بۇۇ ادام قۇقىقتارى جونىندەگى كەڭەسىنىڭ كەزەكتى وتىرىسىندا قازاقستان ۇسىنعان باستاما قولداۋ تاپتى. ورتالىق ازيا ەلدەرىنىڭ اتىنان العاش بولىپ باستاما كوتەرگەن ەلىمىز ء«اربىر بالاعا بەيبىتشىلىك پەن تولەرانتتىلىق ءۇشىن ساپالى ءبىلىم بەرۋدى قامتاماسىز ەتۋ» تۋرالى قاراردى كۇن تارتىبىنە قويعان ەدى.
قۇجات وقىتۋ جانە ءبىلىم وردالارىندا بالالاردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ ارقىلى بەيبىتشىلىك پەن تولەرانتتىلىق, ادام قۇقىقتارى مەن نەگىزگى بوستاندىقتاردى قۇرمەتتەۋ يدەيالارىن ىلگەرىلەتۋگە باعىتتالعان. قارار سونداي-اق كەمسىتۋشىلىككە جول بەرمەۋ, بالالاردىڭ ءبىلىم الۋعا, سونىڭ ىشىندە قارۋلى قاقتىعىستار جاعدايىندا قاۋىپسىز بىلىمگە قول جەتكىزۋىنىڭ نەگىزگى قاعيداتتارىن جۇزەگە اسىرۋ جونىندەگى مەملەكەتتەردىڭ مىندەتتەمەلەرىن بەلگىلەيدى. قۇجات قاقتىعىس ايماقتارىنان بالالاردى رەپاترياتسيالاۋ جانە رەينتەگراتسيالاۋ بويىنشا وڭ تاجىريبەگە سۇيەنە وتىرىپ قابىلداندى. ونداعى نەگىزگى ەلەمەنتتەردىڭ ءبىرى – بۇۇ-عا مۇشە بارلىق مەملەكەتتى قاقتىعىستار مەن تەرروريزمنەن زارداپ شەككەن بالالاردىڭ ءبىلىم الۋىن قامتاماسىز ەتۋ. اتاپ ايتقاندا, ءبىلىم بەرۋ ارقىلى قالپىنا كەلتىرۋ جانە قوعامعا قايتا كىرگىزۋ شارالارى قاراستىرىلعان.
قازاقستان قارار جوباسىن ورتالىق ازياداعى بەس مەملەكەت وكىلدەرىمەن بىرلەسىپ, كۇش-جىگەرىن بىرىكتىرىپ, تۇڭعىش وڭىرلىك باستاما رەتىندە ۇسىندى. وسىلايشا, ايماق بۇۇ-نىڭ باستى قۇقىق قورعاۋ الاڭىنا مول ۇلەس قوسىپ وتىر. بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ ادام قۇقىقتارى ماسەلەلەرى جونىندەگى ۇستانىمدارىندا ايىرماشىلىق بار. سوعان قاراماستان, ۇسىنىلعان قۇجاتقا 70-تەن استام ەل قولداۋ كورسەتتى. اتاپ ايتقاندا, اقش, قىتاي, ەۋروپالىق وداق, لاتىن امەريكاسى, ازيا جانە افريكا مەملەكەتتەرى بىرلەسكەن اۆتور اتانۋعا قوسىلۋعا نيەت تانىتتى.
قاراردى بۇۇ ادام قۇقىقتارى جونىندەگى كەڭەسى ءبىراۋىزدان قابىلداندى. بالا قۇقىقتارىن قورعاۋ ماسەلەسى ەلىمىزدىڭ ساياساتىندا باسىم ورىن الادى. مەملەكەت باسشىسى جۇرگىزىپ جاتقان الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق رەفورمالار شەڭبەرىندە الەۋمەتتىك قولداۋ كۇشەيتىلدى. زاڭناماعا بالالاردىڭ قاۋىپسىزدىگىنە قاتىستى جاۋاپكەرشىلىكتى قاتاڭداتاتىن وزگەرىستەر ەنگىزىلدى. سونداي-اق ەلىمىزدىڭ ءاربىر ازاماتى ءۇشىن تەڭ مۇمكىندىكتەر قاعيداتىن ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا ءبىلىم بەرۋگە ينۆەستيتسيا سالۋعا نازار اۋدارىلىپ وتىر. بۇۇ ادام قۇقىقتارى كەڭەسىنىڭ قارارىن قابىلداۋ قويىلعان مىندەتتەردى ودان ءارى ىسكە اسىرۋعا ىقپال ەتەدى.
ەستەرىڭىزدە بولسا, بۇۇ باس اسسامبلەياسىنىڭ 76-سەسسياسى بارىسىندا قازاقستان 2022–2024 جىلدارعا بۇۇ ادام قۇقىقتارى جونىندەگى كەڭەسىنىڭ مۇشەسى بولىپ سايلانعان-تۇعىن. قازاقستان كەڭەستەگى جۇمىسىنىڭ باسىم باعىتتارى گەندەرلىك تەڭدىكتى ىلگەرىلەتۋ جانە ايەلدەردىڭ قۇقىقتارى مەن مۇمكىندىكتەرىن كەڭەيتۋ, ءولىم جازاسىن جاپپاي جويۋ, توزبەۋشىلىكتىڭ بارلىق نىسانىنا قارسى كۇرەس, ءدىن مەن سەنىم بوستاندىعى, ينكليۋزيۆتى جانە جالپىعا بىردەي ءبىلىم بەرۋدى قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالدى.
ەلىمىزدىڭ دۇنيەجۇزىلىك ۇيىمنىڭ باس قۇقىق قورعاۋ ورگانىنا سايلانۋى ادام قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى حالىقارالىق نورمالار مەن ستاندارتتاردى ىلگەرىلەتۋ ۇدەرىسىنە بەلسەندى جانە جاۋاپتى قاتىسۋشى رەتىندەگى ءرولىن مويىنداۋ ەكەنى انىق. قازاقستانمەن بىرگە بۇۇ ادام قۇقىقتارى جونىندەگى كەڭەسىنىڭ قۇرامىنا اقش, ليۋكسەمبۋرگ, فينليانديا, ليتۆا, چەرنوگوريا, ارگەنتينا, گوندۋراس, پاراگۆاي, بەنين, كامەرۋن, ەريترەيا, گامبيا, سومالي, ءۇندىستان, مالايزيا, قاتار جانە بىرىككەن اراب امىرلىكتەرى كىردى. بۇعان دەيىن ەلىمىز ادام قۇقىقتارى جونىندەگى كەڭەسكە 2013–2015 جىلدارى سايلانعان ەدى.