ءار وڭىردە قىسقامەرزىمدى وقۋ كۋرستارىنان ءوتىپ, سونىڭ شاراپاتىن كورىپ وتىرعان تۇرعىندار بارشىلىق. ەلوردا اكىمدىگى تاجىريبە جيناپ, جۇمىسقا ورنىعۋدى كوزدەگەندەرگە مەيلىنشە جاعداي جاساۋعا نيەتتى ەكەنىن بيىل دا بايقاتىپ وتىر.
ەلوردانىڭ جۇمىسسىز تۇرعىندارىنىڭ قىسقامەرزىمدى كۋرستاردان وتۋىنە مۇمكىندىك مول. جۇمىس بەرۋشىمەن كەلىسىم ارقىلى تىكەلەي سول جۇمىس ورنىندا وقىپ, جاڭا ماماندىعىنا ماشىقتانا الادى. مۇنىڭ جاي-جاپسارىن استانا قالاسىنىڭ ەڭبەك موبيلدىلىگى ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى ولجاس ومار ەلوردانىڭ كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە وتكەن ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا ايتىپ بەرگەن ەدى. سونىڭ ىشىندە جاستاردى وقىتۋ جانە ءوز ءىسىن اشۋدى ويلاستىرعاندارعا گرانتتار, نەسيە بەرۋ باعدارلاماسىنا ەكپىن قويدى.
ەڭبەك موبيلدىلىگى ورتالىعى قىزمەتىنىڭ ماڭىزدى باعىتتارىنىڭ ءبىرى – كادر دايارلاۋ, قايتا دايارلاۋ جانە جۇمىسسىزداردى كاسىپتىك وقىتۋ. كاسىپتىك وقىتۋ دەگەننىڭ ءوزى ەكى باعىتتا ىسكە اسادى. ءبىرىنشى, جۇمىسسىز ازامات وقۋ ۇيىمدارىندا جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ سۇرانىسىمەن وقۋدان وتۋىنە بولادى. ەكىنشى, جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ جۇمىس ورنىندا تاجىريبە جينايدى.
بۇل باعدارلاماعا قاتىسۋدى ويلاعان قالا تۇرعىندارى الدىمەن مانساپ ورتالىعىنا جۇمىسسىز رەتىندە تىركەلۋى قاجەت. وقىتۋ مەرزىمى التى ايعا دەيىن سوزىلۋى مۇمكىن. بۇل مەزگىلدە جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ سۇراۋى بويىنشا وقۋدان وتەتىندەر 32 681 تەڭگە مولشەرىندە شاكىرتاقىمەن قامتاماسىز ەتىلەدى. سونداي-اق مەديتسينالىق تەكسەرۋدەن وتۋگە 2 اەك نەمەسە 7 384 تەڭگە كولەمىندە ماتەريالدىق كومەك كورسەتىلەدى ەكەن. وقىتۋ جۇمىس بەرۋشىنىڭ جۇمىس ورنىندا وتسە, وعان 73 840 تەڭگە (20 اەك) جالاقى تولەنەدى. باعدارلاما تۇلەكتەرى وقۋدى اياقتاعانى تۋرالى كۋالىك نەمەسە سەرتيفيكات الادى. ەڭ باستىسى, تۇراقتى جۇمىسقا ورنالاسادى.
«مانساپ ورتالىعى حالىقتىڭ الەۋمەتتىك وسال توبىنا جەكە بيزنەس اشۋعا گرانتتار بەرەدى. بۇل قاتاردا اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك الۋشىلار, كوپبالالى وتباسىلار, اسىراۋشىسىنان ايىرىلعان جاعدايدا تولەنەتىن الەۋمەتتىك جاردەماقىلاردى الۋشىلار, قونىس اۋدارۋشىلار, قانداستار, ەڭبەككە قارسى كورسەتىلىمدەرى جوق مۇگەدەكتىگى بار ادامدار, مۇگەدەكتىگى بار بالا تاربيەلەپ وتىرعان ادامدار بولۋى مۇمكىن. وتىنىشتەر business.enbek.kz پورتالى ارقىلى قابىلدانادى. جۇمىسسىز نەمەسە ءوزىن-ءوزى جۇمىسپەن قامتىعان تۇلعا رەتىندە گرانت الۋعا ءوتىنىش بەرگەنگە دەيىن تىركەلۋ كەرەك», دەدى و.ومار.
وسى مۇمكىندىكتەن قۇر قالماۋدى ويلاعان تۇلعانىڭ جەكە كاسىپكەر رەتىندە تىركەلۋ مەرزىمى 3 جىلدان كەم بولماۋى كەرەك. گرانتتار 3 جىلدان اسپايتىن مەرزىممەن ءبىر رەت بەرىلەدى. ۇمىتكەردەن «باستاۋ بيزنەس» وقىتۋ تۋرالى سەرتيفيكات, قۇجاتتارىنىڭ business.enbek.kz پورتالىندا بەلگىلەنگەن تالاپتارعا سايكەستىگى تالاپ ەتىلەدى. ءارى كوميسسيانىڭ وڭ شەشىمى بولۋى كەرەك. وسىلايشا, تۇلعا 400 اەك (1 476 800 تەڭگە) كولەمىندەگى گرانتتى وتەۋسىز جانە قايتارىمسىز نەگىزدە الادى. بيىل استانا قالاسىنىڭ تۇرعىندارىنا وسى سوما كولەمىندە 125 گرانت ۇسىنۋ جوسپارلانىپتى.
مانساپ ورتالىعى جاستارعا شاعىن نەسيە دە بەرەدى. بۇل باعدارلاما 21 جاستان 35 جاسقا دەيىنگى جاس كاسىپكەرلەردى قولداۋعا باعىتتالعان. جۇمىس ىستەيتىن جاستار وسى مۇمكىندىكتى پايدالانىپ, ءىسىن دوڭگەلەتسە ابدەن بولادى. سەبەبى ولاردىڭ جىلدىق 2,5% مولشەرلەمەمەن 5 ملن تەڭگەگە دەيىن نەسيە الۋعا مۇمكىندىگى بار. قارىز مەرزىمى – 5 جىلعا دەيىن (مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋ ءۇشىن – 7 جىلعا دەيىن). ەسكەرەتىن جايت, ۇمىتكەر ءوتىنىم بەرگەن ساتتە جەكە كاسىپكەر رەتىندە تىركەۋ مەرزىمى 5 جىلدان اسپاۋى كەرەك. سونداي-اق كەپىلمەن قامتاماسىز ەتۋدىڭ بولۋى مىندەتتى شارت سانالادى.
كەپىل رەتىندە جىلجىمالى (مامانداندىرىلعان تەحنيكا) جانە جىلجىمايتىن م ۇلىك قابىلدانادى. مۇنداي م ۇلىك بولماعان جاعدايدا كەپىل بەرۋشىنى (اتا-انالارىن, تۋىستارىن جانە ت.ب.) تارتۋعا بولادى. ءساتى ءتۇسىپ نەسيە الىپ, ىسكە كىرىسكەندەرگە دە وزىندىك جەڭىلدىكتەر قاراستىرىلعان. ورايى كەلگەندە جەڭىلدەتىلگەن نەسيەگە ءوتىنىم قالدىراردا سۇرالاتىن قۇجاتتاردىڭ تىزبەگى تۋرالى حابارلاعانىمىز دۇرىس بولار. بۇل ءۇشىن اۋەلى ۇمىتكەردىڭ جەكە باسىن كۋالاندىراتىن قۇجات, سوسىن جوبا بويىنشا بيزنەس-جوسپارى قاجەت. سودان كەيىن شوتتىڭ بولۋى تۋرالى قىزمەت كورسەتۋشى بانكتەن انىقتاما, قارجى ۇيىمدارىنان كرەديتتىك بەرەشەك, ونىڭ ىشىندە مەرزىمى وتكەن بەرەشەك تۋرالى انىقتامالار, ۇمىتكەردىڭ جالاقىسىن جانە وزگە دە كىرىستەرىن راستايتىن قۇجات سۇرالادى. وسى قۇجاتتاردىڭ باسىن قوسىپ, اگرارلىق نەسيە كورپوراتسياسىنا تاپسىرعان سوڭ, ماماندار مۇقيات قاراپ, ءتيىستى شەشىم شىعارادى.