قازىر عوي, تسيرك دەگەن ءسوزدى ەستىگەن جۇرت ونەردىڭ ءباسىن ءتۇسىرىپ جاتقانداي كورىنەدى. ىزدەنىستىڭ ىزىنە تۇسكەن تسيرك ارتىستەرىنىڭ ءتۇرلى تريۋكتەرى مەن ەكستسەنتريكاعا نەگىزدەلگەن نومىرلەرى قالتارىستا قالىپ بارادى. راسىندا دا تسيرك قازىر بالالاردىڭ كوڭىلىن كوتەرەتىن ونەر دەڭگەيىندە قالىپ قويعان سەكىلدى. ۇلكەندەر بۇل ونەرگە اسا ءمان بەرمەيدى. بۇعان ەندى كوممەرتسيالىق باعىتتى ۇستانعان كەزبە تسيرك ۇجىمدارىنىڭ دا اسەر ەتكەنى انىق.
كەز كەلگەن ءبۇلدىرشىننىڭ عاجايىپقا يلاناتىنىنا تالاس جوق. ءبىز اكروباتتاردىڭ يكەمدىلىگىنە, تاۋەكەلگە تولى ارەكەتتەرىنە ۇدايى تاڭداي قاعامىز, كلوۋنداردىڭ ءازىل-ءاجۋالارىنا تامسانامىز, جۇمباق سيقىرشىلاردىڭ ەڭبەگىنە قول سوعامىز, قوشەمەت كورسەتەمىز. بۇل ەندى يلليۋزيونيست سيقىرشىلاردىڭ تولاسسىز ىزدەنىسىنىڭ جەمىسى شىعار. ءبىر انىعى تسيركتى ۇناتپايتىن ادام كەمدە كەم.
حالقىمىز تسيرك ونەرى دەسە, قازاق مەملەكەتتىك تسيركى ۇجىمىنىڭ تولايىم تابىسىن ەسكە الاتىنى داۋسىز. تاۋەلسىزدىكتىڭ ەلەڭ-الاڭ تۇسىندا كارى قۇرلىق پەن سارى قۇرلىقتىڭ الدەنەشە ەلىن ارالاپ, الۋان ءتۇرلى نومىرمەن شەتەلدىك كورەرمەندەردى ءتانتى ەتكەن ۇجىمنىڭ ەسەلى ەڭبەگى جۇرتتىڭ جادىنان وشپەيتىنى اقيقات. ەلۋ جىلدان استام تاريحى بار ۇجىمنىڭ ءار جىلدارداعى جاڭا نومىرلەرى تالاي بيىكتى باعىندىرىپ, تولايىم تابىسقا جەتۋگە جول اشقانى ءمالىم.
تاراز دەسە, «بالاۋسا» تسيرك ۇجىمى ەسكە تۇسەدى. وسى ۇجىم تۋرالى اڭگىمە قوزعالا قالسا, تالعات الشىكەنوۆتىڭ تاباندىلىعىنا توقتالماۋ مۇمكىن ەمەس. تسيرك ونەرىنىڭ وتىمەن كىرىپ, ك ۇلىمەن شىققان مامان كەيىنگى بۋىن جاستارعا بىلگەنىن ۇيرەتۋدەن جالىقپايتىنى اقيقات. ول الەۋمەتتىڭ ەڭسەسى تۇسكەن قيىن ۋاقىتتاردا ونەرگە دەگەن ادالدىعىنان اينىعان ەمەس. جانكەشتىلىگىنىڭ ارقاسىندا جاس بۋىن تسيرك ارتىستەرىن تاربيەلەپ شىعاردى, ولارعا بىلگەنىن ۇيرەتتى, تاجىريبەسىمەن ءبولىستى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, جاڭا بۋىن ونەرپازدار تولقىنىن قالىپتاستىرۋ جولىندا ايانباي ەڭبەك ەتتى.
دەرەككە سەنسەك, حالىقارالىق دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىلعان «داڭق مينۋتى» تەلەشوۋىندا تالاي جۇرتتى تالانتىمەن ءتانتى ەتكەن پلاستيكالىق دۋەت داريا ابدۋحاسوۆا مەن دانا رىسپەكوۆا دا تالعات الشىكەنوۆتىڭ ءتالىمىن الىپ, تاجىريبەسىن تولىستىرعان ماماندار ەكەن. وسىعان قاراپ-اق تسيرك ونەرىن جاڭا بيىككە كوتەرۋ جولىندا تالماي تەر توگىپ جۇرگەن ازاماتتىڭ ەڭبەگى قانداي دا بولسىن, جوعارى باعاعا لايىق ەكەنىن اڭعارۋ قيىنعا سوقپايدى.
كەنەن ازىرباەۆ اتىنداعى وبلىستىق فيلارمونيانىڭ «الاتاۋ» ءان-بي ءانسامبلىنىڭ قۇرامىندا بولعان ۇجىم 2012 جىلدىڭ باسىندا «بالاۋسا» تسيركى دەگەن اتاۋ الدى. تالعات الشىكەنوۆ جەتەكشىلىك ەتەتىن ۇجىمنىڭ قۇرامىندا تالاپ تاۋبەكوۆ, ايدىن الشىكەنوۆ سىندى وزگە دە تالانتتى تسيرك ارتىستەرى جەتىپ ارتىلادى. ولاردىڭ بارلىعى دا ونداعان نومىرلەردە كورەرمەننىڭ كوڭىلىنەن شىعاتىنداي دەڭگەيدە ونەر كورسەتىپ ءجۇر.
تسيرك ۇجىمى ەلىمىزدە العاش رەت «دالا ەركەلەرى», «ارقانمەن سەكىرۋ ويىنى», قولعا ۇيرەتىلگەن كوگەرشىندەردەن قۇرالعان «اقتولقىن» قويىلىمىن جۇرتتىڭ نازارىنا ۇسىنىپ, «يكاريكا ويىنى», «بۋىنسىز دەنە» نومىرلەرىمەن كوپشىلىكتىڭ كوڭىلىن اۋلادى. ۋاقىتىندا ماگياعا تولى ارەكەتتەر ارقىلى ونەرسۇيەر قاۋىمنىڭ جۇرەگىنەن ويىپ تۇرىپ ورىن العان ۇجىمنىڭ كوپتەگەن نومىرلەرىن شەتەلدىك كورەرمەندەر دە تاماشالاپ, تولاسسىز قوشەمەت كورسەتتى.
تسيرك ستۋدياسى رەتىندە شيرەك عاسىرعا جۋىق ۋاقىت بۇرىن جۇمىسىن باستاعان ۇجىمنىڭ قول جەتكىزگەن تولايىم تابىستارى دا از ەمەس. «بالاۋسا» ۇجىمى 2004 جىلى استانا قالاسىندا وتكەن شىعارماشىل جاستاردىڭ حالىقارالىق «شابىت» فەستيۆالىندە «اقتولقىن» نومىرىمەن جۇلدەلى ەكىنشى ورىنعا يە بولسا, «پلاستيكالىق ەتيۋد» ءنومىرى ۇزدىك ۇشتىككە ءىلىندى. سونداي-اق «دالا ەركەلەرى» ا.دەميانەنكو اتىنداعى ارنايى اتالىم بويىنشا ماراپاتتالدى. بۇدان بولەك «بۋىنسىز دەنە» قويىلىمى ب.جۇماعۇلوۆ اتىنداعى ارنايى سىيلىققا لايىق دەپ تانىلسا, «جونگلەر» توبى ەكىنشى ورىندى, «اقتولقىن» ءنومىرى ءبىرىنشى ورىندى يەلەندى.
جامبىلدىق ونەرپازداردان قۇرالعان ۇجىمنىڭ حالىقارالىق دەڭگەيدە جەتكەن جەتىستىكتەرى دە از ەمەس. ۇجىم 2008 جىلى قىتايدا وتكەن تسيرك فەستيۆالىندە قولا جۇلدەگەر اتانسا, 2010 جىلى ارمەنيادا وتكەن تسيرك فەستيۆالىندە «بۋىنسىز دەنە» نومىرىمەن ءبىرىنشى ورىنعا لايىق دەپ تانىلىپ, التىن جۇلدەنى جەڭىپ الدى. سونىمەن قاتار «قازاقستان» ۇلتتىق ارناسى ۇيىمداستىرعان «جۇلدىزدى ءسات» تەلەبايقاۋىندا توپ جاردى, «حابار» تەلەارناسى وتكىزگەن رەسپۋبليكالىق «ايماقتار الامانى» تەلەجوباسىنىڭ لاۋرەاتى اتاعىنا قول جەتكىزدى.
2019 جىلدىڭ 1 اقپانى مەن 17 ءساۋىرى ارالىعىندا «MTG» اگەنتتىگى ۇيىمداستىرعان, تۇركيانىڭ ىستانبۇل قالاسىندا وتكەن «سيقىرشىلار» فەستيۆالىندە ۇزدىك اتانعان تالاپ تاۋبەكوۆ ىرىكتەۋ كەزەڭىنەن ىركىلمەي ءوتتى. سونىڭ ارقاسىندا قاتار استاناسى دوحا قالاسىندا ۇيىمداستىرىلعان, 118 مەملەكەتتىڭ سيقىرشىلارى قاتىسقان «MAGIC FESTIVAL – 2018» فەستيۆالىنە جولداما الىپ, الەمنىڭ «سەن تۇر, مەن اتايىن» دەۋگە لايىق ونەرپازدارى قاتىسقان دودادا جۇلدەلى ەكىنشى ورىن يەلەندى.
«شىنى كەرەك, قايدا ەڭبەك ەتسەم دە, باسقا ءبىر جاققا جۇمىس ساپارىمەن بارسام دا, تۋعان جەرگە دەگەن قۇرمەت ىلكى ساتكە دە ازايعان ەمەس. ءوزىڭ تۋعان جەردە ەڭبەك ەتىپ, كەيىنگى بۋىن تالانتتاردىڭ تالابىن ۇشتاپ, ولاردىڭ ونەرىن ورىستەتكەنگە نە جەتسىن؟ ءبىز ءۇشىن ودان اسقان باقىت تا, بايلىق تا جوق. ەڭ باستىسى, بويىمىزداعى ونەردى ءىزباسار جاستاردىڭ ساتىمەن جالعاستىرعانىن قالايسىڭ. بۇل ەندى كەز كەلگەن اعا بۋىننىڭ مىندەتى عوي», دەگەن تالعات الشىكەنوۆتىڭ «بالاۋسا» تسيرك ۇجىمىن ءالى تالاي بيىككە باستايتىنىنا ەشكىمنىڭ تالاسى جوق.
قالاي دەسەك تە تسيرك – وزىندىك الەمى بار بەكزات ونەر. وركەندەگەن ەلدەر ءدال وسى ونەردى ورىستەتۋگە بەكەردەن-بەكەر ايرىقشا نازار اۋدارىپ وتىرعان جوق. ەلىمىزدىڭ ءار قيىرىندا ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن ارتىستەردىڭ ەڭبەگىن جانكەشتىلىك دەپ تە باعالاعان ءجون شىعار. ايلىق پەن شايلىقتىڭ ازدىعىنان تالاي تالانتتى ازاماتتار بويىنداعى تالانتىن ولتىرمەۋ ءۇشىن قىر اسىپ كەتكەنى بەلگىلى. سول تۇرعىدان كەلگەندە وڭىرلەردە تەر توگىپ جۇرگەن تالانتتاردىڭ جۇمىسى جوعارى باعاعا لايىق.
تاراز