنان استام ايەلگە قولداۋ كورسەتىلسە, بيىل دا بۇل جۇمىس ءبىلىم, دەنساۋلىق, پوليتسيا مەكەمەلەرى تاراپىنان تۇراقتى ىسكە اسىپ كەلەدى», دەيدى پوليتسيا مايورى.
«زورلىق-زومبىلىق جوق قوعام» جوباسىنىڭ ماقساتى جاس تالانت يەلەرىن انىقتاۋمەن شەكتەلمەيدى. جۇمىس توبى اۆسترياعا بارىپ, ەقىۇ, بۇۇ, اۆستريا مەن قازاقستاننىڭ زورلىق-زومبىلىقتى جويۋ ماسەلەسىمەن اينالىساتىن قۇزىرلى ورگاندارى وكىلدەرى, ساراپشىلارمەن كەزدەسىپ, وزىق تاجىريبەلەردى سارالاپ قايتپاق.
«زورلىق-زومبىلىق جوق قوعام» جوباسى اياسىندا الەۋمەتتىك جەلىدە #مەنزورلىققاقارسىمىن حەشتەگىمەن فلەشموب وتەدى. جوبا وسى جىلدىڭ ماۋسىمىنا جوسپارلانعان استانادا وتەتىن فورۋمدا قورىتىندىلاناتىن بولادى.
«زورلىق-زومبىلىق جوق قوعام» جوباسىنا پرەزيدەنت جانىنداعى ايەلدەر ءىسى جانە وتباسى-دەموگرافيالىق ساياساتىنىڭ ۇلتتىق كوميسسياسى, مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگى, وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگى, عىلىم جانە جوعارعى وقۋ مينيسترلىگى, يۋنەسكو كلۋبىنىڭ قازاقستانداعى فەدەراتسياسى مەن جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار قولداۋ ءبىلدىرىپ وتىر.
الماتى