گاز – ەنەرگەتيكا الەۋەتى

گاز – كەز كەلگەن مەملەكەتتىڭ ەنەرگەتيكالىق كەشەنىنىڭ نەگىزگى قۇرامداس بولىگى جانە ونەر­كاسىپتىك دامۋدىڭ انىق­تاۋشى فاكتورى. ەلىمىزدە گازدىڭ بارلانعان قور كولەمى – 3,4 ترلن تەكشە مەتر. ءوندىرىستىڭ 81% ءۇش ءىرى جوباعا تيەسىلى: قاراشىعاناق, قاشاعان جانە تەڭىز.

عاسىرلار توعىسىندا, 2000 جىل­دىڭ 5 اقپانىندا «قازترانسگاز» اكتسيونەرلىك قوعا­­مىن قۇرۋ تۋرالى ۇكىمەت قاۋ­لىسى شىقتى, ارادا 21 جىل وتكەننەن كەيىن عانا وعان ۇلتتىق كومپانيا مارتەبەسى بەرىلدى. ۇزاق ۋاقىت بويى گاز سالا­سى مۇناي ءوندىرۋ كەشەنىنىڭ كولەڭ­كەسىندە قالىپ كەلدى. گاز تاسى­مالداۋ باعىتى ەكسپورت-يمپورت-ترانزيت ماسەلەلەرى­نىڭ اينالاسىندا بولدى. دەگەن­مەن «قازترانسگاز» وڭتۇستىك وڭىر­لەردى گازبەن ۇزدىكسىز قام­تاماسىز ەتۋدى جۇزەگە اسىرۋ اياسىندا وزىندىك رەسۋرستىق بازا­سىنىڭ ىرگەتاسىن قالاۋدى دا ءاردايىم نازاردا ۇستادى.

2001 جىلى جامبىل وبلىسىن­داعى امانگەلدى گاز كوندەنساتى كەن ورنىندا العاشقى بۇرعىلاۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. ەكى جىلدان كەيىن كەن ورنى ىسكە قوسىلىپ, وندا وندىرىلگەن كوگىلدىر وتىن وڭتۇستىكتەگى گاز تاپشىلىعى­نىڭ ايتارلىقتاي تومەندەۋىنە ىق­پال ەتتى. 2003 جىلدىڭ 23 قازا­نىن­دا امانگەلدى كەن ورنىندا تاجى­ريبەلىك ءوندىرىس باستالدى. سول 2003 جىلى «قازترانسگاز» رەسەيلىك «گازپروم» كومپانياسىمەن قازاقستان اۋماعى ارقىلى تۇرىكمەن جانە وزبەك گازىنىڭ ۇلكەن كولەمىن ترانزيتتەۋ تۋرالى ۇزاقمەرزىمدى كەلىسىمشارتقا قول قويدى. جوبادان تۇسكەن قاراجات ەلدەگى قالالار مەن ەلدى مەكەندەردى گازداندىرۋدى باستاۋعا مۇمكىندىك بەردى.

2021 جىلدىڭ 31 جەلتوق­سانىندا «قازترانسگاز» اتاۋى «QazaqGaz» بولىپ وزگەرتىلدى. قازىر كومپانيا گەولوگيالىق بارلاۋ مەن وندىرۋدەن باستاپ تۇپكىلىكتى ءونىمدى جۇزەگە اسىرۋعا دەيىنگى بارلىق وندىرىستىك قىزمەت تۇرلەرىن تىزبەك بويىنشا تىڭعىلىقتى جۇزەگە اسىرۋدا.

بۇگىندە «QazaqGaz» ۇلتتىق كومپانياسى ەلىمىز بويىنشا جالپى ۇزىندىعى – 20,6 مىڭ شاقىرىمنان استام ما­گيسترالدىق گاز قۇبىر­لارى مەن ۇزىندىعى 59 مىڭ شا­قىرىمنان اساتىن گاز تاراتۋ جەلىلەرىن باسقارادى. كومپانيا شيرەك عاسىرعا جۋىق ۋاقىت ىشىندە 2,3 ملن ابونەنتتى كوگىلدىر وتىن­مەن قامتاماسىز ەتتى. ال مۇن­داي ابونەنتتەردىڭ كولەمى كۇن سايىن 85 ملن تەكشە مەتر گاز تۇتىناتىنىن ەسكەرسەك, بۇل – اسا اۋقىمدى كورسەتكىش.

ەلىمىزدە كەن ورىندارىنىڭ باسىم بولىگى مۇناي مەن گازدى قۇرايدى. بىراق, وكىنىشكە قاراي, بۇرىنىراقتا ىلەسپە گاز ماقساتى­نا ساي پايدالانىلماي, وندىرىسكە تەك كەدەرگى دەپ ەسەپتەلىپ, قۇر­دان-قۇر جاعىلىپ كەلدى. دەگەنمەن, ۋاقىت وزگەرۋدە, مۇناي-گاز سالا­سىنداعى سوڭعى جاڭالىقتار كور­سەت­كەندەي, ەنەرگەتيكالىق نارىق­­تاعى تيىمدىلىك بويىنشا با­سىم­دىق مۇنايدان گازعا اۋىسۋدا. بۇل جونىندە «QazaqGaz» ۇك» اق باسقارما توراعاسى سانجار جار­كەشوۆ: «بۇكىل الەمدە گازعا دەگەن قىزىعۋشىلىق ارتىپ كەلەدى. گاز – جاھاندىق ترەند. سەبەبى ەنەر­­­گەتيكالىق قاۋىپسىزدىكتى قام­تا­ماسىز ەتۋدە بۇل ءونىم ماڭىزدى ءرول اتقارادى. جاسىل ەنەرگەتيكاعا كوشۋدە دە كوگىلدىر وتىننىڭ ورنى ەرەكشە», دەيدى.

كوللاجدى جاساعان –زاۋرەش سماعۇل, «ەQ»

2022 جىلدىڭ باسىنان بەرى «QazaqGaz» اتىراۋ, ماڭعىستاۋ وبلىسى جانە الماتى قالاسىندا جالپى سوماسى 400 ملرد تەڭگەنىڭ جوبالارىن جۇزەگە اسىرۋدا. بيىلعى جىلدىڭ مامىر ايىندا «QazaqGaz» اتىراۋ وبلىسىنىڭ اكىمدىگىمەن بىرلەسىپ, «ماقات – سولتۇستىك كاۆكاز» ماگيسترالدى گاز قۇبىرىنىڭ ەكىنشى تارماعىن ىسكە قوستى. ينۆەستيتسيالىق جوبا مەملەكەت باسشىسىنىڭ اتىراۋ قالاسى مەن وبلىسىنىڭ حالقى مەن ءىرى كاسىپورىندارىن گازبەن تۇراقتى تۇردە قامتاماسىز ەتۋ تاپسىرماسىن ورىنداۋ شەڭ­بەرىندە جۇزەگە استى.  

ۇلتتىق كومپانيا ماڭعىستاۋ وبلىسى اۋماعىندا بيىلعى جىلى تاعى ءبىر ينۆەستيتسيالىق جوبانى اياقتادى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ 2021 جىلدىڭ قىركۇيەگىندەگى وبلىسقا جۇمىس ساپارى بارىسىن­دا ماڭعىستاۋدى گازبەن قام­تۋ جاعدايىنا ەرەكشە نازار اۋدار­عان بولاتىن. پرەزيدەنت سار­شا ەلدى مەكەنىنەن باستاپ «جى­لى جاعاجاي» اۋماعىنا دەيىن گاز قۇبىرىن تارتۋ وسى جەردە ورنالاسقان قۇرىق ەلدى مەكەنىن جانە ونداعى وندىرىستىك, كۋرورتتىق نىسانداردى دا گاز­داندىرۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنىن اتاپ وتكەن ەدى. بۇل ءوز كەزەگىندە ءوڭىردىڭ ەكونوميكالىق دامۋى مەن تۋريستىك الەۋەتىنىڭ دامۋىنا دا تىڭ سەرپىن بەرمەك. ءسويتىپ, قۇرىق اۋىلىنان سارشا ەلدى مەكەنىنە دەيىن جانە «جىلى جاعاجاي» كۋرورتتىق ايماعىنا گاز قۇبىرىنىڭ جاڭا جەلىسى جۇرگىزىلدى. سارشا ەلدى مەكەنىن گازداندىرۋ تۋريستىك سالانىڭ دامۋىنا عانا ەمەس, سونداي-اق وسى ايماقتا ورنالاسقان بار­لىق كاسىپورىندى تۇراقتى تۇردە گازبەن قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. مۇندا سۋ تۇ­ششىتۋ زاۋىتى, دەمالىس بازالارى, سونىمەن قاتار بولاشاقتا پايدا بولاتىن قوناقۇيلەر مەن ويىن-ساۋىق ورتالىقتارى دا گازعا قوسىلادى دەپ جوسپارلانعان.

بيىلعى جىلدىڭ اقپانىن­دا ۇلت­تىق كومپانيا «بەينەۋ – جاڭاوزەن» ماگيسترالدى گاز قۇبىرى ەكىنشى تارماعىنىڭ قۇرىلىسىن باستادى. جوبانىڭ تەح­نو­لوگيالىق سحەماسىنا سايكەس, ەكىنشى تارماقتىڭ جالپى ۇزىن­دىعى 308 شاقىرىمدى قۇرايدى, وتكىزۋ قابىلەتتىلىگى – جىلىنا 5,8 ملرد تەكشە مەتر. 

جوبانى جۇزەگە اسىرۋ ارقىلى گاز تاسىمالداۋ جۇيەسىنىڭ وتكىزۋ قابىلەتتىلىگى ارتىپ, ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ تابيعي گازعا دەگەن سۇرانىسىن وتەي الادى.

بۇگىنگى تاڭدا ماڭعىستاۋ وبلىسى ەلىمىزدىڭ ىشكى نارىعىندا تابيعي گازدى ەڭ كوپ تۇتىناتىن ايماق, سوندىقتان ەكىنشى جەلى قۇرىلىسىنىڭ الەۋمەتتىك-ەكونو­ميكالىق ماڭىزى زور, سونىمەن قاتار ءوڭىردىڭ ەنەرگەتيكالىق قاۋىپسىزدىگىن ارتتىرۋعا مۇمكىن­دىك بەرەدى.   

بۇگىندە ەلىمىزدىڭ ەڭ باستى مەگاپوليسى الماتى قالاسىنىڭ ەكو­لو­گياسىن جاقسارتۋ – كۇن تارتى­بىندە وتكىر تۇرعان ماسەلەنىڭ ءبىرى. حالىق سانىنىڭ ۇزدىكسىز ءوسۋى, كولىك قۇرالدارىنىڭ ەسەپ­سىز كوبەيىپ كەتۋى جانە جاڭا كا­سىپ­ورىنداردىڭ پايدا بولۋى ون­سىز دا ويپاڭدا, تاۋلاردىڭ قال­قاسىندا تۇرعان وڭتۇستىك شاھار­دىڭ ەكولوگيالىق احۋالىن جىلدان-جىلعا ناشارلاتىپ بارا­دى. وسى ورايدا, مەملەكەت باس­شىسىنىڭ تاپسىرماسىنا ساي­كەس, «QazaqGaz» ءوزىنىڭ ەنشى­لەس ۇيىمى «ينتەرگاز ورتا­لىق ازيا» كومپانياسى ارقىلى الماتى قالاسى اۋماعىندا ەكى اۆتوماتتى گاز تاراتۋ ستانساسىنىڭ قۇرىلىسىن باستادى.

ۇلتتىق كومپانيانىڭ تاعى ءبىر ەنشىلەس ۇيىمى «قازترانسگاز­ايماق» «ينتەرگاز ورتالىق ازيا­مەن» بىرلەسە, الماتىداعى جىلۋ ەلەكتر ورتالىعى سىرتقى گاز ينف­راقۇرىلىمىن جۇرگىزۋ جوبا­سىنا قاتىسۋدا. اتاپ ايتساق, اۆتو­ماتتى گاز تاراتۋ ستانساسى­نان جەو-2 جانە جەو-3 نىساندارىنا جوعارى قىسىمدى گاز قۇبىرلارىن جوبالاۋ مەن جۇرگىزۋ شارالارى اتقارىلۋدا.

جەو-2 نىسانىنا قاجەتتى گاز قۇبىرىن وسى جىلدىڭ سو­ڭىن دەيىن اياقتاۋ كوزدەلگەن. ال جەو-3 نىسانىنا قاتىستى جۇ­مىس­تاردى كەلەسى جىلدىڭ ءبىرىن­شى جارتىجىلدىعىنا دەيىن ءبىتى­رۋ جوسپارلانعان. ايتا كەتكەن ءجون, «QazaqGaz» كومپانيا­لار توبى الماتى جەو-نى جاڭ­عىر­تۋ, جاڭارتۋ جۇمىستارىن بەلگى­لەنگەن ۋاقىتىنان بۇرىن ورىنداپ كەلەدى. 

سونىمەن قاتار «الماتى – بايسەركە – تالعار» جانە «قازاق­ستان – قىتاي» گاز قۇبىرلارى اراسىنداعى ەكى اۆتوماتتى گاز تاراتۋ ستانساسى مەن تIP-04 گاز جالعاستىرعىشىنىڭ قۇرىلىسى دا قالىپتى ءجۇرىپ جاتىر.

ادەتتە, قانداي دا ءبىر جوبانى جۇزەگە اسىرۋ جەكە ينۆەس­تورعا تاپسىرىلادى. ۋاقىت وتە كەلە, بەكىتىلگەن كەستەگە ساي جۇزەگە اسپاعان جوبا ۇلتتىق وپەراتوردىڭ قاراۋىنا قايتا كوشەدى. وسى ورايدا كومپانيا بارلىق تاۋەكەلدى انىقتاۋ ءۇشىن حالىقارالىق كومپانيالاردى جۇمىسقا تارتادى. 2022 جىلدىڭ تامىزىندا جوعارىدا اتالعان جوبالار «QazaqGaz»-عا بەرىلگەننەن كەيىن, كومپا­نيا ءوز ەسەبىنەن قحر-دان نەگىزگى قۇرال-جابدىق تاسىمالىن ۇيىم­داستىردى. جوبالىق-سمە­تالىق قۇجاتتا­مانى تەحنيكالىق تۇرعى­دان وڭدەپ, قۇرىلىس-مونتاج جۇمىس­تارى ءۇشىن جۇمىس سىزبالارىن جاسادى. بيىل تۇزەتىل­گەن جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتا­ماعا مەملەكەتتىك ساراپتامانىڭ قورىتىندىسىن الدى. جوبانىڭ وڭىرگە ەكولوگيالىق تۇرعىدان اسەرى دە تەكسەرىلدى. ەندىگى ماسەلە – قىتاي جانە باسقا دا مەملەكەتتەردەن نەگىزگى قۇرال-جابدىقتى جەتكىزىپ, جۇمىس قۇجاتتاماسىن دايىنداۋ. بۇل جۇمىستى جۇزەگە اسىرۋ مىندەتى حالىقارالىق ين­جينيرينگتىك «Technip Energies» كومپانياسىنا جۇكتەلىپ وتىر. كومپانيا گاز وڭدەۋ زاۋىتى جوباسىن باستان-اياق باسقارىپ, ونى ىسكە قوسىپ, وندىرىسكە تاپسىرۋعا مىندەتتى.

وتكەن جىلدىڭ باسىنان بەرى ۇلتتىق كومپانيا تۇرعىن حالىق پەن بيزنەس سالاسىنا 389 ملرد تەڭگەگە گاز باعاسىنا سۋبسيديا جاسادى. وسى كەزەڭدە 450 مىڭعا جۋىق وتانداسىمىز گازعا قول جەتكىزدى.

«QazaqGaz» ۇلتتىق كوم­پانياسىنىڭ ەنشىلەس كاسىپورنى – «قازترانسگاز ايماق» اق تۇركى­ستان وبلىسى كەلەس اۋدانى­نىڭ بايتەرەك جانە جامبىل-2 ەلدى مەكەندەرىن تابيعي گازعا قوستى. بۇل اۋىلداردى تابيعي گازبەن جابدىقتاۋ ءۇشىن گاز قۇبىرلارى 2021 جىلى سالىنا باستاعان ەدى. تابيعي گاز بايتەرەك, جامبىل-2 ەلدى مەكەندەرىنە عاني مۇرات­باەۆ اتىنداعى گاز تاراتۋ ستانساسىنان (گتس) كوگىلدىر وتىن­دى جەتكىزۋ ءۇشىن 25 شاقىرىم­نان اسا گاز قۇبىرى توسەلىپ, 2 دانا گاز رەتتەۋ پۋنكتى, 414 دانا گاز رەتتەگىش شكافتى پۋنكت ورناتىلدى. وسى شارانىڭ ارقاسىندا 544 تۇرعىن ءۇيدى تابيعي گازعا قوسۋ مۇمكىندىگى پايدا بولدى.

جالپى, تۇركىستان وبلىسى كەلەس اۋدانىنداعى 83 ەلدى مەكەندە 133 753 تۇرعىن تۇرادى. بۇگىنگى كۇنى اۋداندا 65 ەلدى مەكەن تابيعي گازبەن قامتىلعان, ياعني ەلدى مەكەندەردىڭ 78%-ى «كوگىلدىر وتىننىڭ» قىزىعىن كورىپ وتىر. اۋدان بويىنشا ابونەنت سانى – 14 629.

بيىلعى جىلى كەلەس اۋدانى بويىنشا تاعى 6 ەلدى مەكەن­دى تابيعي گازعا قوسۋ جۇمىس­تارى جۇر­گىزىلۋدە. بۇل ءوز كەزە­گىند­ە اۋداننىڭ ەكولوگيالىق تازا­لى­عىن قامتاماسىز ەتىپ, اۋىل تۇر­عىن­دارىن جىلىتۋ ماۋسىمىندا كومىر جاعىپ, كۇل شىعارۋ ماشاقاتىنان قۇتقارادى.

تۇركىستان قالاسى 100 پا­يىز گازبەن قامتاماسىز ەتىلدى. تۇركىستان وبلىسىنىڭ 833 ەلدى مەكەنىنىڭ 470-ءى (56 پايىز) گازداندىرىلعان. جىل سوڭىنا دەيىن تاعى 57 اۋىلعا كوگىلدىر وتىن جەتكىزىلمەكشى.

جاز بويى «QazaqGaz» ۇلتتىق كوم­پانياسىنىڭ ەنشىلەس كاسىپ­ورنى «قازترانسگازايماق» اق ماماندارى «ينتەرگاز ورتالىق ازيا» اق-مەن, وڭىرلەردەگى كوم­مۋ­نالدىق قىزمەت جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشى­لى­عى باس­قارمالارىمەن, ءىرى كاسىپ­ورىن­دارمەن ءوزارا بىرلەسكەن, ءتيىمدى ءىس-قيمىل جۇرگىزە وتىرىپ, 2023-2024 جىلدارعى جىلۋ بەرۋ ماۋسىمىنا دايىندىق بويىن­شا اۋقىمدى جۇمىستار اتقاردى. ەلىمىزدىڭ بارلىق ايماعىن­دا گاز تاراتۋ جەلىلەرى تەكسەرى­لىپ, قاجەت جەر­لەردە جوندەۋ جۇرگىزىلدى, جاب­دىقتار اۋىستىرىلدى, جاڭا گاز قۇبىرلارى سالىندى. قازىر­گى ۋاقىتتا وتاندىق گاز تاراتۋ جەلىلەرى الداعى جىلىتۋ ماۋ­سىمى­نا 100% دايىن. بار­لىق جوس­پارلانعان ءىس-شارا ۋاقى­تى­مەن اتقارىلدى, سونىڭ ارقا­سىندا تۇرعىندار جىلىتۋ ماۋسىمىندا كوگىلدىر وتىندى الاڭسىز تۇتىناتىن بولادى.

2022 جىلدىڭ جازىندا «QazaqGaz»-عا قارايتىن, تابيعي گاز وندىرەتىن «امانگەلدى گاز» جشس «QazaqGaz بارلاۋ جانە ءوندىرۋ» كاسىپورنى بولىپ قايتا قۇ­رىلدى. وسىلايشا, جەر قوي­ناۋىن پايدالانۋدىڭ بارلىق جاڭا جوباسى ءبىر قۇرى­لىم­عا بىرىكتىرىلدى. كومپانيا جاڭا كەن ورىندارىن بارلاۋ جانە يگەرۋگە 10 جاڭا ليتسەن­زيا الدى. 2022 جى­لى «QazaqGaz» كومپانيالار توبى بار­لىق وندىرىستىك جوس­پارىن ورىن­دادى. كومپانيا باس­شىلى­عىنىڭ مالىمەتىنشە, 2022 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قازاقستاندا گاز تۇتىنۋ 19,9 ملرد تەكشە مەتردى, ەكسپورت 5 ملرد تەكشە مەتردى قۇرادى. بولجام بويىنشا 2030 جىلعا قاراي ەلدەگى گاز تۇتىنۋ كولەمى 40 ملرد تەكشە مەترگە دەيىن وسەدى. بۇگىنگى تاڭدا ەلىمىزدە وندىرىلەتىن گاز قورى 3,8 ترلن تەكشە مەتر دەپ باعالانادى.

«QazaqGaz»-دىڭ باستى مىن­دەت­تەرىنىڭ ءبىرى – گەولوگيالىق بارلاۋدان باستاپ كونفوركاعا دەيىنگى بارلىق قۇن تىزبەگى بو­يىنشا گاز نارىعىن قالىپتاستىرۋ جانە ىنتالاندىرۋ. «QazaqGaz» ەلى­مىزدىڭ گاز سالاسىنداعى وڭ وز­گەرىستەردىڭ كاتاليزاتورى جانە ەلدىڭ گاز الەۋەتىن بارىنشا ارتتىراتىن تيىمدىلىگى جوعارى ويىنشى بولىپ وتىر. ايتا كەتەيىك, وسى جىلدىڭ مامىر ايىندا گازدى ساتىپ الۋدىڭ جاڭا فورمۋلاسى تانىستىرىلدى.

ەنەرگەتيكا ۆيتسە-ءمينيسترى اسحات حاسەنوۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇگىندە گازدىڭ ورتاشا باعاسى 1000 تەكشە مەترىنە 40-50 دوللاردى قۇرايدى. «جاڭا فورمۋلانىڭ كومەگىمەن جاڭا باعانى مينيمۋم 110-120 دوللارعا جەتكىزۋدى كوزدەپ وتىرمىز. وسىلايشا, جاڭا فورمۋلا گازدى 2-2,5 ەسە قىمبات ساتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل ءوز كەزەگىندە, گەولوگيالىق بارلاۋ مەن گاز قورىن يگەرۋگە جاقسى جول اشادى», دەيدى ا. حاسەنوۆ.

تۇرمىستىق گازدى تۇتىنۋدىڭ ايتارلىقتاي بولىگى حالىقتىڭ قاجەتتىلىكتەرىنە باعىتتالعان, بۇل قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكى­مەتىنىڭ باسىم ەنەرگەتيكالىق ساياساتى بولىپ تابىلادى.

«بارلاۋ مەن ءوندىرۋ ءتيىم­دى بولمايىنشا, وعان ەشكىم قارا­جات سالمايدى. ءبىز جەر قوي­ناۋىن پايدالانۋشىلاردان بارلاۋ مەن وندىرۋگە قانداي گاز باعا­سىمەن ينۆەستيتسيا سالۋعا دايىن ەكەندىكتەرىن سۇرادىق. بۇل شيكى گازدى ساتىپ الۋدىڭ جاڭا فورمۋلاسىن انىقتاۋعا تۇرت­كى بولدى. باعا ەكسپورتتىق باعاعا جانە كەن ورىندارىندا جۇرگىزىلگەن جۇمىستىڭ اۋقىمىنا قاراي قو­يىلادى. بۇل فورمۋلانى ەنگىزگەن سوڭ, بارلاۋ مەن وندىرۋدە جاندانۋ باستالادى دەپ ويلايمىن. مۇنداي جاعداي باسقا ەلدەردە دە ورىن العان. تيىمدىلىك بولسا, جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلار نارىققا وزدەرى گاز­دىڭ مول كولەمىن ۇسىنادى», دەدى س.جاركەشوۆ.

«QazaqGaz»-دىڭ تابيعي گاز بو­يىنشا ءوزىنىڭ جەكە قورى 2022 جىلى مىناداي بولدى:

– امانگەلدى كەن ورنى  – 10,26 ملرد تەكشە مەتر;

– جارقۇم كەن ورنى – 0,343 ملرد تەكشە مەتر;

– ايراقتى كەن ورنى – 2,485 ملرد تەكشە مەتر;

– اناباي كەن ورنى – 2,226 ملرد تەكشە مەتر.

2022 جىلدىڭ جەلتوقسانىندا «QazaqGaz» بۇرىن «سامۇرىق-ەنەرگو» اق يەلىگىندە بولىپ كەل­گەن «پريدوروجنوە» كەن ورنىن قا­بىل­داپ الۋ ءراسىمىن اياقتادى. ال­دىن الا مالىمەت بويىنشا, «پري­دوروجنوەدەگى» الىناتىن گاز قورى – شامامەن 10 ملرد تەكشە مەتر.

2023 جىلى اناباي كەن ورنىن پايدالانۋعا بەرۋ جوسپارلاندى. ءوندىرىستىڭ بولجامدى كولەمى جىلىنا 16 ملن تەكشە مەتردى قۇرايدى. 2026 جىلى بولجامدى ءوندىرىس كولەمى جىلىنا شامامەن 48 ملن تەكشە مەتردى قۇرايتىن «بارحاننوە» كەن ورنىن, 2027 جىلى ءوندىرىس جىلىنا 142 ملن تەكشە مەتر قۇرايتىن «پريدوروجنوە» كەن ورنىن پايدالانۋعا بەرۋ جوسپارلاندى. وسىلايشا, كومپانيا رەسۋرستىق بازانى ۇلعايتۋ بويىنشا ناقتى جانە جان-جاقتى ويلاستىرىلعان جوسپارلارىمەن ءوز قىزمەتىنىڭ جاڭا كەزەڭىنە كوتەرىلىپ وتىر.

باسەكەگە قابىلەتتى, ءبىلىمدى ءھام زامانعا ساي بەيىمدەلگەن مامان دايارلاۋ – كومپانيا­نىڭ قىزمەتىنىڭ ۇنەمى نازاردا ۇستايتىن باعىتتارىنىڭ ءبىرى. وسى تۇرعىدا «QazaqGaz» ۇك» اق Satbayev ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ق.تۇرىسوۆ اتىنداعى گەولوگيا جانە مۇناي-گاز ءىسى ينستيتۋتى, سونداي-اق قازاق-بريتان تەح­نيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى ەنەرگەتيكا جانە مۇناي-گاز سالاسى فا­كۋلتەتىنىڭ ستۋدەنتتەرىنە اتاۋ­­لى ستيپەنديالار تاعايىندا­عان ەدى. ارنايى بايقاۋ جاريالا­­­نىپ, وعان 110-نان اسا ءوتىنىم كە­لىپ ءتۇستى. وتىنىمدەردى قاراستىرۋ كەزىندە ءبىلىم الۋشىنىڭ ورتاشا بالى, قوعامدىق جانە عىلىمي قىزمەتكە قاتىسۋى ەسكەرىلدى. الەۋمەتتىك وسال ساناتتاعى ستۋدەنتتەرگە ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. ىرىكتەۋ كونكۋرسىنىڭ جانە وتكىزىلگەن سۇحباتتىڭ ناتي­جەلەرى بويىنشا كوميسسيا 12 ستۋدەنتتى تاڭدادى.

ء«بىز ءۇشىن وتاندىق گاز ونەر­كاسىبى جوعارى بىلىكتى كادر­لارمەن تولىقتىرىلعانى ما­ڭىزدى. سوندىقتان ولاردىڭ اكا­دەميالىق جەتىستىكتەرىن قولداۋ ءۇشىن ەڭ جاقسى ستۋدەنت­تەردى تاڭدادىق. «QazaqGaz» اتاۋلى ستيپەندياسى قازاقستانداعى باكالاۆريات ستۋدەنتتەرى ءۇشىن ەڭ ۇلكەن ستيپەنديا ەكەندىگىن اتاپ ءوتۋ قاجەت», دەيدى ۇلتتىق كومپانيا باسشىسى.

بۇدان بۇرىنىراق «QazaqGaz» ۇك» اق جانىنان «QazaqGaz عتو» عىلىمي-تەحنيكالىق ورتالىعى قۇرىلعان بولاتىن. كومپانيانىڭ ماقساتى – عىلىمدى, يننوۆاتسيا جانە ءوندىرىستى ينتەگراتسيالاۋ, پروفەسسورلاردىڭ, وقىتۋشىلار مەن مامانداردىڭ سوڭعى تەح­نولو­گيالىق ازىرلەمەلەرىن جۇ­مىس­تا قولدانۋ, سونداي-اق گاز سالا­سىنداعى قازاقستاندىق عىلىم­دى ناتيجەلى دامىتۋ.

قورىتا كەلگەندە, ەل ەكو­نوميكاسىنىڭ جەتەكشى دراي­ۆەرلەرىنىڭ ءبىرى – «QazaqGaz» كوم­پانياسى ءوندىرىستىڭ, كاسىپ­ورىننىڭ ىشكى-سىرتقى ساياساتتى, تىنىس-تىرشىلىگىنىڭ بارلىق سالاسى بويىنشا دامۋ, ورلەۋ جولىندا.