اۋىلدا تۇرىپ بۇكىل ەلگە مويىندالعان قازاق جازۋشىلارى ساۋساقپەن سانارلىق. سونىڭ ءبىرى – ەلىمىزدىڭ قيىر تەرىستىگىندە تۋىپ, اۋىل مەكتەبىندە مۇعالىم بولىپ ءجۇرىپ 31 جاسىندا الماتىدان تۇڭعىش كىتابىن شىعارعان ەرمەك قونارباەۆ. سول جىلدارى الماتىدان كىتاپ شىعارتۋ تۇگىل ماقالاسىن ورتالىق باسىلىمدارعا باستىرتۋ تەرىسكەيدەگى اعايىن ءۇشىن وڭاي شارۋا ەمەس ەدى. تەك مىقتىنىڭ مىقتىسى عانا مويىندالىپ, شىعارماشىلىعىنا نازار اۋدارىلاتىن.
بۇگىنگى كۇنى ءتىرى بولسا ەرمەك قونارباەۆ اعامىز 85 جاسقا تولاتىن ەدى. ول 1984 جىلى 46 جاسىندا ومىردەن وتكەن. جۋىردا س.مۇقانوۆ كىتاپحاناسىندا جازۋشىعا ارنالعان ۇلكەن كەش بولدى.
قازىرگى شال اقىن اۋدانىنىڭ كوكتەرەك اۋىلىندا دۇنيە ەسىگىن اشقان ول 1955 جىلى كورشىلەس لەنين اۋىلىنىڭ مەكتەبىن التىن مەدالمەن بىتىرەدى. سول جىلى اباي اتىنداعى قازاق پەداگوگيكالىق ينستيتۋتىنىڭ تاريح-فيلولوگيا فاكۋلتەتىنە تۇسەدى. ونى جاقسى اياقتاعان سوڭ ءوزىنىڭ ۇشقان ۇياسىنا كەلىپ, قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتىنەن ساباق بەرەدى. العاشقى وقۋشىلارىنىڭ ءبىرى, وبلىستىڭ ارداگەر ۇستازى زاۋرەش قايىربەكوۆا سول جىلى ءوزىنىڭ 9-سىنىپتا وقىعانىن, ەرمەك قونارباەۆ پەن جاراسباي نۇرقانوۆ ەكەۋى ينستيتۋتتان كەيىن مەكتەپكە بىرگە كەلگەنىن ايتتى. «ەكەۋى دە سىمباتتى, ءبىلىمدى, بالالارعا سىيلى بولدى. اسىرەسە ەرمەك اعامىز ءبىزدىڭ بىلىمىمىزبەن قوسا تانىم كوكجيەگىمىزدى ارتتىرۋعا كوپ ەڭبەك ءسىڭىردى. كينونىڭ قالاي جاسالاتىنىن, ونىڭ رەجيسسەرى, ستسەناري اۆتورى بولاتىنىن العاش وسى اعامىزدىڭ اۋزىنان ەستىپ ەدىك. ول مەكتەپتە بالالاردان انسامبل ۇيىمداستىردى, ءوزى قىزىل اككوردەونىمەن سۇيەمەلدەپ, ءان ايتتىراتىن. سۋرەتشىلەر تۋرالى دا اڭگىمەلەر ايتىپ, مەكتەپتىڭ ءبىر بولمەسىنە ولاردىڭ كارتينالارىنان كورمە ۇيىمداستىردى. «ترەتياكوۆ گاللەرەياسى» دەگەندى دە سول كەزدە بىلگەن ەدىك. قازىر قانداي دا ءبىر كورمەگە بارسام ەرمەك اعاي ەسىمە تۇسەدى. ول بىزگە وقۋلىققا ەنگىزىلمەگەن قاسىم امانجولوۆ سياقتى داۋىلپاز اقىنداردى دا تانىستىرىپ وتىراتىن», دەدى قارت ۇستاز.
جازۋشى, جۋرناليست جاراسباي سۇلەيمەنوۆ جازۋشىنىڭ شىعارماشىلىعىنا توقتالدى. «ەرمەك قونارباەۆتىڭ «تۇنگى وت», «جول باسى», «تيەك» اتتى جيناقتارى كوزىنىڭ تىرىسىندە «جازۋشى», «جالىن» باسپالارىنان جارىق كوردى. ونىڭ كەيىپكەرلەرى – اۋىل تۇرعىندارى, سولاردىڭ وبرازدارى. ونى «اۋىل ءومىرىنىڭ جىرشىسى» دەپ اتاسا ابدەن لايىق. جازۋشىلار وداعىنا ءوتۋ ءۇشىن كەپىلدەمەنى وعان گەرولد بەلگەر مەن كاكىمبەك سالىقوۆ بەرگەن. 1988 جىلى جازۋشى قايتىس بولعاننان كەيىن جۇبايى مايكەن قالامگەردىڭ «قاس قاعىم ءسات» اتتى كىتابىن جازۋشى سافۋان شايمەردەنوۆتىڭ قولداۋىمەن باستىرادى. ەرمەك قونارباەۆتىڭ شىعارمالارى «جۇلدىز» جۋرنالىندا, «قازاق ادەبيەتى» گازەتىندە ءجيى باسىلىپ تۇردى. ول كوپ جىل بويى وبلىستىق «لەنين تۋى» گازەتىنىڭ اۋدانداعى مەنشىكتى ءتىلشىسى بولىپ جۇمىس ىستەدى», دەدى ول.
باسقا دا سويلەۋشىلەر, سونىڭ ىشىندە جەرگىلىكتى جازۋشىلاردىڭ ءومىرى مەن شىعارماشىلىعىن زەرتتەپ جۇرەتىن جاس جۋرناليست سامرات قۇسكەنوۆ ەرمەك قونارباەۆتىڭ شىعارماشىلىعى عابدول سلانوۆ, عافۋ قايىربەكوۆ, سايىن مۇراتبەكوۆ سياقتى ۇلكەن جازۋشىلاردىڭ اۋزىنا ىلىگىپ, ولار جاقسى پىكىر بىلدىرگەنىن ايتتى. اتاقتى جازۋشى سافۋان شايمەردەنوۆ ونىڭ شىعارماشىلىعىن بەيىمبەت مايلينگە تەڭەگەن ەكەن. ال اڭگىمە جانرىنىڭ شەبەرى سايىن مۇراتبەكوۆ ەرمەك قونارباەۆتىڭ كورەگەندىگىن, اۋىل ادامدارىنىڭ وبرازىن اشۋعا شەبەرلىگىن ايتا كەلىپ, «مەن ونىڭ جازعاندارىنا قىزىعا ءارى وسىلاردى مەن نەعىپ كورمەدىم ەكەن دەپ قىزعانا قارايمىن» دەپتى.
ەرمەك اعامىز مۇعالىمدىكپەن قاتار جەرگىلىكتى جاستار ۇيىمىنىڭ, باستاۋىش پارتيانىڭ ۇيىمىنىڭ جۇمىستارىنا دا تارتىلىپتى. سونىڭ ىشىندە بىرنەشە جىل بويى نوۆوپوكروۆكا ورتا مەكتەبىندە ديرەكتور بولادى. جازۋشىنىڭ ادامدىق بولمىسى, كىشىپەيىلدىگى مەن كىسىلىگى, ادامگەرشىلىگى تۋرالى اڭگىمەلەردى نەمەرە ءىنىسى ا.بالتاباەۆ, شاكىرتى ز.قۇرمانقۇلوۆ تاعى باسقالار ايتتى. كەشتى بەلگىلى ءانشى داستەن بايمۇقانوۆ انمەن ارلەپ وتىردى. كەش سوڭىنان جازۋشىنىڭ قىزى نۇرلىگۇل جينالعاندارعا العىسىن ءبىلدىردى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى